Ekki tímabært að ræða um hvort Bandaríkjaher komi aftur til Íslands

Aðstoðarutanríkisráðherra í Bandaríkjunum ræddi við Kjarnann um norðurslóðamál, hvalveiðar og hvort Bandaríkjamenn opin herstöð í Keflavík á ný.

Benjamin Ziff er aðstoðarutanríkisráðherra í Bandaríkjunum og ber ábyrgð á málum sem varða Evrópu og Evrasíu
Benjamin Ziff er aðstoðarutanríkisráðherra í Bandaríkjunum og ber ábyrgð á málum sem varða Evrópu og Evrasíu
Auglýsing
Benja­min Ziff er aðstoð­arutan­rík­is­ráð­herra í Banda­ríkj­unum og ber

ábyrgð á málum sem varða Evr­ópu og Evr­asíu. Kjarn­inn ræddi við Ziff um

Norð­ur­slóða­mál, hval­veiðar og mögu­leik­ann á því að Banda­ríkja­menn opni

her­stöð á ný.



„Ís­land spilar óvenju­stórt hlut­verk í alþjóða­stjórn­málum um þessar

mund­ir,“ segir Benja­min Ziff, aðstoð­arutan­rík­is­ráð­herra Banda­ríkj­anna.

„Ekki bara vegna land­fræði­legrar stað­setn­ingar heldur líka vegna

fram­taks­semi og leið­toga­hlut­verks sem hefur verið sýnt í mál­efnum eins

og Norð­ur­slóða­mál­u­m.“

Ziff kom einmitt hingað til lands um síð­ustu helgi til að vera

við­staddur og taka þátt í Arctic Circle ráð­stefn­unni í Hörpu.

Banda­ríkja­menn tóku nýlega við for­sæti í Norð­ur­skauts­ráð­inu.

„Rétt eins og fyrir Ísland eru Norð­ur­slóðir gríð­ar­lega mik­il­vægt svæði

fyrir Banda­ríkin af mörgum ástæð­um, efna­hags­leg­um, land­fræðipóli­tískum

og sam­fé­lags­leg­um,“ segir Ziff.

„Okkar for­sæti mun ein­beita sér að þrennu, því að bæta efna­hags­leg og

lífs­skil­yrði fólks­ins sem býr á norð­ur­slóð­um, að bæta örygg­is­mál á

svæð­inu og auð­vitað verður áhersla á lofts­lags­breyt­ing­ar. Okkar

mark­mið er að líta á Norð­ur­skautið sem alþjóð­lega auð­lind og vernda

það sem slík­a.“ 

Auglýsing

Ziff segir að Banda­ríkja­menn vilji gera það sem þeir

geta til þess að tryggja að Norð­ur­skautið verði áfram sam­eig­in­leg

arf­leið, og verði ekki spillt af manna völd­um.

„Með lofts­lags­breyt­ingum og bráðnun íss sjáum við hvað áhug­inn á

sjó­leið­inni yfir svæðið er að aukast. Þótt það séu lík­lega tutt­ugu til

þrjá­tíu ár í að þetta verði algengt þurfum við engu að síður að und­ar­búa það núna, og und­ir­búa okkur undir meng­un­ina og skemmd­irnar

sem af þessu gætu orð­ið. Það þarf líka að huga að lag­ara­mm­an­um, sem

þarf að vera í lagi til að frjáls för og frjálsir flutn­ingar geti orðið þarna um.“

Hann segir það nauð­syn­legt að brjóta á bak aftur sam­keppni um og mis­mun­andi kröfur Norð­ur­slóða­ríkj­anna, „og finna kerfi þar sem not á svæð­inu er þannig að það gagn­ist öllum og sé gert á sann­gjarnan hátt.“

Ísland mik­il­vægt þótt ekki sé á það minnst

Ekki er minnst á Ísland í nýrri Norð­ur­slóða­stefnu Banda­ríkj­anna, en

Ziff segir samt sem áður að Ísland sé „lyk­il­banda­lags­þjóð“ fyrir

Banda­rík­in, enda stofn­með­limur í Atl­ants­hafs­banda­lag­inu og íkin tvö

hafi mikil efna­hags­leg tengsl. „Ég heim­sótti Sjáv­ar­kla­s­ann hérna, sem

er að gera magn­aða hluti í sjáv­ar­rann­sóknum og því hvernig hægt er að

nota allt frá hausi til sporðs á fisk­um, allt slíka hefur mikla

efna­hags­lega mögu­leika í Banda­ríkj­unum lík­a.“ Banda­ríkja­menn geti lært

mikið af Íslend­ingum í þessum efn­um.Ziff segist hafa hitt marga íslenska embættismenn og hvalveiðar komi alltaf upp. „En ég held að okkar staða sé alveg þekkt og við vonum að við sjáum framþróun í þessum málum, sem muni gera enn fleira fólki kleift að koma hingað til að fara í hvalaskoðun.“

Vill fleiri í hvala­skoðun í stað hval­veiða

Í einu mál­efni sjáv­ar­ins vilja Banda­ríkja­menn þó ekki læra af

Íslend­ing­um. Banda­ríkja­stjórn hefur ítrekað und­an­farin ár gagn­rýnt

hval­veiðar Íslend­inga og jafn­vel látið kanna hvort halda eigi

sam­skiptum ríkj­anna með sama hætti vegna þeirra. Ziff segir að við­horf

og afstaða Banda­ríkja­manna í þessum málum sé vel þekkt. „Hval­veiðar

eru alþjóð­legt mál en ekki spurn­ing um tví­hliða sam­skipti

Banda­ríkj­anna og Íslands. Ég von­ast til þess að vera á leið í

hvala­skoð­un, og fá þá að verða hluti af stórum hópi fólks sem fer að

skoða hvali lifa og anda, en ekki vera veidda í gróða­skyn­i.“

Hann nefnir ferða­manna­sprengj­una sem orðið hefur á Íslandi und­an­far­ið. „Hluti þessa fólks hefur áhuga á sjáv­ar­um­hverfi Íslands, hefur áhuga á því að sjá hér hluti sem það sér ekki ann­ars stað­ar, og hvalir eru þar á með­al. Ég trúi ekki öðru en að það að veiða hvali í versl­un­ar­skyni hafi minna efna­hags­legt gildi fyrir ísland en það að nýta náveru hval­anna, lif­andi, í þess­ari miklu ferða­mennsku hér á land­i.“ 

Ziff seg­ist hafa hitt marga íslenska emb­ætt­is­menn og hval­veiðar komi alltaf upp. „En ég held að okkar staða sé alveg þekkt og við vonum að við sjáum fram­þróun í þessum mál­um, sem muni gera enn fleira fólki kleift að koma hingað til að fara í hvala­skoð­un.“

Ekki tíma­bært að tala um opnun her­stöðvar á Íslandi

Við fengum líka af því fréttir fyrir skömmu að rætt hefði verið um

aukna við­veru Banda­ríkja­hers á Íslandi á nýjan leik. Ziff segir að það

sé þó of snemmt að ræða ein­hverjar ákvarð­anir í því sam­hengi. „Ég veit

að hingað hafa komið emb­ætt­is­menn til að skoða þennan mögu­leika. Staða

Íslands í Norð­ur­-Atl­ants­hafi, og sú stað­reynd að inn­við­irnir eru til

staðar og þeim hefur verið vel við haldið af Íslend­ingum frá 2006,

þegar við fórum frá Kefla­vík, sýna að ef þörf krefur er Ísland í góðri

stöðu til að taka þátt á breið­ari hátt í aðgerðum Nató, en þessar

ákvarð­anir hafa ekki verið tekn­ar.“



Myndi þetta tengj­ast Rússum og hrak­andi sam­skiptum Banda­ríkj­anna og

ann­arra Vest­ur­velda við Rúss­land? „Ég myndi ekki ganga svo langt að

segja að sam­skipt­unum fari hrak­andi. Ég held að það sé mik­il­vægt að

horfa ekki á málin eins og í kalda stríð­inu. Heim­ur­inn er miklu

alþjóða­vædd­ari og marg­hliða núna en þegar Banda­ríkja­her fór frá

Íslandi 2006. Áskor­an­irnar sem við stöndum frammi fyrir eru það líka.

Stað­setn­ing her­liðs er því ekki endi­lega merki um mik­il­vægi eða stöðu

Íslands. Við sjáum núna auk­inn áhuga alþjóð­legra skipa­fyr­ir­tækja á

íslandi, vegna Norð­ur­slóða, ég nefndi áðan íslensk frum­kvöðla­fyr­ir­tæki

í sjáv­ar­út­vegi og sjáv­ar­rann­sókn­um, þetta er á heims­mæli­kvarða. Það er

miklu marg­þætt­ari sýn á það hvað það þýðir að vera mik­il­vægur í

heim­inum í dag. Banda­ríkin segja að gildi þjóðar sé í menntun og

frum­kvöðla­starf­semi, og þar stenst eng­inn Íslandi snún­ing.“

Kanntu vel við Kjarnann?

Frjáls framlög lesenda eru mikilvægur þáttur í rekstri Kjarnans. Þau gera okkur kleift að halda áfram að taka þátt í umræðunni á vitrænan hátt og greina kjarnann frá hisminu fyrir lesendur. 

Kjarninn er fjölmiðill sem leggur sig fram við að upplýsa og skýra út það sem á sér stað í samfélaginu með áherslu á gæði og dýpt. 

Okkar tryggð er aðeins við lesendur. Við erum skuldbundin ykkur og værum þakklát ef þið vilduð vera með í að gera Kjarnann enn sterkari. 

Ef þú kannt vel við það efni sem þú lest á Kjarnanum viljum við hvetja þig til að styrkja okkur. Þinn styrkur er okkar styrkur.

Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Fiskurinn úr sjónum skilar tæpum 20 milljörðum krónum meira
Frá byrjun október í fyrra og út september síðastliðinn jókst aflaverðmæti íslenskra sjávarútvegsfyrirtækja um 15,4 prósent miðað við sama tímabil árið áður. Virði þess afla sem fluttur var til útlanda til verkunar jókst um 40 prósent.
Kjarninn 8. desember 2019
Jólahryllingssögur
Ingi Þór Tryggvason hefur skrifað bókaseríu um jólahrylling. Fyrsta sagan fjallar um strák sem horfir á Grýlu taka kærustu sýna og ákveður fara á eftir tröllinu og reyna bjarga stelpunni. Hann safnar fyrir útgáfunni á Karolina Fund.
Kjarninn 8. desember 2019
Þórarinn Hjaltason.
Endurskoðuð áhrif Borgarlínu á umferð
Kjarninn 8. desember 2019
Stefnir í áframhaldandi samdrátt fjórflokksins
Fylgi fjórflokksins, bakbeinsins í íslenskum stjórnmálum, hefur dregist hratt saman á skömmum tíma. Fylgið hefur minnkað umtalsvert í síðustu þremur kosningum og kannanir sýna að sú þróun virðist ekki á undanhaldi. Þvert á móti.
Kjarninn 8. desember 2019
Sjávarútvegsfyrirtæki áttu 709 milljarða um síðustu áramót
Frá hruni hefur hagur allra sjávarútvegsfyrirtækja landsins batnað um hátt í 500 milljarða króna. Eigið fé þeirra hefur tífaldast frá árinu 2010 og það jókst um 28,8 milljarða króna í fyrra. Veiðigjöld hafa hins vegar lækkað.
Kjarninn 8. desember 2019
Færeyingar og fréttin sem ekki mátti segja
Færeyingar eru milli steins og sleggju vegna fyrirhugaðs samnings við kínverska fjarskiptafyrirtækið Huawei um nýtt 5G háhraðanet. Bandaríkjamenn þrýsta á Færeyinga að semja ekki við Huawei og óttast að kínversk stjórnvöld nýti sér Huawei til njósna.
Kjarninn 8. desember 2019
Nýtt merki þjóðkirkjunnar sem var komið fyrir á nýjum húsakynnum Biskupsstofu að Katrínatúni 4 síðastliðinn miðvikudag.
Um 132 þúsund landsmenn standa utan þjóðkirkjunnar
Þeim landsmönnum sem skráðir eru í þjóðkirkjuna hefur fækkað umtalsvert síðastliðinn áratug. Auk þess hefur henni ekki tekist að ná inn þeim tæplega 44 þúsund nýju Íslendingum sem hafa anna hvort fæðst eða flutt hafa til landsins á tímabilinu.
Kjarninn 7. desember 2019
Samfélag Namibíumanna í Bandaríkjunum afhendir sendiherra Íslands þar í landi yfirlýsingu sína.
Vilja að Samherji skili peningunum til namibísku þjóðarinnar
Samfélag Namibíumanna í Bandaríkjunum gera verulega athugasemd við ummæli Bjarna Benediktssonar um hver ástæðan fyrir Samherjamálinu sé. Þau vilja að Ísland biðji Namibíu afsökunar og að Samherji skili peningum til namibísku þjóðarinnar.
Kjarninn 7. desember 2019
Meira úr sama flokkiViðtal
None