Hvers vegna gengur svona vel í Kína?

Nýjustu efnahagstölur sýna fram á mikinn hagvöxt í Kína og búist er við að hann muni aukast á næstunni. Hvernig má það vera að svona vel gangi í upprunalandi kórónuveirunnar á meðan flest önnur ríki heimsins eru í djúpri kreppu vegna hennar?

Forseti Kína, Xi Jinping.
Forseti Kína, Xi Jinping.
Auglýsing

Undir lok jan­ú­ar­mán­aðar þegar kór­ónu­veiran var farin að valda tölu­verðum usla í Kína vör­uðu sér­fræð­ingar við því að hún gæti haft alvar­legar afleið­ingar á efna­hags­lífið þar í landi. Hluta­bréfa­mark­aðir í Aust­ur-Asíu hrundu þar sem fjár­festar bjugg­ust við miklum sam­drætti í efna­hagi Kín­verja ef ekki væri hægt að stöðva útbreiðslu veirunn­ar.

Nú er mál­unum öfugt háttað. Á meðan efna­hag­skreppa ríkir á heims­vísu vegna far­ald­urs­ins er spáð öruggum hag­vexti í Kína í ár. Þökk sé harka­legum sótt­varn­ar­að­gerð­um, sveigj­an­leika í fram­leiðslu og auk­inni fjár­fest­ingu hins opin­bera hefur landið náð að snúa útbreiðslu kór­ónu­veirunnar sér í hag, þvert á vænt­ingar í byrjun árs.

Sér á báti

Í hag­spá Alþjóða­gjald­eyr­is­sjóðs­ins (AGS), sem kom út í síð­ustu viku, kemur sér­staða Kína glögg­lega fram, en þar er spáð því að lands­fram­leiðslan muni aukast um tvö pró­sent á þessu ári, eftir að tekið er til­lit til verð­bólgu. Þetta eru mun jákvæð­ari tölur en mæl­ast í flestum löndum heims­ins, en AGS spáir því að heims­fram­leiðsla drag­ist saman um rúm fjögur pró­sent í ár. 

Á mynd hér að neðan sést hvernig kín­verskar hag­tölur stinga í stúf við önnur af helstu hag­kerfum heims­ins, þar sem búist er við fjög­urra til ell­efu pró­senta sam­drætti á árinu. Á næsta ári er svo búist við að lands­fram­leiðsla í Kína muni aukast um rúm átta pró­sent, sem er einnig tölu­vert meiri hag­vöxtur en spáð er ann­ars stað­ar. 

Breyting í landsframleiðslu í ár hjá G7 ríkjunum, auk Kína og Indlands, samkvæmt nýjustu hagspá AGS.



Fyrr í dag birt­ust svo hag­vaxt­ar­tölur fyrir nýlið­inn árs­fjórð­ung í Kína, þar sem hag­vöxtur nam tæpum fimm pró­sentum á árs­grund­velli. Það eru svip­aðar hag­vaxt­ar­tölur og mæld­ust í fyrra, áður en veiran náði að breiða sér út um allan heim.

Harka­legar aðgerðir

Í skýrslu AGS sem og umfjöllun New York Times um málið eru nefndar margar ástæður á bak við vel­gengni Kín­verja. Á meðal þeirra eru harka­legar og umdeildar sótt­varn­ar­að­gerðir sem gerðu þeim kleift að ná tökum á útbreiðslu veirunnar til­tölu­lega fljótt. Á meðal þess­ara aðgerða voru ströng útgöngu­bönn sem sett voru á í ýmsum borg­um, auk smitrakn­ingar í gegnum far­síma­notkun og fjölda­skimanir í kjöl­far lít­illa hópsmita. 

For­skot á hin löndin

Með því að koma böndum á kór­ónu­veiruna til­tölu­lega snemma var kín­verskt efna­hags­líf komið aftur í til­tölu­lega eðli­legt horf mun fyrr en í Evr­ópu eða Banda­ríkj­un­um, þar sem fyrsta bylgja far­ald­urs­ins skall á á vor­mán­uð­um. Með þessu gátu Kín­verjar brugð­ist við stór­auk­inni eft­ir­spurn eftir ýmsum vörum, til dæmis heil­brigð­is­bún­aði og raf­tækjum fyrir heima­vinnu, með mun skjót­ari hætti en önnur iðn­ríki sem sættu mörg hver fram­leiðslu­tak­mörk­unum sökum harðra sótt­varn­ar­að­gerða.

Auglýsing

Með sveigj­an­legri fram­leiðslu náðu Kín­verjar því að koma í veg fyrir mikið fall í útflutn­ingi, sem nemur um það bil 17 pró­sentum af vergri lands­fram­leiðslu þeirra. Á sama tíma hefur við­skipta­af­gangur lands­ins aukist, þar sem inn­flutn­ingur hefur ekki auk­ist jafn­hratt og útflutn­ing­ur.

Grettistak í fjár­fest­ingu

Kín­versk yfir­völd voru með­vituð um for­skotið sem útbreiðsla veirunnar gaf þeim og ákváðu í mars að nýta það til að greiða fyrir erlendri fjár­fest­ingu í land­inu, sam­kvæmt skýrslu frá ráð­gjafa­fyr­ir­tæk­inu Horizon. Einnig réð­ust þar­lend stjórn­völd í miklar inn­viða­fram­kvæmdir í land­inu í sum­ar, sem voru fjár­magn­aðar með lán­um. Að mati AGS er aukn­ingin í fjár­fest­ingum aðal­á­stæða þess hversu fljótt kín­verskt efna­hags­líf komst á fullt skrið aft­ur. 

Til við­bótar við aukna fjár­fest­ingu hafa kín­versk stjórn­völd ráð­ist í ýmsar aðrar efna­hags­að­gerðir til þess að koma hjólum efna­hags­lífs­ins aftur í gang, til að mynda með skatta­af­slátt­um, lánum með rík­is­á­byrgð og lágum vöxt­u­m. 

Einka­neyslan eykst

Hröðum við­snún­ingi í Kína má því að mestu leyti þakka miklum útflutn­ingi og efna­hags­að­gerðum hins opin­bera. Framan af hafði einka­neyslan þó staðið á sér þar í landi, en sam­kvæmt frétt New York Times hefur hún einnig verið að sækja í sig veðrið á síð­ustu vik­um. Hins vegar hefur aukn­ingin verið meðal efn­aðra, á meðan neysla kín­versku milli­stétt­ar­innar hefur verið seinni að taka við sér.



Styrkir þú Kjarnann?

Kjarninn reiðir sig á framlög lesenda. Með því að styrkja Kjarnann mánaðarlega tekur þú þátt í að halda úti öflugum fjölmiðli.

Kjarninn hefur verið til taks fyrir kröfuharða lesendur í sjö ár og býður almenningi upp á vandaða umfjöllun þar sem áhersla er á gæði og dýpt.  

Ef þú ert nú þegar styrkjandi leyfum við okkur að benda á að hægt er að óska eftir að hækka styrkinn með því að senda póst á takk@kjarninn.is


Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Það er að birta til í faraldrinum, ári eftir að hann hófst hér á landi.
Tíu fróðleiksmolar um faraldurinn á Íslandi
Við höfum kannski ekki átt sjö dagana sæla í ýmsum skilningi undanfarna mánuði en við fikrumst þó í átt að viku án greindra smita á ný sem hefur ekki gerst síðan í júlí. Frá upphafi faraldursins fyrir rúmu ári hafa samtals 104 dagar verið án nýrra smita.
Kjarninn 3. mars 2021
„Þetta er mjög krítísk staða – órói sem sýnir að kvika sé að brjóta skorpuna en óvíst hvert hún leitar og hvert þetta ferli fer.“
„Þetta er mjög krítísk staða“
„Þetta er mjög krítísk staða,“ segir Freysteinn Sigmundsson deildarforseti jarðvísindadeildar Háskóla Íslands um gosóróann á Reykjanesi sem sýni að kvika sé að brjóta jarðskorpuna „en óvíst hvert hún leitar og hvert þetta ferli fer“.
Kjarninn 3. mars 2021
Gunnar Ingiberg Guðmundsson
Allur afli á markað
Kjarninn 3. mars 2021
Víðir Reynisson, yfirlögregluþjónn hjá almannavarnadeild ríkislögreglustjóra.
„Engar hamfarir yfirvofandi“
Víðir Reynisson, yfirlögregluþjónn hjá almannavörnum, segir sterkt merki um að gos sé að hefjast á Reykjanesi en bendir ennfremur á að engar hamfarir séu yfirvofandi.
Kjarninn 3. mars 2021
Óróapúlsinn mælist við Litla Hrút, suður af Keili.
Órói mælist á Reykjanesi
Eldgos er mögulega að hefjast á Reykjanesi. Það myndi ekki ógna byggð né vegasamgöngum. Óróapúls byrjaði að mælast kl. 14:20, en slíkir púlsar margra smárra jarðskjálfta mælast gjarnan í aðdraganda eldgosa. Síðast gaus á Reykjanesi á 13. öld.
Kjarninn 3. mars 2021
Sigmundur Davíð Gunnlaugsson er fyrsti flutningsmaður tillögunnar.
Mæla á fyrir tillögu um að Alþingi biðjist afsökunar á Landsdómsmálinu
Sigmundur Davíð Gunnlaugsson er fyrsti flutningsmaður þingsályktunartillögu sem felur í sér að Geir H. Haarde, og þeir þrír ráðherrar sem ekki var ákveðið að ákæra, verði beðin afsökunar á Landsdómsmálinu. Til stendur að mæla fyrir málinu í dag.
Kjarninn 3. mars 2021
Spyr hvar Alþingisappið sé
Sara Elísa Þórðardóttir, varaþingmaður Pírata, vill að komið verði á fót smáforriti þar sem almenningur getur sótt sér upplýsingar um störf þingsins. Forritið mætti fjármagna með sölu á varningi í gegnum netið.
Kjarninn 3. mars 2021
Í þingsályktunartillögu þingflokks Viðreisnar er lagt til að upplýsingar um opinbera styrki og greiðslur verði aðgengilegar öllum án endurgjalds.
Þörfin eftir upplýsingum um landbúnaðarstyrki „óljós“ að mati Bændasamtakanna
Nýlega var lögð fram þingsályktunartillaga þess efnis að upplýsingar um opinbera styrki og greiðslur til landbúnaðar verði gerðar opinberar. Í umsögn frá Bændasamtökunum segir að ekki hafi verið sýnt fram á raunverulega þörf á því.
Kjarninn 3. mars 2021
Meira eftir höfundinnJónas Atli Gunnarsson
Meira úr sama flokkiFréttaskýringar