Karolina Fund: HÆLIÐ setur um sögu berklanna

Safnað fyrir því á vef Karolina Fund að setja upp setur um sögu berklahælis á Kristnesi í Eyjafirði.

unnin.jpg
Auglýsing

Á Krist­nesi í Eyja­firði standa gömul hús starfs­manna berkla­hæl­is, ­sem mega muna fífil sinn feg­urri. María Páls­dóttir frá Reyk­hús­um, næsta bæ við, ætlar að bjarga hús­unum og í leið­inni merkri sögu berkla­sjúk­dóms­ins sem hefur nán­ast verið þagg­aður nið­ur.

Hvernig vakn­aði hug­myndin að HÆL­INU?

„Ég var á rölti um æsku­stöðv­arnar mínar og sveið að sjá sum húsin í þorp­inu drabb­ast niður og velti því fyrir mér hvort Krist­nes myndi breyt­ast í drauga­þorp ef ekk­ert yrði að gert. Fór svo að hugsa um hvað ég gæti gert í mál­unum og þá kvikn­aði hug­myndin að setri um sögu berklanna. Mér fannst liggja beint við að tengj­ast sögu þorps­ins en berkla­hæli var vígt á Krist­nesi 1927.  

Auglýsing
Berklar voru lífs­hættu­legur bráðsmit­andi sjúk­dómur sem engin lyf voru til við fyrr en um 1950. En gott húsa­skjól, hollt fæði og frískt loft hafði góð áhrif á sjúk­dóm­inn og dugðu þau ráð fyrir suma. En svo voru líka dramat­ísk­ari aðferðir not­aðar eins og blásn­ing og höggn­ing til að fella saman berkla­sjúka lung­að. Sumir náðu heilsu en mjög margir dóu. Mig langar að heiðra minn­ingu þeirra sem glímdu við sjúk­dóm­inn og segja frá þessum merki­lega tíma í sögu þjóð­ar­inn­ar.“ 

Segðu okkur frá þema verk­efn­is­ins?

„Þetta verður áhrifa­rík og sjón­ræn sýn­ing um sögu berklanna, við segjum frá missi, sorg og örvænt­ingu en líka frá æðru­leysi, von, bjart­sýni og lífs­þorsta. Stað­setn­ingin er líka himnesk, nátt­úru­feg­urðin á Krist­nesi er engu lík og upp­lagt að kíkja við á ferð um fjörð­inn.. 

Frá því ég fór að tala um þetta verk­efni hafa mér borist ómet­an­legar frá­sagn­ir, ljós­mynd­ir, dag­bækur og sendi­bréf sem varpa skýru ljósi á hvernig lífs­reynsla það hefur verið að grein­ast með berkla og vita ekki hvort maður næði heilsu eða ekki. Ég hlakka til að vinna sýn­ing­una með Auði Ösp vöru- leik­mynda- og bún­inga­hönn­uði sem rak á fjörur mínar fyrir skemmstu og lofa sterkri og óvæntri sýn­ingu sem mun hreyfa við gest­u­m.“

Hvernig stendur verk­efnið í dag?

„Það má segja að ég sé búin með einn bita af fílnum því í sumar tókst mér með dyggri aðstoð sveit­unga, vina og vanda­manna að opna kaffi­hús HÆL­IS­INS þar sem andi lið­ins tíma svífur yfir vötn­unum og ýmis­legt for­vitni­legt er að sjá sem teng­ist sögu stað­ar­ins. Þeir sem hafa þegar heim­sótt HÆLIÐ gefa því góða ein­kunn og ég skynja mikla eft­ir­vænt­ingu eftir sýn­ing­unni. Kaffi­húsið er opið allar helgar frá 14-18 og sjón er sögu rík­ari! Núna stendur til að taka næsta bita af fílnum og ef allt gengur að óskum opnum við sýn­ing­una í  vor. Það veltur mikið á hvort söfn­unin á Karol­ina Fund gengur upp.“

Hér er hægt að skoða og styrkja verk­efn­ið.

Í upphafi árs 2020

Við á Kjarnanum göngum bjartsýn og einbeitt inn í nýtt ár og þökkum lesendum fyrir það traust sem þeir sýna með því að styrkja Kjarnann. 

Frjáls framlög frá lesendum hafa vaxið jafnt og þétt síðustu árin og eru mikilvæg tekjustoð undir reksturinn. Þau gera okkur kleift að halda áfram að taka þátt í umræðunni og greina kjarnann frá hisminu. 

Við tökum hlutverk okkar sem fjölmiðill í þjónustu almennings alvarlega. Kjarninn birti 409 fréttaskýringar og 2.367 fréttir á árinu 2019. Kjarninn er vettvangur umræðu og á nýliðnu ári voru 539 skoðanagreinar birtar, stærstur hluti þeirra aðsendar greinar. 

Okkar tryggð er aðeins við lesendur. Við erum skuldbundin ykkur og værum þakklát ef þið vilduð vera með í að gera Kjarnann enn sterkari.

Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Guðmundur Halldór Björnsson
Samruni eða fjandsamleg yfirtaka – Hvað á sameinað félag að heita?
Kjarninn 28. janúar 2020
Vigdís og Kolbrún gagnrýna ráðningu Stefáns en Dagur óskar RÚV til hamingju
Tveir oddvitar í minnihluta borgarstjórnar segist óttast að ráðning Stefáns Eiríkssonar sem útvarpsstjóra verði til þess að það muni halla á fréttaflutning úr borgarstjórn. Dagur B. Eggertsson gaf Stefáni sín „bestu meðmæli“ og óskar RÚV til hamingju.
Kjarninn 28. janúar 2020
Ingrid Kuhlman
Býður dánaraðstoð heim misnotkun?
Kjarninn 28. janúar 2020
Enginn má undan líta – óviðjafnanleg sögustund í Landnámssetri
Leiklistargagnrýnandi Kjarnans fjallar um Öxina, sögustund í Landnámssetri.
Kjarninn 28. janúar 2020
Stefán Eiríksson nýr útvarpsstjóri RÚV
Stefán Eiríksson, sem hefur undanfarin ár gegnt starfi borgarritara og var þar áður lögreglustjórinn á höfuðborgarsvæðinu, hefur verið ráðinn útvarpsstjóri RÚV.
Kjarninn 28. janúar 2020
Nýr útvarpsstjóri RÚV kynntur í dag
Stjórn RÚV tók ákvörðun um næsta útvarpsstjóra á fundi í gærkvöldi. Fjórir stóðu eftir í síðustu viku. Nýr útvarpsstjóri verður kynntur á næstu klukkutímum.
Kjarninn 28. janúar 2020
Kristbjörn Árnason
Breytt staða í jafnréttisbaráttunni
Leslistinn 28. janúar 2020
Sanna Magdalena Mörtudóttir, borgarfulltrúi Sósíalistaflokksins.
Borgarstjóri með um sexfalt hærri laun en fólkið á lægstu laununum
Borgarfulltrúi Sósíalistaflokksins veltir því fyrir sér hvernig maður, sem er með um tvær milljónir í laun á mánuði, hafi meiri áhyggjur af verkföllum en velferð starfsfólks sem heyri beint undir hann.
Kjarninn 28. janúar 2020
Meira úr sama flokkiFólk