Tíu staðreyndir um Íslendinga

Íslendingum fjölgar ört, þeir lifa lengur en frjósemi hefur samt sem áður dregist mikið saman. Flest börn fæðast í kreppum en útlendingum fjölgar langmest í góðæri. Hér er rýnt í hagtölur Hagstofu Íslands og dregnar út staðreyndir um þá sem búa á Íslandi.

Ísland
Auglýsing

1. Okk­ur ­fjölgar hratt

Á Íslandi bjuggu 348.580 manns í lok árs 2017. Þeim hefur fjölgað um 26.690 á fimm árum. Þeir sem koma til Íslands á vegum starfs­manna­l­eigna, og dvelja hér tíma­bundið við störf, eru ekki með­taldir í þessum töl­um. Talið er að um fimm þús­und manns hafi komið hingað til lands í fyrra á vegum starfs­manna­l­eigna eða sem útsendir starfs­menn.

2. Íslands­met sett í fyrra

Íbúum lands­ins hefur raunar aldrei fjölgað jafn mikið og á síð­asta ári, þegar íbúum lands­ins fjölg­aði um 10.130. Áður hafði mesta fjölg­unin verið á árunum 2006 (7.781) og 2007 (7.787) á hátindi fyr­ir­hruns góð­ær­is­ins. Til að setja fjölg­un­ina í sam­hengi þá fjölg­aði lands­mönnum sam­tals um 10.648 á árunum 2011-2014, eða fjórum árum.

3. Karlar eru fleiri en konur

Alls búa 177.680 karlar á Íslandi en 170.910 kon­ur. Körlunum fjölgar mun hraðar en kon­un­um. Í fyrra fjölg­aði körlum á Íslandi til að mynda um 6.570 en kon­unum um 3.580. Frá byrjun árs 2010 hefur körlum sem búa hér­lendis fjölgað um 17.810 en konum um 13.250.

Auglýsing

4. Spreng­ing í fjölda útlend­inga

Aðal­á­stæða þess að lands­mönnum fjölg­aði jafn mikið og raun ber vitni í fyrra er sú að hingað til lands fluttu 7.910 fleiri útlend­ingar en frá því. Þeim fjölg­aði sam­tals um 25 pró­sent á einu ári og erlendir rík­is­borg­arar sem búa á Íslandi voru orðnir 37.950 um síð­ustu ára­mót. 78 pró­sent af þeirri fjölgun sem varð á Íslandi á árinu 2017 er vegna erlendra rík­is­borg­ara sem fluttu til lands­ins. Erlendum rík­is­borg­urum hér­lendis hefur fjölgað um 81 pró­sent frá byrjun árs 2011.

5. Útlend­ingar gætu orðið um 70 þús­und eftir örfá ár

Í mann­­­fjölda­­­spá Hag­­­stofu Íslands, sem birt var síðla árs 2017,  er því spáð, sam­­­kvæmt mið­­­spá, að alls muni aðfluttum íbúum á Íslandi umfram brott­­­flutta fjölga um 23.385 frá byrjun árs 2017 og til loka árs 2021. Sam­­­kvæmt háspá yrði sá fjöldi 33.734.  Þeir eru nær ein­vörð­ungu erlendir rík­­­is­­­borg­­­ar­­­ar. Erlendum rík­­­is­­­borg­­­urum sem hér búa ætti því að fjölga um 77-111 pró­­­sent á fimm ára tíma­bili.

6. Margir í Reykja­nes­bæ, fáir í Garðabæ

Flestir útlend­ing­anna setj­ast að í Reykja­vík­. Þeir eru nú 12,4 pró­sent íbúa höf­uð­borg­ar­innar á meðan að útlend­ingar eru til að mynda fjögur pró­sent íbúa í Garða­bæ. Erlendum rík­is­borg­urum fjölgar þó hlut­falls­lega mest í Reykja­nes­bæ. Þar fjölg­aði þeim um 41 pró­sent í fyrra og slíkir eru nú 22,3 pró­sent íbúa sveit­ar­fé­lags­ins. Spár gera ráð fyrir því að erlendir rík­is­borg­arar verði yfir 30 pró­sent íbúa á svæð­inu á allra næstu árum.

Alls búa 220.590 manns á höf­uð­borg­ar­svæð­inu, þ.e. í Reykja­vík og nágranna­sveit­ar­fé­lög­unum sem liggja upp að höf­uð­borg­inni. Það eru um 64 pró­sent íbúa lands­ins sem þýðir að næstum tveir af hverjum þremur lands­mönnum býr í þeim þétt­býl­iskjarna. Spár gera ráð fyrir að íbúum svæð­is­ins muni fjölga um 70 þús­und fram til árs­ins 2040.

7. Eign­umst miklu færri börn...að með­al­tali

Þrátt fyrir að íbúum lands­ins fjölgi hraðar en oft­ast áður í Íslands­sög­unni þá hefur frjó­semi íbú­anna dreg­ist nokkuð sam­an. Árið 1960, þegar hún náði hámarki, eign­að­ist hver kona að með­al­tali 4,3 börn. Und­an­farin ár hefur frjó­semi hins vegar mælst rétt undir 2,0 á hverja konu. Minni frjó­semi er bein­tengd hækk­andi með­al­aldri kvenna. Á sjö­unda og átt­unda ára­tug síð­ustu aldar  var með­al­aldur mæðra sem eign­uð­ust sitt fyrsta barn um 22 ár. Um miðjan níunda ára­tug­inn var hann kom­inn upp í 23,3 ár og 2016 í heild 27,7 ár.

8. Flest börn fædd­ust á kreppu­ári

Síð­ast­liðin þrjú ár hafa fæðst rétt rúm­lega fjögur þús­und börn á ári hverju á Íslandi. Flestir Íslend­ingar eru fæddir árið 2009, á hápunkti efna­hag­skreppu. Það ár fædd­ust 5.026 börn og er það í eina skiptið í Íslands­sög­unni sem að yfir fimm þús­und Íslend­ingar hafa fæðst á einu ári. Næst­flest börn fædd­ust árið 1960, þegar 4.916 slík komu í heim­inn á Íslandi.

9. Eldra fólki fjölgar hratt

Þeim sem eru eldri en 67 ára hefur líka fjölgað mikið á skömmum tíma, enda Íslend­ingar sífellt að lifa leng­ur. Í lok síð­asta árs voru þeir sem höfðu náð hefð­bundnum eft­ir­launa­aldri 40.832. Mið­spá mann­fjölda­spár Hag­stofu Íslands gerir ráð fyrir að þessi hópur telji 77.123 árið 2040 og 114.308 árið 2066. Til að setja þetta í annað sam­hengi þá voru 39 Íslend­ingar 100 ára eða eldri í lok árs 2017. Spáin gerir ráð fyrir því að 405 manns verði að minnsta kosti 100 ára árið 2066.

10. Milli 100 til 200 þús­und bæt­ast við á hálfri öld

Sam­kvæmt mið­spá mann­fjölda­spár Hag­stofu Íslands munu Íslend­ingar verða 421.477 árið 2040 og 451.543 árið 2066. Það munu því rúm­lega eitt hund­rað þús­und manns bæt­ast við hið minnsta á næstu tæpu 50 árum. Sam­kvæmt háspá verða Íslend­ingar þegar orðir 458.381 árið 2040 og heil 531.461 árið 2066.

Ert þú í Kjarnasamfélaginu?

Kjarninn er opinn vefur en líflínan okkar eru frjáls framlög frá lesendum, Kjarnasamfélagið. Sú stoð undir reksturinn er okkur afar mikilvæg.

Með því að skrá þig í Kjarnasamfélagið gerir þú okkur kleift að halda áfram að vinna í þágu almennings og birta vandaðar fréttaskýringar, djúpar greiningar á efnahagsmálum og annað fréttatengt gæðaefni. 

Kjarninn hefur verið til taks fyrir kröfuharða lesendur undanfarin sjö ár og við ætlum okkur að standa vaktina áfram. 

Fyrir þá sem nú þegar eru stoltir styrkjendur Kjarnans þá leyfum við okkur að benda á að hægt er að óska eftir að hækka mánaðarlega framlagið með því að senda póst á takk@kjarninn.is


Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Nýir íbúðareigendur velja nú frekar að taka lán hjá bönkum en lífeyrissjóðum.
Eðlisbreyting á húsnæðislánamarkaði – Lántakendur flýja lífeyrissjóðina
Í fyrsta sinn síðan að Seðlabanki Íslands hóf að halda utan um útlán lífeyrissjóða greiddu sjóðsfélagar upp meira af lánum en þeir tóku. Á sama tíma hafa útlán viðskiptabanka til húsnæðiskaupa stóraukist. Ástæðan: þeir bjóða nú upp á mun lægri vexti.
Kjarninn 8. ágúst 2020
Alma Möller, landlæknir á upplýsingafundi dagsins.
Alma: Ungt og hraust fólk getur orðið alvarlega veikt
„Það er ekki að ástæðulausu sem við erum í þessum aðgerðum,“ segir Alma D. Möller landlæknir. „Þessi veira er skæð og getur valdið veikindum hjá mjög mörgum ef ekkert er að gert.“ Maður á fertugsaldri liggur á gjörgæslu með COVID-19.
Kjarninn 8. ágúst 2020
Þórdís Kolbrún Reykfjörð Gylfadóttir, ferðamálaráðherra.
Ferðamálaráðherra: Áhættan er í mínum huga ásættanleg
„Áhættan af því að skima og hleypa fólki inn [í landið] er svo lítil,“ segir ferðamálaráðherra. „Ég bara get ekki fallist á þau rök að hún sé svo mikil að það eigi bara að loka landi og ekki hleypa fólki inn.“
Kjarninn 8. ágúst 2020
Kanaguri Shizo árið 1912 og við enda hlaupsins 1967.
Ólympíuleikunum frestað – og hvað svo?
Þann 24. júlí hefði opnunarathöfn Ólympíuleikanna 2020 átt að fara fram, en heimsfaraldur hefur leitt til þess að leikunum í Tókýó verður frestað um eitt ár hið minnsta. Það er ekki einsdæmi að Ólympíuleikum sé frestað eða aflýst.
Kjarninn 8. ágúst 2020
Þrjú ný innanlandssmit – 112 í einangrun
Þrjú ný innanlandssmit af kórónuveirunni greindust hér á landi í gær og tvö í landamæraskimun. 112 manns eru nú með COVID-19 og í einangrun.
Kjarninn 8. ágúst 2020
Unnur Sverrisdóttir, forstjóri Vinnumálastofnunar, á upplýsingafundi almannavarna fyrr á árinu.
Hafa fengið 210 milljónir til baka frá fyrirtækjum sem nýttu hlutabótaleiðina
Alls hafa 44 fyrirtæki endurgreitt andvirði bóta sem starfsmenn þeirra fengu greiddar úr opinberum sjóðum fyrr á árinu vegna minnkaðs starfshlutfalls. Forstjóri Vinnumálastofnunar segist „nokkuð viss“ um að öll fyrirtækin hafi greitt af sjálfsdáðum.
Kjarninn 8. ágúst 2020
Þórdís Kolbrún Reykfjörð Gylfadóttir.
Þórdís hafnar gagnrýni Gylfa – „Þekki ekki marga sem ætla að fara hringinn í október“
Ráðherra ferðamála segir gagnrýni hagfræðinga á opnun landamæra slá sig „svolítið eins og að fagna góðu stuði í gleðskap á miðnætti án þess að hugsa út í hausverkinn að morgni.“
Kjarninn 8. ágúst 2020
Gylfi Zoega, prófessor í hagfræði.
Gylfi: Stjórnvöld gerðu mistök með því að opna landið
Prófessor í hagfræði, sem varaði við áhrifum af opnun landamæra Íslands í sumar, segir að stjórnvöld hafi stefnt mikilvægum almannagæðum í hættu með því að halda þeim til streitu. Hagsmunir fárra hafi verið teknir fram yfir hagsmuni þorra landsmanna.
Kjarninn 8. ágúst 2020
Meira eftir höfundinnÞórður Snær Júlíusson
Meira úr sama flokkiFréttaskýringar