Dauðadómar með Excel?

Gauti Kristmannsson prófessor segir „sænsku leiðina“ ekki fela annað í sér en að láta lækna fella dauðadóma yfir sjúklingum gegn vilja sínum.

Auglýsing

Nýlega birt­ist úttekt í tíma­rit­inu Der Spi­egel á því hvernig Svíar fóru að í fyrstu bylgju Covid 19 þegar gamla fólkið dó í hrönnum og dán­ar­hlut­fallið varð marg­falt hærra en ann­ars staðar á Norð­ur­lönd­um. Dán­ar­hlut­fallið hjá Svíum er með því hæsta í heim­in­um, um 6% sýktra hafa lát­ist sam­kvæmt tölum frá Johns Hop­k­ins háskól­anum í Banda­ríkj­un­um. Sam­bæri­leg tala hér á landi er 0,3%. Hlut­falls­lega hafa þannig tutt­ugu sinnum fleiri Svíar lát­ist af völdum Covid 19 en Íslend­ing­ar. 

Sam­kvæmt grein­inni í Spi­egel er ástæðan ein­föld, það var ákveðið að taka á ástand­inu með kerf­is­bund­inni for­gangs­röðun til­fella þeirra sem fengju gjör­gæslu og hver ekki. Þannig tókst vel að halda lausum gjör­gæslu­rýmum þrátt fyrir að sóttin geis­aði sér­stak­lega meðal eldri borg­ara og við­kvæmra hópa. For­gangs­röð­unin var þessi: Fólk yfir sex­tugu með tvenns konar und­ir­liggj­andi sjúk­dóma mætti afgangi með gjör­gæslu­pláss og var fremur sent í líkn­ar­með­ferð og hrein­lega látið deyja. Sama gilti um fólk yfir sjö­tugu með einn und­ir­liggj­andi sjúk­dóm og fólk yfir átt­ræðu var bara látið deyja.

Auglýsing
Þetta var mjög skil­virkt, svo skil­virkt að sænskur læknir sagði frá því að hann hafi verið þving­aður til að láta fólk deyja fyrir framan sig, fólk sem hann vissi að átti góða mögu­leika á bata með gjör­gæslu. Annar stað­festi að þetta hafi stundum gerst oft á dag. Þessar til­vitn­anir koma fram í ofan­greindri grein í Spi­egel, en eru upp­runa­lega úr Dag­ens Nyhet­er. 

Sið­rofið sem að mínum dómi kemur fram með þess­ari „að­ferða­fræði“ er gott að hafa í huga núna þegar far­ald­ur­inn geisar sem aldrei fyrr og raddir sjálf­skip­aðra sótt­varna­fræð­inga verða æ hærri. Þessi svo­kallað „sænska leið“ felur ekk­ert annað í sér en að láta lækna fella dauða­dóma með Excel-skjali gegn vilja sínum og Hippókrates­areiði.

Höf­undur er pró­­fessor í þýð­ing­ar­fræð­i við Haskóla Ís­lands.

Við þurfum á þínu framlagi að halda

Þú getur tekið beinan þátt í að halda úti öflugum fjölmiðli.

Við sem vinnum á ritstjórn Kjarnans viljum hvetja þig til að vera með okkur í liði og leggja okkar góða fjölmiðli til mánaðarlegt framlag svo við getum haldið áfram að vinna fyrir lesendur, fyrir fólkið í landinu.

Kjarninn varð níu ára í sumar. Þegar hann hóf að taka við frjálsum framlögum þá varð slagorðið „Frjáls fjölmiðill fyrir andvirði kaffibolla“ til og lesendur voru hvattir til að leggja fram í það minnsta upphæð eins kaffibolla á mánuði.

Mikið vatn hefur runnið til sjávar á þeim níu árum sem Kjarninn hefur lifað. Í huga okkar á Kjarnanum hefur þörfin fyrir fjölmiðla sem veita raunverulegt aðhald og taka hlutverk sitt alvarlega aukist til muna.

Við trúum því að Kjarninn skipti máli fyrir samfélagið.

Við trúum því að sjálfstæð og vönduð blaðamennska skipti máli.

Ef þú trúir því sama þá endilega hugsaðu hvort Kjarninn er ekki allavega nokkurra kaffibolla virði á mánuði.

Vertu með okkur í liði. Þitt framlag skiptir máli.

Ritstjórn Kjarnans: Sunna Ósk Logadóttir, Þórður Snær Júlíusson, Erla María Markúsdóttir, Arnar Þór Ingólfsson, Eyrún Magnúsdóttir og Grétar Þór Sigurðsson.


Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Um 80 þúsund eldislaxar sluppu úr einni kví Arnarlax í Arnarfirði síðasta sumar.
Segja stjórnvöld gefa erlendum stórfyrirtækjum auðlindir Íslands
80 þúsund frjóir laxar eru taldir hafa sloppið úr kvíum Arnarlax á Vestfjörðum. Villti laxastofninn á Íslandi telur aðeins um 50 þúsund laxa. Um er að ræða „grafalvarlegt umhverfisslys“.
Kjarninn 5. desember 2022
Vilhjálmur Birgisson, formaður Starfsgreinsambands Íslands.
Vörn Vilhjálms: „Dapur að sjá fólk sem ég taldi vini stinga mig í bakið“
„Ef fólk heldur að það sé auðvelt að semja við Halldór Benjamín og hans fólk þá veður fólk villu vegar,“ segir Vilhjálmur Birgisson, formaður Starfsgreinasambandsins sem svarar fullum hálsi gagnrýni formanns Eflingar á nýjan samning við SA.
Kjarninn 4. desember 2022
Spilamiðstöð sem eflir félagsleg tengsl og sköpunarkraft
Framkvæmdaglaðir Norðlendingar safna fyrir rekstri spilasalarins Goblin á Akureyri þar sem þau vilja bjóða upp á aðstöðu fyrir skapandi spilamennsku þar sem lögð er áhersla á skjálausa skemmtun.
Kjarninn 4. desember 2022
Signý Sigurðardóttir
Vinnumarkaður hins sterka
Kjarninn 4. desember 2022
Fólk sem ann Siglunesi
Áfram Siglunes – ævintýrið er þarna úti!
Kjarninn 4. desember 2022
Stefán Jón Hafstein
Árásin á vistkerfin
Kjarninn 4. desember 2022
Sigurður Ingi Friðleifsson, sviðsstjóri loftslagsmála, orkuskipta og nýsköpunar hjá Orkustofnun
Loftslagsmarkmið Íslands nást með „norsku leiðinni“
Markmið um samdrátt í losun frá vegasamgöngum á Íslandi nást ef við förum sömu leið og Norðmenn þegar kemur að rafbílavæðingu. „Við státum okkur af silfurverðlaunum, sem ég er orðinn hundleiður á,“ segir sviðsstjóri loftslagsmála hjá Orkustofnun.
Kjarninn 4. desember 2022
Fjölskyldustund í uppnámi?
Í 31 ár hafa danskar fjölskyldur sest saman við sjónvarpið á föstudagskvöldum og horft á dagskrárliðinn Disney Sjov og borðað vikuskammtinn af sælgæti. Nú hverfa Disney myndirnar af skjánum en nýr þáttur kemur í staðinn. Ekki eru allir jafn spenntir.
Kjarninn 4. desember 2022
Meira úr sama flokkiAðsendar greinar