Innflytjendur þiggja minna af félagslegum greiðslum en aðrir íbúar

Þeir íbúar Íslands sem eru flokkaðir sem innlendir þiggja mun meiri félagslega framfærslu en innflytjendur, hvort sem miðað er við meðaltalsgreiðslur eða miðgildi. Samhliða mikilli fjölgun innflytjenda hafa meðaltalsgreiðslur til þeirra dregist saman.

Fjöldi erlendra ríkisborgarar sem flutt hefur til landsins hefur aukist mikið á síðustu árum samhliða bættu efnahagsástandi. Þannig er um helmingur félagsmanna Eflingar fólk af erlendum uppruna.
Fjöldi erlendra ríkisborgarar sem flutt hefur til landsins hefur aukist mikið á síðustu árum samhliða bættu efnahagsástandi. Þannig er um helmingur félagsmanna Eflingar fólk af erlendum uppruna.
Auglýsing

Sam­kvæmt tölum Hag­stofu Íslands þá var með­al­tal „ann­arra tekna“ hjá inn­lendum íbúum Íslands um 1,3 millj­ónir króna á árinu 2017. Á sama tíma var það 626 þús­und krónur hjá inn­flytj­end­um, eða rúm­lega 50 pró­sent lægra.

„Aðrar tekj­ur“ eru sam­tala ýmissa félags­legra greiðsla, svo sem líf­eyr­is­greiðsl­ur, greiðslur frá Trygg­inga­stofnun rík­is­ins og aðrar bóta­greiðslur á borð við atvinnu­leys­is­bæt­ur, vaxta- og barna­bæt­ur. Auk þess telj­ast til ann­arra tekna náms- og rann­sókn­ar­styrkir, vinn­ingar og ýmsar aðrar tekj­ur.

Þegar mið­gildi þess­ara talna (helm­ingur með lægri aðrar tekjur en það og helm­ingur með hærri aðrar tekj­ur) er skoðað kom í ljós að það var 136 þús­und krónur á ári hjá inn­lendum íbúum en 72 þús­und krónur hjá inn­flytj­end­um. Þar er mun­ur­inn líka tæp­lega 50 pró­sent.

Inn­flytj­endum til Íslands hefur fjölgað mjög hratt á síð­ustu árum. Þeir eru nú 45.130 og hefur fjölgað um 49 pró­sent frá byrjun árs 2017 og um 113 pró­sent frá byrjun árs 2011.

Sam­hliða þess­ari miklu aukn­ingu hefur bilið á milli með­al­tals „ann­arra tekna“ inn­lendra og inn­flytj­enda auk­ist. Þ.e. með­al­tals­greiðslur til inn­lendra íbúa hafa vaxið hraðar á síð­ustu árum en með­al­tals­greiðslur inn­flytj­enda.Mynd og heimild: Hagstofa Íslands 

Með­al­tals­greiðslur til inn­lendra íbúa hafa farið úr 998 þús­und krónum í 1,3 millj­ónir króna á árunum 2012-2017. Á sama tíma lækk­uðu með­al­tals­greiðslur til inn­flytj­enda úr 644 þús­und krónum í 626 þús­und krón­ur.

Auglýsing
Tölurnar sýna því að sam­hliða for­dæma­lausri fjölgum erlendra rík­is­borg­ara á Íslandi þá hafa félags­legar greiðslur til inn­flytj­enda ekki auk­ist að með­al­tali og að þær eru langt undir með­al­tali þeirra félags­legra greiðslna sem rata til ann­arra íbúa lands­ins.

Raunar hafa greiðslur sveit­ar­fé­laga vegna félags­legrar fram­færslu dreg­ist veru­lega saman á und­an­förnum árum. Árið 2015 greiddu þau 3,4 millj­arða króna í húsa­leigu­bæt­ur, félags­lega aðstoð og styrki. Á árinu 2017 var sú upp­hæð 2,4 millj­arðar króna.

Gæti átt sér eðli­legar skýr­ingar

Í fram­sögu sem Gró Ein­ars­dótt­ir, sér­fræð­ingur hjá Hag­stofu Íslands, flutti um félags­legar greiðslur til inn­flytj­enda og inn­lendra á morg­un­verð­ar­fundi EAPN á Íslandi í lok mars, kom fram að mun­ur­inn á milli hópanna gæti átt sér eðli­legar skýr­ing­ar.Mynd og heimild: Hagstofa Íslands

Hlut­fall karla og yngra fólks á meðal inn­flytj­enda væri til að mynda að jafn­aði hærra. Þeir ættu líka að jafn­aði færri börn og væru því ólík­legri þiggj­endur barna­bóta. Á móti kæmi að inn­flytj­endur byggi oftar í leigu­hús­næði sem væri að jafn­aði dýr­ara en eigið hús­næði.  

Í fram­sög­unni kom einnig fram að mun­ur­inn gæti að hluta til skýrst af því að inn­flytj­endur ættu ekki sama bóta­rétt og inn­lend­ir, ein­fald­lega vegna þess að margir þeirra hafa dvalið stuttan tíma á Íslandi. Þeir hefðu því ekki unnið sér inn rétt á félags­legum greiðsl­um.

Þegar mið­gildi ann­arra tekna þeirra inn­flytj­enda sem hafa dvalið lengur á Íslandi er skoðað þá er það hærra en hjá heild­inni.

Gró sagði að fyrir inn­flytj­endur sem hafa dvalist á Íslandi í ára­tug eða lengur þá sé mið­gildi ann­arra tekna nán­ast það sama og hjá inn­lendum íbú­um.

Mikil aukn­ing á fáum árum

Erlendum rík­is­borg­urum hefur fjölgað mjög hratt á Íslandi á und­an­förnum árum. Alls voru erlendir rík­is­borg­arar á Íslandi 45.130 í byrjun mars síð­ast­liðn­um.

Flestir þeirra erlendu rík­­is­­borg­­ara sem búa á Íslandi koma frá Pól­landi. Í byrjun mar­s­mán­aðar voru þeir 19.466 tals­ins sem þýðir að 43 pró­­sent allra erlendra rík­­is­­borg­­ara sem hér búa eru upp­­runa­­lega frá Pól­landi.

Í lok síð­­asta árs bjuggu lang­flestir erlendu rík­­is­­borg­­ar­­arnir sem búa hér­­­lendis í Reykja­vík, eða 18.470 tals­ins. Á þeim tíma bjuggu því alls um 42 pró­­sent þeirra í höf­uð­­borg­inni, og tæp 62 pró­­sent á höf­uð­­borg­­ar­­svæð­inu. Frá byrjun árs 2015 hefur fjöldi erlendra rík­­is­­borg­­ara í Reykja­vík auk­ist um 80 pró­­sent.

Auglýsing
Mest hefur aukn­ingin hins vegar verið á Suð­­ur­­nesjum, og þá sér­­stak­­lega í Reykja­­nes­bæ. Sú aukn­ing teng­ist beint auknum umsvifum vegna fjölg­unar ferða­­manna sem koma til lands­ins í gegnum Kefla­vík­­­ur­flug­­völl. Í byrjun árs 2015 bjuggu þar 1.590 erlendir rík­­is­­borg­­ar­­ar. Í upp­­hafi þessa árs voru þeir orðnir 4.590 og fjöldi þeirra því næstum þre­fald­­ast á örfáum árum. Erlendir rík­­is­­borg­­arar voru 10,6 pró­­sent íbúa í Reykja­­nesbæ í byrjun árs 2015 en 24,2 pró­­sent þeirra í byrjun árs 2019.

Með lægri laun en Íslend­ingar

Um síð­ustu ára­mót voru inn­flytj­endur 12,4 pró­sent af öllum íbúum lands­ins. Hlut­fall inn­flytj­enda á Íslandi er nú svipað og það er í Nor­egi (14,1 pró­sent) og í Dan­mörku (10,2 pró­sent) í árs­lok 2017. Enn vantar þó tölu­vert upp á að ná Sví­þjóð þar sem inn­flytj­endur voru 18,6 pró­sent íbúa í lok þess árs. Sam­kvæmt upp­lýs­ingum frá Hag­stofu Íslands eru töl­urnar þó ekki að öllu leyti sam­bæri­legar þar sem skil­grein­ingar á inn­flytj­endum og ann­arrar kyn­slóðar inn­flytj­endum eru ekki að öllu leyti þær sömu.

Inn­­flytj­endur eru að jafn­­aði með tæp­­lega átta pró­­sent lægri laun en inn­­­lendir hér á landi. Það er að teknu til­­liti til kyns, ald­­ur­s, ­­mennt­un­­ar, fjöl­­skyld­u­haga, búsetu og ýmissa starfstengdra þátta en með því að leið­rétta fyrir þessum þáttum fæst skýr­­ari mynd af þeim áhrifum sem bak­grunnur hefur á laun hér á land­i. 

Þetta kom fram í nýlegri grein­ingu Hag­­stofu Íslands á launa­mun inn­­flytj­enda og inn­­­lendra fyrir tíma­bilið 2008 til 2017 sem unnin var í sam­vinnu við inn­flytj­enda­ráð. 

Fjárfestingar Íslandspósts of miklar í fyrra
Fjárhagsvandi Íslandspósts stafar af of kostnaðarsamri dreifingu pakkasendinga frá útlöndum og samdrætti í bréfasendingum hjá fyrirtækinu. Vandi þess stafar þó einnig af of miklum fjárfestingum í fyrra miðað við greiðslugetu fyrirtækisins.
Kjarninn 25. júní 2019
Skúli Eggert Þórðarson
Ræddu framtíðarsýn Íslandspósts
Ríkisendurskoðandi fundaði með fjárlaganefnd og stjórnskipunar- og eftirlitsnefnd í morgun, en fulltrúar fjármálaráðuneytisins og samgöngu- og sveitarstjórnarráðuneytisins voru einnig viðstaddir, sem og stjórn Íslandspósts.
Kjarninn 25. júní 2019
Ójöfn fjölskylduábyrgð hefur áhrif á stöðu kvenna í atvinnulífinu
Konur bera enn meginábyrgð á heimilinu, bæði er kemur að börnum, heimilisstörfum og umönnun aldraðra foreldra.
Kjarninn 25. júní 2019
Stuðningur við ríkisstjórnina mestur hjá kjósendum Sjálfstæðisflokks
Fleiri væntanlegir kjósendur Vinstri grænna styðja ríkisstjórnina en þeir sem segjast ætla að kjósa Framsóknarflokkinn. Stuðningur við hana á meðal kjósenda Sjálfstæðisflokksins hefur aukist síðustu vikur.
Kjarninn 25. júní 2019
Tveir framkvæmdastjórar láta af störfum hjá Íslandspósti
Mikil hagræðing og kostnaðaraðhald er framundan hjá Íslandspósti. Framkvæmdastjórum fyrirtækisins hefur verið fækkað úr fimm í þrjá.
Kjarninn 25. júní 2019
Þóra Kristín Þórsdóttir
Frá #konurtala til #konurþagna?
Kjarninn 25. júní 2019
Rúmlega þúsund kröfur vegna Gaman ferða
Alls bárust Ferðamálastofu 1.038 kröfur vegna Gaman ferða sem hættu starfsemi fyrr á árinu í kjölfar gjaldþrots WOW air. Ferðaskrifstofan var í 49 prósent eigu WOW air.
Kjarninn 25. júní 2019
Libra skjálfti hjá seðlabönkum
Áform Facebook um að setja í loftið Libra rafmyntina á næsta ári hafa valdið miklum titringi hjá seðlabönkum. Hver verða áhrifin? Þegar stórt er spurt, er fátt um svör og óvissan virðist valda áhyggjum hjá seðlabönkum heimsins.
Kjarninn 24. júní 2019
Meira eftir höfundinnÞórður Snær Júlíusson
Meira úr sama flokkiFréttaskýringar