Ég byrja á þér, Ásmundur Einar

Atli Fannar Bjarkason

Segjum að þú sért eig­andi og fram­kvæmda­stjóri lít­illar sjoppu. Starfs­maður í sjopp­unni stendur sig ekki nógu vel þannig að þú neyð­ist til að segja honum upp og ráða nýj­an, svona eins og gengur og ger­ist í sjoppu­brans­an­um. Nýi starfs­mað­ur­inn stendur sig því miður ekki heldur vel. Hann er dóna­leg­ur, mætir reglu­lega seint og skortir þjón­ustu­lund sem er nauð­syn­leg í afgreiðslu­starfi sem þessu. 

Þú missir loks þol­in­mæð­ina og ákveður að veita starfs­mann­inum til­tal. Þið setj­ist niður saman eftir martraða­kennda vakt þar sem hann var með allt á hornum sér, var dóna­legur við við­skipta­vini, klúðr­aði nokkrum ísum og enn fleiri pylsum ásamt því að taka sér allt of langar pásur. Eftir að þú telur upp það sem miður hefur farið und­an­farna daga bregst hann ókvæða við. 

Í fyrsta lagi vill hann ekki kann­ast við að hafa gert neitt rangt, heldur kennir for­vera sínum um allt sem miður hefur farið í sjopp­unni und­an­farna daga. Ef pylsa datt á gólfið var það for­vera hans að kenna vegna þess að hann gekk svo illa frá pyls­unum á sínum tíma. Og ef íssósan sull­ast út um allt hefði for­ver­inn átt að fyr­ir­byggja að slíkt gæti gerst.

Auglýsing

Hann tekur sem­sagt ekki ábyrgð á neinu, þrátt fyrir að hafa gert ótal aug­ljós mis­tök. Vissu­lega stóð for­veri hans í starfi sig illa, svo illa að hann hrökkl­að­ist úr starfi en mis­tökin sem hafa átt sér stað síð­ustu daga skrif­ast ein­göngu á klaufa­skap, van­kunn­áttu og metn­að­ar­leysi nýja starfs­manns­ins.

Það er því aug­ljóst hvað þú þarft að gera til að tryggja fram­tíð­ar­rekstur sjopp­unn­ar: Alls ekki neitt. Þú semur við hann til alla­vega fjög­urra ára, kross­leggur fing­urna og vonar að hann standi sig bet­ur… 

Eða hvað?

Dæmi­sagan hér fyrir ofan fjallar hvorki um rekstur lít­illa fyr­ir­tækja né mannauðs­stjórn­un. Hún fjallar um stjórn­mál og það sem stendur þeim fyrir þrif­um. Ég veit ekki hversu oft stjórn­mála­fólk hefur svarað gagn­rýni með því að benda á for­vera sinn und­an­farið en ég hætti að telja þegar ég var byrj­aður að upp­lifa grát­girni, trufl­aða til­finn­inga­stjórnun og per­sónu­leika­breyt­ing­ar.

Þetta bull hefur í alvöru staðið í vegi fyrir mik­il­vægum málum und­an­farin ár og það er ekk­ert sem bendir til þess að ástandið batni. Úr verður menn­ing sem elur upp póli­tíska lúsera sem þora ekki að taka ákvarð­anir af ótta við dóm kollega sinna, sem taka að öllum lík­indum við valda­kefl­inu innan fárra ára.

Tökum dæmi:

  • Það þarf að byggja nýjan Land­­spít­­ala og þá eru tekin tíu ár í að ríf­­ast um hvar hann á að vera. Þegar það hefur loks­ins verið ákveðið og heil­brigð­is­ráð­herra er varla byrj­­aður að naga siggið úr lófum sínum eftir fyrstu skóflustung­una er byrjað að velta upp nýjum val­­kost­­um. Rifr­ildið hefst svo á ný.
  • Allt bendir til þess að milljón ferða­­menn séu vænt­an­­legir til lands­ins. Í stað­inn fyrir að hefja taf­­ar­­laust ein­hvers konar gjald­­töku og sjá til þess að túrist­­arnir geti migið og skitið ein­hvers staðar og gengið um án þess að troða niður ómet­an­­legar nátt­úruperlur, þá er rif­ist um hvernig slík gjald­­taka á að fara fram. Á meðan ger­ist auð­vitað ekki neitt og ringl­aðir ferða­­menn greiða 400 kall fyrir krana­­vatn á Hótel AdaM og umgang­­ast Reyn­is­­fjöru eins og strönd á Tenerife.
  • Fjár­­­mála­­kerfið hrynur og eng­inn treystir sér til að reisa íbúð­­ar­hús­næði í nokkur ár. Eft­ir­­spurn eykst umfram fram­­boð, leig­u­verð rýkur upp í takt við hús­næð­is­verð og allt í einu á heil kyn­slóð í stök­­ustu vand­ræðum með að koma sér upp þaki yfir höf­uð­ið. Í stað­inn fyrir að hjóla í málið er rif­ist um gölluð úrræði á Alþingi. Á meðan leggur full­­trúi kyn­slóð­­ar­innar sem á ekki neitt fram til­­lögu um að nýta líf­eyr­is­­sjóðs­­kerfið til að fjár­­­magna íbúða­­kaup en hug­­myndin varð ekki til í Lauf­­skála­rétt eða á ein­hverju þrot­uðu flokks­­þingi þannig að hún kemur ekki til greina.

Ef það er eitt­hvað sem ég sakna meira en auð­mýkt á Alþingi þá er það fram­tíð­ar­sýn. Í haust verður von­andi kosið og flokk­ur­inn sem sýnir okkur hvernig verður að búa á Íslandi næstu 10, 20 — helst 50 ár vinn­ur.

Ég veit ekki með ykkur en ef ég heyri einn stjórn­mála­mann í við­bót rétt­læta afglöp sín með gjörðum póli­tískra and­stæð­inga þá fer ég inn á Alþingi og bróka hvern ein­asta stjórn­mála­mann sem ég sé svo illa að það sem verður eftir af nær­bux­unum þeirra þarf að koma fram í hags­muna­skrán­ingu Alþing­is.

Og ég byrja á þér, Ásmundur Ein­ar.

Meira úr Kjarnanum