„Stjórn taparanna“ endurnýjuð?

Þýska forsetanum tókst að draga sinn flokk að borðinu þrátt fyrir afdráttarlausar yfirlýsingar. Þröstur Haraldsson skrifar frá Berlín um aðventuna.

Merkel og Schulz
Auglýsing

Jæja, þá er komin stjórn uppi á Íslandi en hér í Berlín er enn verið að reyna og horf­urnar ekk­ert sér­stak­ar. Það helsta sem hefur gerst er að Frank-Walter Stein­meier for­seti hefur fyrir alvöru gripið inn í stjórn­ar­mynd­un­ina og dregið flokks­fé­laga sína að samn­inga­borð­inu. Já, þetta hljómar und­ar­lega í íslensku sam­hengi, en hér í landi er for­set­inn ekki kos­inn af þjóð­inni heldur á þingi og af því að Ang­ela Merkel hafði ekki haft sinnu á að ala upp nýjan for­seta þegar síð­ast var skipað í emb­ættið hreppti flokkur jafn­að­ar­manna, SPD, hnoss­ið.

Und­an­farnar þrjár vikur hafa því farið í það að tala Mart­in Schulz ofan af þeim afdrátt­ar­lausu yfir­lýs­ingum sem hann gaf út eftir að úrslit þing­kosn­ing­anna lágu fyrir og þar með tap flokks­ins. Hann lýsti því ein­arð­lega yfir að flokkur hans myndi nú taka sér hlé frá stjórn­ar­störf­um, sleikja sárin og end­ur­heimta sjálfs­mynd sína í ein­rúmi. Hann bætti því við að hann hefði engan áhuga á að starfa lengur undir for­ystu Merkel. Það leit því allt út fyrir að draga yrði kjós­endur að kjör­borð­inu á ný. Það leist for­seta sam­bands­rík­is­ins ekk­ert á svo hann fund­aði með öllum flokk­unum (að jað­ar­flokk­un­um Linke og AfD frá­töld­um, merki­legt nokk) og lagði hart að flokks­fé­lögum sínum að vera með í leikn­um.

Schulz rek­inn út úr hýð­inu

Schulz þrá­að­ist lengi við en í síð­ustu viku féllst hann á að opna á við­ræð­ur, ekki ein­ungis um Große Koa­lition, stóra flokka­banda­lagið með kristi­leg­um, heldur almennar við­ræður um þá mögu­leika sem fyrir hendi eru. En fyrst vildi hann ræða málið á fundi SPD sem hald­inn yrði í Berlín í þess­ari viku. Sá fundur stendur enn en í gær­kvöldi fékk Schulz þó svar við þeim spurn­ingum sem hann hafði lagt fyrir fund­inn. Ung­liða­deild flokks­ins lagði fram til­lögu þar sem mögu­leik­anum á GroKo var hafnað en sú til­laga var felld og að því loknu var Schulz end­ur­kjör­in ­leið­togi flokks­ins með 82% atkvæða.

Auglýsing

Á mánu­dag munu því vænt­an­lega hefj­ast nýjar stjórn­ar­mynd­un­ar­við­ræður með þátt­töku kristi­legu flokk­anna, CDU og CSU, jafn­að­ar­manna og hugs­an­lega Græn­ingja og Frjáls­lyndra, FDP. Í raun eru þrír stjórn­ar­mögu­leikar til umræð­u: GroKo, minni­hluta­stjórn kristi­legu flokk­anna og úrslita­til­raun til að end­ur­vekja Jamaíku sem Frjáls­lyndir höfn­uðu á dög­un­um. Lík­leg­ast þykir þó á þess­ari stundu að GroKo verði ofan á, eða það sem Der Spi­egel kallar „Stjórn tap­ar­anna“ Merkel og Schulz.

Jafn­að­ar­menn ætla þó ekki að taka upp óbreytta stefnu stjórn­ar­innar sem enn er við völd sem starfs­stjórn. Schulz og fleiri for­ystu­menn segja að engin sjálf­virkni ráði ferð­inni og hafa sett fram ýmsar kröfur um breytta stefnu. Meðal þess er krafa um að þróun í átt til einka­væð­ingar sjúkra­trygg­inga sem hér hefur verið í gangi verði stöðvuð og eitt rík­is­rekið kerfi end­ur­vak­ið. Fund­ur SPD gerði for­yst­unni að mæta eftir viku með fram­vindu­skýrslu og mat á horf­um, en allir virð­ast sam­mála um að ný stjórn verði ekki komin til valda fyrr en á næsta ári.

Síð­ustu leifar léns­veld­is­ins

Það liggur því nokkuð ljóst fyrir að þau jól sem nú eru í upp­sigl­ingu verða undir merkjum starfs­stjórnar sem reynir að rugga ekki bátnum um of. Á því eru þó und­an­tekn­ingar eins og þegar land­bún­að­ar­ráð­herr­ann úr flokki hinna kristi­legu Bæj­ara, Christ­i­an Schmidt, skrapp á fund kollega sinna í Brus­sel og tók þátt í atkvæða­greiðslu um fram­leng­ingu á leyfi til notk­unar á umdeildu skor­dýra­eitri, glýfosat, sem notað er til að verja nytja­plönt­ur. Þetta efni hefur verið á dag­skrá þýsku stjórn­ar­innar en ekk­ert sam­komu­lag var um hvort það bæri að leyfa áfram.

Þetta minnti dálítið á deil­urnar um hval­veiðar á Íslandi þar sem afskipti starfs­stjórna hafa í raun haft afger­andi áhrif á þróun mála, nú síð­ast rétt áður en stjórn Katrínar Jak­obs­dóttur sett­ist að völd­um. En ólíkt því sem ger­ist á Íslandi ráku aðrir ráð­herrar stjórn­ar­innar upp rama­kvein og Merkel ávítaði land­bún­að­ar­ráð­herr­ann. Hann þurfti þó ekki að segja af sér og nið­ur­staða atkvæða­greiðsl­unnar stend­ur, en atkvæði Þjóð­verja var það sem til þurfti að tryggja þessu umdeilda eit­ur­efni fimm ára fram­halds­líf á ökrum Evr­ópu.

Þetta mál ásamt fleirum hefur hins vegar vakið upp tals­verðar umræður um það hvers konar flokk­ur CSU í Bæj­ar­land­i er. Dálka­höf­und­ur Tagesspi­egel hélt því fram að þessi sér­kenni­legi flokkur væri síð­asta virki léns­veld­is­ins í þýskri nútíma­sögu. Í honum hefur um langt skeið ríkt ein­dregið for­ingja­veldi, að ekki sé sagt dýrk­un, og oft vitnað til hins áhrifa­mikla íhalds­manns Franz Josef Strauss sem stýrði þessum flokki um langt ára­bil á dög­um ­kalda stríðs­ins. Nú er for­mað­ur­inn, Hor­st Seehofer, hins vegar veru­lega lask­aður eftir fylgis­tap í kosn­ing­um. Um skeið virt­ust keppi­nautar um for­manns­sætið að honum gengnum fara sínu fram, en nú er búið að útnefna arf­tak­ann sem verður vænt­an­lega hylltur áður en kosið verður í Bæj­ar­land­i næsta haust. Þessar hrær­ingar í flokknum hafa þó eflaust gert stjórn­ar­mynd­un­ar­við­ræður snún­ari en ella og gætu áfram haft áhrif á þær.

Þýsku jóla­börnin í ess­inu sínu

En hvað sem þessum hrær­ingum líður þá taka Þjóð­verjar fagn­andi á móti jól­unum og skreyta hús og götur af miklum metn­aði og list­fengi. Versl­un­ar­gatan Kurfürstendamm er upp­lýst alla þrjá kíló­metrana og þar getur að líta ljósaskúlp­t­úra af jóla­svein­um, ýmist gang­andi eða í hrein­dýra­vögn­um, jólatrjám, snjó­köllum (þótt enn hafi ekki fallið snjó­korn til jarð­ar) og öðrum boð­berum jól­anna. 

Aust­ast við þá götu er jóla­mark­að­ur­inn sem í fyrra varð fyr­ir­ hryðju­verka­árás þegar ógæfu­maður rændi stórum flutn­inga­bíl og ók inn á mark­að­inn með þeim afleið­ingum að sjö manns lét­ust og fjöldi slas­að­ist. Nú er sá mark­aður opinn dag­lega og fólk kemur þangað til að skoða jóla­dót og bragða á jólaglöggi eða heitu kakói og ýmsu bakk­elsi sem teng­ist jól­um. Þjóð­verjar eru mikil jóla­börn og hér eru jóla­mark­aðir um borg og bý, flestir öllu merki­legri en þessi sem inn­fæddum þykir heldur túrist­a­leg­ur.

Spurn­ingin er þó hvort stjórn­mála­menn­irnir kom­ast í jóla­skap og taka sér gott frí frá stjórn­ar­mynd­un­ar­við­ræð­um. Við sjáum hvað set­ur.

Við þurfum á þínu framlagi að halda

Þú getur tekið beinan þátt í að halda úti öflugum fjölmiðli.

Við sem vinnum á ritstjórn Kjarnans viljum hvetja þig til að vera með okkur í liði og leggja okkar góða fjölmiðli til mánaðarlegt framlag svo við getum haldið áfram að vinna fyrir lesendur, fyrir fólkið í landinu.

Kjarninn varð níu ára í sumar. Þegar hann hóf að taka við frjálsum framlögum þá varð slagorðið „Frjáls fjölmiðill fyrir andvirði kaffibolla“ til og lesendur voru hvattir til að leggja fram í það minnsta upphæð eins kaffibolla á mánuði.

Mikið vatn hefur runnið til sjávar á þeim níu árum sem Kjarninn hefur lifað. Í huga okkar á Kjarnanum hefur þörfin fyrir fjölmiðla sem veita raunverulegt aðhald og taka hlutverk sitt alvarlega aukist til muna.

Við trúum því að Kjarninn skipti máli fyrir samfélagið.

Við trúum því að sjálfstæð og vönduð blaðamennska skipti máli.

Ef þú trúir því sama þá endilega hugsaðu hvort Kjarninn er ekki allavega nokkurra kaffibolla virði á mánuði.

Vertu með okkur í liði. Þitt framlag skiptir máli.

Ritstjórn Kjarnans: Sunna Ósk Logadóttir, Þórður Snær Júlíusson, Erla María Markúsdóttir, Arnar Þór Ingólfsson, Eyrún Magnúsdóttir og Grétar Þór Sigurðsson.


Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Ríkisstjórn Katrínar Jakobsdóttur hefur setið að völdum síðan seint á árinu 2017. Hlutfall allra ríkustu landsmanna í heildartekjum þjóðarinnar hefur aukist milli allra ára sem hún hefur setið.
Ríkasta 0,1 prósentið hefur ekki tekið til sín stærri hluta af tekjukökunni síðan 2007
Þær 244 fjölskyldur sem höfðu mestar tekjur á síðasta ári þénuðu alls 36 milljarða króna í fjármagnstekjur á árinu 2021. Það voru 20 prósent af öllum slíkum tekjum sem urðu til á því ári. Hópurinn þénaði 4,2 prósent af öllum tekjum sem urðu til í landinu.
Kjarninn 10. desember 2022
Meghan og Harry kynntust á Instagram. Hljómar kannski ekki eins og ævintýri, enda hafa þau sagt skilið við slík, að minnsta kosti konungleg ævintýri.
Sannleikur Harrys og Meghan – frá þeirra eigin sjónarhorni
Harry og Meghan fundu sig knúin til að segja „sinn eigin sannleika“ af samskiptum þeirra við konungsfjölskylduna og ákvörðun þeirra að segja skilið við allar konunglega skyldur. Sannleikurinn er nú aðgengilegur á Netflix en sitt sýnist hverjum.
Kjarninn 9. desember 2022
Ingrid Kuhlman
Sjö tegundir hvíldar
Kjarninn 9. desember 2022
Tillaga Andrésar Inga Jónsson, þingmanns Pírata, um að fresta umræðu um breytingu á lögum um útlendinga fram yfir áramót var felld við upphaf þingfundar. Stjórnarandstaðan sakar meirihlutann um að setja fjölda mála í uppnám með þessu.
Segja stjórnarmeirihlutann stilla öryrkjum upp á móti útlendingum
Tillaga þingmanns Pírata um að taka af dagskrá frumvarp um alþjóðlega vernd var felld á Alþingi. Stjórnarandstöðuþingmenn segja það fáránlegt að afgreiða eigi frumvarpið áður en eingreiðsla til öryrkja verði tekin fyrir á þingi.
Kjarninn 9. desember 2022
Katrín Jakobsdóttir, formaður Vinstri grænna og forsætisráðherra.
Ekki upplýst formlega en leitað til hennar „í krafti vináttu og persónulegra tengsla“
Forsætisráðherra segir að hún hafi ekki verið upplýst formlega um að ráðherra hafi sýnt af sér vanvirðandi framkomu. Þegar leitað sé til hennar sem trúnaðarvinar sé um persónuleg málefni að ræða sem kalli ekki á að hún setji þau í farveg stjórnsýslumála.
Kjarninn 9. desember 2022
Hægt er að horfa á sjónvarp með ýmsum hætti.
Myndlyklum í útleigu fækkað um 25 þúsund á fimm árum
Þeim sem leigja myndlykla fyrir nokkur þúsund krónur á mánuði af fjarskiptafyrirtækjum til að horfa á sjónvarp hefur fækkað um tíu þúsund á einu ári. Fleiri og fleiri kjósa að horfa á sjónvarp í gegnum app.
Kjarninn 9. desember 2022
Hér sést annar mannanna vera leiddur inn í héraðsdóm eftir handtöku í september.
Búið að birta ákæru gegn tveimur mönnum fyrir að skipuleggja hryðjuverk
Í september voru tveir menn handteknir grunaðir um að hafa ætlað að fremja hryðjuverk á Íslandi. Þeir eru taldir hafa ætlað að ráðast að Alþingi og nafngreindum stjórnmálamönnum. Búið er að birta lögmönnum þeirra ákæru.
Kjarninn 9. desember 2022
Litla-Sandfell stendur um 95 metra upp úr Leitahrauni í Þrengslunum.
Náma í Litla-Sandfelli veldur „miklum neikvæðum umhverfisáhrifum“
Skipulagsstofnun telur Eden Mining vanmeta umhverfisáhrif námu í Litla-Sandfelli. Að fjarlægja fjall velti upp þeirri hugmynd „hvort verið sé að opna á þá framtíðarsýn að íslenskar jarðmyndanir verði í stórfelldum mæli fluttar út til sementsframleiðslu“.
Kjarninn 9. desember 2022
Meira úr sama flokkiÁlit