Þessi færsla er úr eldra greinasafni Kjarnans og gæti þess vegna birst furðulega.

Hinn holdlegi kraftur

orrihardarson.jpg
Auglýsing

Þor­geir Tryggva­son, Toggi, mun sinna bókaum­fjöllun fyrir Kjarn­ann fram að jólum en margar bækur eru að koma út þessa dag­ana. Jóla­bóka­flóðið nær svo hámarki í des­em­ber.

Að þessu sinni er það bókin Stund­ar­fró, eftir Orra Harð­ar­son sem er til umfjöll­un­ar.

Stund­ar­fró

Auglýsing

Höf­und­ur: Orri Harð­ar­son

Útgáfa: Sögur útgáfa

stundarfróRit­gleði ein­kennir þessa fyrstu skáld­sögu Orra Harð­ar­son­ar. Hann nýtur þess að segja þessa sögu sem fyrir vikið verður létt og hrað­fleyg þó við­fangs­efnin séu ef grannt er skoðað alls engin froða, og hann ekk­ert að reyna að láta líta svo út.

Þó sögu­sviðið sé Inn­bær­inn á Akur­eyri, 101 Reykja­vík og Strikið í Kaup­manna­höfn en ekki ver­búð eða lúkar þá eru við­fangs­efnin þau sömu og í Hrognin eru að koma hjá Bubba, slags­mál, ríð­ing­ar, fyll­erí. Eða í mik­il­væg­is­röð: Fyll­erí, ríð­ing­ar, slags­mál.

Það sleppur eng­inn létt frá þessum dansi, þó skemmt­ana­skatt­ur­inn legg­ist af mis­mun­andi þunga á per­són­urn­ar. Er það ekki alltaf þannig

Stund­ar­fró togar í nostal­gýgju­streng­ina í tauga­kerfi manns sem eyddi stórum hluta af árum 17 til 20 á Akur­eyri með sann­fær­andi lýs­ingum á líf­inu þar. Ég sé að menn hampa bók­inni fyrir að vera fyrsta skáldsagan í langan tíma sem ger­ist þar í bæ og gerir and­rúms­loft­inu þar áhuga­verð skil. Undir það get ég tek­ið. Upp­hafs­hluti bók­ar­inn­ar, og þeir sem síðar koma og fjalla um lífið á eyr­inni eru „spot-on“. Það sama verður að segja um gæða­blóðið Agnar Má, sem Dísa, ein þriggja meg­in­per­sóna bók­ar­inn­ar, tekur saman við eftir að önnur þeirra, skáldið Arin­björn Hval­fjörð, gengur henni úr greip­um. Það er eitt­hvað dásam­lega „ak­ur­eyrskt“ við mann­inn, og í frá­sagn­ar­fjör­inu í kringum hann minnir Orri mig einna helst á Einar Kára­son. Víðar reynd­ar.

Ein leið til að greina Stund­ar­fró er að horfa á hana sem þrí­leik, með þremur stórum „sen­um“ þar sem hver aðal­per­sóna um sig fær að skína í sínum hluta. Upp­hafs­hlut­inn á Akur­eyri er með ömm­una Aðal­steinu í miðju þó atburða­rásin hverf­ist um næturæv­in­týri barna­barns­ins í kjall­ar­anum og ungskálds­ins að sunn­an, en þó ekki síst um alkó­hólista­hegðun skálds­ins. Mið­part­ur­inn segir frá Dísu, höf­uð­borg­ar­heim­sókn hennar til að end­ur­heimta elsk­hug­ann, og er nán­ast hrein­rækt­aður farsi. Í lokakafl­anum - Arin­bjarn­ar­kafla - víkur sög­unni til Kaup­manna­hafnar þar sem skáldið býr við illan kost og handan við brenndar brýr. Harm­leikur hans snýst upp í hálf­gert meló­drama þegar Dísa og hennar fjöl­skylda heim­sækir okkar forna höf­uð­stað.

Innan um og með­fram þessum þremur stólpu ger­ist auð­vitað margt og mik­ið, per­són­urnar ýmist sigla lífi sínu í strand eða kosta því til sem þarf til að koma því áfram.

Per­sónu­sköp­un, and­rúms­loft, plott. Allt fínt. Kannski má kvarta smá yfir að for­tíð­ar­saga og inn­gangs­lýs­ing Aðal­steinu ömmu vanti ein­hvers­konar lokun í bók­ar­lok. Eins getur far­sa­kennd atburða­rás mið­hlut­ans og meló­dramat­ísk enda­lokin stuð­að. Vel má ímynda sér að það stíl­bragð að vitna títt í popp­söng­texta þreyti ein­hverja les­end­ur. Þeir pirr­uðu mig ekki, þó fyrr­nefndu atriðin tvö hafi mér þótt vera á lín­unni með að skemma sög­una.

Þegar upp er staðið er þetta samt aðal­lega kröftug og úthugsuð saga sem skemmtir, hlægir og hryllir mann. Gott mál bara.

Eitt af vel heppn­uðum stíl­brögðum Orra er lýs­ingin á sjálfs­blekk­ingu drykkju­bolt­ans Arin­bjarn­ar:

„Innra með honum mætt­ust gjarnan nokk­urs konar meiri­hluta­stjórn og stjórn­ar­and­staða. Máli beggja tal­aði hann sam­visku­sam­lega en gætti þess þó jafnan að stjórnin hefði and­stöð­una und­ir. Sú síð­ar­nefnda var einatt rödd skyn­sem­inn­ar. Það var sjaldn­ast heill­andi að halda með henni. Og oft lét Arin­björn hana leið­ast út i eitt­hvert ömur­legt mál­þóf.“

Ert þú í Kjarnasamfélaginu?

Kjarninn er opinn vefur en líflínan okkar eru frjáls framlög frá lesendum, Kjarnasamfélagið. Sú stoð undir reksturinn er okkur afar mikilvæg.

Með því að skrá þig í Kjarnasamfélagið gerir þú okkur kleift að halda áfram að vinna í þágu almennings og birta vandaðar fréttaskýringar, djúpar greiningar á efnahagsmálum og annað fréttatengt gæðaefni. 

Kjarninn hefur verið til taks fyrir kröfuharða lesendur undanfarin sjö ár og við ætlum okkur að standa vaktina áfram. 

Fyrir þá sem nú þegar eru stoltir styrkjendur Kjarnans þá leyfum við okkur að benda á að hægt er að óska eftir að hækka mánaðarlega framlagið með því að senda póst á takk@kjarninn.is


Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Hluti ríkisstjórnar Íslands.
Fylgisaukning ríkisstjórnarinnar að mestu gengin til baka
Ríkisstjórnarflokkarnir mælast nú sameiginlega með 40,5 prósent fylgi. Það er nánast sama fylgi og Píratar, Samfylking og Viðreisn mælast sameiginlega með. Mestu munar um lítinn stuðning við Framsóknarflokkinn.
Kjarninn 26. maí 2020
Myrka Ísland
Myrka Ísland
Myrka Ísland – Móðir mín í kví kví
Kjarninn 26. maí 2020
Borghildur Sölvey Sturludóttir
Af ást til skipulagsmála
Kjarninn 26. maí 2020
Hin flókna leið Icelandair að framhaldslífi
Þótt hluthafafundur Icelandair hafi samþykkt að leyfa félaginu að halda hlutafjárútboð eru mörg ljón í veginum að því markmiði að tryggja því rekstrarhæfi til framtíðar. Margt hefur verið gert á skömmum tíma til að gera stöðu Icelandair betri.
Kjarninn 26. maí 2020
Samtal við samfélagið – English
Samtal við samfélagið – English
Samtal við samfélagið – Does trust provide the key to changed environmental behaviour?
Kjarninn 25. maí 2020
Guðmundur Ingi Guðbrandsson, umhverfis- og auðlindaráðherra.
„Þurfum að fara varlega í vindorkuna rétt eins og annað“
Umhverfis- og auðlindaráðherra sagði á þingi í dag að Íslendingar þyrftu að skoða vindorku út frá þeim þáttum er snúa að náttúru og náttúruvernd.
Kjarninn 25. maí 2020
Þríeykið: Þórólfur, Alma og Víðir.
Takk fyrir ykkur
„Í dag er stór dagur,“ sagði sóttvarnalæknir á upplýsingafundi almannavarna í dag. Þar átti hann við enn eitt skrefið í afléttingu takmarkana. Í hugum landsmanna var dagurinn þó ekki síst stór því fundurinn var sá síðasti – í bili að minnsta kosti.
Kjarninn 25. maí 2020
Jón Baldvin Hannibalsson
Um Alaskaarðinn og íslenska arfinn
Kjarninn 25. maí 2020
Meira úr sama flokkiKjarnafæði
None