Tíu staðreyndir um Guðna Th. Jóhannesson

Guðni Th. Jóhannesson
Auglýsing

1. Guðni Thor­lacius Jóhann­es­son fædd­ist í Reykja­vík þann 26. júní 1968. Hann varð 48 ára dag­inn sem ljóst varð að hann yrði sjötti for­seti lýð­veld­is­ins. Hann er yngsti for­seti í sögu lands­ins og fyrsti nýi for­set­inn á þess­ari öld. Ólafur Ragnar Gríms­son var 53 ára gam­all þegar hann tók við emb­ætti árið 1996. Hann er nú 73 ára. 

2. Nýr for­seti tekur við emb­ætti við hátíð­lega athöfn sem hefst á Aust­ur­velli klukkan 15 í dag, mánu­dag­inn 1. ágúst. Athöfnin fær­ist síðan í Dóm­kirkj­una og þaðan í Alþing­is­hús­ið. Guðni vildi hafa athöfn­ina lát­laus­ari en hefur tíðkast fram til þessa, en til að mynda er ekki gerð krafa um að karl­menn klæð­ist kjól­föt­um, að konur séu í síð­kjólum né að fólk beri orð­ur.  

3. Guðni er kvæntur Elizu Reid og giftu þau sig árið 2004. Guðni og Eliza eiga saman fjögur börn, þau Duncan Tind, Don­ald Gunn­­ar, Sæþór Peter og Eddu Mar­gréti. Fjöl­­skyldan býr enn við Tjarn­­ar­­stíg á Sel­tjarn­­ar­­nesi, en þegar fram­kvæmdum er lokið á Bessa­stöðum í ágúst, flytj­ast þau búferl­um. Guðni á eina dótt­ur, Rut, úr fyrra hjóna­bandi sínu með Elínu Har­alds­dótt­ur. For­eldrar Guðna eru Mar­grét Thor­laci­us, kenn­­ari og blaða­­mað­­ur, og Jóhannes Sæmunds­­son, íþrótta­­kenn­­ari og íþrótta­­full­­trú­i. Jóhannes lést árið 1983. Guðni á tvo bræð­ur, þá Patrek og Jóhann­es. Þeir bræður ólust upp í Garða­bæ. 

Auglýsing

4. Guðni er mik­ill íþrótta­maður og hefur stundað íþróttir af ein­hverju tagi frá unga aldri. Faðir hans var mik­ils met­inn íþrótta­kenn­ari og bróðir hans, Patrekur Jóhann­es­son, er einn af best þekktu hand­bolta­köppum lands­ins. Guðni gaf það út í kosn­inga­bar­átt­unni, að myndi hann ná kjöri, ætl­aði hann að halda áfram að hjóla með börnin sín í skóla og leik­skóla eins og hann hefur gert und­an­farin ár. 

5. Guðni var hvað þekkt­astur fyrir sagn­fræði­störf sín áður en hann gaf kost á sér í for­seta­fram­boð. Hann hefur verið einn helsti álits­gjafi fjöl­miðla und­an­farin ár þegar kemur að umfjöllun um for­set­ann, for­seta­emb­ættið eða póli­tískt sam­hengi sög­unn­ar. Guðni er með dokt­ors­gráðu í sagn­fræði. Hann varð stúd­ent úr MR árið 1987. Síðan nam hann sagn­fræði við  Warwick háskóla í Englandi og tók meistara­gráðu í sagn­fræði í kjöl­farið við Háskóla Íslands árið 1997. Síðan fékk hann MSt-gráðu í sögu frá Oxford árið 1999 og varð síðan doktor í sagn­fræði árið 2003 frá Uni­versity of London. Guðni hefur verið kenn­­ari við Há­­­skóla Íslands, Há­­­skól­ann í Reykja­vík, Há­­­skól­ann á Bif­­­röst og Uni­versity of London. Síð­ast starf­aði hann sem dós­ent í sagn­fræði við Há­­­skóla Íslands. 

6. Guðni hefur skrifað fjölda fræð­i­­rita og greina í gegn um tíð­ina. Hann hefur skrifað sex bækur sem hafa verið gefnar út: Kári í jöt­un­móð. Saga Íslenskrar erfða­grein­ingar og Kára Stef­áns­sonar (1999), Völ­und­ar­hús valds­ins. Stjórn­ar­mynd­an­ir, stjórn­ar­slit og staða for­seta Íslands í emb­ætt­is­tíð Krist­jáns Eld­járns, 1968-1980 (2005), Óvinir rík­is­ins. Ógnir og innra öryggi í kalda stríð­inu á Íslandi (2006), Þorska­stríðin þrjú. Saga land­helg­is­máls­ins 1948-1976 (2006), Hrun­ið. Ísland á barmi gjald­þrots og upp­lausnar (2009) og Gunnar Thorodd­sen. Ævi­saga. (2010). 

7. Ein fræg­asta setn­ing sem látin var falla í kosn­inga­bar­átt­unni í aðdrag­anda for­seta­kosn­ing­anna var þegar Guðni og Davíð Odds­son mætt­ust í sjón­varps­þætt­inum Eyj­unni í lok maí. Davíð skaut föstum skotum að Guðna og sak­aði hann meðal ann­ars um að vilja koll­varpa stjórn­ar­skránni og reyna að hlaupa frá ákveðnum mál­u­m. 

„Þú segir hérna að þú viljir gera gagn­gera, rót­tæka end­ur­nýjum á stjórn­ar­skránni. Þú segir það vera vegna hruns­ins. Hvað hafði hrunið með stjórn­ar­skránna að ger­a?“ sagði Dav­íð. 

Guðni svar­aði um hæl: „Hefur þú enga sóma­kennd?“ 

Velta má fyrir sér hvort sagn­fræð­ing­ur­inn Guðni hafi fengið þar lánað hin frægu ummæli banda­ríska lög­fræð­ings­ins Jos­eph N. Walsh í rétt­ar­höld­unum árið 1954 þegar hann svar­aði fyrir ásak­anir um að hafa unnið fyrir komm­ún­ista: „Have you no sense of decency, sir?“ sagði Walsh við þing­mann­inn Jos­eph McCarthy. 

8. Fylgi Guðna sem for­seta­fram­bjóð­anda var óvenju­lega hátt í byrjun kosn­inga­bar­átt­unn­ar. Hann mæld­ist með tæp­lega 70 pró­senta fylgi í þremur könn­unum í röð, en eftir því sem leið á bar­átt­una jöfn­uð­ust hlut­föllin út. Halla Tóm­as­dóttir nálg­að­ist Guðna óðfluga, en hann sigr­aði kosn­ing­una með rúmum 39 pró­sentum atkvæða. Halla fékk um 28 pró­sent atkvæða. Kjör­sókn á land­inu öllu var 75,7 pró­sent. 185.390 greiddu atkvæði. Guðni sótti fylgi nokkuð jafnt yfir alla hópa; karla og kvenna, innan og utan höf­uð­borgar og til allra ald­urs­hópa. 

9. Guðni hefur náð að halda sig utan flokkapóli­tíkur allan sinn fer­il. Hann sagði opin­ber­lega í kosn­inga­bar­átt­unni að hann vilji að kosið verði til Alþingis í haust og á 48 ára afmæl­is­dag­inn sinn, morg­un­inn eftir for­seta­kosn­ing­arn­ar, sagði hann að kosn­ingar ráði mestu um hvernig fari með stjórn­ar­skránna. Í við­tali á RÚV sagði hann að for­seti tti að liðka fyrir að nið­ur­staða kom­ist í það mál. „Ég sagði það síð­ustu vikur að áform um beint lýð­ræði hugn­ist mér, áform um þjóð­ar­eign á auð­lind­um, áform um nátt­úru­vernd. Við ættum að geta náð ein­hverri sátt,“ sagði Guðni við RÚV

10. Guðni verður fyrsti for­seti lands­ins sem er ekki skráður í þjóð­kirkj­una. Guðni stendur utan trú­fé­laga, en hann var alinn upp í kaþ­ólskri trú. Hann skráði sig úr kirkj­unni árið 2013 í kjöl­far við­bragða kirkj­unnar við kyn­ferð­is­brotum innan veggja hennar víða um heim. Ein­ungis tveir í síð­ustu kosn­ingum voru ekki í þjóð­kirkj­unni; Guðni og Ást­þór Magn­ús­son. Biskup Íslands hefur sagt að henni þyki óeðli­legt að for­seti Íslands sé ekki skráður í þjóð­kirkj­una, en telur þó að það muni ekki verða vanda­mál. 

Kanntu vel við Kjarnann?

Frjáls framlög lesenda eru mikilvægur þáttur í rekstri Kjarnans. Þau gera okkur kleift að halda áfram að taka þátt í umræðunni á vitrænan hátt og greina kjarnann frá hisminu fyrir lesendur. 

Kjarninn er fjölmiðill sem leggur sig fram við að upplýsa og skýra út það sem á sér stað í samfélaginu með áherslu á gæði og dýpt. 

Okkar tryggð er aðeins við lesendur. Við erum skuldbundin ykkur og værum þakklát ef þið vilduð vera með í að gera Kjarnann enn sterkari. 

Ef þú kannt vel við það efni sem þú lest á Kjarnanum viljum við hvetja þig til að styrkja okkur. Þinn styrkur er okkar styrkur.

Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
„Algeggjuð“ hugmynd um sameiningu banka
Í Vísbendingu, sem kom til áskrifenda á föstudaginn, er fjallað um þá hugmynd að sameina tvo af kerfislægt mikilvægu bönkum landsins.
Kjarninn 15. desember 2019
SMS og MMS ganga í endurnýjun lífdaga
Eftir að hafa lotið í lægra haldi fyrir nýjum samskiptaforritum á borð við Messenger og WhatsApp eru gömlu góðu SMS- og MMS-skilaboðin að eiga endurkomu. Þeim fjölgar nú eftir áralangan samdrátt.
Kjarninn 15. desember 2019
Ferðalag á mörkum ljóss og myrkurs, í átt til dögunar
Rökkursöngvar Sverris Guðjónssonar kontratenórs eru að koma út. Safnað er fyrir þeim á Karolina Fund.
Kjarninn 15. desember 2019
Ársreikningaskrá heyrir undir embætti ríkisskattstjóra.
Skil á ársreikningum hafa tekið stakkaskiptum eftir að viðurlög voru hert
Eftir að viðurlög við því að skila ekki ársreikningum á réttum tíma voru hert skila mun fleiri fyrirtæki þeim á réttum tíma. Enn þarf almenningur, fjölmiðlar og aðrir áhugasamir þó að greiða fyrir aðgang að ársreikningum.
Kjarninn 15. desember 2019
Hin harða barátta um sjónvarpið og internetið
Síminn fékk nýverið níu milljóna króna stjórnvaldssekt fyrir að hafa margbrotið ákvæði fjölmiðlalaga, með því að í raun vöndla saman sölu á interneti og sjónvarpi. Brotin voru sögð meðvituð, markviss og ítrekuð.
Kjarninn 15. desember 2019
Réttast að senda pöndubirnina heim
Upplýsingar um fund kínverska sendiherrans í Danmörku með færeyskum ráðamönnum um fjarskiptasamning hafa valdið fjaðrafoki í Færeyjum og meðal danskra þingmanna. Sendiherrann neitar að reyna að beita Færeyinga þrýstingi.
Kjarninn 15. desember 2019
Lilja D. Alfreðsdóttir, mennta- og menningarmálaráðherra.
Drög að nýjum þjónustusamningi við RÚV kynnt
Mennta- og menningarmálaráðherra hefur kynnt nýjan þjónustusamning við Ríkisútvarpið fyrir ríkisstjórn en núgildandi samningur rennur út um áramótin.
Kjarninn 14. desember 2019
Agnar Snædahl
Frá kreppuþakuppbyggingu og myglu
Kjarninn 14. desember 2019
Meira eftir höfundinnSunna Valgerðardóttir
Meira úr sama flokkiFréttaskýringar
None