Óánægjufylgið og baráttan gegn „kerfinu“

Hvernig fór Trump að því að vinna Hillary í kosningunum? Það er stóra spurningin, sem margir hafa reynt að svara.

Donald Trump
Auglýsing

Don­ald J. Trump, sjö­tugur fjár­festir frá New York, vann ­sögu­legan kosn­inga­sigur á þriðju­dag­inn og verður næsti for­seti Banda­ríkj­anna. Hann er fyrsti for­set­inn sem aldrei hefur unnið hjá hinu opin­bera í Banda­ríkj­unum né þjónað land­inu í hern­um. Þá er hann einnig elsti mað­ur­inn til­ að verða for­seti.

Kosn­inga­sigur Trump kom helstu fjöl­miðla­sam­steyp­um ­Banda­ríkj­anna í opna skjöldu, þó kann­anir hafi sýnt nokkuð jafna stöðu í helst­u lyk­il­ríkj­unum alveg fram á síðsta dag, þá var mik­ill byr í segl­unum hjá Trump í síð­ustu vik­unni.

Margir hafa komið fram með skýr­ingar á því, hvað það var sem skóp sigur Trumps.

Auglýsing

Ég rýndi í nokkur atriði, sem mér fannst athygl­is­verð.

1.       Mun­ur­inn á við­horfum fólks, sem býr í borg­um ann­ars veg­ar, og í dreif­býli hins veg­ar, hefur Norður-Karólína. Hillary stuðningurinn sést blár, en rauður hjá Trump.aldrei verið meiri en í kosn­ing­unum nú. Sér­stak­lega var þetta áber­andi í lyk­il­ríkj­un­um, eins og Norð­ur­-Kar­olínu og Michig­an. Þegar rýnt er í kortið hjá Norð­ur­-Kar­ólínu, og hvernig staðan skipt­ist eftir sýsl­um, þá var Hill­ary með stuðn­ing vísan í borg­ar­kjörn­un­um, en Trump átti dreif­býl­ið. Í Charlotte var Hill­ary með sterka ­stöðu og það sama átti við um Raleigh. Staðan var svipuð í mörgum ríkj­u­m. Demókratar náðu til fólks í borg­um, einkum mennt­aðs fólks, á meðan Trump náð­i mun betur til fólks með minni menntun utan borga. Mun­ur­inn hefur oft ver­ið þessi í gegnum tíð­ina, en það mun­aði meiru nú en áður. Sem að lokum skipt­i ­miklu máli. Í Norð­ur­-Kar­ólínu eru 15 kjör­menn og þeir eru 16 í Michig­an.

2.       Við skulum ekki gleyma Gary John­son, þó ­fjöl­miðlar hafi reyndar flestir gert það hér vest­an­hafs. Stuðn­ing­ur­inn við hann ­skipti miklu máli þegar upp var stað­ið. Hann fékk víða á bil­inu 2 til 4 pró­sent, og í ljósi þess hversu mjótt var á munum milli Trump og Hill­ary þá ­skipti þessi stuðn­ingur miklu máli. Í við­tali eftir kosn­ing­arn­ar, hjá CNN, ­sagði einn starfs­manna fram­boðs Trump, að innan þeirra raða hafi það ver­ið ­ljóst fljótt, að John­son var að höfða fyrst og fremst til óánægðra Demókrata. Þess vegna ákvað Trump að vera ekki að gagn­rýna hann mik­ið, eða nefna hann ­sér­stak­lega. Hann leyfði honum frekar að reita fylgi frá Hill­ary. Í lyk­il­ríkj­un­um, þar sem afar litlu mun­aði, meðal ann­ars í Michigan og Penn­syl­van­íu, þá skipti þetta sköp­um. John­son fékk 2,4 pró­sent atkvæða í Penn­syl­van­in­u, Hill­ary 47,6 og Trump 48,8 pró­sent. Þetta lyk­il­ríki gefur 20 kjör­menn, og vó þungt í átt­ina að kjör­mönn­unum 270 sem þurfti að til að sigra.

Staðan í lykilríkjum var jöfn. Clinton hafði bara sigur í New Hampshire.

3.       Bréfið sem James Comey, for­stjóri al­rík­is­lög­regl­unnar FBI og þekktur Repúblikani, sendi á Banda­ríkja­þing, og til­kynnti um að það væri búið að opna aftur rann­sókn á tölvu­póstum Hill­ar­y Clint­on, mark­aði þátta­skil í skoð­ana­könn­unum á loka­metr­un­um. Staðan hjá Hill­ar­y versn­aði, og þremur dögum fyrir kosn­ingar var staðan orðin slæmt í ó­vissu­ríkj­unum sér­stak­lega. Þrátt fyrir að FBI hafi sent frá sér yfir­lýs­ingu um að ekk­ert væri í póst­un­um, sem kall­aði á ákæru eða álykt­anir um lög­brot af hálfu Hill­ary, skömmu fyrir kosn­ing­arn­ar, þá var skað­inn skeð­ur. Trump og hans ­fólk, hömr­uðu á þessu á fjölda­fundum sínum á síð­ustu dög­un­um. Í Michigan var þetta aðal­at­rið­ið, fyrir troð­fullri höll. „Hún er spillt, FBI veit það, við vitum það. Hún getur ekki orðið for­set­i,“ sagði Trump. Svo fór að lokum að Trump hafði bet­ur.

4.       Líkt og í Brex­it-­kosn­ing­unum í Bret­landi, þar ­sem yngsta kyn­slóð kjós­enda kaus með því að Bret­landi yrði áfram í Evr­ópu­sam­band­inu, þá virð­ist nið­ur­staðan sýna mik­inn mein­ing­ar­mun milli kyn­slóða. Eldri kyn­slóð kjós­enda virt­ist horfa til Trump, á meðan afger­andi meiri­hlut­i ­fólks á aldr­inum 18 til 25 ára, kaus Hill­ary. Hill­ary hafði meiri­hluta hjá þeim ald­urs­hópi í öllum ríkjum nema fimm. Eliza Byard gerði þetta meðal ann­ars að um­tals­efni á Twitt­er-­síðu sinni að kosn­ingum lokn­um.



5.       Enn og aftur sann­ast það í kosn­ingum í Banda­ríkj­unum hversu mik­ill munur er á ríkj­unum inn­byrð­is, þegar kemur að efna­hag, menntun og við­horf­um. Hill­ary hafði afger­andi stuðn­ing á all­ri vest­ur­strönd­inni, Kali­forn­íu, Oregon og Was­hington, og það sama má segja með­ flest aust­ur­strand­ar­rík­in. Í vest­ur­strand­ar­ríkj­unum búa um 50 millj­ónir manna, og um 40 í aust­ur­strand­ar­ríkj­un­um, til sæmi­legrar ein­föld­un­ar. Í þessum ríkj­u­m hefur efna­hagur verið að styrkj­ast og nýsköp­un­ar­starf tengt bestu háskól­u­m lands­ins er áhrifa­mest á þessum slóð­um. Demókratar hafa afger­andi stuðn­ing í þessum ríkj­um, en hann er mun minni í mið­ríkj­un­um, og hefur farið minnk­andi á und­an­förnum árum. Þessi mikli efna­hags­legi munur gæti skýrt hvers vegna ó­á­nægju­fylgið fór frekar til Trump en Hill­ary. Trump tal­aði gegn „kerf­inu“ og virt­ist ná eyrum þeirra sem sáu Hill­ary fyrir sér sem full­trúa þess, vegna ­reynslu hennar og fyrri starfa.

Kanntu vel við Kjarnann?

Frjáls framlög lesenda eru mikilvægur þáttur í rekstri Kjarnans. Þau gera okkur kleift að halda áfram að taka þátt í umræðunni á vitrænan hátt og greina kjarnann frá hisminu fyrir lesendur. 

Kjarninn er fjölmiðill sem leggur sig fram við að upplýsa og skýra út það sem á sér stað í samfélaginu með áherslu á gæði og dýpt. 

Okkar tryggð er aðeins við lesendur. Við erum skuldbundin ykkur og værum þakklát ef þið vilduð vera með í að gera Kjarnann enn sterkari. 

Ef þú kannt vel við það efni sem þú lest á Kjarnanum viljum við hvetja þig til að styrkja okkur. Þinn styrkur er okkar styrkur.

Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Fasteignamarkaðurinn að taka aftur við sér
Fasteignaverð tók kipp í októbermánuði og hækkaði vísitala markaðarins um 0,5 prósent frá því mánuðinn á undan.
Kjarninn 19. nóvember 2019
Þjóðskrá afhendir upplýsingar um meðlimi í trú- og lífsskoðunarfélögum
Úrskurðarnefnd um upplýsingamál mat það svo að netföng væru ekki viðkæmar persónuupplýsingar.
Kjarninn 19. nóvember 2019
Heiðrún Lind Marteinsdóttir, framkvæmdastjóri SFS.
SFS segjast gera kröfu til sjávarútvegsins um að starfa heiðarlega og löglega
Samtök fyrirtækja í sjávarútvegi segjast vilja vera fyrirmynd og í fremstu röð í heiminum þegar kemur að sjávarútvegi. Þau ætla að styðja stjórnvöld í aðgerðum sínum sem eru tilkomnar vegna Samherjamálsins.
Kjarninn 19. nóvember 2019
Kristbjörn Árnason
Enn einu sinni springur kapítalisminn í loft upp á græðginni og siðleysinu
Leslistinn 19. nóvember 2019
Árni M. Mathiesen, fyrrverandi sjávarútvegsráðherra.
Fyrrverandi ráðherra á meðal stjórnenda stofnunar sem gerir úttekt á útgerðum
Árni Mathiesen, fyrrverandi sjávarútvegsráðherra, er aðstoðarframkvæmdastjóri fiskveiðisviðs stofnunarinnar sem Kristján Þór Júlíusson, sjávarútvegsráðherra, hefur falið að gera úttekt á viðskiptaháttum útgerða í þróunarlöndum.
Kjarninn 19. nóvember 2019
Kristján Þór Júlíusson, sjávarútvegsráðherra.
FAO vinni úttekt á viðskiptaháttum útgerða í þróunarlöndum
Kristján Þór Júlíusson, sjávarútvegsráðherra mun hafa frumkvæði að því Alþjóðamatvælastofnunin vinni úttekt á viðskiptaháttum útgerða sem stunda veiðar og eiga í viðskiptum með aflaheimildir í þróunarlöndum.
Kjarninn 19. nóvember 2019
Björgólfur úr stjórn Sjóvá „vegna anna“
Björgólfur Jóhannsson hefur ákveðið að víkja tímabundið úr stjórn Sjóvá. Hann var stjórnarformaður félagsins. Björgólfur tók nýverið við forstjórastöðunni hjá Samherja.
Kjarninn 19. nóvember 2019
Julian Assange
Rannsókn gegn Assange felld niður
Samkvæmt WikiLeaks hefur rannsókn á hendur Julian Assange verið felld niður. Ritstjóri miðilsins, Kristinn Hrafnsson, segir að um réttarfarsskandal sé að ræða.
Kjarninn 19. nóvember 2019
Meira eftir höfundinnMagnús Halldórsson
Meira úr sama flokkiFréttaskýringar
None