Ósigur Renzi og næstu skref á Ítalíu

Paolo Gentiloni var á sunnudaginn síðastliðinn útnefndur nýr forsætisráðherra Ítalíu og hefur staðið í ströngu þessa viku við að skipa nýja ríkisstjórn. Hún er sú 64. í röðinni eftir seinni heimsstyrjöld.

Paolo Gentilon tók nýverið við af Matteo Renzi sem forsætisráðherra Ítalíu. Þeir sjást hér saman í liðinni viku.
Paolo Gentilon tók nýverið við af Matteo Renzi sem forsætisráðherra Ítalíu. Þeir sjást hér saman í liðinni viku.
Auglýsing

Form­lega séð sner­ist þjóð­ar­at­kvæða­greiðslan á Ítalíu, sem nýverið fór fram, um fimm stjórn­ar­skrár­breyt­ingar sem kosið var um í einum „pakka“. Meg­in­við­fangs­efni til­lag­anna var að fækka öld­unga­deild­ar­þing­mönnum úr 320 í 100 og skerða völd deild­ar­innar í þeim til­gangi að gera hana að eins konar ráð­gef­andi stofnun fyrir und­ir­deild þings­ins sem yrði þá valda­meiri. Þessar breyt­ingar ásamt umbótum á kosn­inga­kerf­inu á þann hátt að flokk­ur­inn með mesta fylgið hefði fengið óhlut­falls­lega háan hluta þing­sæta myndu gera það auð­veld­ara að koma málum í gegn.



Ástæð­urnar fyrir þessum til­lögum voru margar en Ítalía hefur haft 63 rík­is­stjórnir eftir seinni heims­styrj­öld og er stofn­ana­kerfi lands­ins sér­stak­lega hannað til að tor­velda laga­setn­ingu enda er það hannað í kjöl­far valda­tíð fas­ista­stjórn­ar Benito Mus­sol­ini. Sam­kvæmt Renzi myndu breyt­ing­arnar veita land­inu skil­virkara og stöðugra stjórn­ar­far og væru lyk­il­at­riði í því að geta komið í gegn lög­gjöf sem myndi hraða land­inu úr þeirri lang­vinnu og erf­iðu efna­hags­legu lægð sem landið hefur verið í á 21. öld­inni. Lífs­kjör á Ítalíu hafa ekki hækkað síðan um þús­ald­ar­mótin og er atvinnu­leysi, og þá sér­stak­lega atvinnu­leysi ung­menna, und­ir­liggj­andi vanda­mál sem hafa versnað í kjöl­far heimskrepp­unnar og evru­krís­unnar.

Auglýsing

Nei við hverju?



Renzi áleit kosn­ing­arnar vera “núna eða aldrei-augna­blik fyrir Ítal­íu; annað hvort myndi þjóðin veita honum stuðn­ing til að koma á nauð­syn­leg­um breyt­ingm til að gera Ítalíu kleift að nútíma­væð­ast í stað þess að þró­ast lengra í átt­ina að því að verða hálf­gert „safn“ sem ætti ekki erindi í að taka for­ystu­hlut­verk á alþjóða­vett­vangi. Ef þjóðin ákvæði að veita honum ekki stuðn­ing var­aði Renzi við að ekki ein­ungis myndi hún kjósa gegn umbótum heldur einnig greiða leið­ina fyrir popúlist­ann Giuseppe „Bepp­e“ Grillo og flokk hans Fimm­stjörnu­hreyf­ing­una (Movimi­ento 5 Stelle), og öfga­hægri­flokk­inn Norð­ur­deild­ina (Lega Nord). 



Þó eru skiptar skoð­anir um það hvort skil­grein­ing Renzi hafi verið sann­gjörn lýs­ing á þjóð­ar­at­kvæða­greiðsl­unni og koma þær úr öllum átt­u­m; The Economist tjáði í leið­ara sínum um kosn­ing­arnar að þótt að það leiki eng­inn vafi á því að sár þörf sé fyrir umfangs­miklar umbætur á hinu staðn­aða hag­kerfi Ítalíu þá væru til­lög­ur Renzi ekki rétta með­al­ið, á með­an Jac­obin Mag­azine hafði áhyggjur af því að til­lög­urnar myndu færa landið enn lengra á braut nýfrjáls­hyggj­unnar og skerða enn frekar rétt­indi laun­þega sem nú þegar hefðu átt undir högg að sækja í valda­tíð Renzi. Það þarf því að forð­ast að útskýra atkvæða­greiðsl­una ein­fald­lega sem bar­áttu á milli evr­ópu­sinn­aðra umbóta­afla gegn öfga­hægri popúl­isma og ber að skil­greina vel hvernig staðan á Ítalíu á sam­leið með stjórn­mála­þró­unum á þessu ári í löndum á borð við Banda­rík­in, Bret­land, Austr­ríki, Frakk­land, Þýska­land.

Quitaly?



Ítalska þjóðin kaus gegn til­lög­unum með afger­andi hætti, 59% gegn 41%, og Renzi sagði af sér í kjöl­farið eins og hann hafði lof­að. Í stað þess að boða strax til nýrra þing­kosn­inga ákvað for­seti lands­ins, Sergio Mattarella, að útnefna nýjan for­sæt­is­ráð­herra frá Demókra­ta­flokknum til að taka við af RenziGentiloni, utan­rík­is­ráð­herra í rík­is­stjórn Renzi, varð fyrir val­inu og hefur í vik­unni skipað nýja rík­is­stjórn sem sam­anstendur að mestu leyti af fyrr­ver­andi ráð­herrum frá rík­is­stjórn Renzi

Hreyfing Beppo Grilli snerist upphaflega um fimm atriði, eða „stjörnur“; opinberar vatnsveitur, sjálfbærar samgöngur, sjálfbæra þróun, réttinn að internetaðgengi, og umhverfisvernd,.Núver­andi kjör­tíma­bili lýkur í byrjun árs 2018 og lítur því út fyrir að rík­is­stjórn Gentiloni verði skamm­líf. Fimm­stjörnu­hreyf­ingin sem mælst hefur með stærsta fylgið að und­an­förnu, kall­aði eftir eftir nýjum þing­kosn­ingum í kjöl­far ósig­urs Renzi enda gæfi afsögn hans í skyn að þjóð­ar­at­kvæða­greiðslan sner­ist einnig um van­traust almenn­ings á sitj­andi rík­is­stjórn. Þó að hægt sé að skil­greina Fimm­stjörnu­hreyf­ing­una sem popúlista­flokk er hún ekki sam­bæri­leg öfga­hægriöflum eins og popúlista­flokkar víðs vegar um Evr­ópu. Flokk­ur­inn, sem á rætur sínar að rekja til bloggskrifa Beppo Grilli sner­ist upp­haf­lega um fimm atriði, eða „stjörn­ur“; opin­berar vatns­veit­ur, sjálf­bærar sam­göng­ur, sjálf­bæra þró­un, rétt­inn að inter­net­að­gengi, og umhverf­is­vernd, en and­staða hans við þá spill­ingu sem hann telur ein­kenna hefð­bundnar stofn­anir í ítölsku sam­fé­lagi hefur gert hann skept­ískan gagn­vart evr­unni þó flokk­ur­inn sé hlynntur áfram­hald­andi ESB-að­ild.



Ákvörðun Mattarella hefur gefið demókra­ta­flokknum tæki­færi á að klára kjör­tíma­bilið sitt en ljóst er að næstu þing­kosn­ingar á Ítalíu gætu aukið vægi popúlista veru­lega. Þó er lítil ástæða til að halda að 65. rík­is­stjórn lands­ins verði lang­líf­ari eða skil­virk­ari en þær sem á undan hafa geng­ið. Þá hlýtur spurn­ingin um hvaða stjórn­mála­menn og flokkar sem stjórna land­inu að vera síður áhuga­verð en sú hvernig og hvort Ítalíu tekst að glíma við þá efna­hags­legu og félags­legu patt­stöðu eða jafn­vel hnignun sem landið hefur staðið yfir síð­ustu ár.

Ert þú í Kjarnasamfélaginu?

Kjarninn er opinn vefur en líflínan okkar eru frjáls framlög frá lesendum, Kjarnasamfélagið. Sú stoð undir reksturinn er okkur afar mikilvæg.

Með því að skrá þig í Kjarnasamfélagið gerir þú okkur kleift að halda áfram að vinna í þágu almennings og birta vandaðar fréttaskýringar, djúpar greiningar á efnahagsmálum og annað fréttatengt gæðaefni. 

Kjarninn hefur verið til taks fyrir kröfuharða lesendur undanfarin sjö ár og við ætlum okkur að standa vaktina áfram. 

Fyrir þá sem nú þegar eru stoltir styrkjendur Kjarnans þá leyfum við okkur að benda á að hægt er að óska eftir að hækka mánaðarlega framlagið með því að senda póst á takk@kjarninn.is


Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Atli Viðar Thorstensen
Hamfarasprengingar í Beirút
Kjarninn 8. ágúst 2020
Nýir íbúðareigendur velja nú frekar að taka lán hjá bönkum en lífeyrissjóðum.
Eðlisbreyting á húsnæðislánamarkaði – Lántakendur flýja lífeyrissjóðina
Í fyrsta sinn síðan að Seðlabanki Íslands hóf að halda utan um útlán lífeyrissjóða greiddu sjóðsfélagar upp meira af lánum en þeir tóku. Á sama tíma hafa útlán viðskiptabanka til húsnæðiskaupa stóraukist. Ástæðan: þeir bjóða nú upp á mun lægri vexti.
Kjarninn 8. ágúst 2020
Alma Möller, landlæknir á upplýsingafundi dagsins.
Alma: Ungt og hraust fólk getur orðið alvarlega veikt
„Það er ekki að ástæðulausu sem við erum í þessum aðgerðum,“ segir Alma D. Möller landlæknir. „Þessi veira er skæð og getur valdið veikindum hjá mjög mörgum ef ekkert er að gert.“ Maður á fertugsaldri liggur á gjörgæslu með COVID-19.
Kjarninn 8. ágúst 2020
Þórdís Kolbrún Reykfjörð Gylfadóttir, ferðamálaráðherra.
Ferðamálaráðherra: Áhættan er í mínum huga ásættanleg
„Áhættan af því að skima og hleypa fólki inn [í landið] er svo lítil,“ segir ferðamálaráðherra. „Ég bara get ekki fallist á þau rök að hún sé svo mikil að það eigi bara að loka landi og ekki hleypa fólki inn.“
Kjarninn 8. ágúst 2020
Kanaguri Shizo árið 1912 og við enda hlaupsins 1967.
Ólympíuleikunum frestað – og hvað svo?
Þann 24. júlí hefði opnunarathöfn Ólympíuleikanna 2020 átt að fara fram, en heimsfaraldur hefur leitt til þess að leikunum í Tókýó verður frestað um eitt ár hið minnsta. Það er ekki einsdæmi að Ólympíuleikum sé frestað eða aflýst.
Kjarninn 8. ágúst 2020
Þrjú ný innanlandssmit – 112 í einangrun
Þrjú ný innanlandssmit af kórónuveirunni greindust hér á landi í gær og tvö í landamæraskimun. 112 manns eru nú með COVID-19 og í einangrun.
Kjarninn 8. ágúst 2020
Unnur Sverrisdóttir, forstjóri Vinnumálastofnunar, á upplýsingafundi almannavarna fyrr á árinu.
Hafa fengið 210 milljónir til baka frá fyrirtækjum sem nýttu hlutabótaleiðina
Alls hafa 44 fyrirtæki endurgreitt andvirði bóta sem starfsmenn þeirra fengu greiddar úr opinberum sjóðum fyrr á árinu vegna minnkaðs starfshlutfalls. Forstjóri Vinnumálastofnunar segist „nokkuð viss“ um að öll fyrirtækin hafi greitt af sjálfsdáðum.
Kjarninn 8. ágúst 2020
Þórdís Kolbrún Reykfjörð Gylfadóttir.
Þórdís hafnar gagnrýni Gylfa – „Þekki ekki marga sem ætla að fara hringinn í október“
Ráðherra ferðamála segir gagnrýni hagfræðinga á opnun landamæra slá sig „svolítið eins og að fagna góðu stuði í gleðskap á miðnætti án þess að hugsa út í hausverkinn að morgni.“
Kjarninn 8. ágúst 2020
Meira eftir höfundinnOddur Stefánsson
Meira úr sama flokkiFréttaskýringar
None