Áfram Ísland – stefna – samvinnufærni – kraftur

Hermundur Sigmundsson, prófessor í lífeðlislegri sálfræði við Háskólann í Reykjavík og Háskólann í Þrándheimi í Noregi, skrifar um ástæðurnar að baki góðum árangri íslenska landsliðsins.

Auglýsing

Árangur íslenska lands­liðs­ins í knatt­spyrnu hefur vakið mikla athygli um stóran hluta heims­ins. Hvernig getur þjóð með íbúa­fjölda rúm­lega 330.000 náð slíkum árangri og kom­ist inn á annað stór­mótið í röð (EM 2016, HM 2018)? Þrír þættir koma upp í hug­ann: stefna, sam­vinnu­færni og kraft­ur.  

Stefna eða það sem maður í Skand­in­avíu kallar „filosofi“ er eitt af grund­vallar atriðum góðs árang­urs í íþrótt­um. Að hafa „filosofi“ fyrir leik liðs­ins og hlut­verk hvers leik­manns er lyk­il­at­riði. Það að vita hvernig þjálfað skal til að fram­kvæma stefn­una inn á vell­inum er það sem ein­kennir störf góðra þjálf­ara. Stefna (leik­skipu­lag) íslenska lands­liðs­ins sem komst inn á EM og HM er þróuð af Lars Lag­er­bäck og Heimi Hall­gríms­syni. Þegar maður horfir á íslenska liðið veit maður hverju maður á von á. Engir galdrar – en gíf­ur­leg vinnu­semi og hver leik­maður vinnur sína vinnu fyrir liðs­heild­ina.       

Sam­vinnu­færni eða það sem fremsti þjálf­ari Nor­egs í knatt­spyrnu Nils Arne Eggen kallar „rela­sjon­elle ferdig­het­er“ var lyk­il­inn að vel­gengi Ros­en­borg, frá Þránd­heimi. Nils Arne vann 14 deild­ar­meist­aratitla og kom lið­inu í átta skipti í Meist­ara­deild­ina (1995-2002). Hann var upp­tek­inn af því að finna rétta leik­menn í hverja stöðu og það voru ekki alltaf þeir sem maður myndi hafa sagt að væru bestu fót­bolta­menn­irn­ir, en þeir sem pössuðu best inn í heild­ina/lið­ið. Nils tal­aði  um „god­fot­en“ það er að segja finna sterku hliðar hvers leik­manns. Þætti sem gerði hvern leik­menn ein­stak­an, hans „god­fot“. Hann vildi að leik­menn myndu þjálfa sinn „god­fot“, þannig að það sem þeir væru góðir í yrði ennþá betra. Þetta kall­ast á fræði­máli „spesifisitet“ - sér­hæf­ing. Þú þróar það sem þú þjálfar sér­hæft.

Auglýsing

Það gat til dæmis verið hár­ná­kvæmar send­ingar af mis­mun­andi lengd inn á viss svæði – sá sem hafði slíkan „silkisend­ing­ar­fót“ átti þá að sjálf­sögðu að fram­kvæma mikið af send­ing­um. Það gat líka verið að leik­maður hefði góð skot utan teigs sem „gar­antert“ fór inn í blá­horn marks­ins – þá átti að reyna að koma honum í slíka stöðu. Eða að leik­maður hafði færni til að taka á móti bolta í hröðu hlaupi fram á við og geta skilað góðri send­ingu inn á fram­herja sem kom í hlaup inn í víta­teig.

En lyk­il­inn að vel­gengi Ros­en­borg var eins og áður sagði sam­vinnu­færni sem er hægt að skil­greina sem færn­i/­getu sem tveir eða fleiri ein­stak­lingar skapa saman en ekki einir og sér. Færni hvers ein­stak­lings vill á þennan hátt, út frá sam­vinnu­færni, vera hluta­færni. Hver og einn leik­maður tekur með sér sína hluta­færni inn í lið­ið. Hér má nefna sam­vinnu Gylfa og Aron Ein­ars á miðj­unni, Ragn­ars og Kára í hjarta varn­ar­innar eða Kol­beins og Jóns Daða í fram­lín­unni.

Þetta má segja að sé einn lyk­il­inn að vel­gengi íslenska lands­liðs­ins. Liðið verður stærra en hver ein­stakur leik­maður – saman erum við sterk­ir. Sem sagt liðs­heildin er mik­il­væg­ust. Við sem á horfum sjáum hvernig ákveðnar sam­setn­ingar á leik­mönnum innan liðs­ins gefur sterk­ari heild en aðrar sam­setn­ing­ar. Við vitum líka „nokkuð veg­inn“ hvaða menn koma til með að spila ef allir eru heil­ir.   

Kraftur, bæði lík­am­legur og and­leg­ur, er hlutur sem menn sjá. Lík­am­legur kraft­ur, styrkur leik­manna er eitt af aðals­merkjum íslenskra knatt­spyrnu­manna. Íslenskir leik­menn eru vel þjálfaðir og leika kraft­mik­inn fót­bolta. And­legi þátt­ur­inn „kraft­ur­inn“ er ekki síð­ri, íslenskir leik­menn eru þekktir fyrir að gef­ast aldrei upp, hafa sterkan vilja.

Hérna passar finnska orðið  „s­isu“ – sem þýðir að gef­ast aldrei upp. Það að gef­ast aldrei upp er mik­il­vægur þáttur í íþróttum og ófá stig höfum við náð með því að ekki hætta fyrr en flautað er af.

Strákar – gangi ykkur vel í Rúss­land­i.  

Höf­undur er pró­fessor í líf­eðl­is­legri sál­fræði við Háskól­ann í Þránd­heimi og Háskól­anum í Reykja­vík.

Kanntu vel við Kjarnann?

Frjáls framlög lesenda eru mikilvægur þáttur í rekstri Kjarnans. Þau gera okkur kleift að halda áfram að taka þátt í umræðunni á vitrænan hátt og greina kjarnann frá hisminu fyrir lesendur. 

Kjarninn er fjölmiðill sem leggur sig fram við að upplýsa og skýra út það sem á sér stað í samfélaginu með áherslu á gæði og dýpt. 

Okkar tryggð er aðeins við lesendur. Við erum skuldbundin ykkur og værum þakklát ef þið vilduð vera með í að gera Kjarnann enn sterkari. 

Ef þú kannt vel við það efni sem þú lest á Kjarnanum viljum við hvetja þig til að styrkja okkur. Þinn styrkur er okkar styrkur.

Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Fyrirmæli gefin um ákæru á hendur Trump
Öll spjót beinast nú að Donald Trump, Bandaríkjaforseta. Demókratar telja hann hafa brotið svo alvarlega af sér að hann eigi að missa réttinn til að vera forseti.
Kjarninn 5. desember 2019
Icelandair gengur frá 4,3 milljarða króna fjármögnun
Eigið fé Icelandair nam um 60 milljörðum í lok þriðja ársfjórðungs.
Kjarninn 5. desember 2019
Sameina kraftana gegn frumvarpi ráðherra
Ellefu hagsmunasamtök hafa sent frá sér sameiginlega yfirlýsingu.
Kjarninn 5. desember 2019
Kostnaður við starfslok Haraldar 57 milljónir
Það hefði kostað ríkissjóð meira að láta Harald Johannessen sitja áfram sem ríkislögreglustjóra en að gera við hann starfslokasamning, enda hefði hann þá fengið laun út skipunartíma sinn. Á móti hefði hann þurft að vinna.
Kjarninn 5. desember 2019
Heimsmarkmið SÞ um vernd hafsvæða nást ekki á Íslandi fyrir 2020
Samkvæmt umhverfis- og auðlindaráðherra verður heimsmarkmiðum Sameinuðu þjóðanna um vernd hafsvæða ekki náð hér á landi fyrir lok árs 2020 og ekki heldur á heimsvísu.
Kjarninn 5. desember 2019
Björgólfur Jóhannsson, tímabundinn forstjóri Samherja.
Björgólfur kallar umfjöllun fjölmiðla um Samherja „víðtæka árás“
Sitjandi forstjóri Samherja segir að þegar hafi verið sýnt fram á að „stór hluti þeirra ásakana sem settar hafi verið fram á hendur Samherja eigi ekki við rök að styðjast“. Þar eru ekki færð nein rök fyrir þessari staðhæfingu né lögð fram gögn.
Kjarninn 5. desember 2019
Bjarni Benediktsson,fjármála- og efnahagsráðherra.
Stóra skattkerfisbreyting ríkisstjórnarinnar samþykkt
Nýtt þriggja þrepa skattkerfi ríkisstjórnarinnar var samþykkt á Alþingi í gær þrátt fyrir skiptar skoðanir. Skattalækkun nýja kerfisins á að gagnast þeim tekjulágu mest en lækkunin á þó að skila sér til allra tekjutíunda.
Kjarninn 5. desember 2019
Auður Önnu Magnúsdóttir
Annað hvort eða?
Kjarninn 5. desember 2019
Meira úr sama flokkiAðsendar greinar