druslugangan_20047521322_o.jpg
Auglýsing

Á sama tíma og skipu­lagn­ing hinnar árlegu Druslu­göngu stendur sem hæst, lýsir lög­reglan í Vest­manna­eyjum því yfir að ekki verði upp­lýst um mögu­leg kyn­ferð­is­brot sem kærð verða á Þjóð­há­tíð fyrr en lög­regla telji það tíma­bært. Nítján nauðg­anir hafa verið til­kynntar á Þjóð­há­tíð frá árinu 2004. 

Páley Borg­þórs­dótt­ir, lög­reglu­stjóri í Vest­manna­eyj­um, hefur verið harð­lega gagn­rýnd fyrir ummæli sín í Frétta­blað­inu og Stöð 2 um nauðg­anir á Þjóð­há­tíð. Páley sagði svo við Frétta­stofu RÚV síð­degis í dag að hún hafni því alfarið að um þöggun sé að ræða.  

„Við höfum upp­lifað sjálf, á eigin skinni, að það hefur sett mál í upp­nám hjá okkur þegar fjöl­miðla­um­ræða hefur farið af stað of snemma,“ sagði Páley. Þá und­ir­strikar hún að fjöl­miðlar eigi að fá upp­lýs­ingar um kyn­ferð­is­brot, bara ekki jafn óðum. Það fari eftir eðli mála og rann­sókn­ar­hags­munum hvenær það verð­i. 

Auglýsing

Mik­il­vægi fyr­ir­byggj­andi aðgerða

Druslu­gangan verður gengin í sjötta sinn á laug­ar­dag­inn næst­kom­andi, 23. júlí, klukkan 14 frá Hall­gríms­kirkju. Sér­stök áhersla er lögð á mik­il­vægi fyr­ir­byggj­andi aðgerða, for­varna og fræðslu. Yfir­lýst mark­mið göng­unnar er að útrýma kyn­ferð­is­of­beldi, styðja við þolendur kyn­ferð­is­of­beldis og ítreka að klæðn­að­ur, hegðun eða fas þolenda er aldrei afsökun fyrir slíkum glæp­um. Í ár er kast­ljós­inu sér­stak­lega beint að mik­il­vægi fyr­ir­byggj­andi aðgerða, for­vörnum og fræðslu. 

Ein­kenn­is­orð göng­unar í ár eru „Ég er ekki ofbeldið sem ég varð fyr­ir” og „Þú ert sama mann­eskjan fyrir mér”. Með þessu er tekið á algengri til­finn­ingu þolenda um breytta sýn þeirra og ann­arra á sjálf sig eftir að hafa orðið fyrir ofbeldi og ítrekað að skömmin er ekki þolenda að bera.  

„Við erum ekki að sjá þessi brot, sem betur fer“  

Páley sagði að flestar nauðg­anir ger­ist á milli fólks sem þekk­ist og fari ekki fram í almanna­rými. Því stafi ekki almannaógn af þeim sem fremji brot­in. 

„Flest þess­ara brota eiga sér stað á milli tveggja ein­stak­linga í lok­uðum rýmum þangað sem fólk fer yfir­leitt sjálf­vilj­ugt. Það er bara stað­reynd­in. Við erum ekki að sjá þessi brot, sem betur fer og von­andi munum við ekki sjá það og reynum að fyr­ir­byggja með öfl­ugri gæslu og svona, þessi almanna­fær­is­brot. Og það er nátt­úr­lega það sem sífellt er verk­efni lög­reglu. Að reyna að tryggja lög­gæslu á almanna­færi og alls staðar svo fólk sé óhult þar sem það er á gangi á ýmsum vett­vangi. En það er erf­ið­ara við að eiga, og þess vegna eru þetta svona við­kvæm brot, þau ger­ast mjög oft á milli tengdra og nátengdra aðila inni í lok­uðu rým­i.“ 

Þá sagði Páley einnig að þar sem Ísland sé svo lítið land að „um leið og það er búið að til­kynna að það hafi orðið brot þá fer fólk að leggja saman tvo og tvo.“ 

Páley sagði við RÚV síð­degis í dag að ummælin hefðu verið tekin úr sam­heng­i. 

Ummælin harð­lega gagn­rýnd

Páley var gagn­rýnd harð­lega á sam­fé­lags­miðlum í gær og dag. For­maður lands­sam­bands lög­reglu­stjóra neit­aði að tjá sig um málið við RÚV í hádeg­inu, en Frétta­blaðið birti í morgun frétt þar sem fram kom að sjö af níu umdæmum lög­reglu ætli að upp­lýsa um fjölda mögu­legra kyn­ferð­is­brota eftir versl­un­ar­manna­helg­ina.  

Vef­síðan Knúz.is og Aðgerð­ar­hóp­ur­inn Aktí­vismi gegn nauðg­un­ar­menn­ingu sendu frá sér mót­mæla­bréf þar sem fram kom að  þolendur hafi lengi, og alveg sér­stak­lega und­an­farnar vikur og mán­uði, „gert hverjum þeim sem kýs að hlusta á raddir þeirra ræki­lega ljóst, að þögnin hefur aldrei verið þeim í hag, að þögnin er í raun enn frekara ofbeldi gegn þeim. Til­mæli um að upp­lýsa ekki um kyn­ferð­is­brot, jafn­vel þótt eftir verði spurt, virð­ast í raun til­raun til að breiða yfir þá stað­reynd að á Þjóð­há­tíð er kyn­ferð­is­of­beldi við­var­andi vanda­mál og að hátíð­ar­stjórn­endur hafa aldrei gert nóg, né virst hafa áhuga á að gera nóg, til að vernda gesti sína gegn ofbeld­is­mönn­um.“

Í þessu sam­hengi má vitna í skipu­leggj­endur Druslu­göng­unn­ar: 

„Það er það ein­læg trú okkar sem skipu­leggjum göng­una að með þess­ari bar­áttu getum við ekki ein­ungis hjálpað þeim sem orðið hafa fyrir ofbeldi heldur einnig komið í veg fyrir það. Á síð­ustu árum hefur orðið gríð­ar­leg vakn­ing í sam­fé­lag­inu um kyn­ferð­is­of­beldi og afleið­ingar þess. Þögnin hefur verið rofin af þús­undum ein­stak­linga sem hafa varpað ljósi á hversu gríð­ar­lega stórt sam­fé­lags­vanda­mál kyn­ferð­is­of­beldi er,“ segir í til­kynn­ingu frá skipu­leggj­endum Druslu­göng­unn­ar.  

Þrjár nauð­gana­lausar Þjóð­há­tíðir frá 2004

Það er svo sem gömul saga og ný að und­ar­leg umræða komi upp í kring um nauðg­anir á Þjóð­há­tíð. Páll Scheving, þáver­andi for­maður Þjóð­há­tíð­ar­nefnd­ar, sagði árið 2011 að starfs­fólk Stíga­móta ættu ekki að vera sýni­leg á Þjóð­há­tíð þar sem hann teldi að það „magn­aði upp þann vanda sem nauðg­anir eru á úti­há­tíð­inn­i.“  „Það er eins og sam­tökin nær­ist á því að vanda­málið sé til staðar og það reyni frekar að ýta undir það heldur en hitt. Vanda­málin eru alltaf miklu fleiri og stærri þegar Stíga­mót eru á staðn­um," sagði Páll. Aldrei hafa fleiri nauðg­anir verið til­kynntar og þetta sama ár, en þær voru fimm. Frá árinu 2004 hafa 19 nauðg­anir verið til­kynntar til lög­reglu. Þrjár Þjóð­há­tíðir hafa verið haldnar á tíma­bil­inu án þess að nauðgun sé til­kynnt. 

„Minnum fólk á að nauðga bara heima hjá sér“

Tölu­verð umræða skap­að­ist á net- og sam­fé­lags­miðlum í morgun þegar Mar­grét Erla Maack, einn þátta­stjórn­andi Morg­un­út­varps Rásar 2, sagði í loka­orðum sínum í þætt­inum í morg­un: „Minnum fólk á að nauðga bara heima hjá sér í Vest­manna­eyj­u­m,“ þegar þátta­stjórn­endur kynntu inn Þjóð­há­tíð­ar­lagið 2016. 

Mar­grét baðst síðar afsök­unar á ummælum sínum og sagði þau hafa verið óvið­eig­andi í beinni útsend­ingu í Rík­is­út­varp­inu. Frank Hall, dag­skrár­stjóri Rásar 2, sagði í kjöl­farið að mál­inu væri lok­ið. Í sam­tali við Mbl.is sagði Mar­grét Erla að um hafi verið að ræða kald­hæðn­is­lega athuga­semd um ljótan veru­leika og að henni sé nóg boðið hvað varðar hvernig tekið er á kyn­­ferð­is­­brot­um í Vest­­manna­eyj­­um. Hún við­ur­kenndi að kald­hæðni skili sér þó illa í útvarpi. 

Kanntu vel við Kjarnann?

Við á Kjarnanum þökkum lesendum fyrir það traust sem þeir sýna með því að styrkja Kjarnann. 

Frjáls framlög frá lesendum hafa vaxið jafnt og þétt síðustu árin og eru mikilvæg tekjustoð undir reksturinn. Þau gera okkur kleift að halda áfram að taka þátt í umræðunni og greina kjarnann frá hisminu. 

Við tökum hlutverk okkar sem fjölmiðill í þjónustu almennings alvarlega. Kjarninn birti 409 fréttaskýringar og 2.367 fréttir á árinu 2019. Kjarninn er vettvangur umræðu og á nýliðnu ári voru 539 skoðanagreinar birtar, stærstur hluti þeirra aðsendar greinar. 

Okkar tryggð er aðeins við lesendur. Við erum skuldbundin ykkur og værum þakklát ef þið vilduð vera með í að gera Kjarnann enn sterkari.

Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Aðalsteinn Leifsson
Aðalsteinn Leifsson nýr ríkissáttasemjari
Félags- og barnamálaráðherra hefur skipað Aðalstein Leifsson framkvæmdastjóra hjá EFTA sem ríkissáttasemjara frá og með 1.apríl næstkomandi.
Kjarninn 25. febrúar 2020
Stefán Eiríksson, sem nýverið var valinn af stjórn RÚV til að stýra fyrirtækinu til næstu fimm ára hið minnsta.
Verðandi útvarpsstjóri vill opna safn RÚV fyrir fjölmiðlum og almenningi
Stefán Eiríksson vill að allt efni sem er til staðar í safni RÚV, og er ekki bundið rétthafatakmörkunum, verði opið og aðgengilegt öllum almenningi og öðrum fjölmiðlum til frjálsra nota.
Kjarninn 25. febrúar 2020
Ástráður með það til skoðunar að stefna íslenska ríkinu ... aftur
Ástráður Haraldsson hefur fjórum sinnum sóst eftir því að komast að sem dómari við Landsrétt. Þrívegis hefur honum verið hafnað en ekki hefur verið tekin ákvörðun um eina umsókn hans. Ástráður telur sig hafa mátt þola ítrekuð réttarbrot.
Kjarninn 25. febrúar 2020
Mannréttindadómstóll Evrópu: Ríkið þarf að greiða Elínu bætur
Mannréttindadómstóll Evrópu hefur kveðið upp dóm í máli Elínar Sigfúsdóttur, fyrrverandi framkvæmdastjóra fyrirtækjasviðs Landsbankans, gegn íslenska ríkinu.
Kjarninn 25. febrúar 2020
Margar konur af erlendum uppruna vissi ekki af kvennafrídeginum 2018 og unnu á meðan íslenskar konur tóku þátt.
Konur af erlendum uppruna vinna meira, eru í einhæfari störfum og á lægri launum
Ný skýrsla unnin fyrir félagsmálaráðuneytið sýnir að líta þurfi til margra þátta þegar hugað er að því hvar kreppir að varðandi stöðu kvenna af erlendum uppruna á Íslandi.
Kjarninn 25. febrúar 2020
Veiran skekur markaði
Ótti við að kórónaveiran muni valda miklum efnahagslegum vandamálum, eins og hún hefur nú þegar gert í Kína, virðist hræða markaði um allan heim. Þeir einkenndust af röðum tölum lækkunar í dag.
Kjarninn 24. febrúar 2020
Harvey Weinstein
Harvey Weinstein fundinn sekur
Kviðdómur í New York hefur sakfellt Harvey Weinstein fyrir kynferðisbrot.
Kjarninn 24. febrúar 2020
Rauður dagur í kauphöllinni – Icelandair féll um tæp níu prósent
Heildarvirði félaga sem skráð eru á íslenskan hlutabréfamarkað dróst saman um tugi milljarða í dag.
Kjarninn 24. febrúar 2020
Meira eftir höfundinnSunna Valgerðardóttir
Meira úr sama flokkiFréttaskýringar
None