Þessi færsla er úr eldra greinasafni Kjarnans og gæti þess vegna birst furðulega.

Úr ríki brosanna

afr--ka6.jpg
Auglýsing

Þor­geir Tryggva­son, Toggi, mun sinna bókaum­fjöllun fyrir Kjarn­ann fram að jólum en margar bækur eru að koma út þessa dag­ana. Jóla­bóka­flóðið nær svo hámarki í des­em­ber.

Afr­íka - ást við aðra sýn

Höf­undur: Stefán Jón Haf­stein

Auglýsing

Útgef­andi: Ísland ehf.

afrikaastÆtti kannski að skikka menn sem fara erinda á borð við þau sem Stefán Jón Haf­stein fór til Afr­íku að gera grein fyrir sér með ein­hverjum svona hætti í máli og mynd­um?

Kannski ekki, það eru svo sann­ar­lega ekki allir jafn rit­fær­ir, jafn flinkir með mynda­vél­ina eða eins snjallir að skafa utan af og miðla kjarna máls­ins. Senni­lega yrðum við fljótt áhuga­laus og pirruð á skýrslu­gerð­inni.

Það er mjög auð­velt að gera mann pirraðan og áhuga­lausan þegar lýst er yfir­þyrm­andi ástandi í fjar­lægum heims­hlut­um. Fylla mann ófrjórri sekt­ar­kennd og/eða bræði yfir vonsku heims­ins, heimsku kap­ít­al­ism­ans og afskipta­leysi Guðs. Öllu snún­ara er að gefa til­finn­ingu fyrir raun­særri sýn sem þó neitar að gef­ast upp án þess að kalla bein­línis eftir bylt­ingu.

Það tekst Stef­áni. Afr­íka – ást við aðra sýn er stundum sjokker­andi, aldrei til­finn­inga­klám­fengin en alltaf vekj­andi.

Samt: Afr­íka? Stefán sýnir á skýran hátt og leggur útaf því hvernig hin ill­ræmda Mercator-vörpun hefur blekkt okkur um stærð álf­unnar (hún er Afríka8stærri en hún virð­ist á kortum og þið hald­ið), en á sama tíma smættar hann hana niður með því að byrja of margar setn­ingar á „Afr­íka er“, með því að alhæfa um álf­una alla út frá viða­mik­illi reynslu sinni í Namibíu og Malaví og ferða­lögum ann­að. En Túnis og Tansan­ía, Tsjad og Svasíland, Gana og Sómal­ía. Af hverju ekki bara að sýna hinni risa­stóru álfu þá virð­ingu að nota nafn hennar aðeins spar­leg­ar?

Þegar Stefán beinir sjónum sínum að til­teknum stöð­um, stað­bundnum aðstæð­um, vanda­málum og mögu­leik­um, er hann best­ur.

Einn besti kafl­inn er sá sem útlistar stöðu hinna sára­fá­tæku og mögu­leika þeirra til að brjót­ast út úr stöðu sinni  Sem eru væg­ast sagt þröngir, og Stef­áni tekst mjög vel að skýra hvernig stigs­munur getur orðið eðl­is­munur á jöðrum vel­meg­un­ar­kvarð­ans. Eins eru end­ur­teknar hug­leið­ingar um grund­vall­ar­mik­il­vægi mennt­unar og undir hvað högg hún á að sækja í hefð­bundnum hung­ur­marka­sam­fé­lögum frá­bærir text­ar. Og þung­bær­ir.

Stefán notar sam­an­burð við Ísland óspart, ekki síst til að tengja tíma­setn­ingu sögu­legra atburða við eitt­hvað sem við þekkj­um. Þetta er oft­ast gagn­legt, kannski magn­að­ast þegar Stefán svið­setur nýlendu­tím­ann og afleið­ingar hans á Íslandi:

„Ímyndum okkur að Ísland hefði hlotið svipuð örlög í stað­inn fyrir stjórn­ar­skrá frá Dönum á síð­ari hluta nítj­ándu ald­ar. Bretar tekið Aust­ur­land, sett land­stjóra, skipt út gömlu sýslu­mönn­unum og hrepp­stjór­unum og skipað nýja for­rétt­inda­stétt. … Þjóð­verjar hefðu tekið Suð­ur­land, sent hingað þús­und bændur og látið taka bestu sveit­irnar og býlin fyrir sjálfa sig en ýtt hinum hokrandi Íslend­ingum sem ekk­ert kunnu til verka út á Reykja­nesskaga.“

Rit­stjóri hefði hins­vegar átt að stoppa hann af í kafl­anum um dýrin í Ethosa-friðland­inu og benda honum á lík­inga­málið þar væri alls ekki að vinna vinn­una sína.

Eins hefði hann átt að láta höf­und­inn skrifa mynda­texta við hinar fjöl­mörgu og frá­bæru myndir sem prýða bók­ina. Mynd segir meira en þús­und orð (sem er rangt, reynd­ar) en vel skrif­aður mynda­texti hækkar gildi hennar um allan helm­ing.

Þetta er fín bók. Fólk þarf að vera fjári vel upp­lýst til að verða ekki betra fólk af því að lesa og skoða þessa vel skrif­uðu, vel hugs­uðu, vel mynd­uðu og vel meintu skýrslu.

Gefðu Afr­íku. Hún er um fram­tíð­ina. Allir geta tekið krimmana á bóka­safn­inu.

Kanntu vel við Kjarnann?

Frjáls framlög lesenda eru mikilvægur þáttur í rekstri Kjarnans. Þau gera okkur kleift að halda áfram að taka þátt í umræðunni á vitrænan hátt og greina kjarnann frá hisminu fyrir lesendur. 

Kjarninn er fjölmiðill sem leggur sig fram við að upplýsa og skýra út það sem á sér stað í samfélaginu með áherslu á gæði og dýpt. 

Okkar tryggð er aðeins við lesendur. Við erum skuldbundin ykkur og værum þakklát ef þið vilduð vera með í að gera Kjarnann enn sterkari. 

Ef þú kannt vel við það efni sem þú lest á Kjarnanum viljum við hvetja þig til að styrkja okkur. Þinn styrkur er okkar styrkur.

Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Helgi Magnússon eignast allt Fréttablaðið – Jón Þórisson nýr ritstjóri
Fjárfestirinn Helgi Magnússon hefur keypt þann hluta í Torgi, útgáfufélagi Fréttablaðsins, sem hann átti ekki fyrir. Til stendur að sameina Fréttablaðið og Hringbraut.
Kjarninn 18. október 2019
Sívaxandi söfnuður kaþólsku kirkjunnar
Kaþólski söfnuðurinn hefur vaxið gífurlega hratt hér á landi á síðustu árum. Kaþólska kirkjan er í dag annað stærsta trúfélag landsins með yfir 14.400 einstaklinga skráða í söfnuðinn.
Kjarninn 18. október 2019
Ársreikningar stjórnmálaflokka fást ekki afhentir í heild
Ríkisendurskoðun telur sig ekki mega afhenda ársreikninga stjórnmálaflokka vegna síðasta árs í heild. Það var fyrsta árið í rekstri flokkanna eftir að ríkisframlag til þeirra var hækkað um 127 prósent.
Kjarninn 18. október 2019
Innri markaðurinn var hugmynd Breta
Gylfi Zoega hagfræðiprófessor fjallar um Brexit í Vísbendingu sem kemur til áskrifenda á morgun.
Kjarninn 17. október 2019
Meryl Streep er ein af aðalleikurum myndarinnar.
Mossack Fonseca stefnir Netflix
Mossack Fonseca, lögmannsstofan alræmda, hefur stefnt Netflix vegna kvikmyndar streymisveitunnar um Panamaskjölin.
Kjarninn 17. október 2019
Fimmtungur Íslendinga býr við leka- og rakavandamál
Hlutfall þeirra sem telja sig búa við leka- og/eða rakavandamál hér á landi er þrefalt hærra hér en í Noregi.
Kjarninn 17. október 2019
Boris Johnson, forsætisráðherra Breta.
Nýr Brexit-samningur samþykktur
Boris Johnson, forsætisráðherra Bretlands, og Jean-Clau­de Juncker, for­seti fram­kvæmda­stjórn­ar Evrópusambandsins, tilkynntu í morgun að nýr útgöngusamningur milli Bretlands og Evrópusambandsins væri í höfn.
Kjarninn 17. október 2019
Þórður Snær Júlíusson
Ríkið sem vildi ekki sjá peningaþvættið heima hjá sér
Kjarninn 17. október 2019
Meira úr sama flokkiKjarnafæði
None