Sex forstjórar fyrirtækja í meirihlutaeigu hins opinbera með hærri laun en forsætisráðherra

Æðstu stjórnendur fjögurra fyrirtækja sem eru að mestu í eigi ríkis eða sveitarfélaga erum með 3,5 milljónir króna á mánuði í heildarlaun eða meira. Sá sem er með hæstu launin fékk 167 prósent hærri laun en ráðherrar landsins í fyrra.

Katrín Jakobsdóttir, formaður Vinstri grænna og forsætisráðherra.
Katrín Jakobsdóttir, formaður Vinstri grænna og forsætisráðherra.
Auglýsing

Birna Ein­ars­dótt­ir, banka­stjóri Íslands­banka, er sá for­stjóri fyr­ir­tækis sem er að meiri­hluta í eigu rík­is­ins sem er með hæstu laun­in. Alls var hún með 5,7 millj­ónir króna í laun, hlunn­indi og mót­fram­lag í líf­eyr­is­sjóð í fyrra en ríkið á 65 pró­sent hlut í Íslands­banka. Heild­ar­laun Birnu hækk­uðu um 14 pró­sent milli ára, að mestu vegna sér­stakrar greiðslu fyrir yfir­vinnu sem hún fékk í tengslum við und­ir­­bún­­ing hluta­fjár­­út­­­boðs og skrán­ingar Íslands­­­banka á markað í fyrra­sum­­­ar.

Lilja Björk Ein­ars­dótt­ir, banka­stjóri Lands­bank­ans, sem er nán­ast að öllu leyti í eigu rík­is­ins, kom þar á eftir með 4,5 millj­ónir króna í laun, hlunn­indi og mót­fram­lag í líf­eyr­is­sjóð í fyrra sem er 7,7 pró­sent meira en hún hafði árið 2020. 

Þriðji launa­hæsti rík­is­for­stjór­inn var Hörður Arn­ar­son, for­stjóri Lands­virkj­un­ar, með tæp­lega 3,6 millj­ónir króna á mán­uði en laun hans hækk­uðu um þrjú pró­sent milli ára. Fjórði rík­is­for­stjór­inn sem er með laun, hlunn­indi og mót­fram­lag yfir þremur og hálfri milljón krónum á mán­uði er Svein­björn Ind­riða­son, for­stjóri Isa­via. Hann var með 3,5 millj­ónir króna á mán­uði í fyrra sem er nán­ast sama upp­hæð og hann fékk að með­al­tali á mán­uði árið áður. 

Þetta má lesa úr árs­reikn­ingum þeirra rík­is­fyr­ir­tækja sem hafa þegar skilað árs­reikn­ingi vegna árs­ins 2021. 

Auglýsing
Guðmundur Ingi Ásmunds­son, for­stjóri Lands­nets, kemur þar skammt á eftir með rúm­lega 2,9 millj­ónir króna á mán­uði að með­al­tali en laun hans stóðu nán­ast í stað milli ára. Tryggvi Þór Har­alds­son, for­stjóri RARIK, fékk svo 2,1 millj­ónir króna að með­al­tali á mán­uði í laun, hlunn­indi og mót­fram­lag í líf­eyr­is­sjóði í fyrra sem er 4,1 pró­sent meira en hann fékk árið áður. 

Eitt stórt fyr­ir­tæki í opin­berri eigu ann­arra stjórn­valda en rík­is­ins, Orku­veita Reykja­vík­ur, hefur líka skilað inn árs­reikn­ingi. Bjarni Bjarna­son, for­stjóri henn­ar, var með rúm­lega 3,2 millj­ónir króna á mán­uði í heild­ar­greiðslur í fyrra sem er 21,4 pró­sent meira en hann hafði á árinu 2020. Eng­inn for­stjóri fyr­ir­tækis í opin­berri eigu hækk­aði hlut­falls­lega jafn mikið í launum og Bjarni á síð­asta ári en Reykja­vík­ur­borg er langstærsti eig­andi Orku­veit­unn­ar. Í árétt­ingu sem birt var á vef fyr­ir­tæk­is­ins fyrr í þessum mán­uði kom fram að Bjarni hefði fengið ein­greiðslu upp á þrjár millj­ónir króna á síð­asta ári. Að frá­dreg­inni þeirri greiðslu hafi laun Bjarna ekki hækkað umfram vísi­tölu­hækk­anir síð­ast­lið­inn tvö ár.

Nokkur fyr­ir­tæki í opin­berri eigu hafa ekki skilað inn árs­reikn­ingi enn sem komið er, enda ekki með skráða fjár­mála­gjörn­inga á mark­aði sem krefst þess af þeim. Má þar nefna RÚV, Íslands­póst, Hörpu og Orkubú Vest­fjarða.

Eng­inn átti að vera með hærri laun en for­sæt­is­ráð­herra

Lögum um kjara­ráð var breytt í ágúst 2009. Þá ákvað rík­­­is­­­stjórn­ Jó­hönnu Sig­­­urð­­­ar­dótt­­­ur, í kjöl­far hruns­ins og þeirra aðhalds­­­að­­­gerða sem ­rík­­­is­­­sjóður þurfti að grípa til, að kjara­ráð myndi einnig „ákveða ­laun og starfs­­­kjör fram­­­kvæmda­­­stjóra hluta­­­fé­laga og ann­­­ars konar félaga, einka­rétt­­­ar­eð­l­is, sem eru að meiri hluta í eigu rík­­­is­ins og félaga sem eru að ­meiri hluta í eigu félaga sem undir þessa máls­­­grein falla.“

Sam­­­kvæmt lög­­­unum átti kjara­ráð að gæta þess að „ákveða laun og ­starfs­­­kjör fram­­­kvæmda­­­stjóra hluta­­­fé­laga og ann­­­ars konar félaga, einka­rétt­­­ar­eð­l­is, sem eru að meiri hluta í eigu rík­­­is­ins og félaga sem eru að ­meiri hluta í eigu félaga sem undir þessa máls­­­grein falla.“

Jóhanna Sigurðardóttir,  fyrrverandi forsætisráðherra landsins. Mynd: EPA

Meg­in­reglan var sú að föst laun allra for­­stjóra fyr­ir­tækja í eigu rík­­is­ins þurfi að vera lægri en laun for­­sæt­is­ráð­herra.

Ný lög um kjara­ráð, sem færðu launa­á­kvörð­un­­­ar­­­vald frá ráð­inu til stjórna opin­beru fyr­ir­tækj­anna, tóku gildi í byrjun júlí 2017. Í kjöl­farið hækk­­uðu laun margra rík­­is­­for­­stjóra veru­­lega.

Þrátt fyrir miklar hækk­anir ráð­herra eru þeir langt á eftir for­stjórum

Laun þing­­­manna lands­ins hækk­uðu í fyrra­sum­­­ar, um 6,2 pró­­­sent, og eru orðin 1.285.411 krónur á mán­uði. Frá miðju ári 2016 hafa laun þeirra hækkað um rúm­­lega 80 pró­­sent. 

Grunn­­laun for­­­sæt­is­ráð­herra mið af þing­fara­kaupi en ofan á það leggst álags­greiðsla upp á 1.074.642 krón­­ur. Sam­tals eru laun Katrínar Jak­obs­dóttur því 2.360.053 krónur á mán­uði. Aðrir ráð­herrar fá lægri álags­greiðslu ofan á þing­fara­kaupið en eru samt sem áður með 2.131.788 krónur í mán­að­­ar­­laun. 

Laun ráð­herra hafa hækkað skarpt, og langt umfram almenna launa­­þró­un, á und­an­­förnum árum. Snemm­sum­­­ars 2016 voru almennir ráð­herrar með 1.257.425 krónur í mán­að­­ar­­laun og hafa því hækkað um 874.363 krónur síðan þá, eða um 70 pró­­sent. Hækkun ráð­herra­­­laun­anna nemur rúm­­­lega 150 pró­­­sent af mið­­­gildi heild­­­ar­­­tekna á Íslandi.

Samt eru sex þeirra for­stjóra fyr­ir­tækja sem eru að meiri­hluta í opin­berri eigu sem fjallað er um hér að ofan með umtals­vert hærri laun en for­sæt­is­ráð­herra. Sá sem hæstu launin hef­ur, banka­stjóri Lands­bank­ans, er með rúm­lega tvö­föld ráð­herra­laun.

Við þurfum á þínu framlagi að halda

Þú getur tekið beinan þátt í að halda úti öflugum fjölmiðli.

Við sem vinnum á ritstjórn Kjarnans viljum hvetja þig til að vera með okkur í liði og leggja okkar góða fjölmiðli til mánaðarlegt framlag svo við getum haldið áfram að vinna fyrir lesendur, fyrir fólkið í landinu.

Kjarninn varð níu ára í sumar. Þegar hann hóf að taka við frjálsum framlögum þá varð slagorðið „Frjáls fjölmiðill fyrir andvirði kaffibolla“ til og lesendur voru hvattir til að leggja fram í það minnsta upphæð eins kaffibolla á mánuði.

Mikið vatn hefur runnið til sjávar á þeim níu árum sem Kjarninn hefur lifað. Í huga okkar á Kjarnanum hefur þörfin fyrir fjölmiðla sem veita raunverulegt aðhald og taka hlutverk sitt alvarlega aukist til muna.

Við trúum því að Kjarninn skipti máli fyrir samfélagið.

Við trúum því að sjálfstæð og vönduð blaðamennska skipti máli.

Ef þú trúir því sama þá endilega hugsaðu hvort Kjarninn er ekki allavega nokkurra kaffibolla virði á mánuði.

Vertu með okkur í liði. Þitt framlag skiptir máli.

Ritstjórn Kjarnans: Sunna Ósk Logadóttir, Þórður Snær Júlíusson, Erla María Markúsdóttir, Arnar Þór Ingólfsson, Eyrún Magnúsdóttir og Grétar Þór Sigurðsson.


Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Breytingatillögur ríkisstjórnarinnar á fjárlagafrumvarpinu milli umræðna liggja fyrir.
Bæta þarf fjórum milljörðum króna í endurgreiðslur vegna kvikmyndagerðar
Á milli umræðna um fjárlög hefur ríkisstjórnin ákveðið að bæta fimm milljörðum króna í útgjöld vegna flóttamanna og fjóra milljarða króna í endurgreiðslur vegna kvikmyndagerðar, sem verða rúmlega þrisvar sinnum hærri en áður var reiknað með.
Kjarninn 28. nóvember 2022
Ingrid Kuhlman
Að rækta með sér von er lykillinn að farsælu lífi
Kjarninn 28. nóvember 2022
Isabel dos Santos er elsta dóttir fyrrverandi forseta Angóla.
Forríka forsetadóttirin: „Ég er ekki í felum“
Dóttir fyrrverandi forseta Angóla, milljarðamæringurinn Isabel dos Santos, segist ekki á flótta undan réttvísinni. Stjórnvöld í heimalandi hennar hafa beðið alþjóða lögregluna, Interpol, um aðstoð við að hafa uppi á henni.
Kjarninn 28. nóvember 2022
Heiðrún Lind Marteinsdóttir er framkvæmdstjóri Samtaka fyrirtækja í sjávarútvegi. Hún skrifar undir umsögnina.
SFS styðja frumvarp Svandísar um að hækka veiðigjöld á næsta ári en lækka þau árin á eftir
Ríkisstjórnin setti inn heimild fyrir útgerðir til að fresta skattgreiðslum á meðan að á kórónuveirufaraldrinum stóð. Sjávarútvegur skilaði methagnaði á meðan. Allt stefndi í að veiðigjöld yrðu fyrir vikið mun lægri en fjárlagafrumvarpið gerir ráð fyrir.
Kjarninn 28. nóvember 2022
Litla-Sandfell í Þrengslum myndaðist í gosi undir jökli fyrir þúsundum ára.
„Til að búa til sement og steypu þarf að fórna“ Litla-Sandfelli
Eden Mining, sem ætlar að mylja Litla-Sandfell niður til útflutnings, er virkilega annt um loftslag jarðar ef marka má svör fyrirtækisins við gagnrýni stofnana á framkvæmdina. „Það er óraunhæft að öll íslensk náttúra verði ósnortin um aldur og ævi.“
Kjarninn 28. nóvember 2022
Ferðamenn við íshellana í Kötlujökli.
Vísa ásökunum um hótanir á bug
EP Power Minerals, fyrirtækið sem hyggur á námuvinnslu á Mýrdalssandi segir engan fulltrúa sinn hafa hótað ferðaþjónustufyrirtækjum svæðinu líkt og þau haldi fram. Skuldinni er skellt á leigjendur meðeigenda að jörðinni Hjörleifshöfða.
Kjarninn 28. nóvember 2022
Gylfi Zoega, prófessor í hagfræði sem situr í peningastefnunefnd Seðlabanka Íslands.
Ætti ríkið að greiða hverri nýrri kynslóð „heimanmund“ til þess að byrja ævina á?
Gylfi Zoega, prófessor í hagfræði, veltir fyrir sér þriðju leiðinni sem sameini hagkvæmni húsnæðismarkaðar og réttlætiskennd okkar gagnvart því að allir eigi rétt á þaki yfir höfuðið.
Kjarninn 27. nóvember 2022
Bjarni Bjarnason, forstjóri Orkuveitu Reykjavíkur, var í viðtali í Silfrinu á RÚV. Mynd / Aðsend.
Hugmyndir um útbreidd vindorkuver „alls ekki raunhæfar”
Bjarni Bjarnason forstjóri Orkuveitu Reykjavíkur varar við því að reist verði mörg vindorkuver á skömmum tíma. Hann segir fyrirtæki sem sækist eftir því að reisa vindorkuver ekki gera það til að bjarga loftslaginu heldur hugsi um ágóða.
Kjarninn 27. nóvember 2022
Meira eftir höfundinnÞórður Snær Júlíusson
Meira úr sama flokkiFréttaskýringar