Auglýsing

Bloomberg greindi frá því gær að Amazon væri nú með uppi áform um að opna allt að 3 þús­und versl­anir sem byggja á sjálfs­af­greiðslu­tækni fyr­ir­tæk­is­ins, sem það hefur þróað und­an­farin ár. Ein verslun hefur verið opin fyrir starfs­fólki Amazon í næstum þrjú ár, á höf­uð­stöðva­svæði fyr­ir­tæk­is­ins í Seatt­le, en hún var opnuð fyrir almenn­ingi í lok árs 2016.

Versl­unin heitir Amazon Go. Við­skipta­vinir ganga inn í búð­ina, skrá sig inn með Appi í síma, finna vörur og ganga síðan út. Engir búð­ar­kassar og engar rað­ir.

Þús­undir stað­setn­inga

Frétt Bloomberg var ekki ný af nál­inni fyrir þá sem hafa fylgst vel með þessum áformum Amazon. Fyrir rúm­lega tveimur árum greindi Wall Street Journal frá því að Amazon hefði með leyni­legum hætti tryggt sér meira en 2 þús­und stað­setn­ingar fyrir versl­anir í borgum í Banda­ríkj­un­um, þar sem Amazon Go tæknin yrði grunn­ur­inn að versl­un­inni.

Auglýsing

Amazon neit­aði að stað­festa frétt­ina og sendi frá sér yfir­lýs­ingu um að áformin væru ekki uppi á borð­um. Fyrir skráð félag geta svona stór­tæk áform verið stór­mál vita­skuld. Í ágúst í fyrra steig Amazon stórt skref inn á hefð­bund­inn versl­ana­markað með kaupum á Whole Foods upp á 13,7 millj­arða Banda­ríkja­dala. Whole Foods er með um 500 versl­an­ir, á verð­mætum stöð­um, og hefur auk þess inn­leitt gæða­staðla­kerfi sem þykir með því áreið­an­leg­asta og besta sem völ er á.

Fyrir alla þá sem hafa farið í Amazon Go verslun fyr­ir­tæk­is­ins þá blasir við að tæknin kúvendir smá­sölu­verslun eins og við þekkjum hana. Það er upp­lifun að ganga inn og út, og fá svo strim­il­inn sendan í sím­ann, sem sýnir meðal ann­ars hvað við­skipta­vin­ur­inn var lengi inn í versl­un­inni upp á sek­úndu.

Ýmsir hafa lýst yfir áhyggjum af því að tæknin muni eyða mörg hund­ruð þús­und störfum í smá­sölu í Banda­ríkj­unum og lík­lega millj­ónum á heims­vísu í fram­tíð­inni. En það er fleira sem hangir á spýt­unni og ekki ólík­legt að önnur störf komi í stað­inn.

Þegar strik­a­merkin komu fram í verslun var mikil umræða um svip­aða hluti. Störfin myndu fara og versl­unin verða óper­sónu­legri og upp­lifun við­skipta­vina verri. Þetta má til sanns vegar færa en eng­inn efast um að strik­a­merkin - sem þeir Bón­us­feðgar Jón Ásgeir Jóhann­es­son og Jóhannes Jóns­son leiddu fyrst fram hér á landi - hafa gert verslun hag­kvæm­ari og stuðlað að lægra verði. Önnur störf hafa sprottið upp í stað þeirra sem hag­kvæmnin ruddi úr vegi.

Helsti ávinn­ing­ur­inn er líka meiri yfir­sýn í rekstri sem auð­veldar hina enda­lausu leit að jafn­vægi á milli inn­kaupa og síðan sölu til við­skipta­vina.



Mikil afleidd áhrif

Tæknin hjá Amazon byggir á mynda­véla- og skynjara­bún­aði í lofti versl­ana sem fylgist með og nemur það sem er að ger­ast hjá við­skipta­vinum af mik­illi nákvæmni.

Ég próf­aði þetta sjálfur um dag­inn og tók skyr­dollu úr hillu og setti í pok­ann hjá þeim sem var með mér, alveg þétt við hlið­ina á mér. Þetta dugði ekki til, ég fékk reikn­ing­inn (Þetta barst í tal í umfjöllun Tækni­varps­ins, þar sem Amazon Go heim­sókn var til umfjöll­unar). Það er ómögu­legt að stela úr versl­un­inni ef þú kemst inn í hana á annað borð með inn­skrán­ingu. Því App-ið er ekki upp­sett nema með teng­ingu við greiðslu­kort og svæðið þitt hjá Amazon. Reikn­ing­ur­inn fer þangað að lok­um, alveg sama hvað fólk reyn­ir.

Bún­að­ur­inn frá Amazon gerir versl­unum mögu­legt að nýta mun betur versl­un­ar­rými og skipu­leggja hvern fer­metra bet­ur. Bæði hvað varðar lager - sem í til­felli Amazon er að mestu tölvu­stýrður með sjálf­virkum áfyll­ingum í „bak­enda“ versl­un­ar­innar - og inn í versl­un­inni sjálfri. 

Tölu­vert hefur verið skrifað um það í grein­ingum á Amazon Go tækn­inni að svo gæti farið að tæknin sjálf verði það sem Amazon muni leggja áherslu á í fram­tíð­inni. Þannig geti versl­anir keypt tækn­ina til notk­unar og fyr­ir­tækið síðan greitt mán­að­ar­gjald til Amazon fyrir nota tækn­ina.

Ekki liggur fyrir ennþá hvernig þetta verður hugsað en margt bendir til þess að Amazon ætli sér að verða að risa í hefð­bund­inni smá­sölu alveg eins og í verslun á net­inu. Þannig verður Amazon án ef stærsti kaup­maður á horni sem fyr­ir­finnst í ver­öld­inni, áður en langt um líð­ur, og vex síðan með ótrú­legum hraða í net­verslun sömu­leið­is.

Sam­keppn­is­spurn­ingar vakna

Þó þessi magn­aða tækni Amazon sé heill­andi - og auð­velt að sjá fyrir sér að hún muni gjör­breyta verslun og þjón­ustu almennt (stutt í að lest­ar­stöðvar og slíkir staðir verða með slíka tækni) - þá vakna einnig spurn­ingar um hvort þessi risa­væð­ing í tækn­inni sé æski­leg.

Amazon hefur t.d. nú þegar stigið stór skref inn í fjár­mála­geir­ann með greiðslu­tækni sinni, Amazon Pay, og einnig nýjum lausn­um. Í vor hóf fyr­ir­tækið að bjóða Amazon Prime not­end­um, sem er nú rúm­lega 120 millj­ón­ir, að fá Amazon greiðslu­kort í sam­starfi við við­skipta­banka, þar sem eru fastir afslættir ef verslað er við Amazon (5 pró­sent) og síðan 2 pró­sent afsláttur af allri annarri velt­u. 

Þetta þykja góð kjör en kortið er frítt og er inn í árgjaldi Amazon Prime not­enda. 

Hvar eiga mörkin að liggja? Hvenær er ein­ok­un­ar­staða búin að myndast? Hvernig verða mark­aðir skil­greindir í fram­tíð­inni, þegar tæknin virð­ist vera að brjóta upp hefð­bundnar mark­aðs­skil­grein­ingar og setja þannig lög og reglur að mörgu leyti í upp­nám? Á það að verða eðli­legt að smá­sölu­fyr­ir­tæki geti líka verið fjár­mála­fyr­ir­tæki? Getur verið að tæknirisarnir séu nú þegar búnir að gjör­breyta sam­keppn­isum­hverf­inu þannig að núver­andi lög­gjöf er ein­fald­lega úrelt?

Mark­aðs­hlut­deild Amazon er nú þegar orðin mikil á Íslandi, svo dæmi sé tek­ið, með verslun á net­inu. Mark­aðsvirði Amazon nemur í dag 950 millj­örðum Banda­ríkja­dala, en til sam­an­burðar þá nemur virði allra skráðra félaga á Íslandi um 10 millj­örðum Banda­ríkja­dala.

Mik­il­vægt er fyrir lög­gjafann á Íslandi, og reyndar smá­sölu­geir­ann í heild, að greina þessar spurn­ingar vel, sam­hliða því að þessi tækni er nú að fara ryðj­ast yfir heim­inn með fyr­ir­sjá­an­legum breyt­ing­um. 

Alveg eins og þegar Jón Ásgeir og Jóhannes komu fram með strik­a­merk­in, þá verður ekki aftur snúið þegar ný og bylt­ing­ar­kennd tækni er tekin í notkun eins og sú sem Amazon hefur þró­að. 

Ásmundur Einar Daðason, félags- og jafnréttismálaráðherra.
Ráðherra skipar aðgerðahóp um verkefnið Karlar og jafnrétti
Meginhlutverk aðgerðahópsins er meðal annars að beita sér fyrir aðgerðum stjórnvalda um að auka þátttöku drengja og karla í öllu starfi og stefnumótun á sviði jafnréttismála.
Kjarninn 21. október 2018
Bergljót Kjartansdóttir
Friðarsamtal Dr. David Krieger og Dasaku Ikeda
Kjarninn 21. október 2018
Klikkið
Klikkið
Klikkið - Að tileinka sér nýja hæfileika
Kjarninn 21. október 2018
Þinglýst eignarhald skilyrði skráningar heimagistingar
Til stendur að breyta lögum um heimagistingu en breytingarnar miða að því að bæta ferlið við skráningu og eftirlit og að samræma betur málsmeðferð og ákvörðun sekta milli leyfisskyldrar gististarfsemi og skráningarskyldrar heimagistingar.
Kjarninn 21. október 2018
Ari Trausti Guðmundsson
Lagabreyting er varðar fiskeldi
Kjarninn 21. október 2018
Glæpamenn í jakkafötum
„Þeir ganga um í jakkafötum en eru glæpamenn“. Þetta er lýsing danska forsætisráðherrans á mönnum sem hafa orðið uppvísir að einhverju stærsta skattsvikamáli sem sögur fara af. Um er að ræða jafngildi um það bil tíu þúsund milljarða íslenskra króna.
Kjarninn 21. október 2018
Íslendingar borga þriðjung af því sem Danir borga fyrir kalda vatnið
Ódýrast er að nota kalt vatn á Íslandi af Norðurlöndunum.
Kjarninn 20. október 2018
María Pétursdóttir
Starfsgetumat – Upp á líf og dauða
Kjarninn 20. október 2018
Meira úr sama flokkiLeiðari