Levakovic, ein umdeildasta fjölskylda Danmerkur

Nafnið Levakovic þekkja flestir Danir, og ekki að góðu einu. Þessi þekkta fjölskylda hefur enn einu sinni komist í fréttirnar þar í landi.

Meðlimir Levakovic-fjölskyldunnar. Jimmi er lengst til hægri.
Meðlimir Levakovic-fjölskyldunnar. Jimmi er lengst til hægri.
Auglýsing

Síðastliðinn þriðjudag, 19. mars, kvað Hæstiréttur Danmerkur upp dóm í máli manns sem heitir Jimmi Levakovic. Ákæruvaldið hafði krafist þess að honum yrði vísað úr landi en Hæstiréttur hafnaði þeirri kröfu en staðfesti tveggja ára fangelsisdóm.

Málið varðaði innbrot á heimili 66 ára gamallar konu sem Jimmi misþyrmdi og rændi af henni 900 krónum (16 þúsund íslenskum). 

Brottvísun úr landi hljómar sem ströng refsing fyrir innbrot, líkamsárás og rán en hér kemur fleira til. Jimmi Levakovic, sem er þrítugur að aldri er vel kunnugur dönskum réttarsölum, hann hefur samtals í tuttugu og tvö skipti hlotið dóm fyrir ýmis konar afbrot. Einkum þjófnaði og líkamsárásir. 

Auglýsing

Þessi afbrotaferill var ástæða þess að ákæruvaldið fór fram á að manninum yrði vísað úr landi, en Hæstiréttur hafnaði sem áður sagði þeirri kröfu. Niðurstöðuna byggði Hæstiréttur á reglum  Mannréttindasáttmála Evrópu sem Danmörk er aðili að og hefur leitt í lög. 

Stjórnmálamenn segja lögin gölluð

Margir danskir stjórnmálamenn hafa í fjölmiðlum tjáð sig um dóm Hæstaréttar. Trine Bramsen, talsmaður Sósíaldemókrata í dómsmálum, sagði í viðtali við dagblaðið BT: „það hlýtur eitthvað að vera að þegar erlendur ríkisborgari getur hlotið tuttugu og tvo dóma og samt fengið að vera áfram í Danmörku.“ Naser Khader talsmaður Íhaldsflokksins sagði að Hæstiréttur gæfi landsmönnum langt nef þegar ekki mætti vísa úr landi síbrotamanni sem ekki hefði lagt neitt til samfélagsins. Christian Langballe þingmaður Danska þjóðarflokksins gefur ekki mikið fyrir þessar yfirlýsingar og sagði að

Þingflokkar þessara tveggja þingmanna hefðu, snemma á síðasta ári, greitt atkvæði gegn tillögu Danska þjóðarflokksins um að Danir fjarlægðu ákvæði um rétt til fjölskyldulífs úr dönskum lögum.  Tillagan var felld á danska þinginu, Folketinget.

Fjölskylduákvæði bjargaði Jimmi 

Í úrskurði Hæstaréttar Danmerkur kom fram að það væri lagaákvæðið um rétt til fjölskyldulífs sem hefðu ráðið því að Jimmi skuli ekki sendur úr landi. Jimmi Levakovic er króatískur ríkisborgari, giftur sænskri konu og á með henni þrjú börn sem líka eru sænskir ríkisborgarar. Þrátt fyrir að Jimmi hafi króatískt ríkisfang hefur hann einungis einu sinni komið til Króatíu og talar ekki tungumálið. Það var saksóknari sem áfrýjaði til Hæstaréttar eftir að bæði Héraðsdómur og Landsréttur höfðu hafnað kröfu um að Jimmi Levakovic yrði vísað úr landi.

Ekki hafa allir úr Levakovic genginu (eins og danskir fjölmiðlar komast að orði) verið jafn heppnir því fjórum körlum úr fjölskyldunni hefur verið vísað úr landi eftir að hafa hlotið marga refsidóma. Fjórmenningarnir, sem allir eru einhleypir, hafa þó ekki farið langt.  Þeim hefur einungis verið vísað úr landi í Danmörku, en ekki úr öðrum ríkjum Evrópusambandsins, þeir hafa sest að í Svíþjóð og geta ferðast til Danmerkur þegar þeim sýnist.  Gimi Levakovic, höfuð ættarinnar.

Endurtekið efni

Rök Hæstaréttar í máli Jimmi eru þau sömu og réðu úrslitum í máli frænda hans, Gimi Levakovic þegar mál hans var fyrir rétti í maí 2016. Gimi, sem er tæplega fimmtugur, hefur búið í Danmörku frá barnsaldri, en foreldrar hans settust þar að árið 1972. Gimi hefur tuttugu og sjö sinnum hlotið dóm fyrir ýmis konar afbrot og samtals setið í grjótinu í rúm átta ár. 

Fyrir þremur árum féll dómur í Hæstarétti Danmerkur í máli gegn Gimi Levakovic. Dóminn hafði Gimi hlotið fyrir vopnaburð og líflátshótanir. 

Áður en málið kom til kasta Hæstaréttar hafði Héraðsdómur (Bæjarréttur) í Næstved á Sjálandi dæmt Gimi í tólf mánaða fangelsi og að honum skyldi vísað úr landi að afplánun lokinni. Eystri-Landsréttur sneri brottvísunardóminum við en lengdi fangelsisvistina í fimmtán mánuði. Þessi viðsnúningur vakti hörð viðbrögð og saksóknari fór fram á að Hæstiréttur tæki málið fyrir. Úrskurðarnefnd, sem fjallar um slíkar beiðnir, samþykkti að málið færi fyrir Hæstarétt sem staðfesti að Gimi Levakovic fengi áfram að búa í Danmörku. Röksemdir Hæstaréttar voru þær að Gimi hefði nær alla ævi búið í Danmörku, þótt hann væri ekki danskur ríkisborgari og að hann ætt tvö ung börn sem hann hefði forræði yfir. Sömu rökin og í máli frændans Jimmi. Þekktur lagaprófessor sagði í viðtali við Berlingske, árið 2016, að sú staðreynd að Gimi ætti ung börn hefði bersýnilega vegið þungt. Hæstiréttur hefði valið að fylgja þeirri stefnu sem Mannréttindadómstóllinn í Strassborg hefði markað. Ef stjórnmálamenn væru ósáttir við dóma Hæstaréttar þurfi danska þingið að setja lög um túlkun Mannréttindasáttmálans. Það hafi þingið ekki gert. 

Forsætisráðherra boðaði lagabreytingar

Dómurinn yfir Gimi Levakovic í maí árið 2016 vakti mikla athygli. Fjölmiðlar birtu viðtöl við ráðherra og þingmenn sem allir lýstu vonbrigðum með niðurstöðuna. Sumir sögðu Hæstarétt túlka lagarammann of þröngt, aðrir sögðu það fyrir neðan allar hellur að ekki sé nokkur leið að vísa úr landi erlendum ríkisborgara, sem hefur kostað samfélagið milljónatugi. Lars Løkke Rasmussen forsætisráðherra sagði þegar dómurinn lá fyrir að stjórnin myndi á haustdögum leggja fram frumvarp sem tæki til mála af þessu tagi. Þeir haustdagar eru enn ekki runnir upp eins og dómurinn í máli Jimmi Levakovic fyrir nokkrum dögum ber með sér. 

Í áratugi á framfæri samfélagsins

Þegar hjónin Drusi og Rubinka Levakovic komu til Danmerkur í upphafi áttunda áratugar síðustu aldar áttu þau sex börn, þar á meðal soninn Gimi. Síðar bættust þrjú börn við. Þegar Levakovic hjónin komu til Danmerkur, ásamt fleira fólki fengu þau, lögum samkvæmt, aðeins tímabundið leyfi til dvalar í landinu. Þetta var í stjórnartíð Jens Otto Krag. Skömmu eftir að fólkið kom til landsins tók Anker Jørgensen við embætti forsætisráðherra og það var hann sem veitti Levakovic fjölskyldunni ótímabundið landvistarleyfi, þótt slíkt stangaðist á við lög.

Fjölskyldan telur nú tæplega fimmtíu manns. Enginn úr þessum hópi hefur lokið grunnskóla né unnið launaða vinnu. Fjölskyldan hefur alla tíð verið á framfæri hins opinbera í Danmörku og hefur samtals þegið sem samsvarar tæpum tveimur milljörðum íslenskra króna til framfærslu. Til að drýgja tekjurnar hefur fjölskyldan stundað rán og gripdeildir. Sú iðja hefur leitt af sér marga fangelsisdóma og sumir úr fjölskyldunni setið inni árum saman, með hléum.

Saga Levakovic fjölskyldunnar, sem ætíð kallar sig Sígauna,  verður ekki rakin hér en áður hefur verið um hana fjallað í Kjarnanum. Í pistli sem hægt er að nálgast með að opna hlekkinn hér til hliðar má lesa ítarlega umfjöllun um þessa óvenjulegu fjölskyldu í Danmörku.

Styrkir þú Kjarnann?

Kjarninn reiðir sig á framlög lesenda. Með því að styrkja Kjarnann mánaðarlega tekur þú þátt í að halda úti öflugum fjölmiðli.

Kjarninn hefur verið til taks fyrir kröfuharða lesendur í sjö ár og býður almenningi upp á vandaða umfjöllun þar sem áhersla er á gæði og dýpt.  

Ef þú ert nú þegar styrkjandi leyfum við okkur að benda á að hægt er að óska eftir að hækka styrkinn með því að senda póst á takk@kjarninn.is


Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Upplýsingar um alla hluthafa og hversu mikið þeir eiga í skráðum félögum hafa legið fyrir á opinberum vettvangi undanfarið. Þetta telur Persónuvernd stríða gegn lögum.
Persónuvernd telur víðtæka birtingu hluthafalista fara gegn lögum
Vegna nýlegra lagabreytinga hefur verið hægt að nálgast heildarhluthafalista skráðra félaga í Kauphöllinni í samstæðureikningum á vef Skattsins. Persónuvernd telur þessa víðtæku birtingu fara gegn lögum.
Kjarninn 18. júní 2021
Flókið að fást við fólk sem lætur sannleikann ekki þvælast fyrir sér
Kerfið brást Helgu Björgu harðlega eftir að hún upplifði stöðugt áreiti borgarfulltrúa Miðflokksins í um tvö ár án þess að geta borið hönd fyrir höfuð sér. Málið hefur haft margvíslegar alvarlegar afleiðingar á andlega og líkamlega heilsu hennar.
Kjarninn 18. júní 2021
Horft frá Nauthólsvík yfir á Kársnes og að Hamraborg, þar sem Kópavogsbær stefnir á uppbyggingu þéttrar byggðar meðfram væntum borgarlínuleiðum.
Telur kjörnum fulltrúum skylt að rýna í hugmyndir um ódýrari Borgarlínu
Bæjarfulltrúi Sjálfstæðisflokksins í Kópavogi vill rýna betur í hugmyndir um ódýrari Borgarlínu, sem lagðar hafa verið fram að undanförnu, svo vilji sveitarstjórna sé skýr í málinu. Einnig viðrar hún sérstakar áhyggjur af rekstrarkostnaði.
Kjarninn 18. júní 2021
N1 er vinsælasti viðkomustaður þeirra sem hafa notað nýju ferðagjöf stjórnvalda.
Bensínstöðvar, baðlón og skyndibitastaðir vinsælust hjá notendum nýrrar ferðagjafar
Yfir 10 þúsund manns hafa nýtt nýja ferðagjöf stjórnvalda og um 50 milljónir króna verið greiddar út. Kunnugleg nöfn raða sér í efstu sæti þeirra fyrirtækja sem tekið hafa við mestu en baðlónið Sky Lagoon kemur nýtt inn á lista og tyllir sér í annað sæti.
Kjarninn 17. júní 2021
Guðjón Sigurðsson
Alþjóðlegur MND dagur 20. júní 2021
Kjarninn 17. júní 2021
Már Guðmundsson, fyrrverandi seðlabankastjóri.
Fyrrverandi seðlabankastjóri fékk fálkaorðuna
Forseti Íslands sæmdi fjórtán manns fálkaorðunni á Bessastöðum í dag.
Kjarninn 17. júní 2021
Gunnar Smári Egilsson, formaður framkvæmdastjórnar Sósíalistaflokksins.
Vilja endurvekja sjálfstæðisbaráttuna
„Eins og fyrri kynslóðum tókst að umbreyta íslensku samfélagi með sjálfstæðisbaráttu almennings þá mun okkur takast það einnig. Þeim tókst það og okkur mun líka takast það.“ Sósíalistaflokkurinn sendi frá sér tilkynningu í tilefni af 17. júní.
Kjarninn 17. júní 2021
Ólafur Ólafsson
Mannréttindadómstóll Evrópu vísar kæru Ólafs Ólafssonar frá
MDE hafnaði í morgun með afgerandi hætti að Rannsóknarnefnd Alþingis hefði brotið gegn rétti Ólafs Ólafssonar til réttlátar málsmeðferðar.
Kjarninn 17. júní 2021
Meira eftir höfundinnBorgþór Arngrímsson
Meira úr sama flokkiFréttaskýringar