Undirbúa botnrannsóknir vegna nýs fjarskiptasæstrengs milli Íslands og Evrópu

Fjarskiptasjóður og Farice ehf. undirrituðu 21. desember síðastliðinn þjónustusamning vegna ársins 2019 en félagið á og rekur fjarskiptasæstrengina FARICE-1 og DANICE sem tengja Ísland við Evrópu. Kjarninn leit yfir sögu sæstrengjanna tveggja.

Sæstrengur
Sæstrengur
Auglýsing

Fjar­skipta­sjóður og Farice ehf. und­ir­rit­uðu 21. des­em­ber síð­ast­lið­inn þjón­ustu­samn­ing vegna árs­ins 2019 en félagið á og rekur fjar­skipta­sæ­streng­ina FARICE-1 og DAN­ICE sem tengja Ísland við Evr­ópu.

Þetta kemur fram í frétt sam­göngu- og sveit­ar­stjórn­ar­ráðu­neyt­is­ins.

Með samn­ingnum tekur Farice að sér meðal ann­ars und­ir­bún­ing og fram­kvæmd botn­rann­sókna sem eru nauð­syn­legur þáttur í und­ir­bún­ingi lagn­ingar á nýjum fjar­skipta­sæ­streng milli Íslands og Evr­ópu.

Auglýsing

Vinna við und­ir­bún­ing verk­efn­is­ins er þegar haf­in. Gert er ráð fyrir að rann­sókn­ar­skip ljúki kort­lagn­ingu sjáv­ar­botns síðla sum­ars með það fyrir augum að heild­stæð nið­ur­staða rann­sókn­ar­innar liggi fyrir fljót­lega í kjöl­far­ið.

Vinna sér­fræð­inga Farice felst meðal ann­ars í því að leita eft­ir, meta og nýta eftir atvikum fyr­ir­liggj­andi upp­lýs­ingar og gögn sem flýtt geta fram­kvæmd verk­efn­is­ins og stuðlað að hag­kvæmni.

Ekki hefur verið tekin ákvörðun um næstu skref að botn­rann­sóknum lokn­um, segir í frétt­inni. Þá kemur fram hjá ráðu­neyt­inu að einka­að­ilar hafi um langt ára­bil kynnt áform um lagn­ingu á sæstrengjum hingað til lands án þess að slíkum áformum hafi verið hrint í fram­kvæmd.

Möguleg leið nýs fjarskipta-sæstrengs (IRIS) milli Íslands og Írlands.

FARICE-1 lagður sum­arið 2003

Á vef­síðu Farice ehf. kemur fram að fyr­ir­tækið hafi verið stofnað form­lega í nóv­em­ber 2002 af nokkrum fjar­skipta­fyr­ir­tækjum á Íslandi og í Fær­eyjum en íslenska ríkið tók einnig þátt í stofnun fyr­ir­tæks­ins. Hlutur íslenskra aðila var 80 pró­sent en Fær­ey­inga 20 pró­sent. Til­gangur fyr­ir­tæks­ins var að leggja sæstreng sem síðar fékk nafnið FARICE-1 sem lagður var sum­arið 2003 og fór form­lega í rekstur í jan­úar árið 2004. 

Fimm árum síðar lagði fyr­ir­tækið DAN­ICE sæstreng­inn til Dan­merk­ur. Fyr­ir­tækið sem fær nafn sitt af Fær­eyjum og Íslandi er nú langstærsti aðil­inn í sölu á sam­böndum milli Íslands og útlanda, segir á vef­síðu þeirra. „Við­skipta­vinir eru fjar­skipta­fyr­ir­tæki hvers­konar og stærri við­skipta­vinir gagna­vera. Farice ehf. starfar þannig á heild­sölu­mark­aði þegar kemur að íslenska mark­aðn­um.“

Ísland með einn sæstreng tengdan land­inu 2002

Ísland var ein­ungis með einn sæstreng CANTA­T-3 tengdan land­inu árið 2002 þegar fyr­ir­tækið Farice hf. var stofn­að. Til vara voru gervi­hnatta­sam­bönd sem lá fyrir að réðu ekki lengur við þann gagna­hraða sem lands­menn þurftu né full­nægðu kröfum um flutn­ings­seink­un. CANTA­T-3 fór í rekstur 1994 og var fyrsti og jafn­framt síð­asti atl­ants­hafs­streng­ur­inn sem not­aði SDH tækni og var með raf­mögn­urum á leið­inni í stað ljós­magn­ara sem eru nú alls­ráð­andi og komu fram á sjón­ar­sviðið 1998 til 1999. Sú aðferð er í grund­vall­at­riðum enn notuð á sama hátt og var bylt­ing sem gerði raf­magn­ara úrelta, sam­kvæmt Farice.

Sím­inn hafði hafið und­ir­bún­ings­vinnu að nýjum sæstreng árið 2000 einir og sér. Í því skyni að fá fleiri hags­muna­að­ila að verk­efn­inu var PWC Consulting fengið til að verk­efna­stýra und­ir­bún­ingi. Nýi streng­ur­inn sem fékk nafnið FARICE-1 var lagður frá Seyð­is­firði á Íslandi til Dunnet Bay í Skotlandi með auka­grein til Funn­ings­fjarðar í Fær­eyj­u­m. 

Þetta var fyrsti sæstreng­ur­inn sem var lagður frá Íslandi sem var meiri­hluta­eigu inn­lendra aðila þrátt fyrir að vera fjórði sæstreng­ur­inn frá upp­hafi. FARICE-1 sæstreng­ur­inn var form­lega opn­aður í jan­úar 2004. Upp­haf­leg hönnun gerði ráð fyrir að þetta væri strengur með 2x360 Gb/s hámarks­flutn­ings­getu. Upp­haf­leg virkjuð band­vídd var 2x10G­b/s­frá Íslandi til Dunnet Bay. 

Á vef­síðu Farice kemur enn fremur fram að miklar fram­farir í ljós­leið­ara­enda­bún­aði síðan 2003 hafi hins vegar marg­faldað getu FARICE-1 og lengt líf­tíma strengs­ins um mörg ár í við­bót. Strengur eins og FARICE-1 sé hann­aður til að lifa í 25 ár. 

Lengd FARICE-1 1205 km

Lengd FARICE-1 á beinni leið til Skotlands er 1205 kíló­metr­ar. Frá strengnum liggur 200 kíló­metra leið til Fær­eyja og er unnt að tengj­ast honum í Þórs­höfn. Nafn strengs­ins FARICE-1 bendir til þess að áform hafi verið uppi um að byggja FARICE-2, þ.e. annan streng með við­komu í Fær­eyj­um. Það varð ekki úr og Fær­ey­ingar byggðu árið 2008 eigin streng, sem kall­að­ist SHEFA-2, með við­komu í Hjaltland­sejum og Okn­eyjum til Banff í Skotlandi. Rekstur SHEFA-2 hefur ekki verið áfalla­laus, sam­kvæmt Farice, og ítrekað slitn­að, – einkum vegna fisk­veiða. Hafa Fær­ey­ingar þurft að end­ur­bæta útfærslu hans síð­ar. 

Í jan­úar 2007 hófst form­legur und­ir­bún­ingur að næsta sæstreng Íslend­inga. Skip­aður var stýri­hópur og verk­efn­is­stjóri ráð­inn til verks­ins. Ítrek­aðar bil­anir í CANTA­T-3 og fyr­ir­séður skortur á flutn­ings­getu hans ásamt auknum kröfum íslenska sam­fé­lags­ins til áreið­an­legra gagna­teng­inga kall­aði á úrbæt­ur. 

Eftir að nokkrar til­lögur að leið­ar­vali lágu fyrir í skýrslu í apríl 2007 hófst næsti fasi verk­efn­is­ins á þann hátt að fyr­ir­tækið Farice ehf. tók form­lega yfir verk­efnið eða rétt­ara sagt fyr­ir­tækið E-Farice ehf. sem var eign­ar­halds­fé­lag íslensku eig­end­anna að Farice ehf. Skoð­aðir voru lend­ing­ar­staðir á Írlandi, Bret­landi, Hollandi, þýska­landi og Dan­mörku. 

Nýi streng­ur­inn sem fékk nafnið DAN­ICE tók við af CANTA­T-3 á Íslandi þegar hann fór í rekstur haustið 2009 enda afkasta­geta CANTA­T-3 sem var 2x2,5 Gb/s orðin alltof lít­il.

DAN­ICE næstum því tvö­falt lengri

DAN­ICE liggur frá áður­nefndum stað í Dan­mörku til suð­ur­strandar Íslands, rétt austan við Vest­manna­eyj­ar. Lend­ing­ar­staður var val­inn með til­liti til lág­mörk­unar á áhættu í ljósi þess hvar fyrri strengur nam landi á Aust­fjörð­um. Var stað­setn­ing vand­lega valin í sam­starfi við jarð­vís­inda­menn og útgerða­fé­lög. Það þótti einnig nauð­syn­legt að færa hann nokkuð austan megin við Markár­fljót og einnig má sjá streng­inn taka beygju til vest­urs áður en hann tekur stefn­una í austur átt. Þetta var til að minnka hættu sem að til dæmis Kötlu­gos getur valdið vegna botns­kriða. 

Streng­ur­inn er 2304 kílómatra langur og er því nálægt tvö­falt lengri en FARICE-1. Hann er útbú­inn fjórum ljós­leið­ar­a­pör­um. Upp­haf­leg hámarks­flutn­ings­geta strengs­ins var 5120 Gb/s (5,1 Tb/s) og í upp­hafi voru 10x10G­b/s virkj­uð. Enda­bún­aður sem var frá Subcom hefur verið skipt út fyrir nýrri kyn­slóð bún­aðar frá CIENA. Streng­ur­inn er stækk­aður nú í skref­unum 1x100 Gb/s sem er svokölluð bylgju­lengd sem tekur 50GHz í tíðnirófi ljóss.

Lagn­ing DAN­ICE hófst í ágúst 2008 en ekki náð­ist að klára lagn­ingu vegna erf­iðra haust­veðra. Var því lagn­ingu frestað fram á sum­arið 2009. Um svipað leiti og DAN­ICE var lagður var Green­land Conn­ect streng­ur­inn lagður til Græn­lands og þaðan til Kanada. Hann er í eigu Tele Green­land. DAN­ICE streng­ur­inn er eins­konar fram­leng­ing á Green­land Conn­ect til Evr­ópu og samnýta strengirnir sömu kap­al­lend­ing­ar­stöð við Land­eyja­sand.

Heim­ild­ir: www.farice.is

Fjórir umsækjendur um starf seðlabankastjóra metnir mjög vel hæfir
Forsætisráðherra mun að lokum skipa seðlabankastjóra.
Kjarninn 16. júní 2019
Karolina Fund: Flammeus - „The Yellow“
Akureyringur safnar fyrir plötu.
Kjarninn 16. júní 2019
Listi yfir fyrirtæki án jafnlaunavottunar birtur í lok árs
Einungis 2,8 prósent fyrirtækja með 25-89 starfsmenn hafa hlotið jafnlaunavottun enn sem komið er.
Kjarninn 16. júní 2019
Samskiptaforritum  hefur fjölgað hratt á síðustu árum.
SMS skilaboðum fjölgaði í fyrsta sinn í mörg ár
Þrátt fyrir stóraukna samkeppni frá öðrum stafrænum samskiptaforritum þá fjölgaði SMS skilaboðasendinum sem send voru innan íslenska farsímakerfisins í fyrra. Það var í fyrsta sinn frá 2012 sem slíkt gerist.
Kjarninn 16. júní 2019
Sjálfstæði Grænlands mun verða
Hin 22 ára Aki-Matilda Høegh-Dam er grænlenskur sjálfstæðissinni og komst inn á danskt þing í nýafstöðnum kosningum.
Kjarninn 16. júní 2019
Klikkið
Klikkið
Klikkið - Viðtal við Söndru Sif Jónsdóttur
Kjarninn 16. júní 2019
Dýrasta málverk í heimi fundið
Hver er rétti staðurinn fyrir dýrasta málverk sem selt hefur verið á uppboði? Flestir myndu kannski svara: safn. Kaupandinn, sem borgaði jafngildi 56 milljarða íslenskra króna fyrir verkið, valdi annan stað fyrir þetta verðmæta skilirí.
Kjarninn 16. júní 2019
Höskuldur H. Ólafsson hringir bjöllunni frægu við upphaf viðskipta með bréf í Arion banka fyrir einu ári.
Fyrir einu ári síðan: Arion banki skráður á markað
Á þessum degi fyrir einu ári síðan, þann 15. júní 2018, voru bréf í Arion banka tekin til viðskipta í Kauphöll Íslands. Hann varð þar með fyrsti íslenski bankinn til að verða skráður á markað eftir bankahrunið í október 2008.
Kjarninn 15. júní 2019
Meira eftir höfundinnBára Huld Beck
Meira úr sama flokkiFréttaskýringar