Áfram Ísland – stefna – samvinnufærni – kraftur

Hermundur Sigmundsson, prófessor í lífeðlislegri sálfræði við Háskólann í Reykjavík og Háskólann í Þrándheimi í Noregi, skrifar um ástæðurnar að baki góðum árangri íslenska landsliðsins.

Auglýsing

Árangur íslenska lands­liðs­ins í knatt­spyrnu hefur vakið mikla athygli um stóran hluta heims­ins. Hvernig getur þjóð með íbúa­fjölda rúm­lega 330.000 náð slíkum árangri og kom­ist inn á annað stór­mótið í röð (EM 2016, HM 2018)? Þrír þættir koma upp í hug­ann: stefna, sam­vinnu­færni og kraft­ur.  

Stefna eða það sem maður í Skand­in­avíu kallar „filosofi“ er eitt af grund­vallar atriðum góðs árang­urs í íþrótt­um. Að hafa „filosofi“ fyrir leik liðs­ins og hlut­verk hvers leik­manns er lyk­il­at­riði. Það að vita hvernig þjálfað skal til að fram­kvæma stefn­una inn á vell­inum er það sem ein­kennir störf góðra þjálf­ara. Stefna (leik­skipu­lag) íslenska lands­liðs­ins sem komst inn á EM og HM er þróuð af Lars Lag­er­bäck og Heimi Hall­gríms­syni. Þegar maður horfir á íslenska liðið veit maður hverju maður á von á. Engir galdrar – en gíf­ur­leg vinnu­semi og hver leik­maður vinnur sína vinnu fyrir liðs­heild­ina.       

Sam­vinnu­færni eða það sem fremsti þjálf­ari Nor­egs í knatt­spyrnu Nils Arne Eggen kallar „rela­sjon­elle ferdig­het­er“ var lyk­il­inn að vel­gengi Ros­en­borg, frá Þránd­heimi. Nils Arne vann 14 deild­ar­meist­aratitla og kom lið­inu í átta skipti í Meist­ara­deild­ina (1995-2002). Hann var upp­tek­inn af því að finna rétta leik­menn í hverja stöðu og það voru ekki alltaf þeir sem maður myndi hafa sagt að væru bestu fót­bolta­menn­irn­ir, en þeir sem pössuðu best inn í heild­ina/lið­ið. Nils tal­aði  um „god­fot­en“ það er að segja finna sterku hliðar hvers leik­manns. Þætti sem gerði hvern leik­menn ein­stak­an, hans „god­fot“. Hann vildi að leik­menn myndu þjálfa sinn „god­fot“, þannig að það sem þeir væru góðir í yrði ennþá betra. Þetta kall­ast á fræði­máli „spesifisitet“ - sér­hæf­ing. Þú þróar það sem þú þjálfar sér­hæft.

Auglýsing

Það gat til dæmis verið hár­ná­kvæmar send­ingar af mis­mun­andi lengd inn á viss svæði – sá sem hafði slíkan „silkisend­ing­ar­fót“ átti þá að sjálf­sögðu að fram­kvæma mikið af send­ing­um. Það gat líka verið að leik­maður hefði góð skot utan teigs sem „gar­antert“ fór inn í blá­horn marks­ins – þá átti að reyna að koma honum í slíka stöðu. Eða að leik­maður hafði færni til að taka á móti bolta í hröðu hlaupi fram á við og geta skilað góðri send­ingu inn á fram­herja sem kom í hlaup inn í víta­teig.

En lyk­il­inn að vel­gengi Ros­en­borg var eins og áður sagði sam­vinnu­færni sem er hægt að skil­greina sem færn­i/­getu sem tveir eða fleiri ein­stak­lingar skapa saman en ekki einir og sér. Færni hvers ein­stak­lings vill á þennan hátt, út frá sam­vinnu­færni, vera hluta­færni. Hver og einn leik­maður tekur með sér sína hluta­færni inn í lið­ið. Hér má nefna sam­vinnu Gylfa og Aron Ein­ars á miðj­unni, Ragn­ars og Kára í hjarta varn­ar­innar eða Kol­beins og Jóns Daða í fram­lín­unni.

Þetta má segja að sé einn lyk­il­inn að vel­gengi íslenska lands­liðs­ins. Liðið verður stærra en hver ein­stakur leik­maður – saman erum við sterk­ir. Sem sagt liðs­heildin er mik­il­væg­ust. Við sem á horfum sjáum hvernig ákveðnar sam­setn­ingar á leik­mönnum innan liðs­ins gefur sterk­ari heild en aðrar sam­setn­ing­ar. Við vitum líka „nokkuð veg­inn“ hvaða menn koma til með að spila ef allir eru heil­ir.   

Kraftur, bæði lík­am­legur og and­leg­ur, er hlutur sem menn sjá. Lík­am­legur kraft­ur, styrkur leik­manna er eitt af aðals­merkjum íslenskra knatt­spyrnu­manna. Íslenskir leik­menn eru vel þjálfaðir og leika kraft­mik­inn fót­bolta. And­legi þátt­ur­inn „kraft­ur­inn“ er ekki síð­ri, íslenskir leik­menn eru þekktir fyrir að gef­ast aldrei upp, hafa sterkan vilja.

Hérna passar finnska orðið  „s­isu“ – sem þýðir að gef­ast aldrei upp. Það að gef­ast aldrei upp er mik­il­vægur þáttur í íþróttum og ófá stig höfum við náð með því að ekki hætta fyrr en flautað er af.

Strákar – gangi ykkur vel í Rúss­land­i.  

Höf­undur er pró­fessor í líf­eðl­is­legri sál­fræði við Háskól­ann í Þránd­heimi og Háskól­anum í Reykja­vík.

Helgi Hrafn hellti sér yfir Birgittu á átakafundi Pírata
Myndband hefur verið birt af átakafundi Pírata þar sem Helgi Hrafn Gunnarsson, þingmaður flokksins, gagnrýndi Birgittu Jónsdóttur harðlega.
Kjarninn 16. júlí 2019
Katrín kynnti innleiðingu á heimsmarkmiðum
Forsætisráðherra talaði fyrir mikilvægi aukinnar alþjóðlegrar samvinnu við innleiðingu á heimsmarkmiðum Sameinuðu þjóðanna.
Kjarninn 16. júlí 2019
Forstjóri Nova: Óþarfi að greiða tvo milljarða á ári fyrir leigu á myndlyklum
Forstjóri Nova segir að framtíð sjónvarpsins sé á netinu.
Kjarninn 16. júlí 2019
Jeppi prófaður á Íslandi fyrir ferð til Mars árið 2020
Prófun á Mars-Jeppa fer fram í nágrenni Langjökuls. Fjölmargir vísindamenn koma að verkefninu, þar á meðal nemendur frá Háskóla Reykjavíkur og starfsfólk Arctic Trucks.
Kjarninn 16. júlí 2019
Innleiðingarhalli EES-gerða innan við eitt prósent þriðja árið í röð
Innleiðingarhalli EES-gerða á Íslandi stendur í 0,7 prósentum. Hallinn náði hámarki árið 2013 þegar hann nam 3,2 prósentum.
Kjarninn 16. júlí 2019
Katrín Baldursdóttir
Flokksskírteini leið til frama
Kjarninn 16. júlí 2019
Lífeyrisjóður verzlunarmanna lækkar óverðtryggða vexti
Lífeyrissjóður verzlunarmanna hefur lækkað fasta vexti á óverðtryggðum lánum úr 6,12 prósentum í 5,14 prósent. Í kjölfar breytingarinnar eru þetta lægstu föstu vextir óverðtryggðra lána sem í boði eru.
Kjarninn 16. júlí 2019
Íslenska ríkið braut gegn Styrmi og Júlíusi
Mannréttindadómstóll Evrópu telur íslenska ríkið hafa brotið gegn Styrmi Þór Bragasyni, fyrrum forstjóra MP banka, og Júlíusi Sigurþórssyni, fyrrum framkvæmdastjóra vörustýringasviðs Húsasmiðjunnar.
Kjarninn 16. júlí 2019
Meira úr sama flokkiAðsendar greinar