Og blóðið gusast á Guðmund Andra

Auður Jónsdóttir skrifar um hið draumkennda ástand sem hún upplifði við síðustu þingsetningu þar sem hún lenti í að mótmæla óvart innflytjendum.

Auglýsing

Fyrir nokkrum dögum síðan fór ég í skemmti­legt brúð­kaup. Hall­grímur Helga­son rit­höf­undur flutti þar glæsi­lega ræðu fyrir brúð­hjónin og benti á að meðal brúð­kaups­gesta væru tvær Katrín­ar, önnur sem vildi nýja stjórn­ar­skrá og hin sem stæði í vegi fyrir henni. Allir hlógu að brand­ar­an­um, líka Katrín­arnar tvær: Odds­dóttir (mann­rétt­inda­lög­fræð­ing­ur) og Jak­obs­dóttir (for­sæt­is­ráð­herra).

Guð­mundur Andri Thors­son var líka gestur í þessu góða brúð­kaupi en fyrr um dag­inn hafði ég flogið heim frá Akur­eyri þar sem við fjögur höfðum mætt á ráð­stefnu til­eink­aða mik­il­vægi sam­ræðu í sam­fé­lag­inu; K. Jak­obs­dótt­ir, Guð­mundur Andri, Hall­grímur og und­ir­rit­uð. En svo, strax eftir þessa líf­legu helgi, ætl­aði ég að mæla mér mót við K. Odds­dótt­ur. Hún stakk upp á því að ég myndi koma niður á Aust­ur­völl þar sem Stjórn­ar­skrár­fé­lagið ætl­aði að vera með þöglan gjörn­ing við þing­setn­ing­una, til stæði að standa þar með hvít spjöld skreytt til­vitn­unum úr nýju stjórn­ar­skránni.

Þegar ég mót­mælti óvart inn­flytj­endum

Ég sló til og mætti þangað í mildu veðri, fór strax að spjalla við mann og annan og hall­aði mér upp að varn­ar­girð­ing­unni í skærapp­el­sínugulri peysu innan um öll hvítu spjöld­in. Þannig var ég nokkuð áber­andi þegar dyrnar opn­uð­ust og út gengu K. Jak­obs­dóttir og Guð­mundur Andri Thors­son ásamt fleiri þing­mönnum og ráð­herr­um. Í sömu mund treðst mið­aldra kona í skær­bleikri úlpu á milli mín og næstu mann­eskju í þögla gjörn­ingnum og byrjar að öskra: Hel­vítin ykk­ar, að hleypa inn­flytj­endum inn í landið okk­ar. Burt með alla inn­flytj­end­ur! Við eigum Ísland!

Auglýsing

Sökum djarfs lita­vals í klæða­burði skárum við okkur óneit­an­lega úr, inn á milli hvítra spjalda, ég og þessi kona. Eins og mættar þarna tvær saman í lit­rík­um, háværum gjörn­ingi – sem var á góðri leið með að rústa hinum hvíta, þögla gjörn­ingi Stjórn­ar­skrár­fé­lags­ins. Sjaldan hef ég fyllst eins djúpri augna­bliks­þröf fyrir að setja tján­ing­ar­frelsi hins almenna borg­ara grjót­harðar skorð­ur. Ein­hver ódámur kall­aði: Katrín Jak­obs­dótt­ir, þín bíður skelfi­leg hefnd!

Guð minn góð­ur, hugs­aði ég, þau halda að ég hafi hellt svona hressi­lega í mig í brúð­kaup­inu að það hafi ekki runnið af mér síðan og ég sé ennþá full á Aust­ur­velli að mót­mæla inn­flytj­end­um. Og hóta fólki ein­hverju skelfi­legu …

Isa­bel Allende útsend­ari Kjarn­ans

En! Ef ég hefði klifrað yfir varn­ar­girð­ing­una og hlaupið til þeirra og kall­að: Ég styð ennþá sið­mennt­aða sam­ræðu! Ég er ekki með þess­ari konu í bleiku úlp­unni heldur K. Odds­dóttur í afar smekk­legum og mik­il­vægum gjörn­ingi! – þá er hætt við að ein­hver af þessum víga­legu lög­reglu­mönnum þarna hefðu hent sér á mig og keyrt and­litið á mér ofan í mal­bikið svo blóð­slett­urnar hefðu gusast yfir Guð­mund Andra og K. Jak­obs­dótt­ur.

Og í því liggur skringi­leik­inn. Fárán­leik­inn! Klást­ró­fópísk smæð kunn­ingja­sam­fé­lags­ins and­spænis alþjóða­væð­ingu ótt­ans. Þarna virt­ust vera fleiri lög­reglur og Vík­inga­sveit­ar­her­menn en þing­menn, mót­mæl­endur og blaða­menn sam­an­lagð­ir.

Við þingsetningu. Mynd: Bára Huld Beck

Raunar voru bara örfáir mót­mæl­endur þarna: Nokkrir skilj­an­lega reiðir vinir Hauks Hilm­ars­sonar sem sagt er að tyrk­neski her­inn hafi myrt í Sýr­landi, við í þögla stjórn­ar­skrár­gjörn­ingnum og svo þessi æpandi bleika útlend­inga­hatandi kona sem minnti mig á marg­þvælda ímynd port­konu í ein­hverju fjar­lægu Aust­an­tjalds-landi. Jú, og ein­hver vin­kona henn­ar.

Fleiri en einn höfðu á orði að kannski hefði borist sprengju­hót­un. Annað meik­aði ekki sens – með allar þessar löggur þarna. Ég horfði á vin­konu mína, blaða­mann á Kjarn­an­um, hinum megin við grind­verkið sem skildi mig frá henni og þess­ari furðu­legu skrúð­göngu milli Alþingis og Dóm­kirkj­unnar sem engum virt­ist líða þægi­lega í. Eitt augna­blik fannst mér hún vera Isa­bel Allende með ljós­mynda­vél um háls­inn að mynda eitt­hvað hættu­legt á tímum her­for­ingja­stjórn­ar­innar í Chile. Hún var jú í skó­síðu pilsi með hrafn­svart hárið slegið og svo­lítið á ská við víga­lega Vík­inga­sveit­ina þarna við hlið henn­ar.

Lögreglan við þingsetninguna. Mynd: Bára Huld Beck

Gam­al­gróið (og gam­al­dags) kunn­ingja­sam­fé­lag

Allt í einu heyrði ég fliss fyrir aftan mig. Þar höfðu skotið upp koll­inum tveir þing­menn Pírata, Hall­dóra Mog­en­sen og Smári McCart­hy, sem höfðu frekar valið að fara í athöfn Sið­menntar og stóðu því okkar megin varn­ar­girð­ing­ar­inn­ar, þessa sýn­is­horns af almenn­ingi sem stóð þarna eins og á bjarg­brún nýrra tíma. Annar Pírat­inn (Hall­dóra) vafði sér sígar­ettu og brá sér afsíðis til að reykja hana meðan hinn fylgd­ist með mann­líf­inu. Það var eitt­hvað þægi­lega eðli­legt – mér liggur við að segja nútíma­legt – við þau. Samt, allt þarna var eins og skrýt­inn draum­ur, ef ekki bein­línis sýrutripp, svo ég sagði við K. Odds­dóttur að ég þyrfti aðeins að bregða mér frá og hengsl­að­ist ringluð yfir á Kaffi París þar sem ég fékk mér föru­kaffi og gul­rót­ar­köku og tróð henni upp í mig í sjálfsefj­un­ar­kasti meðan hin klár­uðu þögla gjörn­ing­inn.

Forseti Íslands, biskup Íslands og þingmenn ganga út úr Dómkirkjunni eftir messu. Mynd: Bára Huld Beck

Það var eitt­hvað svo erki­ís­lenskt við þetta allt saman – og um leið alls ekki. Eitt­hvað svo breytt lá í loft­inu. Bæði ákall um breyt­ingar og um leið þessi birt­ing­ar­mynd breyttra tíma: víga­leg lög­regl­an. Tíma sem brjót­ast um í svo hröðum umskiptum að við verðum að hafa okkur öll við að hugsa. Já, við þurfum að pæla í stjórn­ar­skránni. Við þurfum að pæla í svo mörgu. Líka sið­venj­unum sem eitt sinn voru hátíð­legar en hafa í umbreyt­ingum tím­ans smám saman orðið skringi­leg­ar. Eða! Kannski var þetta, eftir allt sam­an, bara draum­ur.

Eða martröð.

Hvað ef röddum eins og kon­unnar í skær­bleiku úlp­unni fjölgar enn frekar? Hvað ef það verða fleiri bryn­varðir Vík­inga­sveit­ar­menn við næstu þing­setn­ingu? Hvað ef gam­al­gróið kunn­ingja­sam­fé­lagið heldur allri upp­byggi­legri gagn­rýni í greipum sér þangað til það er orðið ógjörn­ingur að breyta því sem breyta þarf? Hvað ef stig­vax­andi hrað­inn umbreytir sam­ræðu sam­fé­lags­ins í hvella skræki svo allt hljómar eins og hljóm­plata á yfir­snún­ingi? Ég veit ekki. Ég lifi í draumi og í honum er falin martröð en líka dísæt gul­rót­ar­kaka.

Kanntu vel við Kjarnann?

Frjáls framlög lesenda eru mikilvægur þáttur í rekstri Kjarnans. Þau gera okkur kleift að halda áfram að taka þátt í umræðunni á vitrænan hátt og greina kjarnann frá hisminu fyrir lesendur. 

Kjarninn er fjölmiðill sem leggur sig fram við að upplýsa og skýra út það sem á sér stað í samfélaginu með áherslu á gæði og dýpt. 

Okkar tryggð er aðeins við lesendur. Við erum skuldbundin ykkur og værum þakklát ef þið vilduð vera með í að gera Kjarnann enn sterkari. 

Ef þú kannt vel við það efni sem þú lest á Kjarnanum viljum við hvetja þig til að styrkja okkur. Þinn styrkur er okkar styrkur.

Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Vilhjálmur Egilsson formaður hæfnisnefndar
Tíu umsækjendur eru um stöðu varaseðlabankastjóra á sviði fjármálastöðugleika.
Kjarninn 12. nóvember 2019
Borghildur Sölvey Sturludóttir
Fegurðin býr í fólkinu
Kjarninn 12. nóvember 2019
Þjóðlegir þræðir
Þjóðlegir þræðir
Þjóðlegir þræðir – Hárið
Kjarninn 12. nóvember 2019
Logi Einarsson, formaður Samfylkingarinnar.
Ríkisframlög til Samfylkingarinnar nær fjórfölduðust í fyrra
Framlög úr ríkissjóði til Samfylkingarinnar voru 89 milljónir í fyrra sem er nær fjórfalt hærri upphæð en árið 2017. Framlög ríkissjóðs til stjórnmálaflokka voru hækkuð á síðasta ári að til­­­lögu sex flokka sem sæti eiga á Alþing­i.
Kjarninn 12. nóvember 2019
Ísland mun taka á móti 85 kvótaflóttamönnum á næsta ári
Ríkisstjórnin hefur samþykkt að taka móti 85 kvótaflóttamönnum á næsta ári en það er fjölmennasta móttaka flóttafólks frá því að íslensk stjórnvöld hófu að taka á móti flóttafólki í samstarfi við Flóttamannastofnun Sameinuðu þjóðanna.
Kjarninn 12. nóvember 2019
Samtal við samfélagið
Samtal við samfélagið
Samtal við samfélagið – Regluveldi án réttinda
Kjarninn 12. nóvember 2019
Katrín Oddsdóttir, formaður stjórnarskrárfélagsins.
Stjórnarskrárfélagið segir umfjöllun Morgunblaðsins fjarstæðukennda
Stjórn­ar­skrár­fé­lagið seg­ir að um­fjöll­un Morgunblaðsins um meint af­skipti fé­lags­manna af rök­ræðukönn­un um stjórnarskrána, sem fór fram um helgina, sé fjar­stæðukennd.
Kjarninn 12. nóvember 2019
Inga Sæland, formaður Flokks fólksins og Helgi Hrafn Gunnlaugsson, þingmaður Pírata.
Rúmlega 95 prósent af tekjum Pírata og Flokks fólksins komu úr ríkissjóði
Flokkur fólksins hagnaðist um 27 milljónir króna í fyrra en Píratar töpuðu 11,7 milljónum. Báðir flokkarnir fengu engin framlög yfir 200 þúsund krónum og komu tekjur þeirra að uppistöðu úr ríkissjóði.
Kjarninn 12. nóvember 2019
Meira úr sama flokkiÁlit