Auglýsing

Ég geri stundum „gang­andi hug­leiðslu” með hjálp snjall­símafor­rits. Þar sem ég gekk um borg­ar­lands­lagið eitt kvöld í vik­unni mælti fljót­andi röddin svo fyrir að ég skyldi taka eftir formum í umhverfi mínu sem ég og gerði. Skemmst er frá því að segja að allt sem ég sá var fer­kant­að. Rétt­hyrnt. Að minnsta kosti 90% af mann­anna verkum sem urðu á vegi mínum byggðu á 90 gráðu horn­um. Hús­in, göt­urn­ar, hell­urn­ar, glugg­a­rn­ir, gang­braut­ar­strik­in, allt útstrikað og mælt og pælt. Kom við í sjoppu á horni og keypti mjólk­ur­fernu, fetakubb og reyndar Smarties. Borg­aði með fer­hyrnda kort­inu mínu og fékk fer­hyrnda kvitt­un. Mér fannst þetta í alvöru ákveðið sjokk. 

Auð­vitað hef ég séð kassa áður. En ég væri nú ekki að nota appið ef ég væri nógu dug­leg að taka eftir við­bla­sandi hlut­um. Fálm­aði eftir sím­anum þaðan sem fljót­andi röddin barst og hvað blasti við mér? Hinn fer­hyrndi skjár og á honum öll kassa­laga öpp­in, hug­leiðslu­appið líka, allt kössótt. Því­lík martröð. Á baka­leið­inni borð­aði ég Smartiesið og lagði mig fram við að taka eftir öllu því mann­gerða sem ekki var fer­kant­að. Það var leit­un. Rusl. Líf­rænt svona að form­inu til. Tyggjó­kless­ur, mjög líf­ræn­ar. Rón­inn var lang­líf­ræn­astur af öllu sem ég sá, allur skakkur og ófyr­ir­sjá­an­legur og full­komin and­stæða við ferkönt­un­ina. 

En af hverju er þetta svona? Jú sko: Allt er svo ein­falt í 90 gráðun­um. Við erum að berj­ast við þyngd­ar­aflið og 90 gráðu horn eru okkar svar við því. Og þetta er óum­deild alheims­stöðl­un, enda þyngd­ar­aflið algilt lög­mál hér á jörð. Okkur er kennt í skóla að 90 og aðeins 90 gráðu horn eru rétt horn og öll önnur horn eru bara ekki rétt. Ef það væri ekk­ert þyngd­ar­afl væri ver­öldin ekk­ert svona ferkönt­uð. Þyngd­ar­aflið krefst þess að súlur séu reistar lóð­rétt upp­frá jörð­inni í 90 gráðu horni, svo leggur maður þriðju súl­una lárétt á hinar tvær þannig að tvö ný 90 gráðu horn mynd­ast og koll af kolli þar til komið er hús, bær, borg og heim­ur, byggður á 90 gráð­um. Þegar kemur að því að raða hlutum í fer­kant­aðan heim, þá gefur auga leið að hag­kvæm­ast er að sníða fram­leiðsl­una eftir ríkj­andi mynstri. Langpraktískast er auð­vitað að fylgja stöðl­un­inni, minna um afskurði og afganga. Hin fer­kantaða ver­öld er í raun útsjón­ar­semi og hug­vit holdi klædd. 

Auglýsing

Að því sögðu verð ég að við­ur­kenna að mér nán­ast býður við þess­ari rúðu­strik­uðu heims­mynd. Eða jafn­vel bein­lín­is. Þetta er mjög sterk til­finn­ing, eins og köfn­un­ar­til­finn­ing. Kannski að þetta sé bælt nátt­úru­eðli sem brýst út annað slagið og hugsar „oj barasta”. Ábyggi­lega. Við erum nátt­úru­lega ekk­ert í okkar nátt­úru­lega umhverfi. Það er ein­hver bölvuð ónátt­úra og van­sköpun í öllum beinu lín­un­um. Kannski flokk­ast þetta sem van­þakk­læti og van­virð­ing við alla sem lagt hafa hönd á plóg, Newton og alla dug­legu verk­fræð­ing­ana. En ég held að svona undir niðri þá söknum við þess sem minnir á lífið og flæðið og mýkt­ina sem fylgir hinu líf­ræna og nátt­úru­lega. 

Þessi sökn­uður bland­ast svo saman við sammann­legt sam­visku­bit yfir að vera, að manni finn­st, valda­laus dómínókubbur í óstöðv­andi runu sem er löngu farin af stað og stefnir á ógn­ar­hraða í átt að tor­tím­ingu á nátt­úr­unni og okkur sjálf­um. Bara með því að vera til tekur maður þátt í rugl­inu, strax við fæð­ingu er maður orð­inn skot­spónn alls konar fram­leið­enda sem vilja selja eitt­hvað. Maður tekur vilj­andi og oft óvilj­andi þátt í að „snúa hjólum atvinnu­lífs­ins”, sem virð­ast miða að því að fram­leiða sem mest svo við getum neytt svo við getum grætt pen­inga svo við getum lif­að. Lifa, neyta, fram­leiða, græða, lifa, neyta o.s.frv.  

Hin fer­kant­aða ver­öld fer síðan einmitt í hringi. Heim­ur­inn í dag er eig­in­lega eins og Rubiks kubb­ur. Fer­kant­aður en snýst samt. Snún­ing­ur­inn er samt vissu­lega 90 gráðu snún­ing­ur. Sömu fletir eiga það til að koma upp aftur og aft­ur, en í nýju sam­hengi. Sem betur fer. Þykk­botna skór, der­húfur og meira að segja maga­bolir voru með come back. HIV hefur víst verið með come back. Sig­mundur Davíð er að und­ir­búa næsta come back. En það besta er að 2007 er með come back. Góð­ærið er komið aft­ur, 10 árum seinna. Nema hvað að nú er það stærra og betra, end­ur­bætt útgáfa. GÆ 2.017. Það hefur nefni­lega séð tím­ana tvenna, það lenti í hremm­ing­um, það lap dauð­ann úr skel, það tók fjóra 90 gráðu sún­inga. Jess, það sem er uppi á ten­ingnum er góð­ærið og það ætlar að sækja. Og elskan, réttu mér halla­mál­ið, það er sko veisla! Nú ætla sko allir svo sann­ar­lega leyfa sér. Svona eins og til að hefna sín á hrun­inu. Nýir ísskápar, símar, tölvur og flug­mið­ar, allt glæ­nýtt, beint úr kass­an­um, allt fer­kant­að. Elskan, halla­mál­ið, ég ætla að henda þessum skjá upp, fyrir veisl­una.

Og er ekki bara um að gera að vera með? Kíkja í Costco, kíkja til Barce, kaupa, byggja og vera í fíl­ing? Muna bara að njóta þess. Ekk­ert varir að eilífu. Rubiks kubbur­inn, hann snýst. Næst þegar ég fer í gang­andi hug­leiðslu ætla ég að taka sér­stak­lega eftir öllum góð­ær­is­merkjum í umhverf­inu. Jafn­vel mæla þau með halla­mál­inu, er þetta ekki allt örugg­lega í 90 gráðum? Því þannig viljum við hafa það, Íslend­ing­arn­ir. Svona rétt við suðu­mark. 

Skiptir Kjarninn þig máli?

Kjarninn reiðir sig á framlög lesenda. Með því að styrkja Kjarnann mánaðarlega tekur þú þátt í að halda úti öflugum fjölmiðli.

Við erum til staðar fyrir lesendur og fjöllum um það sem skiptir máli.

Ef Kjarninn skiptir þig máli þá máttu endilega vera með okkur í liði.

Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Sjö molar um seðlabankavexti úti í heimi
Verðbólga veldur því að vaxtalækkanir faraldursins eru ganga til baka, víðar en hér á Íslandi. Kjarninn tók saman nokkra fróðleiksmola um þróun mála í ríkjum bæði nær og fjær.
Kjarninn 25. júní 2022
Flokkur Sigurðar Inga Jóhannssonar andar ofan í hálsmál flokks Bjarna Benediktssonar samkvæmt síðustu könnunum.
Framsókn mælist næstum jafn stór og Sjálfstæðisflokkurinn
Stjórnarflokkarnir hafa tapað umtalsverðu fylgi á kjörtímabilinu. Sjálfstæðisflokkurinn nær mun verr til fólks undir fertugu en annarra á meðan að Framsókn nýtur mikilla vinsælda þar. Vinstri græn mælast með þriðjungi minna fylgi en í síðustu kosningum.
Kjarninn 24. júní 2022
Samkeppniseftirlitið ekki haft aðkomu að rannsókn á dótturfélagi Eimskips í Danmörku
Dönsk samkeppnisyfirvöld staðfesta að húsleit hafi farið fram hjá dótturfélagi Eimskips í Danmörku en vilja að öðru leyti ekki tjá sig um rannsókn málsins. Ekki hefur verið óskað eftir aðstoð Samkeppniseftirlitsins hér á landi við rannsóknina.
Kjarninn 24. júní 2022
Þórir Haraldsson er forstjóri Líflands. Félagið flytur inn korn sem það malar í hveiti annars vegar og fóður hins vegar.
Verð á hveiti hækkað um 40 prósent á hálfu ári
Litlar líkur eru á því að hveiti muni skorta hér á landi að sögn forstjóra Líflands en félagið framleiðir hveiti undir merkjum Kornax í einu hveitimyllu landsins. Verð gæti lækkað á næsta ári ef átökin í Úkraínu stöðvast fljótlega.
Kjarninn 24. júní 2022
Lilja D. Alfreðsdóttir, menningar- og viðskiptaráðherra, lagði fram tillögu um skipun starfshópsins sem var samþykkt.
Eru íslensku bankarnir að okra á heimilum landsins?
Starfshópur hefur verið skipaður til að greina hvernig íslenskir bankar haga gjaldtöku sinni, hvernig þeir græða peninga og hvort það sé vísvitandi gert með ógagnsæjum hætti í skjóli fákeppni. Hópurinn á að bera það saman við stöðuna á Norðurlöndum.
Kjarninn 24. júní 2022
Valgerður Jóhannsdóttir og Finnborg Salome Steinþórsdóttir eru höfundar greinarinnar Kynjaslagsíða í fréttum: Um fjölbreytni og lýðræðishlutverk fjölmiðla.
Konur aðeins þriðjungur viðmælanda íslenskra fjölmiðla
Hlutur kvenna í fréttum hér á landi er rýrari en annars staðar á Norðurlöndum. Ekki er afgerandi kynjaskipting eftir málefnasviðum í íslenskum fréttum, ólíkt því sem tíðkast víðast hvar annars staðar.
Kjarninn 24. júní 2022
Seðlabankinn tekur beiðni Kjarnans um „ruslaskistu Seðlabankans“ til efnislegrar meðferðar
Nýlegur úrskurður úrskurðarnefndar um upplýsingamál skikkar Seðlabanka Íslands til að kanna hvort hann hafi gögn um Eignasafn Seðlabanka Íslands undir höndum og leggja í kjölfarið mat á hvort þau gögn séu háð þagnarskyldu.
Kjarninn 24. júní 2022
Tanja Ísfjörð Magnúsdóttir
Af hverju eru svona mörg kynferðisbrotamál felld niður?
Kjarninn 24. júní 2022
Meira úr sama flokkiKjaftæði