Auglýsing

Þing á að klár­ast eftir rúmar tvær vik­ur. Í byrjun þess­arar viku biðu 110 laga­frum­vörp og 90 þings­á­lykt­un­ar­til­lögur afgreiðslu þings­ins. Einar K. Guð­finns­son, for­seti Alþing­is, stefnir ekki á að halda sum­ar­þing. Þing­menn þurfa nokk­urra mán­aða sum­ar­frí eftir páska­fríið sem þeir voru að koma úr.

Á meðal þeirra mála sem enn á eftir að afgreiða eru lög um leið­rétt­ingu verð­tryggðra fast­eigna­veð­lána, um ráð­stöfun sér­eign­ar­sparn­aðar til greiðslu hús­næð­is­lána, um veiði­gjöld, um íviln­anir til nýfjár­fest­inga, um breyt­ingar á heim­ild líf­eyr­is­sjóða til að fjár­festa í óskráðum bréfum og lög um myndun fjár­mála­stöð­ug­leika­ráðs.

Af þings­á­lykt­un­ar­til­lög­unum ber auð­vitað hæst til­lögu Gunn­ars Braga Sveins­sonar utan­rík­is­ráð­herra um að umsókn Íslands að Evr­ópu­sam­band­inu verði dregin til baka. Þá á enn alveg eftir að taka til umfjöll­unar til­lögu Þor­steins Sæmunds­son­ar, þing­manns Fram­sókn­ar­flokks­ins, um að byggja áburð­ar­verk­smiðju fyrir 120 millj­arða króna sem á að „vekja ungum Íslend­ingum von í brjósti um að stjórn­völd ætli sér að skapa þeim tæki­færi og atvinnu­ör­yggi í fram­tíð­inn­i“.

Auglýsing

Þessi mál, og slatta af hinum 192, á að klára á ell­efu dög­um.

almennt_01_05_2014

Kass­ann út



Á sama tíma hefur verið skipuð enn ein nefndin um afnám gjald­eyr­is­hafta. Í henni sitja þrír menn. Þeir taka við kyndl­inum af öðrum hópi sem skip­aður var sex mönnum í nóv­em­ber 2013 og kynnti nið­ur­stöðu sína fyrir þröngum hópi ráða­manna í byrjun apr­íl. Þær nið­ur­stöður hafa ekki verið kynntar í sam­ráðs­nefnd um afnám hafta. Henni er ekki treyst fyrir þátt­töku og því verður engin þverpóli­tísk sátt um þetta stærsta verk­efni íslensks sam­tíma.

Þeir sem hafa fengið að ræða við ein­hverja úr þessum leyni­hópum und­an­farnar vikur eru þó allir sam­mála um að þar sé verið að stefna að því að setja þrotabú föllnu bank­anna í þrot, leysa eignir þeirra til dótt­ur­fé­lags Seðla­banka Íslands og borga kröfu­höfum út í krónum sem verði bundnar mjög stífum höft­um. Þetta verður gert með kass­ann úti og á blússandi sjálfs­trausts­ster­um.

Vegna þessa eru stærstu kröfu­haf­arn­ir, stórir fjár­fest­ing­ar- og vog­un­ar­sjóð­ir, að búa sig undir að bregð­ast við slíkri gjörð með fryst­ingum eigna, lög­bönnum og öðrum verk­færum sem þeir telja sig geta beitt ef íslenska ríkið gerir erlendar eignir þeirra upp­tæk­ar. Hin­ir, nokkur þús­und minni kröfu­haf­ar, sem margir eru upp­runa­legir og hafa tapað miklu á við­skiptum sínum við íslenska banka, klóra sér í hausnum yfir því að fá ekki að slíta þrota­búum bank­anna og fá skertan hluta eigna sinna til baka.

Hin eilífa vöntun á gjald­eyri



Að mati Seðla­bank­ans, grein­ing­ar­að­ila og í raun allra sem málið skoða virð­ist hins vegar ljóst að erfitt verði að afnema höft á næst­unni, sér­stak­lega vegna þess að við­skipta­jöfn­uður mun ekki duga fyrir afborg­unum lána sem íslenskir skulda erlend­um. Það þýðir að Ísland aflar ekki nægi­lega mik­ils gjald­eyris til að standa við samn­ings­bundnar afborg­anir lána næstu árin og hefur því sann­ar­lega enga við­bót­ar­getu til að skipta krónum í gjald­eyri.

Höft­in, ónýt mynt og að mörgu leyti ótrú­verð­ugt fjár­mála­kerfi hefur gert það að verkum að mörg af stærstu þekk­ing­ar­­fyr­ir­tækjum sem orðið hafa til á Íslandi eru að hugsa sér til hreyf­ings. Credit­info ætlar að fara og CCP, Marel og Össur eru raun­veru­lega að ræða þann mögu­leika.

Fast­eigna­bóla



Þá er fast­eigna­bóla í blússandi upp­blæstri. Fast­eigna­verð hækk­aði um 11,1 pró­sent síð­ast­liðið ár. Ástæðan er sú að upp­söfnuð eft­ir­spurn er gríð­ar­leg eftir margra ára bygg­inga­stopp og fast­eignir eru orðnar aðal­­fjár­fest­ing líf­eyr­is­sjóða og spá­kaup­manna, enda lítið annað eftir að kaupa innan hafta. Afleið­ing þess­arar þró­unar er sú að lík­lega hefur aldrei verið erf­ið­ara en nú fyrir ungt fólk að fóta sig á fast­eigna­mark­aði.

Þrátt fyrir að fast­eigna­verð rjúki upp á ljós­hraða er rík­is­stjórnin að gefa völdum hópi fólks sem keypti sér íbúð fyrir hrun 80 millj­arða króna í skaða­bætur vegna áhrifa verð­bólgu á verð­tryggð lán þess. Ef hækkun hús­næð­is­verðs heldur áfram á sama hraða út þetta kjör­tíma­bil mun íbúð sem kost­aði 30 millj­ónir króna fyrir ári kosta um 45 millj­ónir króna árið 2017. Ef eig­andi hennar hefur orðið fyrir „for­sendu­bresti“ og þar með unnið í leið­rétt­ing­ar­lottói Sig­mundar og Bjarna mun hann geta fengið allt að fjórar millj­ónir króna gef­ins af skattfé ofan á þær 15 millj­ónir sem fast­eignin hans hefur hækkað í verði á tíma­bil­inu. Allt í boði skatt­greið­enda. Verð­bólgan sem skulda­nið­ur­fell­ing­arnar munu setja í gang éta reyndar nær örugg­lega upp eitt­hvað af raun­virð­inu, en vinn­ings­haf­arnir verða að minnsta kosti betur settir en sá fjórð­ungur lands­manna sem er á leigu­mark­aði eða sá tæp­legi helm­ingur fjöl­skyldna sem skuldar ekk­ert í hús­næð­inu sínu.

Verði þetta þró­un­in, sem er meira en lík­legt, verður nokkuð erfitt fyrir skulda­nið­ur­fell­ing­ar­páf­ana að hreykja sér af þess­ari glóru­lausu aðgerð fyrir næstu kosn­ing­ar. Þeim er hins vegar full­kom­lega treystandi til að búa til nýja kan­ínu til að draga upp úr hatt­inum á þeim árum sem þeir hafa til stefnu.

Verk­föll og annað til­fallandi



Ofan á allt annað er verið að setja Íslands- og Ólymp­íu­met í verk­falls­hót­un­um. Fram­halds­skóla­kenn­arar eru búnir að fara í verk­fall og knýja fram verð­skuld­aðar kjara­bætur sem setja kjara­samn­inga aðila vinnu­mark­að­ar­ins í algjört upp­nám. Á þessu ári einu saman hafa síðan háskóla­kenn­ar­ar, grunn­skóla­kenn­ar­ar, leik­skóla­kenn­ar­ar, flug­vall­ar­­starfs­menn, flug­menn, flug­þjónar og starfs­menn Herj­ólfs sett fram kröfur um miklar launa­hækk­anir sem ekki hefur samist um, farið í verk­fall eða hótað verk­falls­að­gerð­um. Þeir sem hafa látið vaða hafa fengið á sig bann­lög.

Þá er ótalið nokkur hund­ruð millj­arða króna gat í líf­eyr­is­sjóða­­kerf­inu, sem gerir það að verkum að stór hluti þjóð­ar­innar mun lík­lega ekki eyða ævi­kvöld­inu yfir fram­færslu­við­mið­um, og sífelld frestun á nauð­syn­legri upp­bygg­ingu á heil­brigð­is­þjón­ustu til að taka á móti þrefalt fleiri elli­líf­eyr­is­þegum á næstu ára­tug­um.

Þrátt fyrir þetta allt saman fannst for­sæt­is­ráð­herra til­efni til þess, í nýlegri ræðu, að full­yrða að „flest bendir til þess að svart­nætt­inu sé að slota og trú á eigin getu að efl­ast. Það er einna helst í innstu myrkviðum nets­ins og í ræðu­stól Alþingis að hags­muna­verðir svart­nætt­is­ins halda vöku sinn­i“.

Til að efla trúna þarf hins vegar að leysa vanda­mál­in. Af ofan­greindri upp­taln­ingu er ljóst að það hefur sitj­andi rík­is­stjórn ekki gert. Þvert á móti virð­ist allt í steik. Skiptir þar engu hvort hindr­an­irnar eru skoð­aðar í dags­ljósi eða svart­nætti.

Leið­ar­inn birt­ist í nýjasta Kjarn­an­um. Lestu hann hér.

Í upphafi árs 2020

Við á Kjarnanum göngum bjartsýn og einbeitt inn í nýtt ár og þökkum lesendum fyrir það traust sem þeir sýna með því að styrkja Kjarnann. 

Frjáls framlög frá lesendum hafa vaxið jafnt og þétt síðustu árin og eru mikilvæg tekjustoð undir reksturinn. Þau gera okkur kleift að halda áfram að taka þátt í umræðunni og greina kjarnann frá hisminu. 

Við tökum hlutverk okkar sem fjölmiðill í þjónustu almennings alvarlega. Kjarninn birti 409 fréttaskýringar og 2.367 fréttir á árinu 2019. Kjarninn er vettvangur umræðu og á nýliðnu ári voru 539 skoðanagreinar birtar, stærstur hluti þeirra aðsendar greinar. 

Okkar tryggð er aðeins við lesendur. Við erum skuldbundin ykkur og værum þakklát ef þið vilduð vera með í að gera Kjarnann enn sterkari.

Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Stuðningskonur leikskólanna
Kynjað verðmætamat og leikskólinn
Kjarninn 21. janúar 2020
Þröngar skorður í hálaunalandi
Á að fella gengið til að örva efnahagslífið? Er aukin sjálfvirkni að fara eyða störfum hraðar en almenningur átta sig á? Gylfi Zoega hagfræðiprófessor skrifaði ítarlega grein í Vísbendingu þar sem þessi mál eru til umræðu.
Kjarninn 20. janúar 2020
Logi Einarsson, formaður Samfylkingarinnar.
Segir kominn tíma á stjórn án Sjálfstæðisflokks
Formaður Samfylkingarinnar segir tími til komin að hætta að láta Sjálfstæðisflokkinn velja sér dansfélaga og stjórna á eigin forsendum.
Kjarninn 20. janúar 2020
Katrín Jakobsdóttir, formaður Vinstri grænna og forsætisráðherra.
Katrín: Kólnun en ekki skyndileg djúpfrysting
Heilbrigðismál, atvinnuleysi, kaupmáttur, náttúruöfl og innviðafjárfestingar eru meðal þess sem forsætisráðherra ræddi um í ræðu sinni við upphaf þings í dag.
Kjarninn 20. janúar 2020
Sighvatur Björgvinsson
Enginn ber ábyrgð – bara þjóðin
Kjarninn 20. janúar 2020
Heimavellir eiga meðal annars húsnæði sem hefur verið í byggingu á Hlíðarendasvæðinu.
Norskt leigufélag komið með yfir tíu prósent í Heimavöllum
Norska leigufélagið Fredensborg er að koma sér fyrir á íslenskum fasteignamarkaði. Það keypti í dag 10,22 prósent hlut í stærsta leigufélagi landsins á almennum leigumarkaði.
Kjarninn 20. janúar 2020
Efnt var til fyrstu mótmæla þann 23. nóvember 2019 eftir að Samherjamálið komst upp.
Fyrsti þingfundur ársins í dag – Mótmælendur ætla að láta í sér heyra
Fyrsti þingfundur á Alþingi hefst í dag eftir jólafrí og munu formenn stjórnmálaflokkanna eða staðgenglar þeirra taka til máls. Við tilefnið verður blásið til mótmæla þar sem þess er meðal annars krafist að sjávarútvegsráðherra segi af sér.
Kjarninn 20. janúar 2020
Togarinn Heinaste.
Ríkisútgerðin í Namibíu á ekki fyrir launum rúmlega þúsund starfsmanna
Fischor, ríkisútgerðin í Namibíu, þurfti að fá viðbótarkvóta frá ríkinu til að geta átt fyrir launum. Fiskinn á mögulega að veiða á Heinaste, verksmiðjutogara sem Samherji er ásakaður um að vera að reyna að selja sjálfum sér á hrakvirði.
Kjarninn 20. janúar 2020
Meira úr sama flokkiLeiðari
None