Listrænn stórviðburður

David Bowie lést 10. janúar. Eins og honum einum er lagið bjó hann til áhrifamikið listaverk um dauðann sem hófst með útgáfu á hans síðustu plötu, tveimur dögum fyrir dauða hans.

Bowie
Auglýsing

Plata David Bowie, Blackstar, er í mínum huga mesti list­rænni stór­við­burður árs­ins 2016. Hún kom út 8. Jan­úar en Bowie lést úr krabba­meini tveimur dögum síð­ar. Mán­uð­ina á undan var Bowie búinn að vinna að söng­leiknum Laz­arus, sem er heitið á einu lag­inu á Blackstar plöt­unn­i. 

Söng­leik­ur­inn var sýnd­ur, sam­kvæmt skipu­lagi Bowie sjálfs, fram til 20. jan­úar í New York Thea­ter Works­hop á Broa­d­way.

Dauð­inn sem lista­verk

Í ljós kom, um leið og leiðu tíð­indin af þess­ari goð­sögn fóru að ber­ast, að Bowie hafði búið til epískt, til­finn­inga­þrungið og hyl­djúpt lista­verk úr eigin dauða. Eitt­hvað sem eng­inn annar hefði getað leikið eft­ir.

Auglýsing

Blackstar-­platan er ógn­ar­sterk og ein sú allra besta frá árinu 2016, en í heild­ar­sam­hengi lista­verks­ins er hún hluti af list­rænum stór­við­burði í popp­sög­unni; hinstu kveðju Dav­ids Bowi­e. 



Ég var sjálfur búsettur í New York þegar Bowie lést og áhrifin leyndu sér ekki. Ekki nóg með að lögin hans hafi hljó­mað ótt og títt á Man­hatt­an, heldur komust djúp­stæð áhrif hans á hina ein­stöku lista­senu borg­ar­innar í kast­ljós­ið. Helstu lista­menn og hönn­uðir sem hafa starfað í New York um ára­bil lýstu Bowie sem einum merki­leg­asta list­ræna leið­toga sem komið hefði fram. Hann setti tón­inn fyrir það sem var framund­an. Í tísku, tón­list, hönnun og fleiru. Frum­leg hugsun hans var ein­stök, eins og lögin hans og text­ar.

David Bowie dag­ur­inn

Á loka­degi söng­leiks­ins á Broa­d­way steig full­trúi frá New York borg á svið og las upp skila­boð frá borg­ar­stjór­an­um, Bill de Blasio. Frá og með þessu kvöldi yrði 20. jan­úar David Bowie dag­ur­inn ár hvert í New York. Þannig ætl­aði borgin sér að minn­ast magn­aðra áhrifa á lífið í borg­inni, en hann var búsettur í borg­inni í meira en þrjá ára­tugi. Lengst af bjó hann skammt frá Was­hington Squ­are og var tíður gestur í plötu­búðum og kaffi­húsum borg­ar­inn­ar, ekki síst við Bleecker Street, þar sem marga næt­ur­klúbba Greenwich Village hverfs­ins er að finna. Ein fræg­asta plötu­búð göt­unnar heitir Rebel Rebel.

Tveimur dögum eftir að Bowie lést fór ég með syni mína tvo í hjóla­túr frá Col­umbia Campus við 116. stræti, þar sem við bjugg­um, og niður að heim­ili hans neð­ar­lega á Man­hatt­an. Þetta var mikil upp­lifun, og ein­stök minn­ing. Eftir því sem nær dró sá maður veit­inga­staði, bóka­búð­ir, bari, syllu­versl­anir af ýmsum toga, fyr­ir­tæki, stofn­anir og fólk almennt, vera að halda minn­ingu Bowie á lofti. Þetta náði svo hámarki við nágrenni heim­il­is­ins þar sem marg­menni var saman komið og söng hástöfum lögin hans. Fame. Her­oes. Changes. Star­m­an. Space Oddity. Oh! You Pretty Things. Fólk tók und­ir. Ástríðan leyndi sér ekki.



Braut­ryðj­and­inn

Margir munu eflaust reyna að feta í fót­spor Bowies þegar fram líða stund­ir. Hann var slíkur braut­ryðj­andi að óhjá­kvæmi­legt er annað en að í fár­sjóð hans verði leit­að. En það mun aldrei koma fram annar Bowie. Því miður fyrir okkur hin. En eftir hann liggur ein­stakt laga­safn og fjöl­breyti­leg áhrif á nær allt sem hann kom nálægt á ferli sínum sem lista­mað­ur, allt frá því hann byrj­aði að þróa sig sem lista­mann sem tán­ingur í Brixton í Suð­ur­-London, þar sem hann er fædd­ist 1947.

Styrkir þú Kjarnann?

Kjarninn reiðir sig á framlög lesenda. Með því að styrkja Kjarnann mánaðarlega tekur þú þátt í að halda úti öflugum fjölmiðli.

Kjarninn hefur verið til taks fyrir kröfuharða lesendur í sjö ár og býður almenningi upp á vandaða umfjöllun þar sem áhersla er á gæði og dýpt.  

Ef þú ert nú þegar styrkjandi leyfum við okkur að benda á að hægt er að óska eftir að hækka styrkinn með því að senda póst á takk@kjarninn.is


Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Endurvinnsluhlutfall umbúðaúrgangs innan við 50 prósent hérlendis
Heildarmagn umbúðaúrgangs hérlendis var um 151 kíló á hvern einstakling árið 2019. Endurvinnsluhlutfallið lækkar á milli ára en um fjórðungur plastumbúða ratar í endurvinnslu samanborið við rúmlega 80 prósent pappírs- og pappaumbúða.
Kjarninn 27. september 2021
Talning atkvæða í Borgarnesi og meðferð kjörgagna hefur verið mál málanna í dag.
Talningarskekkjan í Borgarnesi kom í ljós um leið og einn bunki var skoðaður
Engin tilmæli voru sett fram af hálfu landskjörstjórnar um endurtalningu atkvæða í Norðvesturkjördæmi. Kjarninn ræddi við Inga Tryggvason formann yfirkjörstjórnar í kjördæminu um ástæður þess að talið var aftur og meðferð kjörgagna.
Kjarninn 27. september 2021
Ragnar Þór Ingólfsson, formaður VR.
Lífskjarasamningurinn heldur – „Ánægjuleg niðurstaða“
Formaður VR segist vera létt að lífskjarasamningurinn haldi. Engin stemning hafi verið hjá atvinnulífinu né almenningi að fara í átök við þessar aðstæður.
Kjarninn 27. september 2021
Sigurjón Njarðarson
Hrunið 2008-2021
Kjarninn 27. september 2021
Þjóðhættir
Þjóðhættir
Þjóðhættir – Siðspillandi ómenning: Um viðtökur jazztónlistar á Íslandi
Kjarninn 27. september 2021
Olaf Scholz, fjármálaráðherra í fráfarandi ríkisstjórn og leiðtogi Jafnaðarmannaflokksins, mætir á kosningavöku flokksins í gær.
„Umferðarljósið“ líklegasta niðurstaðan í Þýskalandi
Leiðtogi Jafnaðarmannaflokksins hefur heitið því að Þjóðverjar fái nýja ríkisstjórn fyrir jól. Það gæti orðið langsótt í ljósi sögunnar. Hann vill byrja á að kanna jarðveginn fyrir stjórn með Græningjum og Frjálslyndum demókrötum.
Kjarninn 27. september 2021
Ákveðið hefur verið að telja atkvæðin í Suðurkjördæmi að nýju.
Talið aftur í Suðurkjördæmi
Yfirkjörstjórn í Suðurkjördæmi hefur ákveðið að verða við beiðnum sem bárust frá nokkrum stjórnmálaflokkum um að telja öll atkvæðin í Suðurkjördæmi aftur.
Kjarninn 27. september 2021
Þorgerður Katrín Gunnarsdóttir, formaður Viðreisnar, í leiðtogaumræðum fyrir kosningar.
Með óbragð í munni – Mikilvægt að framkvæmd kosninga sé með réttum hætti
Þorgerður Katrín segir að endurtalningin í Norðvesturkjördæmi dragi fram umræðu um jafnt atkvæðavægi. „Það er nauðsynlegt að fá hið rétta fram í þessu máli.“
Kjarninn 27. september 2021
Meira eftir höfundinnMagnús Halldórsson
Meira úr sama flokkiFréttaskýringar
None