Ég geri stundum „gang­andi hug­leiðslu” með hjálp snjall­símafor­rits. Þar sem ég gekk um borg­ar­lands­lagið eitt kvöld í vik­unni mælti fljót­andi röddin svo fyrir að ég skyldi taka eftir formum í umhverfi mínu sem ég og gerði. Skemmst er frá því að segja að allt sem ég sá var fer­kant­að. Rétt­hyrnt. Að minnsta kosti 90% af mann­anna verkum sem urðu á vegi mínum byggðu á 90 gráðu horn­um. Hús­in, göt­urn­ar, hell­urn­ar, glugg­a­rn­ir, gang­braut­ar­strik­in, allt útstrikað og mælt og pælt. Kom við í sjoppu á horni og keypti mjólk­ur­fernu, fetakubb og reyndar Smarties. Borg­aði með fer­hyrnda kort­inu mínu og fékk fer­hyrnda kvitt­un. Mér fannst þetta í alvöru ákveðið sjokk. 

Auð­vitað hef ég séð kassa áður. En ég væri nú ekki að nota appið ef ég væri nógu dug­leg að taka eftir við­bla­sandi hlut­um. Fálm­aði eftir sím­anum þaðan sem fljót­andi röddin barst og hvað blasti við mér? Hinn fer­hyrndi skjár og á honum öll kassa­laga öpp­in, hug­leiðslu­appið líka, allt kössótt. Því­lík martröð. Á baka­leið­inni borð­aði ég Smartiesið og lagði mig fram við að taka eftir öllu því mann­gerða sem ekki var fer­kant­að. Það var leit­un. Rusl. Líf­rænt svona að form­inu til. Tyggjó­kless­ur, mjög líf­ræn­ar. Rón­inn var lang­líf­ræn­astur af öllu sem ég sá, allur skakkur og ófyr­ir­sjá­an­legur og full­komin and­stæða við ferkönt­un­ina. 

En af hverju er þetta svona? Jú sko: Allt er svo ein­falt í 90 gráðun­um. Við erum að berj­ast við þyngd­ar­aflið og 90 gráðu horn eru okkar svar við því. Og þetta er óum­deild alheims­stöðl­un, enda þyngd­ar­aflið algilt lög­mál hér á jörð. Okkur er kennt í skóla að 90 og aðeins 90 gráðu horn eru rétt horn og öll önnur horn eru bara ekki rétt. Ef það væri ekk­ert þyngd­ar­afl væri ver­öldin ekk­ert svona ferkönt­uð. Þyngd­ar­aflið krefst þess að súlur séu reistar lóð­rétt upp­frá jörð­inni í 90 gráðu horni, svo leggur maður þriðju súl­una lárétt á hinar tvær þannig að tvö ný 90 gráðu horn mynd­ast og koll af kolli þar til komið er hús, bær, borg og heim­ur, byggður á 90 gráð­um. Þegar kemur að því að raða hlutum í fer­kant­aðan heim, þá gefur auga leið að hag­kvæm­ast er að sníða fram­leiðsl­una eftir ríkj­andi mynstri. Langpraktískast er auð­vitað að fylgja stöðl­un­inni, minna um afskurði og afganga. Hin fer­kantaða ver­öld er í raun útsjón­ar­semi og hug­vit holdi klædd. 

Auglýsing

Að því sögðu verð ég að við­ur­kenna að mér nán­ast býður við þess­ari rúðu­strik­uðu heims­mynd. Eða jafn­vel bein­lín­is. Þetta er mjög sterk til­finn­ing, eins og köfn­un­ar­til­finn­ing. Kannski að þetta sé bælt nátt­úru­eðli sem brýst út annað slagið og hugsar „oj barasta”. Ábyggi­lega. Við erum nátt­úru­lega ekk­ert í okkar nátt­úru­lega umhverfi. Það er ein­hver bölvuð ónátt­úra og van­sköpun í öllum beinu lín­un­um. Kannski flokk­ast þetta sem van­þakk­læti og van­virð­ing við alla sem lagt hafa hönd á plóg, Newton og alla dug­legu verk­fræð­ing­ana. En ég held að svona undir niðri þá söknum við þess sem minnir á lífið og flæðið og mýkt­ina sem fylgir hinu líf­ræna og nátt­úru­lega. 

Þessi sökn­uður bland­ast svo saman við sammann­legt sam­visku­bit yfir að vera, að manni finn­st, valda­laus dómínókubbur í óstöðv­andi runu sem er löngu farin af stað og stefnir á ógn­ar­hraða í átt að tor­tím­ingu á nátt­úr­unni og okkur sjálf­um. Bara með því að vera til tekur maður þátt í rugl­inu, strax við fæð­ingu er maður orð­inn skot­spónn alls konar fram­leið­enda sem vilja selja eitt­hvað. Maður tekur vilj­andi og oft óvilj­andi þátt í að „snúa hjólum atvinnu­lífs­ins”, sem virð­ast miða að því að fram­leiða sem mest svo við getum neytt svo við getum grætt pen­inga svo við getum lif­að. Lifa, neyta, fram­leiða, græða, lifa, neyta o.s.frv.  

Hin fer­kant­aða ver­öld fer síðan einmitt í hringi. Heim­ur­inn í dag er eig­in­lega eins og Rubiks kubb­ur. Fer­kant­aður en snýst samt. Snún­ing­ur­inn er samt vissu­lega 90 gráðu snún­ing­ur. Sömu fletir eiga það til að koma upp aftur og aft­ur, en í nýju sam­hengi. Sem betur fer. Þykk­botna skór, der­húfur og meira að segja maga­bolir voru með come back. HIV hefur víst verið með come back. Sig­mundur Davíð er að und­ir­búa næsta come back. En það besta er að 2007 er með come back. Góð­ærið er komið aft­ur, 10 árum seinna. Nema hvað að nú er það stærra og betra, end­ur­bætt útgáfa. GÆ 2.017. Það hefur nefni­lega séð tím­ana tvenna, það lenti í hremm­ing­um, það lap dauð­ann úr skel, það tók fjóra 90 gráðu sún­inga. Jess, það sem er uppi á ten­ingnum er góð­ærið og það ætlar að sækja. Og elskan, réttu mér halla­mál­ið, það er sko veisla! Nú ætla sko allir svo sann­ar­lega leyfa sér. Svona eins og til að hefna sín á hrun­inu. Nýir ísskápar, símar, tölvur og flug­mið­ar, allt glæ­nýtt, beint úr kass­an­um, allt fer­kant­að. Elskan, halla­mál­ið, ég ætla að henda þessum skjá upp, fyrir veisl­una.

Og er ekki bara um að gera að vera með? Kíkja í Costco, kíkja til Barce, kaupa, byggja og vera í fíl­ing? Muna bara að njóta þess. Ekk­ert varir að eilífu. Rubiks kubbur­inn, hann snýst. Næst þegar ég fer í gang­andi hug­leiðslu ætla ég að taka sér­stak­lega eftir öllum góð­ær­is­merkjum í umhverf­inu. Jafn­vel mæla þau með halla­mál­inu, er þetta ekki allt örugg­lega í 90 gráðum? Því þannig viljum við hafa það, Íslend­ing­arn­ir. Svona rétt við suðu­mark. 

Viltu styrkja sjálfstæða íslenska fjölmiðlun?
Lesendur Kjarnans geta kosið að greiða fast mánaðarlegt framlag til fjölmiðilsins til að efla starfsemi hans enn frekar. Markmiðið er upplýstari, gagnrýnni og málefnalegri umræða. Hjálpið okkur við að ná því markmiði með því að ganga til liðs við Kjarnasamfélagið.
Öðruvísi húðflúrstofa ætlar að flúra fólk með sjálfsofnæmi án endurgjalds
Emilia Dungal vinnur að hópfjármögnun í gegnum Karolina Fund til að opna húðflúrstofu. Hún ætlar að flúra fólk með sjálfsofnæmissjúkdóma án endurgjalds og gefa þeim sem vilja hylja erfið gömul húðflúr góðan afslátt.
24. júní 2017
Klíkuskapur í atvinnulífinu á Íslandi
Líklegt er að klíkuskapur ríki í valdamiklum stöðum úr viðskipta- og atvinnulífinu hér á landi, samkvæmt nýbirtri grein í tímaritinu Stjórnmál og Stjórnsýsla.
24. júní 2017
Þorsteinn Pálsson.
Grein Þorsteins á Kjarnanum gagnrýnd í veiðigjaldanefnd
Þrír fulltrúar í nefnd sem á að tryggja sanngjarna gjaldtöku fyrir afnot af fiskveiðiauðlindinni hafa bókað harða gagnrýni á formann hennar. Ástæða bókunarinnar er grein sem hann skrifaði á Kjarnann.
24. júní 2017
„Meiri tortryggni og reiði innan Sjálfstæðisflokksins en ég átti von á“
Benedikt Jóhannesson hefur verið fjármála- og efnahagsráðherra í fimm mánuði. Hann segir að Bjarni Benediktsson hafi ekki lokað á markaðsleið í sjávarútvegi í stjórnarmyndunarviðræðum og að krónan sé alvarlegasta viðfangsefni ríkisstjórnarinnar.
24. júní 2017
IKEA hendir tæplega 43.000 tonnum af mat á hverju ári.
43 þúsund tonn af mat fara í ruslið frá IKEA
IKEA hyggist ætla að taka á matarsóun frá veitingastöðum verslananna. Á ári hverju fara 43.000 tonn af mat í ruslið frá IKEA.
24. júní 2017
Fréttastofan Bloomberg segir hugsanlegt að FL Group hafi verið styrkt af rússneskum óligörkum.
Ráðleggur dómsmálaráðuneyti Bandaríkjanna að rannsaka FL Group
Í nýrri grein sem birtist á Bloomberg- fréttasíðunni var sagt frá því að grunur leiki á um að FL group hafi verið milliliður í fjártengslum Donald Trump við rússneska auðjöfra.
23. júní 2017
Narendra Modi, forsætisráðherra Indlands
Ekki búist við endalokum reiðufjár
Hugmyndir fjármálaráðuneytisins um minnkun seðla í umferð og rafvæðingu gjaldeyris hafa áður komið fram á Indlandi og í Svíþjóð. Ekki er hins vegar búist við því að endalok reiðufjár muni líta dagsins ljós á Íslandi á næstunni.
23. júní 2017
Formaður Lögmannafélagsins: „Ráðherra mistókst“
Reimar Pétursson hrl. segir Alþingi hafa skort skilning á ýmsu því sem til álita kom við skipan 15 dómara við Landsrétt.
23. júní 2017
Meira úr sama flokkiKjaftæði