Sagan hefur verið endurskoðuð og dómur kveðinn upp í máli Varðmanna Einkabílsins gegn Hjólavinum vegna þrengingar Grensásvegar

Eiríkur Ragnarsson fjallar um þrengingu Grensásvegsins og kemst að þeirri niðurstöðu að hún hafði líklegast engin áhrif á umferðarhraða.

Auglýsing

Það var mikið fjaðrafok þegar Grensásvegur, sunnan Miklubrautar, var þrengdur. Í augum varðmanna einkabílsins var þessi aðgerð enn annað heróp hjólavina í áframhaldandi ofbeldi þeirra gagnvart einkabílnum.

Varðmenn einkabílsins dúndruðu á Dag og spurðu hann: Hvers vegna að eyða 170 miljónum í þetta rugl? Og af hverju ekki að halda báðum akreinum og byggja líka hjólastíg? En mörgum þótti þó verra en bruðlið að það gæti hægst á umferð á þessari götu. Sumir töluðu meira að segja um það að mannslíf væru í hætta vegna þess að nú gætu sjúkrabílar ekki lengur brunað Grensásveg upp á Landspítala.

Hjólavinir og vandamenn voru ekki eins háværir í þessari umræðu, þeir voru vissir um það að þetta hefði svo gott sem engin áhrif á umferð, og treystu því að borgin héldi sínu striki og bæta aðgengi hjólafólks í bænum.

Auglýsing

Í dag hefur vígið fært sig um set: Varðmenn einkabílsins reyna nú að koma í veg fyrir að efnaminna fólk Stór-Reykjavíkur svæðisins (sem ekki hefur efni á einkabílum) fái ekki bættar almenningssamgöngur í formi Borgarlínu.

En umræðan um Grensásveg er þó ekki dauð. Hún poppar reglulega upp þegar ég er í Reykjavík og rifrildið hefur ekki breyst: Sumir segja að umferðin sé nú hægari á meðan aðrir vilja meina að svo sé ekki.

En nú er komið nóg. Í þágu þjóðarsáttar ákvað ég að svara þessari spurningu á eins vísindalegan máta og ég mögulega gat. Og vonandi, eftir að allir landsmenn með skoðun á þessu máli hafa lesi þessa grein, getum við öll lagt Grensásveg á hilluna og farið að rífast um eitthvað annað.

Ég byrjaði á því að safna saman gögnum. Ég bjó til forrit sem sendi Google Maps fyrirspurn á 10 mínútna fresti frá Mánudeginum 11. júní til Föstudagsins 15. júní. Í hvert skipti spurði forritið mitt Google: Ef ég legg af stað núna hversu langan tíma tekur það mig að keyra 700 metra spotta á Grensásvegi. 

Með því að njósna um farsímaeigendur getur Google spáð nokkuð nákvæmlega fyrir um það hversu lengi það tekur, á hverjum tímapunkti, að keyra slíkan spotta. Þessi eiginleiki gerir Google Maps upplagt í að meta hvort hægst hafi á umferð eða ekki.

Þar sem þrengingunni var lokið þegar ég byrjaði þessa rannsókn var að sjálfsögðu ómögulegt fyrir mig að segja til um það hvort það hafi raunverulega hægst á umferð í kjölfar breytinganna. Eða var það? 500 metrum vestur af Grensásvegi liggur Háaleitisbraut – nánast nákvæmlega eins gata og Grensásvegur, nema hún var og er að mestu leyti tvíbreið.

Göturnar sem Eiríkur bar saman.

Ef við gefum okkur það að umferðin á Háaleitisbraut hafi verið álíka hröð og umferðin á Grensásvegi fyrir þrengingu, þá getum við borið þessar tvær götur saman. Og ef umferðin á Grensásvegi er mikið hægari en á Háaleitisbraut þá er ekki ólíklegt að þessi þrenging hafi haft þau áhrif að hægja á umferð um Grensásveg. 

Því sagði ég forritinu mínu líka að sækja sömu upplýsingar á 700 metra kafla á Háaleitisbrautinni. Göturnar sem ég bar saman.

Þegar ég skoðaði gögnin komu niðurstöðurnar svo sem ekkert sérstaklega á óvart. Að meðaltali tekur um 94 sekúndur að keyra Grensásvegi frá a til b. Á mesta háanna tíma, milli fimm og sjö á daginn, tekur sama leið um 102 sekúndur. 

Háaleitisbrautina getur maður á hinn bóginn brunað niður á um það bil 89 sekúndum. Á háannastundum, milli fimm og sjö, tekur sama ferð mann 99 sekúndur. Sem sagt, án þrengingar hefðu Reykvíkingar, mögulega, getað brunað niður Grensásveg fimm sekúndum hraðar, að meðaltali, og þremur sekúndum hraðar á mesta háannatíma dagsins. 

Það tekur aldrei meira en tvær mínútur að keyra frá Bústaðavegi til  Miklubrautar, ef maður tekur Grensásveg. Heimild: Google Maps og Eikonomics.

Sem sagt, við fyrstu skoðun (og af gefnum forsendum), virðist svo vera að sá tími sem tekur að bruna upp Grensásveg hafi lengst um allt að 5 sekúndur við þessa breytingu. Og kemur það svo sem ekkert á óvart – tvær akreinar eru fleiri en ein. 

Til öryggis þegar ég hannað rannsóknina tók ég líka tímann sem það tekur að keyra í hina áttina (frá Miklubraut í átt að Bústaðavegi). Helsti kosturinn við það er að þegar kemur að gögnum er meira betra. Einnig þar sem þrengingin átti sér stað í báðar áttir ættu áhrifin að sjást í báðar áttir. 

Á þeirri leið er munurinn aftur á móti minni. Að keyra Grensásveg í þá átt tekur 103 sekúndur á meðan það tekur 104 sekúndur að keyra Háaleitisbrautina. Sem augljóslega er ekki marktækur munur.  

Sama hvort maður tekur Grensásveg eða Háaleitisbraut, þá tekur það jafn langan tíma að komast frá Miklubraut til Bústaðavegs. Heimild: Google Maps og Eikonomics.

En það þýðir ekki endilega að umferðin á einbreiðum Grensásveg sé hægari en á tvíbreiðri háaleitisbrautinni. Það er nefnilega eitt, frekar mikilvægt atriði, sem taka þarf inn í: Umferðarljós.

Bæði Grensásvegur og Háaleitisbraut hafa ein umferðarljós. Þar sem ekki öll umferðarljós loga græn jafn lengi þá var möguleiki að þessi litli munur á milli gatnanna tveggja hefði lítið með þrenginguna að gera og meira með stillingar á ljósum. Ég hefði farið sjálfur til að mæla lengd ljósa, en þar sem ég er búsettur í Þýskalandi þá brá ég á það ráð að hringja í háaldraða móður mína, biðja hana um að hoppa upp á rauða hjólið sitt, út í suddann, og mæla lengd ljósanna.

Lafmóð móðir mín hringdi í mig, það var erfitt að heyra í henni þar sem vindurinn blés í míkrófóninn. Hún las upp fyrir mig tölurnar. Ég sat í bjórgarði í góða veðrinu og skrifaði niður tölurnar á bjórmottuna. Og viti menn: Græna ljósið logar lengur á Háaleitisbraut heldur en á Grensásvegi. Útreikningar mínir, eftir að hafa tekið bið inn í þá, gaf mér allt aðra mynd. Þrátt fyrir þrenginguna, þegar ökumenn eru ekki á rauðu ljósi, keyra þeir allt að fimm kílómetrum hraðar á klukkustund á Grensásvegi, í samanburði við Háaleitisbraut.

Það virðist því vera að þessi þrenging hafi í versta falli haft engin áhrif á umferðarflæði á Grensásvegi. Það skal þó tekið fram að það má vel vera þrengingin hafi haft þau áhrif að einhverjir ökumenn – sem ekki þoldu ekki að hanga nokkrar viðbótar sekúndur í bíl – hafi valið að fara aðrar leiðir, til dæmis niður Háaleitisbraut. Þá hefði það þau áhrif að ekki hefði hægst eins mikið á umferð á Grensásvegi og umferð á Háaleitisbrautin hefði hægst aðeins.

En þar sem það tekur tíma að taka af stað, fyrir og eftir ljós og þegar maður kemur inn á þessa vegi, og meðalhraði ökutækja (á ferð) er í kringum 34km á klukkustund á þessum leiðum þá virðist vera sem svo að svo gott sem alltaf, þegar ökumenn hafa náð upp ferð, að þeir keyri mjög nálægt hámarkshraða Grensásvegar (sem er 50km/klst.).

Því kveð ég dóm minn: Þrenging Grensásvegar hafði eflaust engin áhrif á umferðarhraða, sjúkrabílar og ökumenn, bruna þarna í gegn eins hratt og áður. En núna getur hjólreiðafólk á öllum aldri notið þess að þjóta upp götuna á splunkunýjum hjólavegi án þess að eiga á því hættu að vera straujað niður af einkabíl á 50 kílómetra hraða.

Styrkir þú Kjarnann?

Kjarninn reiðir sig á framlög lesenda. Með því að styrkja Kjarnann mánaðarlega tekur þú þátt í að halda úti öflugum fjölmiðli.

Kjarninn hefur verið til taks fyrir kröfuharða lesendur í sjö ár og býður almenningi upp á vandaða umfjöllun þar sem áhersla er á gæði og dýpt.  

Ef þú ert nú þegar styrkjandi leyfum við okkur að benda á að hægt er að óska eftir að hækka styrkinn með því að senda póst á takk@kjarninn.is


Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Vigdís Fríða Þorvaldsdóttir
Er vegan börnum mismunað í skólum á Íslandi?
Kjarninn 17. maí 2021
Katrín mun ræða málefni Ísraels og Palestínu við Blinken og Lavrov í vikunni
Málefni Ísraels og Palestínu voru rædd á þingi í dag. Þingmenn Pírata og Viðreisnar kölluðu eftir því að stjórnvöld tækju af skarið og fordæmdu aðgerðir Ísraela í stað þess að bíða eftir öðrum þjóðum. Forsætisráðherra mun tala fyrir friðsamlegri lausn.
Kjarninn 17. maí 2021
Fjölskylda á flótta hefst við úti á götu í Aþenu, höfuðborg Grikklands.
Útlendingastofnun setur hælisleitendum afarkosti: Covid-próf eða missa framfærslu
Útlendingastofnun er farin að setja fólki sem synjað er um vernd þá afarkosti að gangast undir COVID-próf ellegar missa framfærslu og jafnvel húsnæði. Í morgun var sýrlenskum hælisleitanda gert að pakka saman. „Hvar á hann að sofa í nótt?“
Kjarninn 17. maí 2021
Eurovision-hópurinn fékk undanþágu og fór fram fyrir í bólusetningu
RÚV fór fram á það við sóttvarnaryfirvöld að hópurinn sem opinbera fjölmiðlafyrirtækið sendi til Hollands til að taka þátt í, og fjalla um, Eurovision, myndi fá bólusetningu áður en þau færu. Við því var orðið.
Kjarninn 17. maí 2021
ÁTVR undirbýr nú lögbannsbeiðni á starfsemi vefverslana með áfengi.
ÁTVR ætlar að fara fram á lögbann á vefverslanir og undirbýr lögreglukæru
Áfengis- og tóbaksverslun ríkisins telur nauðsynlegt að fá úr því skorið hjá dómstólum hvort innlendar vefverslanir sem selja áfengi milliliðalaust til neytenda séu að starfa löglega, eins og rekstraraðilar þeirra vilja meina.
Kjarninn 17. maí 2021
Jónas Þór Þorvaldsson er framkvæmdastjóri Kaldalóns.
Kaldalón ætlar að skrá sig á aðallista Kauphallar Íslands árið 2022
Kaldalón hefur selt fasteignaþróunarverkefni í Vogabyggð og keypt tekjuberandi eignir í staðinn. Arion banki ætlar að sölutryggja fimm milljarða króna í nýtt hlutafé í tengslum við skráningu Kaldalóns á markað.
Kjarninn 17. maí 2021
Tækifæri í rafmyntaiðnaði til staðar meðan rafmyntir halda velli að mati ráðherra
Líklega mun hið opinbera nýta sér bálkakeðjutækni þegar fram líða stundir samkvæmt svari fjármála- og efnahagsráðherra við fyrirspurn um rafmyntir. Ekki er þó enn útlit fyrir að rafmyntir taki við af hefðbundinni greiðslumiðlun í bráð.
Kjarninn 17. maí 2021
Viðar Hjartarson
Glæpur og refsing – Hugleiðingar vegna nýfallins dóms
Kjarninn 17. maí 2021
Meira úr sama flokkiEikonomics