Karolina Fund: HÆLIÐ setur um sögu berklanna

Safnað fyrir því á vef Karolina Fund að setja upp setur um sögu berklahælis á Kristnesi í Eyjafirði.

unnin.jpg
Auglýsing

Á Krist­nesi í Eyja­firði standa gömul hús starfs­manna berkla­hæl­is, ­sem mega muna fífil sinn feg­urri. María Páls­dóttir frá Reyk­hús­um, næsta bæ við, ætlar að bjarga hús­unum og í leið­inni merkri sögu berkla­sjúk­dóms­ins sem hefur nán­ast verið þagg­aður nið­ur.

Hvernig vakn­aði hug­myndin að HÆL­INU?

„Ég var á rölti um æsku­stöðv­arnar mínar og sveið að sjá sum húsin í þorp­inu drabb­ast niður og velti því fyrir mér hvort Krist­nes myndi breyt­ast í drauga­þorp ef ekk­ert yrði að gert. Fór svo að hugsa um hvað ég gæti gert í mál­unum og þá kvikn­aði hug­myndin að setri um sögu berklanna. Mér fannst liggja beint við að tengj­ast sögu þorps­ins en berkla­hæli var vígt á Krist­nesi 1927.  

Auglýsing
Berklar voru lífs­hættu­legur bráðsmit­andi sjúk­dómur sem engin lyf voru til við fyrr en um 1950. En gott húsa­skjól, hollt fæði og frískt loft hafði góð áhrif á sjúk­dóm­inn og dugðu þau ráð fyrir suma. En svo voru líka dramat­ísk­ari aðferðir not­aðar eins og blásn­ing og höggn­ing til að fella saman berkla­sjúka lung­að. Sumir náðu heilsu en mjög margir dóu. Mig langar að heiðra minn­ingu þeirra sem glímdu við sjúk­dóm­inn og segja frá þessum merki­lega tíma í sögu þjóð­ar­inn­ar.“ 

Segðu okkur frá þema verk­efn­is­ins?

„Þetta verður áhrifa­rík og sjón­ræn sýn­ing um sögu berklanna, við segjum frá missi, sorg og örvænt­ingu en líka frá æðru­leysi, von, bjart­sýni og lífs­þorsta. Stað­setn­ingin er líka himnesk, nátt­úru­feg­urðin á Krist­nesi er engu lík og upp­lagt að kíkja við á ferð um fjörð­inn.. 

Frá því ég fór að tala um þetta verk­efni hafa mér borist ómet­an­legar frá­sagn­ir, ljós­mynd­ir, dag­bækur og sendi­bréf sem varpa skýru ljósi á hvernig lífs­reynsla það hefur verið að grein­ast með berkla og vita ekki hvort maður næði heilsu eða ekki. Ég hlakka til að vinna sýn­ing­una með Auði Ösp vöru- leik­mynda- og bún­inga­hönn­uði sem rak á fjörur mínar fyrir skemmstu og lofa sterkri og óvæntri sýn­ingu sem mun hreyfa við gest­u­m.“

Hvernig stendur verk­efnið í dag?

„Það má segja að ég sé búin með einn bita af fílnum því í sumar tókst mér með dyggri aðstoð sveit­unga, vina og vanda­manna að opna kaffi­hús HÆL­IS­INS þar sem andi lið­ins tíma svífur yfir vötn­unum og ýmis­legt for­vitni­legt er að sjá sem teng­ist sögu stað­ar­ins. Þeir sem hafa þegar heim­sótt HÆLIÐ gefa því góða ein­kunn og ég skynja mikla eft­ir­vænt­ingu eftir sýn­ing­unni. Kaffi­húsið er opið allar helgar frá 14-18 og sjón er sögu rík­ari! Núna stendur til að taka næsta bita af fílnum og ef allt gengur að óskum opnum við sýn­ing­una í  vor. Það veltur mikið á hvort söfn­unin á Karol­ina Fund gengur upp.“

Hér er hægt að skoða og styrkja verk­efn­ið.

Styrkir þú Kjarnann?

Kjarninn reiðir sig á framlög lesenda. Með því að styrkja Kjarnann mánaðarlega tekur þú þátt í að halda úti öflugum fjölmiðli.

Kjarninn hefur verið til taks fyrir kröfuharða lesendur í sjö ár og býður almenningi upp á vandaða umfjöllun þar sem áhersla er á gæði og dýpt.  

Ef þú ert nú þegar styrkjandi leyfum við okkur að benda á að hægt er að óska eftir að hækka styrkinn með því að senda póst á takk@kjarninn.is


Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Stóra salamandra, svokölluð, verður um 10-16 sentimetrar á lengd. Vegna þessa litla dýrs eru fyrirætlanir um uppbyggingu húsnæðis á Amager fælled í Kaupmannahöfn í uppnámi.
Froskaflækjur
Froskar hafa sig að jafnaði lítt í frammi og vilja helst fá að vera í friði með sitt kvakk. Þetta litla dýr veldur nú miklum deilum í Kaupmannahöfn, þótt það hafi ekki annað til saka unnið en að vera til.
Kjarninn 28. nóvember 2021
Málsmeðferð kærunefndar fær falleinkunn hjá Héraðsdómi Reykjavíkur
Kærunefnd útboðsmála er sögð hafa farið á svig við lög og stuðst við vafasama útreikninga er hún komst að þeirri niðurstöðu að rétt væri að óvirkja samning Orku náttúrunnar við Reykjavíkurborg um hraðhleðslustöðvar.
Kjarninn 27. nóvember 2021
Svandís Svavarsdóttir heilbrigðisráðherra hefur undirritað reglugerð sem markar fyrstu viðbrögð íslenskra stjórnvalda við hinu svokallað Ómíkrón-afbrigði veirunnar.
Síðasta kórónuveiruverk Svandísar að bregðast við „Ómíkrón“
Á sunnudag tekur gildi reglugerð sem felur í sér að þeir sem koma til landsins frá skilgreindum hááhættusvæðum þurfa að fara í tvö PCR-próf með sóttkví á milli. Ómíkrón-afbrigðið veldur áhyggjum víða um heim og líka hjá sóttvarnalækni.
Kjarninn 27. nóvember 2021
Vinstri græn fá sjávarútvegsmálin og Framsókn sest í heilbrigðisráðuneytið
Miklar breytingar verða gerðar á stjórnarráði Íslands, ný ráðuneyti verða til og málaflokkar færðir. Ráðherrarnir verða tólf og sá sem bætist við fellur Framsóknarflokknum í skaut. Vinstri græn stýra sjávarútvegs- og landbúnaðarmálum.
Kjarninn 27. nóvember 2021
Hjalti Hrafn Hafþórsson
Það sem ekki var talað um á COP26
Kjarninn 27. nóvember 2021
Bankastjórar þriggja stærstu banka landsins.
Útlán til heimila hafa aukist en útlán til fyrirtækja dregist saman það sem af er ári
Bankarnir nýttu svigrúm sem var gefið til að takast á við efnahagslegar afleiðingar kórónuveirunnar til að stórauka útlán til íbúðarkaupa. Útlán til fyrirtækja hafa hins vegar dregist saman.
Kjarninn 27. nóvember 2021
Lerbjergskógurinn er nú kominn í eigu og umsjá Danska náttúrusjóðsins.
Danir gripnir kaupæði – „Við stöndum frammi fyrir krísu“
Lerbjergskógurinn mun héðan í frá fá að dafna án mannlegra athafna. Hann er hluti þess lands sem Danir hafa keypt saman til að auka líffræðilegan fjölbreytileika og draga úr áhrifum loftslagsbreytinga.
Kjarninn 27. nóvember 2021
Þolendur kynfæralimlestinga, nauðgana, ofbeldis og fordóma sendir til baka til Grikklands
Tvær sómalskar konur standa nú frammi fyrir því að verða sendar til Grikklands af íslenskum stjórnvöldum og bíða þær brottfarardags. Þær eru báðar þolendur grimmilegs ofbeldis og þarfnast sárlega aðstoðar fagfólks til að vinna í sínum málum.
Kjarninn 27. nóvember 2021
Meira úr sama flokkiFólk