Boðberi fjölbreytninnar hverfur af sviðinu

Barack Obama var kjörinn forseti Bandaríkjanna fyrir rúmum átta árum. Donald J. Trump tekur við góðu búi í janúar, þegar horft er til stöðu efnahagsmála í Bandaríkjunum.

usa-obama-aging-conference_19640444216_o.jpg
Auglýsing

Árið 1996 heimsótti ljósmyndarinn og blaðamaðurinn Marianna Cook ung hjón og tók við þau viðtal. Hún var að vinna að ljósmyndaverkefni í Chicago þar sem rætt var við ungt fólk á uppleið. Á meðal þeirra sem hún hitti voru forsetahjónin núverandi í Bandaríkjunum, Barack og Michelle Obama.

Michelle sagði í viðtalinu að það væri möguleiki að Barack, sem á þessum tíma var 35 ára, muni reyna fyrir sér í stjórnmálum. „Hann er samt alltof góður fyrir slíkt,“ segir hún.

Í viðtalinu rekur Barack hvernig hann mótaðist af sundrungu í fjölskyldu sinni á meðan Michelle bjó við meiri stöðugleika í æsku. Þau segjast ólíkir persónuleikar sem reyni að vinna saman, og styrkja hvort annað.

Auglýsing

Það er merkilegt að hugsa til þess að á 20 árum hafi þeim tekist að komast alla í leið í Hvíta húsið. Þau eru ekki fædd með silfurskeið í munni - eins og Repúblikaninn Donald J. Trump sem vann kosningarnar fyrir tæpum mánuði - heldur þurftu þau skipulega að vinna sig upp metorðastigann með dugnaði, klókindum og elju. Í Bandaríkjunum nær enginn árangri í stjórnmálum nema að hann taki þátt í hinni pólitísku refskák af fullum þunga og það gerðu Obama hjónin svo sannarlega í aðdraganda kosninga árið 2008 og 2012.

Árangursríkur tími

Enginn er fullkominn, svo mikið er víst. Líklega sést það einna best á hinu pólitíska sviði. En nú þegar átta ára valdatími Baracks Obama er að nálgast endalokin þá stendur eftir árangursríkur tími þar sem nýir sigrar unnust og mannkynssagan fékk nýjan kafla. Fyrsti svarti forsetinn reyndist starfinu vaxinn. Bara þetta eitt og sér markar djúp spor.

Þegar hann tók við embættinu, í janúar 2009, þá var efnahagslíf heimsins á versta staða sem komið hafði upp frá því í Kreppunni Miklu á þriðja áratugnum. Sú kreppa endaði með seinni heimstyrjöldinni og miklu hugmyndafræðilegum átökum til austurs og vesturs.


Þungi ríkisvaldsins

Að undanförnu hefur Obama eytt púðrinu sem eftir er í að minnast þess, að það tókst að afstýra hörmungum undir hans stjórn. Alveg eins og á Íslandi, í miðju stormsins haustið 2008, þá réðu gríðarlega umfangsmikil inngrip ríkisvaldsins úrslitum um það að markaðirnir - þessir sem sumir halda að geti stjórnað sér alfarið sjálfir - féllu ekki alveg saman. Ben Bernanke, fyrrverandi Seðlabankastjóri Bandaríkjanna, og Hank Paulson, fyrrverandi fjármálaráðherra Bandaríkjanna, hafa báðir rakið þessa atburðarás í smáatriðum og sagt að fjárhagsinnspýting ríkissjóðs Bandaríkjanna hafi bjargað heiminum frá hörmungum. Á fundi árið 2010, þar sem Warren Buffett tók viðtal við Hank Paulson frammi fyrir fullum sal áhorfenda, sagði hann í inngangsorðum að fólk almennt áttaði sig ekki á því hversu litlu hefði munað að hinn alþjóðlegi heimur viðskiptanna hryndi saman. 


Þessar aðgerðir mótuðu ríkisfjármálaáætlanir Bandaríkjanna á báðum kjörtímabilum Obama. Efnahagsástand fór hratt versnandi eftir kreppuna á árunum 2007 til 2009, og náði atvinnuleysi hámarki á árinu 2010, og var þá rúmlega 10 prósent. Núna er það komið niður í 4,6 prósent og er fastlega búist við því að hagvöxtur verið á bilinu 2 til 3 prósent á þessu ári. 

Mörg svæði í Bandaríkjunum fóru hins vegar illa út úr efnahagsþrengingunum fyrir tæpum áratug og má sérstaklega nefna miðríkin í því samhengi. Þar hafa innviðir verið að fúna í alþjóðavæddum heimi viðskipta og reyndist hrun á fasteignamörkuðum þessum svæðum sérstaklega erfið. Þau hafa mörg hver ekki náð vopnum sínum og alls óvíst hvort það takist yfir höfuð.

Obama og Reagan

Mestu áhrifin af tíð Obama verða þó ekki metin til fjár. Frá því hann kom fram á sjónarsviðið hefur hans aðalsmerki verið ræðusnilld og áhrifamikil skilaboð um málefni líðandi stundar. Að þessu leyti svipar Obama til þess þegar Ronald Reagan, þáverandi forseti Bandaríkjanna, átti sviðið og var boðberi frelsisins og fjölbreytni á níunda áratugnum. Sérstaklega hefur Obama beitt sér með áhrifamiklum hætti í umræðunni um byssuglæpi í Bandaríkjunum, kynþáttahyggju, umhverfismál og réttarvörslukerfið sömuleiðis.

Barack Obama og leiðtogar Norðurlandanna í Washington. Obama tók vel á móti þeim og hrósaði áherslum Norðurlandanna þegar kæmi að hagstjórn og velferðarmálum.

Sterkur málsvari vesturlanda

Á alþjóðavettvangi hefur Barack Obama átt gengi að fagna sem fáir forsetar Bandaríkjanna geta státað sig af. Hann hefur verið vinsæll í hinum vestræna heimi og átt sterka bandamenn í flestum þróuðum ríkjum, ekki síst Þýsklandi, Bretlandi - þegar David Cameron var forsætisráðherra - og Frakklandi sömuleiðis. Þá sýndi hann Norðurlöndunum sérstaklega mikinn hlýhug á sínum ferli og sagðist líta á þau sem fyrirmyndarríki þegar hann talaði til leiðtoga ríkjanna í móttöku þeim til heiðurs í Washington DC. Þetta hafa fyrri forsetar Bandaríkjanna ekki gert.


Fjölbreytni og jafnrétti

Alveg frá 24. júlí 2008, þegar Barack Obama flutti ræðu frammi fyrir 200 þúsund áhorfendum í Berlín, hefur hann haft eitt mál sem leiðarljós í umræðu innan Bandaríkjanna. Það er að tala fyrir fjölbreytni og jöfnum tækifærum óháð lífsskoðunum, kynþætti, trúarbrögðum, kyni eða efnahagslegri stöðu. Nú þegar hann er við það að hverfa af sviðinu þá verður þetta einkenni eitt hans helsta framlag til umheimsins og stjórnmálasögunnar.

Styrkir þú Kjarnann?

Kjarninn reiðir sig á framlög lesenda. Með því að styrkja Kjarnann mánaðarlega tekur þú þátt í að halda úti öflugum fjölmiðli.

Kjarninn hefur verið til taks fyrir kröfuharða lesendur í sjö ár og býður almenningi upp á vandaða umfjöllun þar sem áhersla er á gæði og dýpt.  

Ef þú ert nú þegar styrkjandi leyfum við okkur að benda á að hægt er að óska eftir að hækka styrkinn með því að senda póst á takk@kjarninn.is


Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Þórólfur Guðnason sóttvarnalæknir
Vonandi hægt að aflétta nokkuð hratt á næstu vikum
Helsta áskorunin í faraldrinum nú er sá fjöldi ferðamanna sem hingað er að koma sem er umfram spár. Breyta gæti þurft fyrirkomulagi á landamærum því heildargeta til skimunar takmarkast við 3-4.000 sýni á dag.
Kjarninn 6. maí 2021
Saga Japans
Saga Japans
Saga Japans – 36. þáttur: Nunnusjóguninn II
Kjarninn 6. maí 2021
Deilan snýst um verksamning á milli ÍAV og 105 Miðborgar um fyrstu þrjú húsin sem eru þegar risin á reitnum í Laugarnesi. Hér má sjá tölvuteikningu af því hvernig áformað er að svæðið líti út í framtíðinni.
ÍAV stefna og setja fram 3,8 milljarða kröfur vegna deilu á Kirkjusandsreit
Íslenskir aðalverktakar eru búnir að stefna Íslandssjóðum og félaginu 105 Miðborg til greiðslu 3,8 milljarða króna vegna deilu um verksamning á Kirkjusandsreit. Verktakafyrirtækið missti verkið í febrúarmánuði.
Kjarninn 6. maí 2021
Andrés Ingi Jónsson
Þegar Tyrkir þjörmuðu að þingmönnum
Kjarninn 6. maí 2021
Gunnþór Ingvason, framkvæmdastjóri Síldarvinnslunnar í Neskaupstað.
Síldarvinnslan einnig í vandræðum með tæknilegu hliðina á aðalfundi SFS
Mistök urðu þess valdandi að Síldarvinnslan náði ekki að greiða atkvæði í kjöri til stjórnar SFS á aðalfundi á föstudaginn. Tillaga um að greiða atkvæði á ný var þó samþykkt í kjölfarið, en þá lentu Samherji og Nesfiskur í svipuðum vandræðum.
Kjarninn 6. maí 2021
Kolbrún Benediktsdóttir varahéraðssaksóknari í dómsal í dag.
„Hér er ekki um leikaraskap, slysni eða eitthvað grín að ræða“
Það er mat ákæruvaldsins að Marek sé ekki að segja nákvæmlega allt sem hann muni frá deginum sem bruninn á Bræðraborgarstíg varð. Verjandi fer fram á að ef hann verði fundinn sekur og ósakhæfur verði hann ekki dæmdur til öryggisgæslu.
Kjarninn 5. maí 2021
Birna Einarsdóttir bankastjóri segir ljóst að spennandi tímar séu framundan, vegna fyrirhugaðrar sölu ríkisins á hluta af hlut sínum í Íslandsbanka.
Íslandsbanki hagnaðist um 3,6 milljarða á fyrsta ársfjórðungi
Eigið fé Íslandsbanka nam 185 milljörðum króna í lok mars. Bankastjórinn segir spennandi tíma framundan, í ljósi þess að stefnt sé að skráningu bankans á verðbréfamarkað að undangengnu útboði á hluta af hlut ríkisins í honum.
Kjarninn 5. maí 2021
Höfuðstöðvar Arion banka í Borgartúninu
Arion hagnast um 6 milljarða á þremur mánuðum
Þrátt fyrir lága vexti og efnahagssamdrátt var hagnaður Arion banka á fyrsta fjórðungi þessa árs mun meiri en á sama tímabili í fyrra.
Kjarninn 5. maí 2021
Meira eftir höfundinnMagnús Halldórsson
Meira úr sama flokkiFréttaskýringar
None