Tíu staðreyndir um framgang efnahagsmála frá hruni

Ferðamenn
Auglýsing

1.       Eigin fé í íslenskum sjáv­ar­út­vegi hefur safnast hratt upp á und­an­förnum árum, en það var nei­kvætt um 80 millj­arða í lok árs 2008. Sé mið tekið af stöðu mála í lok árs 2014 þá var eigið fé í íslenskum ­sjáv­ar­út­vegi, stoð­grein í íslenska hag­kerf­inu til ára­tuga, 185,4 millj­arð­ar­ króna. Á sex árum hefur eig­in­fjár­staða sjáv­ar­út­vegs­fyr­ir­tækja batnað um rúm­lega 265 millj­arða króna.

2.       Arð­greiðslur í sjáv­ar­út­vegi, á árunum 2008 til­ og með 2014, námu sam­tals 48,8 millj­örðum króna, sam­kvæmt upp­lýs­ingum sem Jóna­s ­Gestur Jón­as­son, end­ur­skoð­andi hjá Deloitte, tók saman. Þetta tíma­bil er besta ­rekstr­ar­tíma­bil í sögu íslensks sjáv­ar­út­vegs. Miklu hefur skipt í þessu ­sam­hengi, að geng­is­fall krón­unnar styrkti sam­keppn­is­stöðu sjáv­ar­út­vegs­ins veru­lega frá því sem var fyrir hrun fjár­mála­kerf­is­ins og krón­unn­ar. Sem dæmi má nefna, þá kost­aði Banda­ríkja­dalur 58 krón­ur, í lok árs 2007, en í dag kostar hann 130 krón­ur. Fyrir fyr­ir­tæki með stóran hluta kostn­aðar í krón­um, en tekjur í erlendri mynt, þá styrki þetta rekst­ur­inn. 

3.       Lands­virkj­un, lang­sam­lega stærsta orku­fyr­ir­tæki lands­ins, hagn­að­ist um 10,8 millj­arða króna í fyrra en heild­ar­tekj­ur ­fyr­ir­tæk­is­ins námu 54 millj­örðum króna, 421 millj­ónum Banda­ríkja­dala. ­Með­al­verðið á mega­vattið sem fyr­ir­tækið fékk var 24,5 Banda­ríkja­dalir sem er lægsta verð sem fyr­ir­tækið hefur fengið að með­al­tali í fimm ár. Árið 2010 fékk ­fyr­ir­tækið 28,7 Banda­ríkja­dali á mega­vatt­ið. Meg­in­skýr­ingin er sú að álverð hefur farið lækk­andi en orku­salan til álvera byggir á samn­ing­um, þar sem ­sölu­verð raf­orku sveifl­ast meðal ann­ars eftir álverði. Eigin fé Lands­virkj­un­ar er nú rúm­lega 1,9 millj­arður Banda­ríkja­dala, eða sem nemur 255 millj­örð­u­m króna. Skuldir hafa lækkað um 107 millj­arða frá árinu 2009, og nema heild­ar­skuldir Lands­virkj­unar nú tæp­lega tveimur millj­örðum Banda­ríkja­dala.

Auglýsing

Efnahagur Landsvirkjunar hefur styrktst verulega á undanförnum árum.

4.       Verð­bólga mælist nú 2,2 pró­sent á árs­grund­velli, 0,3 pró­sentu­stigum undir verð­bólgu­mark­miði Seðla­banka Íslands sem er 2,5 ­pró­sent. Verð­bólga hefur hald­ist undir 2,5 pró­sentum frá því í febr­ú­ar 2014,  eða í tvö ár sam­fleytt.

5.       Atvinnu­leysi mælist nú 2,8 pró­sent, miðað við ­tölur Hag­stofu Íslands frá því í jan­ú­ar. Atvinnu­leysið fór hæst upp undir átta ­pró­sent, sam­kvæmt mán­að­ar­legum mæl­ingum Vinnu­mála­stofn­un­ar, seinni part árs 2009 og fyrri part árs 2010. Frá þeim tíma hefur dregið jafnt og þétt úr at­vinnu­leysi.

6.       Íslend­ingar voru 332.750 1. jan­úar 2016. Hinn 1. jan­úar 2009 voru íbúar lands­ins 319.400. Fjölg­unin á sjö árum er um 13.350 ­manns.

7.       Sú atvinnu­grein sem hefur vaxið hraðast, og er nú orðin stærsta gjald­eyr­is­skap­andi atvinnu­grein þjóð­ar­inn­ar, er ferða­þjón­usta. Árið 2009 komu 464 þús­und erlendir ferða­menn til lands­ins, en í fyrra voru þeir 1,3 millj­ón­ir. Þessi mikla fjölgun hefur haft mikil hlið­ar­á­hrif á hag­kerf­ið, ­með auk­inni fjár­fest­ingu og þjón­ustu. Því er spáð að erlendum ferða­mönnum mun­i halda áfram að fjölga á næstu árum, um 20 til 30 pró­sent á ári.

8.       Mik­il aukn­ing varð í fram­taks­fjár­fest­ingu í tækni- og nýsköp­un­ar­geir­unum á Íslandi á síð­asta ári. Alls nam ný fjár­mögnun fyr­ir­tækja sem til­heyra þeim geirum, og eru oft köll­uð „eitt­hvað ann­að", 194 millj­ónum dala, um 25,2 millj­örðum króna. Til sam­an­burðar nam fjár­fest­ing í þeim 11,5 millj­ónum dala, um 1,5 millj­örðum króna, árið 2014. Hún tæp­lega 17fald­að­ist því í fyrra. Árið 2014 áttu sér stað alls sjö fjár­fest­ingar í þessum geirum en í fyrra voru þær 17 tals­ins. Þetta kom fram í úttekt sem vef­ur­inn The Nor­dic Web, sem sér­hæfir sig í umfjöllun um nýsköp­un­ar­fyr­ir­tækja á Norð­ur­lönd­um, hefur gert.

9.       Íslenska ­ríkið á nú um 80 pró­sent af fjár­mála­kerfi þjóð­ar­innar eftir að hafa yfir­tek­ið ­eign­ar­hald á Íslands­banka í byrjun árs­ins. Ríkið á Lands­bank­ann (98 pró­sent), Ís­lands­banka (100 pró­sent), Íbúða­lána­sjóð (100 pró­sent), Byggða­stofnun (100 ­pró­sent) og LÍN (100 pró­sent). Þá á ríkið 13 pró­sent hlut í Arion banka, sem nú er í sölu­ferli.  Eigið fé Lands­bank­ans og Ís­lands­banka er tæp­lega 450millj­arðar króna, þar af er eigið fé Lands­bank­ans 264 millj­arð­ar. Sam­kvæmt fjár­lögum árs­ins í ár, er gert ráð fyrir að rík­is­sjóð­ur­ ­selji 28,8 pró­sent hlut í Lands­bank­an­um, og fái fyrir það rúm­lega 70 millj­arða króna.

10.   Skuldir rík­is­sjóðs hafa lækkað hratt á und­an­förnum miss­erum en í fyrra voru skuldir við Alþjóða­gjald­eyr­is­sjóð­inn greiddar upp, og efna­hags­á­ætlun sjóðs­ins og stjórn­valda lauk form­lega. Heild­ar­skuld­ir ­rík­is­sjóðs í árs­lok 2015 eru áætl­aðar um 1.349 ma.kr. til sam­an­burðar við 1.492 ma.kr. í árs­lok 2014. Sam­svarar það um 10% lækkun skulda á milli ára.  Á ár­inu 2016 er áætlað að skuldir rík­is­sjóðs lækki enn frekar og nemi 1.171 ma.kr. í lok árs­ins. Það er upp­hæð sem nemur rúm­lega 50 pró­sent af árlegri lands­fram­leiðslu Íslands, miðað við bráða­birgða­tölur árs­ins 2015.

Vilt þú vera með?

Frjálsir, hugrakkir fjölmiðlar eru ómetanlegir en ekki ókeypis. Kjarninn reiðir sig á framlög lesenda og með því að styrkja Kjarnann mánaðarlega tekur þú þátt í að halda úti öflugum fjölmiðli.

Kjarninn hefur verið til taks fyrir kröfuharða lesendur í sjö ár og við ætlum að standa vaktina áfram og bjóða almenningi upp á vandaða umfjöllun þar sem áhersla er á gæði og dýpt.  

Fyrir þá lesendur sem nú þegar eru stoltir styrkjendur Kjarnans þá leyfum við okkur að benda á að hægt er að óska eftir að hækka styrkinn með því að senda póst á takk@kjarninn.is


Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Hitaspá á hádegi á laugardag: Fjólublái liturinn táknar frost á bilinu 12-20 stig.
Hrollvekjandi viðvaranir veðurfræðinga: „Stórhríð“ og „hörkufrost“
Ekkert nema norðan stormur í kortunum. Fyrsta alvöru norðanáhlaup vetrarins. Hreinræktað heimskautaloft mun steypast yfir okkur. Dúða ætti leikskólabörn og spara heita vatnið. Viðvaranir vegna kuldakastsins næstu daga eru allt annað en blíðlegar.
Kjarninn 2. desember 2020
Angel Gurría, aðalritari OECD
OECD hvetur til fjárfestingar í menntun á Íslandi
Samkvæmt Efnahags- og framfarastofnuninni ættu stjórnvöld hér á landi að ráðast í samkeppniseflandi aðgerðir, auk fjárfestingar í menntun, rannsókn og þróun og aðgerðum sem miðla að grænum hagvexti.
Kjarninn 2. desember 2020
Jónas Atli Gunnarsson
Misskilningur um laun
Kjarninn 2. desember 2020
Bjarni Benediktsson, fjármála- og efnahagsmálaráðherra.
Telur enga ástæðu til að hafa uppi stór orð um „svartan dag í réttarsögunni“
Fjármála- og efnahagsráðherra segir að ekki þurfi að hafa áhyggjur af orðspori Íslands vegna niðurstöðu yfir­­­­­deildar Mann­rétt­inda­­­dóm­stóls Evr­­­ópu.
Kjarninn 1. desember 2020
Kristján Guy Burgess
Opið samfélag er besta bóluefnið
Kjarninn 1. desember 2020
Sólveig Anna Jónsdóttir, formaður Eflingar.
„Firra“ að lausnin á kreppunni sé að skerða kjör láglaunafólks
Efling mótmælir orðum framkvæmdastjóra SA harðlega og segir að honum sé nær að biðla til stéttbræðra sinna um að fjárfesta meira í atvinnuþróun eða auka neyslu í stað þess „að vega að verkafólki með laun undir opinberum framfærsluviðmiðum“.
Kjarninn 1. desember 2020
Þórólfur Guðnason sóttvarnalæknir.
Eitt smit á Austurlandi í 3. bylgju – til álita kemur að slaka á aðgerðum á landsbyggðinni
„Í ljósi þess að mjög fá smit eru nú að greinast utan höfuðborgarsvæðisins þá kæmi til álita að mínu mati að beita minna takmarkandi aðgerðum á þeim svæðum,“ segir Þórólfur Guðnason sóttvarnalæknir. Aðeins eitt smit greindist á Austurlandi í 3. bylgju.
Kjarninn 1. desember 2020
Sigríður Á. Andersen, þingmaður Sjálfstæðisflokksins og fyrrverandi dómsmálaráðherra.
Þeir sem brjóta niður traust á dómstólum ættu ekki að gegna trúnaðarstörfum fyrir hönd almennings
Gagnsæi, samtök gegn spillingu, telja að þeir sem bera ábyrgð á því að brjóta niður traust á dómstólum ættu ekki að koma að frekari trúnaðarstörfum fyrir hönd almennings.
Kjarninn 1. desember 2020
Meira eftir höfundinnMagnús Halldórsson
Meira úr sama flokkiFréttaskýringar
None