Flugvallarstjórn Kastrup braut eigin reglur

Á rúmu ári hafa fjórum sinnum komið upp á Kastrup flugvelli tilvik þar sem öryggi flugvéla, og farþega, hefði getað verið stefnt í voða. Flugvallarstjórninni sem er skylt að loka flugbrautinni samstundis þegar slíkt gerist aðhafðist ekkert.

Kastrup
Auglýsing

Dag­blaðið Politi­ken komst fyrir nokkrum dögum yfir drög að skýrslu um fjögur svo­nefnd „óör­ugg til­vik“ (usikre for­hold) á Kastrup flug­velli við Kaup­manna­höfn. Skýrslu­drögin hafa vakið mikla athygli og danskir þing­menn heimta nákvæma úttekt á örygg­is­málum flug­vall­ar­ins.

Til­vikin sem um ræðir eru öll sama eðl­is, ef svo mætti að orði kom­ast, snú­ast um auka­hluti á flug­brautum vall­ar­ins. Nánar til­tekið svo­nefnd braut­ar­ljós, ljósastikur sem afmarka flug­braut­irn­ar. Stikur þessar eru yfir­leitt ekki hærri frá jörðu en 35 senti­metr­ar.

Fyrsta til­vikið er frá 24. sept­em­ber 2018. Þá fannst ljósa­stika á einni flug­braut vall­ar­ins (22L). Starfs­fólk á vell­inum fann stik­una sem ein­hverra hluta vegna hafði losn­að, eða hrokkið í sundur og svo að lík­indum fokið inn á braut­ina. 

Auglýsing

Annað til­vikið er frá 22. ágúst síð­ast­liðn­um, þá fannst ljósa­stika á akbraut flug­véla (Tax­iway B). 

Þriðja til­vikið varð fyrir tveimur mán­uð­um, 14. sept­em­ber. Þá fannst ljósa­stika og ýmsir lausa­hlutir (orða­lag skýrslu­höf­unda) á einni og mest not­uðu braut vall­ar­ins (22R).

Fjórða til­vik­ið, og hið alvar­leg­asta, átti sér stað 15. sept­em­ber. Þá ók flug­vél (eins og segir í skýrslu­drög­un­um) á „eitt­hvað“ á einni aðal­braut vall­ar­ins (12/30). Þetta „eitt­hvað“ reynd­ist síðar vera enn ein ljósa­stik­an. Þetta til­vik er í flokki A, efsta áhættu­flokki. 

Sem­sagt fjögur til­vik á rúm­lega einu ári og þau tengj­ast öll braut­ar­ljós­un­um.

Skapa mikla hættu

Auka­hlutir á flug­braut­um, hverju nafni sem nefnast, eru ætíð litnir alvar­legum augum enda geta þeir haft mjög alvar­legar afleið­ingar í för með sér. Það var einmitt slíkur hlutur sem olli slysi á Charles de Gaulle flug­vell­inum við París 25. júlí árið 2000, þegar Concorde vél í eigu Air France flug­fé­lags­ins fórst Þegar vélin var í flug­taki ók hún á hlut sem hafði losnað af annarri vél skömmu áður, en ekki hafði upp­götvast. Dekk á Concorde vél­inni sprakk, hluti dekks­ins reif gat á vinstri væng hennar og leki kom að elds­neyt­is­geymi. Eldur braust út og vélin hrap­aði til jarð­ar. Allir um borð, 109 manns, fór­ust. 

Í við­tali við Politi­ken seg­ist Hans Christ­ian Stigaard, fyrr­ver­andi flug­vall­ar­stjóri á Kastr­up, gátt­aður á að stjórn flug­vall­ar­ins skuli ekki hafa aðhafst neitt eftir fyrsta til­vik­ið, í sept­em­ber 2018. „Þegar ljósa­stika losnar og lendir svo á flug­braut­inni liggur beint við, og er í raun skylda flug­vall­ar­stjórn­ar­inn­ar, að yfir­fara allar slíkar stikur á vell­in­um. Það var ekki gert og bendir til að flug­vall­ar­yf­ir­völdin hafi ekki tekið þetta alvar­lega“. 

Á sam­stundis að loka braut­inni

Sam­kvæmt vinnu­reglum Kastrup flug­vallar (Aer­odrome Manu­al) ber þegar í stað, í alvar­legum til­vik­um, eins og í þeim fjórum sem að framan get­ur, að loka við­kom­andi flug­braut meðan rann­sókn og athugun fer fram. Það var ekki gert í neinu áður­nefndra til­vika, þótt regl­urnar mæli fyrir um slíkt. 

Í skýrslu­drög­unum kemur fram að flug­vall­ar­yf­ir­völd hafi, síð­ast­liðið haust, látið athuga allar ljósastikur á flug­vell­in­um. Sú athugun hafi leitt í ljós að mjög margar (meget højt antal) stikur hafi verið í svo lélegu ástandi að ekki sé um annað að ræða en skipta þeim út. 

Hans Christ­ian Stigaard fyrr­ver­andi flug­vall­ar­stjóri, sagði í áður­nefndu við­tali, það mjög erf­iða ákvörðun að loka flug­velli, eða hluta hans. „En þegar um svona alvar­legt mál er að ræða er eina leiðin að loka flug­braut tíma­bund­ið, meðan við­gerð fer fram. Það var því miður ekki gert.“ Hann sagði að svona alvar­leg til­vik hefðu ekki komið upp á Kastrup síðan í miklu óveðri í des­em­ber 1999.

Starfs­menn segja reglur skorta

Krist­ian Dur­huus, rekstr­ar­stjóri flug­vall­ar­ins, sagði í við­tali við Politi­ken að flug­vall­ar­stjórnin hefði fengið vit­neskju um til­vikið í sept­em­ber í fyrra (fyrsta til­vik­ið) en litið á það sem sér­stakt til­vik sem ekki þarfn­að­ist sér­stakra við­bragða. Starfs­menn sem sjá um við­hald á bún­aði flug­vall­ar­ins segja vinnu­reglur alltof óljós­ar, það séu til að mynda engar reglur um reglu­lega yfir­ferð og við­hald ljósa­bún­að­ar­ins.

Þing­menn rasandi og heimta að ráð­herra bregð­ist við 

Frétt Politi­ken um til­vikin fjögur á Kastrup hefur vakið mikla athygli í Dan­mörku og þing­menn eru væg­ast sagt rasandi. Hans Christ­ian Schmidt fyrr­ver­andi ráð­herra sam­göngu­mála segir það með ólík­indum að stjórn flug­vall­ar­ins hafi ekki brugð­ist við og heimtar skýr­ing­ar. Margir þing­menn tala í sama dúr og krefj­ast þess að ráð­herra sam­göngu­mála bregð­ist við þegar í stað. Til dæmis með því að búa svo um hnút­ana að fjár­magn til eft­ir­lits, við­halds og end­ur­bóta á flug­braut­ar­ljósum og öðrum bún­aði sé trygg­t. 

Benny Eng­el­brecht, ráð­herra sam­göngu­mála í Danmörku, sést hér hægra megin. Mynd:EPANokkrir þing­menn hafa enn­fremur kraf­ist þess að Danska umferð­ar­stofan (Trafik­styrel­sen) hafi eft­ir­lit með örygg­is­málum á flug­vell­in­um. Eins og málum er nú háttað er það stjórn flug­vall­ar­ins sem hefur eft­ir­lit með örygg­is­mál­un­um. „Það er aldrei gott fyr­ir­komu­lag að eiga að hafa eft­ir­lit með sjálfum sér en þannig er það núna á Kastr­up“ sagði einn þing­mað­ur.

„Þá getur það auð­veld­lega ger­st, eins og núna á Kastrup að brotnar séu regl­ur, sem við­kom­andi hefur sjálfur sett.“ Benny Eng­el­brecht ráð­herra sam­göngu­mála sagði í við­tali við Politi­ken að hann vildi bíða eftir skýrsl­unni (þeirri sem Politi­ken komst í drögin að) áður en lengra yrði hald­ið. Skýrslan, sem er unnin á vegum und­ir­stofn­unar Sam­göngu og hús­næð­is­mála­ráðu­neyt­is­ins er vænt­an­leg á næst­unni, en form­leg dag­setn­ing hefur ekki verið til­kynnt. 

Skiptir Kjarninn þig máli?

Kjarninn reiðir sig á framlög lesenda. Með því að styrkja Kjarnann mánaðarlega tekur þú þátt í að halda úti öflugum fjölmiðli.

Við erum til staðar fyrir lesendur og fjöllum um það sem skiptir máli.

Ef Kjarninn skiptir þig máli þá máttu endilega vera með okkur í liði.

Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Hildur Björnsdóttir vill verða borgarstjóri – Ætlar að velta Eyþóri Arnalds úr oddvitasæti
Það stefnir i oddvitaslag hjá Sjálfstæðisflokknum í Reykjavík í prófkjöri flokksins fyrir komandi borgarstjórnarkosningar. Hildur Björnsdóttir ætlar að skora Eyþór Arnalds á hólm.
Kjarninn 8. desember 2021
Um þriðjungi allra matvæla sem framleidd eru í heiminum er hent.
Minni matarsóun en markmiðum ekki náð
Matarsóun Norðmanna dróst saman um 10 prósent á árunum 2015 til 2020. Í því fellst vissulega árangur en hann er engu að síður langt frá þeim markmiðum sem sett hafa verið. Umhverfisstofnun Noregs segir enn skorta yfirsýn í málaflokknum.
Kjarninn 8. desember 2021
Arndís Anna Kristínardóttir Gunnarsdóttir þingmaður Pírata.
Þingmaður fékk netfang upp á 53 stafbil
Nýr þingmaður Pírata biðlar til forseta Alþingis að beita sér fyrir því að þingið „þurfi ekki að beygja sig undir óþarfa duttlunga stjórnsýslunnar“.
Kjarninn 8. desember 2021
Árni Stefán Árnason
Blóðmeraníðið – fjandsamleg yfirhylming MAST og fordæming FEIF – Hluti II
Kjarninn 8. desember 2021
Ragnar Sigurðsson, fyrrverandi landsliðsmaður í knattspyrnu.
Fyrrverandi eiginkona Ragnar Sigurðssonar segir landsliðsnefndarmann ljúga
Magnús Gylfason, fyrrverandi landsliðsnefndarmaður hjá KSÍ, sagði við úttektarnefnd að hann hefði hitt Ragnar Sigurðsson og þáverandi eiginkonu hans á kaffihúsi daginn eftir að hann var talinn hafa beitt hana ofbeldi. Konan segir þetta ekki rétt.
Kjarninn 8. desember 2021
Róbert segist meðal annars ætla að fara aftur í fjallaleiðsögn.
Róbert hættir sem upplýsingafulltrúi ríkisstjórnarinnar – „Frelsinu feginn“
Upplýsingafulltrúi ríkisstjórnarinnar mun hætta störfum um áramótin. Hann segist vera þakklátur fyrir dýrmæta reynslu með frábærum vinnufélögum en líka frelsinu feginn.
Kjarninn 8. desember 2021
Í austurvegi
Í austurvegi
Í austurvegi – Samskiptasaga Kína og Íslands
Kjarninn 8. desember 2021
Stjórnmálaflokkar fá rúmlega 3,6 milljarða króna úr ríkissjóði á fimm árum
Níu stjórnmálaflokkar skipta með sér 728 milljónum krónum úr ríkissjóði árlega. Áætluð framlög voru 442 milljónum krónum lægri í upphafi síðasta kjörtímabils.
Kjarninn 8. desember 2021
Meira eftir höfundinnBorgþór Arngrímsson
Meira úr sama flokkiFréttaskýringar