Af hverju finn ég hvergi jólatilfinninguna?

Nichole Leigh Mosty skrifar um flóttamenn og hælisleitendur.

Auglýsing

Í dag er 20. des­em­ber og það eru ein­ungis fjórir dagar til jóla. Bjúgna­krækir kom til byggða í nótt og skildi eftir smá gjafir í skónum hjá krökkum um allt land­ið. Ég við­ur­kenni að vera ekki í miklu jóla­stuði í ár. Ég hef reynt að koma mér þangað með því að gera allt sem hinir Íslend­ing­arnir gera. Ég hengdi t.d. jóla­ljós utan um húsið mitt í fyrsta skipti á ævinni, skreytti inn­an­dyra bæði hátt og lágt, fór með börnin mín á  jóla­leik­ritið „Jóla­flækja” eftir Berg Þór Ing­ólfs­son, bauð tengda­mömmu á jóla­hlað­borð, bak­aði allt of margir jóla­smákök­ur, skrif­aði jóla­kort og hef nú þegar keypt fullt af jóla­gjöf­um. Það er jú sælla að gefa en að þiggja. Þrátt fyrir allt þetta finn ég jóla­til­finn­ing­una hvergi. Er ég að gera eitt­hvað vit­laust?

Getur verið að það sé vegna þess að á mánu­dag­inn, 18. des­em­ber, var Alþjóð­legur dagur far­and­fólks (International migrants day) og hugur minn var og er með þeim? Getur verið að innst inni í mér veit ég að öll þessi „jóla­gleð­i”, pen­ingar og orka sem fer í að finna hana ristir ekki djúpt? Getur verið að hjartað mitt sé enn þá á Grikk­landi með fylgd­ar­lausum börn og fjöl­skyldum sem búa í flótta­manna­búð­um? Er ég full af sam­visku­biti vegna þess að ég ver tím­anum í að gera full­komin íslenskt jól með mín börnum þegar ég veit að úti í hinum stóra heimi, og reyndar hér á Íslandi líka, eru svo mörg börn sem glöð myndu þiggja þó ekki væri nema örlítið meira en venju­lega um jól­in.

Í síð­ustu viku sendi Útlend­inga­stofnun til­kynn­ingu til Reykja­nes­bæj­ar, Hafn­ar­fjarðar og Reykja­vík­ur­borgar um að ekki væru lengur for­sendur fyrir jóla­upp­bót þar sem reglu­gerð, sem tók gildi fyrr á árinu, segði til um að þess þyrfti ekki. Reyndar var fréttin sett fram þannig að hæl­is­leit­endum væri ekki kleift að halda jólin hátíð­leg. Sem betur fer verður það leið­rétt og þessi við­kvæmi hópur getur gert örlítið betur við sig en venju­lega. En hvað þýðir „há­tíð­leg“ fyrir fólk sem er á flótta?

Auglýsing

Hæl­is­leit­endur fá heilar 8.000 kr. á viku á hvern full­orð­inn ein­stak­ling og börnum er út­hlut­að 5.000 kr. í mat­ar­pen­inga. Jóla­upp­bótin sem greidd var fyrir ári síðan var tvö­föld þessi upp­hæð í eitt skipti. Það þarf ekki hag­fræð­ing til að sjá að sú upp­hæð nær ekki utan um jóla­stússið sem ég get ráð­ist í. En hugs­an­lega gæti hún aukið gleði barna­fjöl­skyldu í neyð. Þessar auka 5.000 kr. sem jóla­upp­bótin hefði bætt við gæti dugað fyrir dúkku, litl­um Lego kassa eða skemmti­legu spili fyrir eitt barn á flótta. En þetta eru auð­vitað ekki íslensk börn svo það er kannski óþarfi að þau njóti hátíð­ar­inn­ar? Í kommenta­kerfum var fréttum um brott­fall jóla­upp­bótar til hæl­is­leit­enda fagn­að. Þegar ákveðið var að leið­rétta það komu fram enn verri athuga­semdir um mis­mun­un. Óánægjan við prinsipp sem tengj­ast því að koma vel fram við alla um jólin birt­ast í orð­ljótri gremju. Ég minni á að þetta fólk er langt í burtu frá öllu og öllum sem það þekkir og þykir vænt um. Það verður ekki boðið til veislu í þeirra fjöl­skyldum á meðan við njótum sam­vista við þá sem okkur eru kær­ast­ir. 

En þarna liggur hund­ur­inn graf­inn. Ég finn ekki jóla­gleði því ég finn fyrir sorg og áhyggj­um. Jólin eiga að vera sá tími árs­ins þegar við eigum að sam­ein­ast um frið á jörð. Sá tími þegar hug­ur­inn leitar til þeirra sem eiga um sárt um binda og sá tími sem við eigum að nota til að hugsa um fleiri en okkur sjálf. Ef við settum líf far­and­fólks í eðli­legt sam­hengi myndum við finna hve ­fá­rán­leg­t það er að vera reiður yfir því að „þessu fólki“ sé veittur smá stuðn­ingur viku fyrir jól. 

Fleira fólk en nokkru sinni fyrr flýr heima­lönd sín í leit að betra lífi. Far­and­fólk telur 258 millj­ónir manns. Sann­leik­ur­inn er sá að til er fólk sem ákveður að flytja til ann­ars ríkis af fúsum og frjálsum vilja. Fólk sem sækir um hæli eða alþjóð­lega vernd á hins vegar ekki í mörg hús að venda og það, að flýja heima­land sitt, er ekki val þessa fólks. Því miður eru örlög þess oft spurn­ing um líf eða dauða. Af þessum 258 millj­ónum eru 65,6 millj­ónir (þar af helm­ingur undir 18 ára aldri) þving­aðar til að flýja vegna stríðs eða ofsókna. Má þar nefna Rohingja og Palest­ínu­menn sem dæmi. Töl­fræði Sam­ein­uðu þjóð­anna segir okkur að á sjötta þús­und manns úr þessum hópi hefur látið lífið á þessu ári og að minnsta kosti 12,000 börn hurfu í Evr­ópu í fyrra. Eng­inn veit hvar þau börn eru nið­ur­komin eða hvort þau eru yfir höfuð á lífi. 

Hér á Íslandi erum við ekki að glíma við vanda sem fylgir komu tuga þús­unda manna sem leita verndar og nýs lífs eins og stjórn­völd á Grikk­landi, Spáni eða Ítal­íu. Hér fækkar komu hæl­is­leit­enda. Við höfum hins vegar ein­stakt tæki­færi til að sýna heim­inum gott for­dæmi um þann boð­skap sem jólin ættu að bera með sér. Og ykkur sem haldið upp á kristin gildi vil ég spyrja, hvað ef dóms­mála­ráð­herr­ann í Bet­lehem hefði breytt reglu­gerð í nóv­em­ber árið sem Jesús fædd­ist og for­eldrar hans ekki heldur fengið inni í fjós­inu? Ég vona að menn séu ekki búnir að gleyma þessum hluta af hinum kristnu gildum og að þau nái til allra, ekki bara þeirra sem sumir telja þess verð­uga.  

Skiptir Kjarninn þig máli?

Kjarninn reiðir sig á framlög lesenda. Með því að styrkja Kjarnann mánaðarlega tekur þú þátt í að halda úti öflugum fjölmiðli.

Við erum til staðar fyrir lesendur og fjöllum um það sem skiptir máli.

Ef Kjarninn skiptir þig máli þá máttu endilega vera með okkur í liði.

Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Það að vera kvenkyns lögmaður eykur líkur á að mál falli umbjóðandanum í vil samkvæmt nýrri íslenskri rannsókn.
Kvenkyns lögmenn líklegri til að vinna mál í héraði
Kvenkyns málflytjendur skila betri árangri fyrir dómstólum og eldri dómarar eru líklegri til að dæma varnaraðila í vil en þeir sem yngri eru, samkvæmt nýrri íslenskri rannsókn.
Kjarninn 28. júní 2022
Örn Bárður Jónsson
Þungunarrof, samkynhneigð og kynusli
Kjarninn 28. júní 2022
Katrín Jakobsdóttir, formaður Vinstri grænna og forsætisráðherra, og Ásgeir Jónsson seðlabankastjóri.
Ætlar ekki að láta Seðlabankann afhenda sér gögn um ráðstöfun opinberra hagsmuna
Seðlabanki Íslands efur ekki viljað leggja mat á hagsmuni almennings af birtingu upplýsinga um þá sem fengu að nýta sér fjárfestingaleið hans né af því að stöðugleikasamnirnir við kröfuhafa verði gerðir opinberir.
Kjarninn 28. júní 2022
Kristrún Frostadóttir, þingmaður Samfylkingarinnar.
Kristrún íhugar formannsframboð
Kristrún Frostadóttir, þingmaður Samfylkingarinnar, segist „íhuga alvarlega“ að bjóða sig fram til formanns á landsfundi flokksins í október. Logi Einarsson tilkynnti um miðjan júní að hann muni ekki bjóða sig fram að nýju.
Kjarninn 28. júní 2022
„Bleika húsið“, heilsugæsla sem þjónustar konur í Mississippi er eina heilsugæslan í ríkinu sem veitir þungunarrofsþjónustu. Henni verður að öllum líkindum lokað innan nokkurra daga.
Síðustu dagar „bleika hússins“ í Mississippi
Eigandi einu heilsugæslunnar í Mississippi sem veitir þungunarrofsþjónustu ætlar að halda ótrauð áfram, í öðru ríki ef þarf, eftir að Hæstiréttur Bandaríkjanna felldi rétt til þungunarrofs úr gildi.
Kjarninn 27. júní 2022
Á Fossvogsbletti 2 stendur einbýlishús og geymsluhúsnæði.
Borgin steig inn í 140 milljóna fasteignakaup í Fossvogsdal
Borgarráð Reykjavíkurborgar samþykkti á dögunum að nýta forkaupsrétt sinn að fasteignum á Fossvogsbletti 2. Fjárfestingafélag ætlaði að kaupa eignina á 140 milljónir og gengur borgin inn í þau viðskipti.
Kjarninn 27. júní 2022
Sífellt fleiri notendur kjósa að nálgast sjónvarpsþjónustu í gegnum aðrar leiðir en með leigu á myndlykli.
Enn dregst leiga á myndlyklum saman en tekjur vegna sjónvarps halda áfram að aukast
Tekjur fjarskiptafyrirtækja vegna sjónvarpsþjónustu hafa rokið upp á síðustu árum. Þær voru 3,8 milljarðar króna á árinu 2017 en 14,9 milljarðar króna í fyrra. Þorri nýrra tekna í fyrra var vegna sjónvarpsþjónustu.
Kjarninn 27. júní 2022
Hagstofan býst við að hagvöxtur verði enn kröftugri en spáð var í lok vetrar
Hagstofan býst við því að hagvöxtur verði 5,1 prósent á árinu og 2,9 prósent á næsta ári, samkvæmt nýrri þjóðhagsspá. Búist er við því að um 1,6 milljónir ferðamanna sæki landið heim í ár, en fyrri spá gerði ráð fyrir 1,4 milljónum ferðamanna.
Kjarninn 27. júní 2022
Meira úr sama flokkiÁlit