Bankarnir taka aftur forystu í húsnæðislánum

Stýrivaxtalækkanir, lækkun bankaskatts og afnám sveiflujöfnunarauka hafa haft áhrif á vaxtakjör sem og getu bankanna til að lána fé. Með tilliti til verðbólgu verða hagstæðustu vextirnir til húsnæðiskaupa nú hjá bönkum í stað lífeyrissjóða.

Stóru viðskiptabankarnir þrír tilkynntu allir vaxtalækkanir í vikunni sem leið.
Stóru viðskiptabankarnir þrír tilkynntu allir vaxtalækkanir í vikunni sem leið.
Auglýsing

Það for­skot sem líf­eyr­is­sjóð­irnir hafa haft í vaxta­kjörum á hús­næð­is­lánum er óðum að hverfa. Stóru við­skipta­bank­arnir þrír; Lands­bank­inn, Íslands­banki og Arion banki, til­kynntu allir vaxta­lækk­anir í vik­unni í kjöl­far stýri­vaxta­lækk­un­ar. Með til­liti til verð­bólgu eru óverð­tryggð hús­næð­is­lán við­skipta­bank­ana því orðin þau hag­stæð­ustu sem í boði eru ef frá eru talin hús­næð­is­lán sem Birta líf­eyr­is­sjóður býður sjóð­fé­lögum sín­um. Lán Birtu eru hins vegar að hámarki fyrir 65 pró­sent af kaup­verði á meðan að bank­arnir lána fyrir 70 pró­sent þess.



Þegar vaxta­lækk­anir bank­ana hafa tekið gildi í upp­hafi júní verða breyti­legir óverð­tryggðir vextir á hús­næð­is­lánum hjá Lands­bank­anum 3,50 pró­sent. Á sam­bæri­legum lánum hjá Arion banka verða vext­irnir 3,54 pró­sent og hjá Íslands­banka 3,70 pró­sent. Einu lánin í þessum flokki sem bera lægri vexti eru, eins og áður seg­ir, hjá Birtu líf­eyr­is­sjóði. Lán með breyti­legum óverð­tryggðum vöxtum hjá Birtu eru 2,85 pró­sent. Vaxta­kjörin hjá þeim líf­eyr­is­sjóðum sem bjóða upp á óverð­tryggð lán eru almennt óhag­stæð­ari en hjá bönk­un­um.



Vextir á lánum með fasta óverð­tryggða vexti taka mið af því í hve langan tíma vextir eru fastir og hvert veð­hlut­fall er. Nokkrir líf­eyr­is­sjóðir bjóða upp á slík lán en eftir vaxta­lækkun bank­anna fást hag­stæð­ustu lánin í þessum flokki hjá bönk­un­um.

Auglýsing


Verð­bólgan er lyk­il­breyta

Mun algeng­ara er að líf­eyr­is­sjóðir bjóði upp á verð­tryggð lán. Ef horft er til þeirra sést að nokkrir af sjóð­unum munu enn bjóða upp á lán á hag­stæð­ari kjörum en bank­arnir í þeim flokki. Lægstu breyti­legu vext­irnir á verð­tryggðum lánum eru í dag hjá Festa líf­eyr­is­sjóði, 1,70 pró­sent. Þar á eftir koma Birta, Frjálsi, Stapi og Brú með vexti á bil­inu 1,74 pró­sent til tvö pró­sent. Hjá bönk­unum munu lægstu breyti­legu verð­tryggðu vext­irnir fást hjá Lands­bank­an­um, þar sem þeir verða tvö pró­sent.



Verð­bólgan mælist nú 2,6 pró­sent á árs­grund­velli. Hald­ist hún í sama horf­inu er því ljóst að raun­vextir eru orðnir lægstir á óverð­tryggðum lánum bank­anna. Í síð­ustu mæl­ingum fór verð­bólgan yfir verð­bólgu­mark­mið Seðla­bank­ans í fyrsta sinn frá því í nóv­em­ber. Bank­inn spáir því að hún verði undir mark­miði á næst­unni en ljóst er að óvissan er mik­il.



Sjóð­fé­lögum boð­ist hag­stæð­ari lán í áraraðir

Líf­eyr­is­sjóð­irnir hafa um ára­bil boðið upp á hag­stæð­ustu hús­næð­is­lán­in. Þessi hag­stæðu lán hafa orðið til þess að líf­eyr­is­sjóð­irnir hafa orðið stór­tækir í lán­veit­ingum til hús­næð­is­kaupa. Vöxtur í hús­næð­is­lánum á síð­ustu árum hefur til að mynda verið langtum meiri hjá sjóð­unum heldur en hjá bönk­un­um.



Láns­skil­yrðin hjá líf­eyr­is­sjóð­unum hafa verið þrengd upp á síðkastið en þetta hafa sjóð­irnir gert til þess að reyna að hemja vöxt­inn í útlán­um. Til að mynda er veð­hlut­fall hjá sjóð­unum almennt lægra en hjá bönk­unum og hjá lang­flestum er þak á hversu há láns­fjár­hæð getur orð­ið. Allir sjóð­irnir setja það sem skil­yrði að lán­taki hafi greitt í sjóð­inn en sumir setja enn þrengri skil­yrði, til að mynda þurfa lán­tak­endur hjá sumum líf­eyr­is­sjóðum að hafa greitt í sjóð­inn síð­ustu sex mán­uði til að geta tekið hjá þeim lán.



Stýri­vextir í sögu­legu lág­marki

Það eru aðal­lega þrír þættir sem hafa haft þessi áhrif á vaxta­kjör bank­ana og þá stað­reynd að vextir þeirra séu nú að verða sam­bæri­legir við vexti sem líf­eyr­is­sjóð­irnir bjóða upp á. Þessir þættir eru lækkun stýri­vaxta, afnám sveiflu­jöfn­un­ar­auka á fjár­mála­fyr­ir­tæki og lækkun banka­skatts. 



Stýri­vextir hafa að und­an­förnu lækkað tölu­vert. Fyrir rétt um ári síð­an, þann 22. maí lækk­uðu vext­irnir um hálft pró­sentu­stig, úr 4,5 pró­sentum í fjögur pró­sent. Síðan þá hafa vextir haldið áfram að lækka og nú síð­ast lækk­uðu þeir niður í eitt pró­sent og hafa þeir aldrei verið lægri.



Seðla­bank­inn aflétti tveggja pró­senta sveiflu­jöfn­un­ar­auka á fjár­mála­fyr­ir­tæki í mars. Aflétt­ingin hefur það í för með sér að aukið svig­rúm skap­ast til nýrra útlána sem að öðru óbreyttu nemur allt að 350 millj­örðum króna eða um 12,5 pró­sent af núver­andi útlána­safni banka­kerf­is­ins, að því er segir í til­kynn­ingu fjár­mála­stöðu­leika­nefndar frá því í mars. Þar segir enn frem­ur: „Nefndin ætl­ast til þess að það svig­rúm sem lækkun sveiflu­jöfn­un­ar­aukans skapar verði notað til að styðja við heim­ili og fyr­ir­tæki.“



Sam­þykkt var að lækka banka­skatt í fyrra úr 0,376 pró­sentum í 0,145 pró­sent. Lækk­unin átti að koma til í fjórum þrepum á árunum 2021 til 2024 en vegna versn­andi efna­hags­horfa í kjöl­far COVID-19 far­ald­urs­ins var lækk­un­inni flýtt þannig að gjald­hlut­fallið verður fært alla leið niður í 0,145 pró­sent á skatt­stofn vegna skulda í árs­lok 2020.



Ert þú í Kjarnasamfélaginu?

Kjarninn er opinn vefur en líflínan okkar eru frjáls framlög frá lesendum, Kjarnasamfélagið. Sú stoð undir reksturinn er okkur afar mikilvæg.

Með því að skrá þig í Kjarnasamfélagið gerir þú okkur kleift að halda áfram að vinna í þágu almennings og birta vandaðar fréttaskýringar, djúpar greiningar á efnahagsmálum og annað fréttatengt gæðaefni. 

Kjarninn hefur verið til taks fyrir kröfuharða lesendur undanfarin sjö ár og við ætlum okkur að standa vaktina áfram. 

Fyrir þá sem nú þegar eru stoltir styrkjendur Kjarnans þá leyfum við okkur að benda á að hægt er að óska eftir að hækka mánaðarlega framlagið með því að senda póst á takk@kjarninn.is


Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Lilja D. Alfreðsdóttir er mennta- og menningarmálaráðherra.
Menntamálaráðuneytið synjar Kjarnanum um aðgang að lögfræðiálitunum sem Lilja aflaði
Mennta- og menningarmálaráðuneytið neitar að afhenda Kjarnanum lögfræðiálitin sem Lilja D. Alfreðsdóttir aflaði í aðdraganda þess að hún ákvað að stefna skrifstofustjóra í forsætisráðuneytinu til að fá úrskurði kærunefndar jafnréttismála hnekkt.
Kjarninn 3. júlí 2020
Róbert Marshall, upplýsingafulltrúi ríkisstjórnarinnar.
Marshall-aðstoð ríkisstjórnarinnar orðin ótímabundin
Róbert Marshall hefur verið ráðinn ótímabundið í stöðu upplýsingafulltrúa ríkisstjórnarinnar, en áður hafði hann verið ráðinn tímabundið í stöðuna til þriggja mánaða.
Kjarninn 3. júlí 2020
Skiljum ekkert eftir
Skiljum ekkert eftir
Skiljum ekkert eftir – Fötin og tískan
Kjarninn 3. júlí 2020
Þórólfur Guðnason sóttvarnalæknir.
Staðfest: Íslendingar þurfa í sóttkví við komuna til landsins
Heilbrigðisráðherra hefur fallist á tillögu sóttvarnalæknis um að Íslendingar og aðrir sem búsettir eru hér þurfi að fara aftur í skimun 4-5 dögum eftir komu til landsins og vera í sóttkví þangað til niðurstaða fæst.
Kjarninn 3. júlí 2020
Þörf á öflugra eftirliti af hálfu hins opinbera varðandi málefni erlends vinnuafls
Samkvæmt nýrri skýrslu Rannsóknamiðstöðvar ferðamála um aðstæður erlends starfsfólks í ferðaþjónustu er árangursríkasta leiðin til að stöðva alvarleg brot í geiranum að stoppa upp í göt í lögum og efla eftirlit opinberra stofnana.
Kjarninn 3. júlí 2020
Áslaug Arna Sigurbjörnsdóttir tók við sem dómsmálaráðherra í september í fyrra. Líkur eru á að hún muni hafa skipað fjóra nýja dómara við Hæstarétt á fyrsta ári sínu sem ráðherra.
Tveir dómarar við Hæstarétt óska lausnar
Fimm dómarar við Hæstarétt hafa óskað lausnar úr starfi á innan við einu ári. Samsetning réttarins hefur því breyst gríðarlega mikið á skömmum tíma. Af þeim sjö sem munu mynda réttinn í nánustu framtíð munu fjórir hafa verið skipaðir frá því í desember.
Kjarninn 3. júlí 2020
Fyrrum eigendur Mjólku vilja skaðabætur frá Mjólkursamsölunni
Stofnendur og fyrrum eigendur Mjólku fara fram á að MS viðurkenni skaðabótaskyldu vegna samkeppnisbrota sem hafi leitt til þess að Mjólka fór í greiðsluþrot. Brot MS hafa verið staðfest fyrir dómstólum og fyrirtækið greitt sektir vegna þeirra.
Kjarninn 3. júlí 2020
Þrettán manns með virk smit á Íslandi – allir í ein­angr­un
Tvö sýni greindust jákvæð við landamæraskimun í gær og þrjú innanlands og eru viðkomandi í einangrun. Alls eru nú 13 manns með virk smit á Íslandi og eru þau öll í einangrun.
Kjarninn 3. júlí 2020
Meira eftir höfundinnGrétar Þór Sigurðsson
Meira úr sama flokkiFréttaskýringar