Enn verið að vinna úr gögnum um þá sem nýttu sér fjárfestingarleiðina

Skattrannsóknarstjóri fékk í apríl 2016 gögn frá Seðlabankanum um einstaklinga sem nýttu sér fjárfestingaleið hans. Samkeyrsla sýndi að 21 einstaklingur sem kom fyrir í Panamaskjölunum sem íslenska ríkið keypti kom líka fyrir í gögnunum.

Bryndís Kristjánsdóttir
Auglýsing

Emb­ætti skatt­rann­sókn­ar­stjóra er enn að vinna úr gögnum sem það fékk um þá aðila sem nýttu sér hina svoköll­uðu fjár­fest­ing­ar­leið Seðla­banka Íslands. Gögnin voru afhent í apríl 2016. Kjarn­inn óskaði eftir því hvar vinna vegna gagn­anna væri stödd með fyr­ir­spurn í maí í fyrra. Þá feng­ust þau svör að verið væri að vinna úr gögn­un­um. Alls hafi 21 ein­stak­lingur sem kom fram í skatta­skjóls­gögnum sem íslenska ríkið keypti einnig komið fram í gögn­unum sem Seðla­bank­inn afhenti skatt­rann­sókn­ar­stjóra. Þeir ein­stak­lingar nýttu sér fjár­fest­ing­ar­leið­ina á árunum 2012 til 2015.

Bryn­dís Krist­jáns­dóttir skatt­rann­sókn­ar­stjóri segir í svari við fyr­ir­spurn Kjarn­ans sem barst í gær að lítið væri við svarið frá því í maí að bæta. Enn væri verið að vinna úr gögn­un­um.

Emb­ættið óskaði eftir því að fá gögnin í kjöl­far þess að Pana­ma­skjölin sýndu 800 aflands­­fé­lög sem tengd­ust að minnsta kosti 600 Íslend­ingum og umfjöllun þeirra fjöl­miðla sem fjöll­uðu um þau sýndi að mörg þeirra félaga voru full af fé sem rök­studdur grunur væri um að hefði orðið til á Íslandi. Mörg aflands­­fé­lag­anna hafa verið að fjár­­­festa það fé á Íslandi eftir hrun.

Auglýsing

Ástæðan þess að vinnsla úr gögn­unum hefur frest­ast hefur m.a. verið sú að önnur vinna hefur verið í for­gangi hjá emb­ætt­inu, meðal ann­­ars vinna úr Pana­ma­­gögn­unum sem íslensk stjórn­­völd keyptu árið 2015. Alls koma 349 Íslend­ingar og 61 aflands­­­­fé­lög með íslenska kenn­i­­­­tölu fyrir í þeim gögn­um, sem keypt voru fyrir 37 millj­­ónir króna.

Kjarn­inn greindi frá því um miðjan nóv­­em­ber að emb­ætti hér­­aðs­sak­­sókn­­ara hefði fellt niður 62 mál þar sem grunur var um að ein­stak­l­ingar hefðu framið skatt­­svik. Fyrstu málin voru felld niður tæpum mán­uði áður.

Á meðal þeirra mála sem felld voru niður eru mál ein­stak­l­inga sem komu fyrir í Pana­ma­skjöl­unum svoköll­uðu. Og stór hluti mál­anna snýst um ein­stak­l­inga sem geymdu fjár­­muni utan Íslands til að kom­­ast hjá skatt­greiðsl­­um. Búist er við því að enn fleiri mál tengd ætl­­uðum skattsvikum verði felld niður á næst­unni, en alls voru 152 mál til með­­­ferðar hjá emb­ætti hér­­aðs­sak­­sókn­­ara. Alls er skatt­­stofn­inn í öllum þeim málum yfir 30 millj­­arðar króna.

Umrædd mál voru rann­sökuð hjá skatt­rann­sókn­ar­stjóra og send þaðan til hér­aðs­sak­sókn­ara.

794 inn­lendir aðilar

Fjár­­­­­­­fest­inga­­­­leið Seðla­­­­banka Íslands, sem einnig var nefnd 50/50 leið­in, var gríð­­­­ar­­­­lega umdeild aðferð sem Seðla­­­­bank­inn beitti til minnka hina svoköll­uðu snjó­­­­hengju, krón­u­­­­eignir erlendra aðila sem fastar voru innan fjár­­­­­­­magns­hafta og gerðu stjórn­­­­völdum erfitt fyrir að vinna að frek­­­­ari losun þeirra hafta. Sam­­­­kvæmt henni gátu þeir sem sam­­­­þykktu að koma með gjald­eyri til Íslands skipt þeim í íslenskar krónur á hag­­­­stæð­­­­ara gengi en ef þeir myndu gera það í næsta banka. Mun hag­­­­stæð­­­­ara gengi.

Þeir sem tóku á sig „tap­ið“ í þessum við­­­­skiptum voru aðilar sem áttu krónur fastar innan hafta en vildu kom­­­­ast út úr íslenska hag­­­­kerf­inu með þær. Þeir sem „græddu“ voru aðilar sem áttu erlendan gjald­eyri en voru til­­­­­­­búnir að koma til Íslands og fjár­­­­­­­festa fyrir hann. Seðla­­­­bank­inn var síðan í hlut­verki milli­­­­­­­göng­u­að­ila sem gerði við­­­­skiptin mög­u­­­­leg.  Líkt og verslun sem leiddi heild­­­­sala og neyt­endur sam­­­­an.

Alls fóru fram 21 útboð eftir fjár­­­­­­­fest­inga­­­­leið­inni frá því í febr­­­­úar 2012 til febr­­­­úar 2015, þegar síð­­­­asta útboðið fór fram. Alls komu um 1.100 millj­­­­ónir evra til lands­ins á grund­velli útboða fjár­­­­­­­fest­ing­­­­ar­­­­leið­­­­ar­inn­­­­ar, sem sam­svarar um 206 millj­­­­örðum króna.

Ef þeir sem komu með þennan gjald­eyri til Íslands hefðu skipt þeim á opin­beru gengi Seðla­­­­bank­ans, líkt og venju­­­­legt fólk þarf að gera, hefðu þeir fengið um 157 millj­­­­arða króna fyrir hann. Virð­is­aukn­ingin sem fjár­­­­­­­fest­inga­­­­leiðin færði eig­endur gjald­eyr­is­ins í íslenskum krónum var því 48,7 millj­­­­arðar króna. Skil­yrt var að binda þyrfti féð sem fært var inn í landið með þessu hætti í fast­­­­eign­um, verð­bréf­um, fyr­ir­tækjum eða öðrum fjár­­­­­­­fest­inga­­­­kost­­­­um. Því má segja að þeir sem hafi nýtt sér fjár­­­­­­­fest­ing­­­­ar­­­­leið­ina hafi fengið um 20 pró­­­­sent afslátt af þeim eignum sem þeir keyptu.

794 inn­­­­­­­lendir aðilar komu með pen­inga inn í íslenskt hag­­­­kerfi í gegnum útboð fjár­­­­­­­fest­ing­­­­ar­­­­leiðar Seðla­­­­banka Íslands. Pen­ingar þeirra námu 35 pró­­­­sent þeirrar fjár­­­­hæðar sem alls komu inn í landið með þess­­­­ari leið, en hún tryggði um 20 pró­­­­sent afslátt á eignum sem keyptar voru fyrir pen­ing­anna á Íslandi.

Alls fengu þessir aðilar 72 millj­­­­arða króna fyrir þann gjald­eyri sem þeir skiptu í íslenskar krónur sam­­­­kvæmt skil­­­­málum útboða fjár­­­­­­­fest­ing­­­­ar­­­­leið­­­­ar­inn­­­­ar. Afslátt­­­­ur­inn, eða virð­is­aukn­ing­in, sem þeir fengu með þessu umfram það ef þeir hefðu skipt gjald­eyr­inum á skráðu gengi Seðla­­­­bank­ans er um 17 millj­­­­arðar króna.

Kanntu vel við Kjarnann?

Frjáls framlög lesenda eru mikilvægur þáttur í rekstri Kjarnans. Þau gera okkur kleift að halda áfram að taka þátt í umræðunni á vitrænan hátt og greina kjarnann frá hisminu fyrir lesendur. 

Kjarninn er fjölmiðill sem leggur sig fram við að upplýsa og skýra út það sem á sér stað í samfélaginu með áherslu á gæði og dýpt. 

Okkar tryggð er aðeins við lesendur. Við erum skuldbundin ykkur og værum þakklát ef þið vilduð vera með í að gera Kjarnann enn sterkari. 

Ef þú kannt vel við það efni sem þú lest á Kjarnanum viljum við hvetja þig til að styrkja okkur. Þinn styrkur er okkar styrkur.

Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Segir verkfallsbrot vera staðfestingu á einbeittum brotavilja
Fréttir hafa birst á vef Mbl.is þrátt fyrir verkfallsaðgerðir Blaðamannafélags Íslands sem standa nú yfir. Formaður félagsins segir það ömurlegt að menn virði ekki vinnustöðvun.
Kjarninn 15. nóvember 2019
Birgir Þórarinsson, þingmaður Miðflokksins.
Miðflokkurinn vill stöðva fjármögnun styrkja til fjölmiðla
Miðflokkurinn lagði til að þeir fjármunir sem eiga að renna í styrki til einkarekinna fjölmiðla á næsta ári verði teknir af fjárlögum. Flokkurinn ætlar að leggja fram eigin hugmynd um styrki „með annarri aðferðarfræði“.
Kjarninn 15. nóvember 2019
Guðmundur Andri Thorsson, þingmaður Samfylkingarinnar.
„Siðferði hins ískalda kapítalisma“
Þingmaður Samfylkingarinnar segir að viðskiptasiðferði Samherjamanna sé siðferði hins ískalda kapítalisma þar sem ungu fólki sé innrætt að líta á annað fólk sem bráð frekar en samborgara.
Kjarninn 15. nóvember 2019
Gunnar Bragi minnir á að stjórnendur Samherja eigi börn
Varaformaður Miðflokksins segist hugsa til starfsmanna Samherja þessa dagana þegar stríðsfyrirsagnir um fyrirtækið séu í fjölmiðlum. Hann gagnrýnir fjölmiðla og segir það galið að ætla að styrkja þá með ríkisfé.
Kjarninn 15. nóvember 2019
Margrét Kristmannsdóttir, framkvæmdastjóri Pfaff.
Gagnrýnir að SA hafi ekki tjáð sig um Samherjamálið
Fyrrverandi varaformaður Samtaka atvinnulífsins vill að samtökin stígi fram fyrir hönd atvinnulífsins og lýsi því yfir að mál Samherja sé með öllu óásættanlegt og að svona starfi ekki alvöru fyrirtæki.
Kjarninn 15. nóvember 2019
Blaðamenn í átta tíma verkfall – Ekkert skuli inn á vefsíðurnar
Blaða­menn, ljós­mynd­arar og mynda­töku­menn á stærstu miðlunum hafa nú lagt niður störf. Blaðamannafélagið er með skýr fyrirmæli hvernig að verkfallinu skuli staðið.
Kjarninn 15. nóvember 2019
Samherji opinberaður
Sjávarútvegsrisinn Samherji er eitt stærsta og áhrifamesta fyrirtæki á Íslandi. Það teygir anga sína víða og stjórnendur þess hafa ekki farið leynt með vilja sinn til að hafa mikil áhrif í samfélaginu sem þeir búa í.
Kjarninn 15. nóvember 2019
Gunnþór Ingvarsson
Óskuðu eftir ráðum hjá Samherjamönnum til að blekkja Grænlendinga
Framkvæmdastjóri Síldarvinnslunnar bað stjórnendur hjá Samherja að ráðleggja sér um hvernig best væri að afla velvildar heimamanna á Grænlandi og blekkja þá til að komast yfir veiðiheimildir.
Kjarninn 15. nóvember 2019
Meira eftir höfundinnÞórður Snær Júlíusson
Meira úr sama flokkiFréttaskýringar