Listrænn stórviðburður

David Bowie lést 10. janúar. Eins og honum einum er lagið bjó hann til áhrifamikið listaverk um dauðann sem hófst með útgáfu á hans síðustu plötu, tveimur dögum fyrir dauða hans.

Bowie
Auglýsing

Plata David Bowie, Blackstar, er í mínum huga mesti list­rænni stór­við­burður árs­ins 2016. Hún kom út 8. Jan­úar en Bowie lést úr krabba­meini tveimur dögum síð­ar. Mán­uð­ina á undan var Bowie búinn að vinna að söng­leiknum Laz­arus, sem er heitið á einu lag­inu á Blackstar plöt­unn­i. 

Söng­leik­ur­inn var sýnd­ur, sam­kvæmt skipu­lagi Bowie sjálfs, fram til 20. jan­úar í New York Thea­ter Works­hop á Broa­d­way.

Dauð­inn sem lista­verk

Í ljós kom, um leið og leiðu tíð­indin af þess­ari goð­sögn fóru að ber­ast, að Bowie hafði búið til epískt, til­finn­inga­þrungið og hyl­djúpt lista­verk úr eigin dauða. Eitt­hvað sem eng­inn annar hefði getað leikið eft­ir.

Auglýsing

Blackstar-­platan er ógn­ar­sterk og ein sú allra besta frá árinu 2016, en í heild­ar­sam­hengi lista­verks­ins er hún hluti af list­rænum stór­við­burði í popp­sög­unni; hinstu kveðju Dav­ids Bowi­e. 



Ég var sjálfur búsettur í New York þegar Bowie lést og áhrifin leyndu sér ekki. Ekki nóg með að lögin hans hafi hljó­mað ótt og títt á Man­hatt­an, heldur komust djúp­stæð áhrif hans á hina ein­stöku lista­senu borg­ar­innar í kast­ljós­ið. Helstu lista­menn og hönn­uðir sem hafa starfað í New York um ára­bil lýstu Bowie sem einum merki­leg­asta list­ræna leið­toga sem komið hefði fram. Hann setti tón­inn fyrir það sem var framund­an. Í tísku, tón­list, hönnun og fleiru. Frum­leg hugsun hans var ein­stök, eins og lögin hans og text­ar.

David Bowie dag­ur­inn

Á loka­degi söng­leiks­ins á Broa­d­way steig full­trúi frá New York borg á svið og las upp skila­boð frá borg­ar­stjór­an­um, Bill de Blasio. Frá og með þessu kvöldi yrði 20. jan­úar David Bowie dag­ur­inn ár hvert í New York. Þannig ætl­aði borgin sér að minn­ast magn­aðra áhrifa á lífið í borg­inni, en hann var búsettur í borg­inni í meira en þrjá ára­tugi. Lengst af bjó hann skammt frá Was­hington Squ­are og var tíður gestur í plötu­búðum og kaffi­húsum borg­ar­inn­ar, ekki síst við Bleecker Street, þar sem marga næt­ur­klúbba Greenwich Village hverfs­ins er að finna. Ein fræg­asta plötu­búð göt­unnar heitir Rebel Rebel.

Tveimur dögum eftir að Bowie lést fór ég með syni mína tvo í hjóla­túr frá Col­umbia Campus við 116. stræti, þar sem við bjugg­um, og niður að heim­ili hans neð­ar­lega á Man­hatt­an. Þetta var mikil upp­lifun, og ein­stök minn­ing. Eftir því sem nær dró sá maður veit­inga­staði, bóka­búð­ir, bari, syllu­versl­anir af ýmsum toga, fyr­ir­tæki, stofn­anir og fólk almennt, vera að halda minn­ingu Bowie á lofti. Þetta náði svo hámarki við nágrenni heim­il­is­ins þar sem marg­menni var saman komið og söng hástöfum lögin hans. Fame. Her­oes. Changes. Star­m­an. Space Oddity. Oh! You Pretty Things. Fólk tók und­ir. Ástríðan leyndi sér ekki.



Braut­ryðj­and­inn

Margir munu eflaust reyna að feta í fót­spor Bowies þegar fram líða stund­ir. Hann var slíkur braut­ryðj­andi að óhjá­kvæmi­legt er annað en að í fár­sjóð hans verði leit­að. En það mun aldrei koma fram annar Bowie. Því miður fyrir okkur hin. En eftir hann liggur ein­stakt laga­safn og fjöl­breyti­leg áhrif á nær allt sem hann kom nálægt á ferli sínum sem lista­mað­ur, allt frá því hann byrj­aði að þróa sig sem lista­mann sem tán­ingur í Brixton í Suð­ur­-London, þar sem hann er fædd­ist 1947.

Ert þú í Kjarnasamfélaginu?

Kjarninn er opinn vefur en líflínan okkar eru frjáls framlög frá lesendum, Kjarnasamfélagið. Sú stoð undir reksturinn er okkur afar mikilvæg.

Með því að skrá þig í Kjarnasamfélagið gerir þú okkur kleift að halda áfram að vinna í þágu almennings og birta vandaðar fréttaskýringar, djúpar greiningar á efnahagsmálum og annað fréttatengt gæðaefni. 

Kjarninn hefur verið til taks fyrir kröfuharða lesendur undanfarin sjö ár og við ætlum okkur að standa vaktina áfram. 

Fyrir þá sem nú þegar eru stoltir styrkjendur Kjarnans þá leyfum við okkur að benda á að hægt er að óska eftir að hækka mánaðarlega framlagið með því að senda póst á takk@kjarninn.is


Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Þriðjungsfjölgun í Siðmennt á rúmu einu og hálfu ári
Af trúfélögum bætti Stofnun múslima á Íslandi við sig hlutfallslega flestum meðlimum á síðustu mánuðum. Meðlimum þjóðkirkjunnar heldur áfram að fækka en hlutfallslega var mesta fækkunin hjá Zúistum.
Kjarninn 11. júlí 2020
Aldís Hafsteinsdóttir, formaður Sambands íslenskra sveitarfélaga og bæjarstjóri Hveragerðis.
„Við þurfum fleiri ferðamenn“
Formaður Sambands íslenskra sveitarfélaga telur nauðsynlegt að fleiri ferðamenn komi til Íslands sem fyrst og vill breytingar á fyrirkomulagi skimana á Keflavíkurflugvelli.
Kjarninn 11. júlí 2020
Gunnar Hólmsteinn Ársælsson
Frekju og yfirgangi Ísraels engin takmörk sett
Kjarninn 11. júlí 2020
Sjávarútvegurinn hefur bætt við sig störfum á meðan hart hefur verið í ári hjá ferðaþjónustunni.
Ferðaþjónustan skreppur saman en sjávarútvegurinn er í sókn
Rúmlega helmingi færri störfuðu í ferðaþjónustu á síðasta ársfjórðungi miðað við árið á undan. Störfum í sjávarútvegi hefur hins vegar fjölgað um helming.
Kjarninn 11. júlí 2020
„Þegar dætrum mínum var ógnað, náðu þeir mér“
Þegar Guðrún Jónsdóttir gekk inn í Kvennaathvarfið árið 1988 til að taka sína fyrstu vakt mætti henni kasólétt kona með glóðarauga. Hún hafði gengið inn í heim sem hafði fram til þessa verið henni gjörsamlega hulinn. „Ég grét í heilan sólarhring.“
Kjarninn 11. júlí 2020
Eldishús með Aviary Pro 10 varpkerfi frá Hellmann sambærilegt kerfum sem verða í notkun að Vallá.
Stjörnuegg vill fjölga fuglum í allt að 95 þúsund að Vallá
Fyrirtækið Stjörnuegg hf. áformar breytingar á eldishúsum sínum að Vallá á Kjalarnesi sem yrðu til þess að hægt væri að koma þar fyrir 95 þúsund fuglum í stað 50 þúsund nú. Slíkum fjölda fylgja um 3.500 tonn af hænsnaskít á ári.
Kjarninn 11. júlí 2020
Kristján Þór Júlíusson, sjávarútvegs- og landbúnaðarráðherra.
Kvótaþak óbreytt í tillögum – sem og hvað aðilar þurfi að eiga hvor í öðrum til að teljast tengdir
Lokaskýrsla verkefnastjórnar um bætt eftirlit með fiskveiðiauðlindinni hefur litið dagsins ljós og hefur hún verið afhent Kristjáni Þór Júlíussyni, sjávarútvegsráðherra. Einn stjórnarmeðlimur setur sérstakan fyrirvara við skýrsluna.
Kjarninn 10. júlí 2020
Pottersen
Pottersen
Pottersen – 39. þáttur: Naumlega sloppið!
Kjarninn 10. júlí 2020
Meira eftir höfundinnMagnús Halldórsson
Meira úr sama flokkiFréttaskýringar
None