Varpa nýju ljósi á erfðir húðlitar

Rannsóknarhópi hefur tekist að bera kennsl á nokkur svæði í erfðaefni þátttakenda sem voru nátengd breytileika í húðlit.

húðlitur
Auglýsing

Mannfólk er gjarnt á að flokka bæði okkur og önnur dýr í mismunandi hópa eftir útlitseinkennum. Þetta birtist til dæmis í því hvernig við skilgreinum mismunandi kynþætti eftir húðlit. Þrátt fyrir þessari flokkun vitum í raun afar lítið um það af hverju húðlitur okkar stafar erfðafræðilega séð og það litla sem við vitum hefur fram að þessu að mestu komið frá rannsóknum á Evrópubúum.

Á dögunum voru niðurstöður rannsóknar birtar sem stríða gegn því sem við höfum talið okkur vita um þróun húðlitar. Rannsóknarhópurinn kannaði tengslin á milli húðlitar og erfða í íbúum þriggja landa í Afríku, sem er sú heimsálfa þar sem mannfólk er hvað fjölbreyttast þegar kemur að erfðum og útliti.

Fleiri en 2.000 sjálfboðaliðar úr 10 þjóðhópum í Eþíópíu, Tanzaníu og Botswana tóku þátt í rannsókninni. Vísindamennirnir mældu endurvarp ljóss á húð sjálfboðaliðanna sem gefur til kynna magn melaníns í húðinni. Einnig tóku þeir sýni af erfðaefni 1.570 sjálfboðaliðanna.

Auglýsing

Rannsóknarhópnum tókst að bera kennsl á nokkur svæði í erfðaefni þátttakenda sem voru nátengd breytileika í húðlit. Þessi svæði voru í nágrenni við sex gen: SLC24A5MFSD12DDB1TMEM138OCA2 og HERC2 og áttu þessi gen þátt í 29% af breytileika í húðlit í þeim þremur löndum sem þátttakendurnir voru frá.

Almennt hefur verið talið að þróun húðlitar hafi gengið þannig fyrir sig að mannfólk, sem átti uppruna sinn í Afríku, hafi í fyrstu verið dökkt á hörund. Eftir því sem forfeður okkar fluttust frá heimsálfunni tók húðliturinn breytingum eftir búsvæði og urðu sumir stofnar ljósari á hörund en aðrir. Niðurstöður þessar rannsóknar benda þó til þess að þróunin hafi verið önnur því samkvæmt greiningu á erfðaefni þátttakenda í rannsókninni eiga afbrigði fyrir bæði dökkri og ljósri húð uppruna í Afríku fyrir hundruðum þúsunda ára. Í raun kom í ljós að sum eldri afbrigði genanna báru ábyrgð á ljósri húð en ekki dökkri.

Meðal genanna sem vísindamennirnir báru kennsl á var SLC24A5 genið en eitt afbrigði þess er meðal annars þekkt fyrir að eiga hlutverk í ljósum húðlit þeirra sem rekja uppruna sinn til Evrópu. Genið er talið hafa komið fram fyrir meira en 30.000 árum en samkvæmt niðurstöðum rannsóknarinnar var það algengt í íbúum Eþíópíu og Tanzaníu sem gátu rakið ættir sínar til Suðaustur Asíu og Mið-Austurlanda. Fram að þessu hefur þetta verið eitt þeirra gena sem talið hefur verið “Evrópskt” og tengt við ljósan húðlit en er samkvæmt þessu einnig að finna í miklum mæli í íbúum Austur Afríku þó það hafi ekki sömu “lýsandi” áhrif og í þeim sem það bera í Evrópu.

Vísindamennirnir telja niðurstöður þeirra benda til þess forfeður manna hafi haft ljósa húð undir feldi, líkt og er raunin með simpansa í dag. Með tímanum hafi forfeðurnir síðan tapað feldinum og þróað með sér dekkri húðlit sem varði þá betur fyrir sólinni. Loks hafi flutningur mannkynsins um allan heim leitt til ljósari húðlitar hjá mannfólki nær pólunum þar sem hann hentaði betur til nýmyndunar á D-vítamíni á svæðum þar sem sólarljós gat verið af skornum skammti.

Ljóst er að enn frekar rannsókna er þörf til að skýra þær flóknu erfðir sem liggja að baki húðlit okkar. Rannsóknarhópurinn vonar þó að í millitíðinni muni niðurstöður þeirra geta nýst til að sameina fólk því í raun sé húðlitur okkar afar slæm leið til að flokka mannkynið. Erfðafræðilega séð séum við hreint ekki nógu ólík til að hægt sé að tala um kynþætti.

Niðurstöður rannsóknarinnar birtust í tímaritinu Science.

Fréttin birtist fyrst á Hvatinn.is

Styrkir þú Kjarnann?

Kjarninn reiðir sig á framlög lesenda. Með því að styrkja Kjarnann mánaðarlega tekur þú þátt í að halda úti öflugum fjölmiðli.

Kjarninn hefur verið til taks fyrir kröfuharða lesendur í sjö ár og býður almenningi upp á vandaða umfjöllun þar sem áhersla er á gæði og dýpt.  

Ef þú ert nú þegar styrkjandi leyfum við okkur að benda á að hægt er að óska eftir að hækka styrkinn með því að senda póst á takk@kjarninn.is


Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Þorkell Helgason
Kominn er tími á umbætur á kosningakerfinu
Kjarninn 3. ágúst 2021
Minnsti álútflutningur í átta ár
Þrátt fyrir hækkandi álverð á heimsvísu hefur magn útflutts áls minnkað á síðustu mánuðum. Heildarútflutningur á síðasta árshelmingi hefur ekki verið minni síðan árið 2013.
Kjarninn 3. ágúst 2021
Katrín Baldursdóttir og Símon Vestarr
Katrín Baldursdóttir og Símon Vestarr efst hjá Sósíalistaflokknum í Reykjavík suður
Listi Sósíalistaflokksins í Reykjavíkurkjördæmi suður hefur verið kynntur. „Þetta er fjölbreyttur listi og kraftmikill. Fólk sem vill breyta samfélaginu þannig að allir hafi tækifæri til blómstra, hafi öruggt og gott húsnæði og góð laun,“ segir oddvitinn.
Kjarninn 3. ágúst 2021
Sigmundur Ernir ráðinn ritstjóri Fréttablaðsins
Jón Þórisson, sem hefur ritstýrt blaðinu frá því haustið 2019 ætlar að snúa sér að öðrum störfum. Sigmundur Ernir verður einnig aðalritstjóri Torgs.
Kjarninn 3. ágúst 2021
Bólusetningin hafi ekki skapað það hjarðónæmi sem vonast var til
Flest smit að undanförnu má rekja til hópatburða en delta afbrigði veirunnar hefur breiðst út á ótrúlegum hraða að sögn sóttvarnalæknis. Til stendur að bjóða þeim sem fengu Janssen bóluefni upp á aðra bólusetningu sem og að bólusetja 12 til 15 ára börn.
Kjarninn 3. ágúst 2021
Sigþrúður Stella Jóhannsdóttir
Náttúruspjöll í Vatnajökulsþjóðgarði
Kjarninn 3. ágúst 2021
Eggert Þór Kristófersson forstjóri Festis segir félagið ekki ætla að reyna fyrir sér í byggingargeiranum.
30 þúsund fermetra uppbygging í stað bensínstöðva
Samkvæmt samkomulagi Festis við Reykjavíkurborg á Festi byggingarrétt á lóðum þar sem til stendur að loka bensínstöðvum N1. Félagið hyggst selja byggingarréttinn í stað þess að byggja. „Það er ekki okkar bissness, það eru aðrir í því,“ segir forstjórinn.
Kjarninn 3. ágúst 2021
Raddir margbreytileikans
Raddir margbreytileikans
Raddir margbreytileikans – 5. þáttur: „Vits er þörf þeim er víða ratar“
Kjarninn 3. ágúst 2021
Meira úr sama flokkiFólk