Við þurfum að þora að skipta um dekk

Ástþór Ólafsson segir að margir séu í neyð í samfélaginu og vilji hjálp en hann telur að ef enginn skilur upplifun og reynslu fólks þá sé erfitt að bregðast við með réttmætum hætti.

Auglýsing

Hvernig sam­fé­lagið er að þró­ast og harna í leið­inni er áhuga­vert að leiða hug­ann að því af hverju við erum ekki að ná að fyr­ir­byggja og betrumbæta hag barna, ung­linga og ung­menna og full­orð­ins fólks sem býr við skertar félags­legar aðstæður og hefur upp­lifað erf­ið­leika, áföll og mót­læti. Til að reyna svara þess­ari spurn­ingu með ein­hverju móti, kemur fram í hug­ann skiln­ingur yfir­höfuð eða gagn­kvæmur skiln­ingur frá fag­að­ilum innan þess starfs­um­hverf­is.

Nú þegar maður horfir út í sam­fé­lagið eru aðstæður skertar hjá mörgum ein­stak­lingum hvort sem það er út frá hinu félags eða fjár­hags­lega eða bæði. Ein­stak­lingar sem búa við þessar kring­um­stæður hafa í mörgum til­fellum upp­lifað og lent í erf­ið­leik­um, áföll­um, og mót­læti sem getur oft verið þungur baggi á meðan leitin af úrlausnum á þessum til­vistar ágrein­ingi á sér stað. Þar af leið­andi getur við­fangs­efnið verið flókið og víð­tækt í snið­um. Kröfur og vænt­ingar ein­stak­lings er að fag­að­ili skilji hvernig það er að koma frá erf­iðum og krefj­andi aðstæðum þar sem lífið getur verið upp á líf og dauða. Á sama tíma að hafa reynslu af því hvernig er hægt að yfir­stíga þessar hindr­an­ir.

Án þess að vera með tölu­leg gögn undir hendi hversu margir fag­að­ilar séu að koma úr þessu umhverfi og hafa þurft að berj­ast fyrir líf­inu sínu með örvænt­ing­ar­fullum hætti. Virð­ist eins og sá fjöldi fag­að­ila séu að bæla niður þá hugsun og til­finn­ingu varð­andi þeirra erf­iðu og krefj­andi aðstæð­ur? Þá kemur önnur spurn­ing af hverju? Vegna þess að við þurfum á þess­ari upp­lifun og reynslu að halda til að geta tekið slag­inn með fólk­inu og betrumbæt líf þeirra. Vegna þess við stöndum á þeim tíma­mótum að áreitin aukast og lífið verður æ flókn­ari og flækj­ist um of ef við erum ekki að nota réttu hugs­un­ina og þá nálgun sem við búum yfir til að leysa sál­fræði­legar flækjur hjá fólki.

Auglýsing

Það er kannski ekki sann­gjarnt að túlka það sem bein vís­bend­ing um að fag­fólk geti ekki fundið hug­sjón og drif­kraft til að mæta þeirra kröfum og þörfum til betrumbæt­ingar á til­veru fólks, án þess að hafa upp­lifað eða lent í erf­ið­leik­um, áföllum eða mót­læti í sínu lífi. En eins og Carl Jung og Viktor Frankl komu inn á sínum tíma „þá er mik­il­vægt að miðla sinni reynslu af sinni upp­lifun til að geta unnið út frá sterku inn­sæi með skil­virkum hætt­i“. Við lærum af hvor öðru en ef við erum ekki til­búin að deila þeirri reynslu og lær­dómi sem við búum yfir rennum við grunnt með mann­inn. Eins og maður upp­lifir sam­fé­lagið þá virð­ist vera lítið um fag­fólk sem upp­fyllir akkurat þau við­mið sem eft­ir­töldu fræði­menn lögðu fram á sínum tíma eða að fólk þorrir hrein­lega ekki að stíga fram með þessar hugs­anir vegna mið­lægs hugs­un­ar­hátts. Það getur þýtt ýmsi­legt að vera með sterka skoðun og sér­staklega þegar þín skoðun syndir á móti sam­fé­lags­legum við­horfum og við­mið­un.

En núna kem ég aftur að upp­haf vanga­veltunnar hvernig sam­fé­lagið er að þró­ast og harna þar sem fátt er um svör við þeirri félags­legu óreiðu sem á sér stað í þessu þjóð­fé­lagi. Talan er að aukast varð­andi tíðni þung­lynd­is, kvíða, áfallastreiturösk­un­ar, og van­líðan hjá fólki sam­kvæmt nýlegum rann­sóknum sem getur verið bæði fjöl­skyldu eða sam­fé­lag­leg orsaka­tengsl. Við þurfum að vera gagn­rýnin og fólk þarf að koma frá sinni reynslu og upp­lifun því það helgar með­alið í þessum til­gangi eftir allt sam­an. Þegar bent hefur verið á þetta þá virð­ist eins og þetta sé eitt­hvað áreiti hjá mörgu fag­fólki, að gagn­rýna hvað sé mögu­lega að eiga sér stað og af hverju við náum ekki að halda utan um þau mál­efni sem snertir skertar félags­legar aðstæður og þá fylgi­fiska sem geta komið í kjöl­far­ið. Ef við hugsum um fólkið sem er verið að vinna með á hverjum degi og hvaða áreiti þau upp­lifa og þurfa að lifa með þá er ekki annað hægt að segja að þetta ábend­ingar áreiti sé ein­göngu lúx­usáreiti og ætti heima undir áreit­is­þrösk­uld­inum ef á að horfa á þetta með réttum sam­fé­lags­legum gler­aug­um.

Til að geta spornað við þess­ari þróun að við séum að missa börn, ung­linga og fólk út úr sam­fé­lag­inu. Þarf kannski að fara huga að við­bót inn í með­ferð­ar­kerfið og mennta fólk sem hefur í raun og veru reynslu á þess­ari upp­lifun að koma frá erf­iðum aðstæðum og með því að meta lífs­reynslu eins og menntun með ein­hverjum hætti sem ýtir undir þá til­hneig­ingu að fólk vill mennta sig til að geta aðstoðað fólk í þessu erf­iða og flókna umhverfi? En aug­ljós­lega þarf fyrst að virkja umræð­una um að upp­lifun og reynsla af slíkum bak­grunni sé ekk­ert laun­ung­ar­mál og eigi heim upp á yfir­borð­inu ekki sem falið fyr­ir­bæri í þjóð­fé­lag­inu. Stór spurn­ing enda ósköp eðli­legt þar sem fjöld­inn af núver­andi fag­fólki hefur tök á að leysa þennan nún­ing en nær ekki að svara kall­inu frá sam­fé­lag­inu. Fólk er í neyð og vill hjálp en ef eng­inn skilur upp­lifun og reynslu fólks þá er erfitt að bregð­ast við með rétt­mætum hætti. Við eigum nóg af mennt­uðu fólki en menntun ein og sér virð­ist ekki geta ráðið við umfang við­fangs­efna út frá þessu umhverfi þar sem fólk tekst á við erf­iðar og krefj­andi aðstæður sem geta ógnað þeirra lífs­vilja sem lærist ekki ein­göngu með því að lesa bók. Maður hefur á til­finn­ing­unni að alltof margir fag­að­ilar séu að rök­ræða hvernig eigi að skipa um dekk á bílnum í stað­inn fyrir að skipta um dekkið á bíln­um.

Höf­undur er ráð­gjafi á skóla- og frí­stund­ar­sviði hjá Reykja­vík­ur­borg.

Pottersen
Pottersen
Pottersen 16. þáttur: Harry fer í bað
Kjarninn 24. maí 2019
Skattakóngar eða -drottningar verða ekki opinberaðar af skattinum
Ríkisskattstjóri mun ekki senda út upplýsingar til fjölmiðla um þá 40 einstaklinga sem greiða hæstu skattana, líkt og hann hefur gert árum saman. Ástæðan er ákvörðun Persónuverndar í máli gegn Tekjur.is.
Kjarninn 24. maí 2019
Tæknivarpið
Tæknivarpið
Tæknivarpið – Huawei missir Android og ARM leyfi, nýjar Macbook Pro tölvur komnar á markað og Game of Thrones Galaxy Fold á leiðinni
Kjarninn 24. maí 2019
Ragnar Þór Ingólfsson, formaður VR.
Þakkar Miðflokksmönnum staðfestu varðandi þriðja orkupakkann
Formaður VR skorar á ríkisstjórnina að fresta málinu um þriðja orkupakkann fram á haust og biður um að þjóðin fái andrými til að kynna sér málið betur.
Kjarninn 24. maí 2019
Ýmsar jurtamjólk­urtegundir eru fá­an­leg­arhér á landi.
Sala á jurtamjólk aukist um tæplega 400 prósent
Bæði eftirspurn og úrval jurtamjólkur hafa aukist til muna hér á landi á síðustu árum. Sala á jurtamjólka hefur aukist um 386 prósent hjá matvöruverslunum Krónunnar á síðustu þremur árum.
Kjarninn 24. maí 2019
Theresa May tilkynnti þessa ákvörðun sína í morgun.
Theresa May segir af sér
Theresa May mun láta af embætti forsætisráðherra Bretlands og hætta sem leiðtogi Íhaldsflokksins 7. júní næstkomandi.
Kjarninn 24. maí 2019
Fíknivandinn breiðir úr sér
Lítið hefur gengið að vinna gegn útbreiðslu fíkniefna. Það er óhætt að segja að það sé ekki íslenskt vandamál, því stríðið gegn fíkniefnum virðist með öllu óvinnandi. Á Íslandi hefur fjöldi ungs fólks fallið frá úr of stórum skammti á skömmum tíma.
Kjarninn 24. maí 2019
Skýrsla um neyðarlánið frestað í þriðja sinn á örfáum vikum
Skýrsla um afdrif neyðarláns Seðlabanka Íslands til Kaupþings, og hvernig unnið var úr veðinu sem tekið var vegna lánsins, hefur enn og aftur verið frestað. Lánið kostaði íslenska skattgreiðendur 35 milljarða en skýrslan hefur verið í vinnslu frá 2015.
Kjarninn 24. maí 2019
Meira úr sama flokkiAðsendar greinar