„Nýi Silkivegurinn“ tekur á sig mynd

Fyrsta vöruflutningalestin sem sem flytur vörur eftir „Nýja Silkiveginum“ hefur hafi för sína. Hún fer frá London til hafnarborgar á austurströnd Kína. Tilurð leiðarinnar, sem tekur 18 daga, er liður í því að styrkja stöðu Kína enn frekar.

Xi JInping, forseti Kína.
Xi JInping, forseti Kína.
Auglýsing

Í vik­unni lagði fyrsta vöru­flutn­inga­lestin af stað frá London til hafn­ar­borg­ar­inn­ar Yiwu á aust­ur­strönd Kína og mun hið tólf þús­und kíló­metra langa ferða­lag taka 18 daga. Lestin fer ­með fram hluta af hinum Nýja Silki­veg­i; gríð­ar­stóru sam­göngu- og inn­viða­neti sem tengir Kína við gjörvalla Evr­asíu.

Leið lest­ar­innar liggur í gegnum Vest­ur­-­Evr­ópu, Pól­land, Hvíta-Rúss­land, Rúss­land og Kasakstan og er ætlað að koma til Yiwu þann 27. apr­íl. Ferða­lagið tek­ur mun styttri tíma en hinar hefð­bundnu versl­un­ar­sjó­leiðir sem taka um einn mánuð og er enn einn áfang­inn í „One BeltOne Road“ (OBOR)-inn­viða­á­ætlun Kína sem ætlað er að bæta til muna versl­un­ar­netið sem tengir Kína við Evr­ópu, Mið-Asíu og Mið­aust­ur­lönd.

Sam­kvæmt kín­verskum stjórn­völdum mun landið fjár­festa um fjórar billjón­ir banda­ríkja­dala í þeim sex­tíu löndum eða svo sem eiga aðild að OBOR-­sam­starf­inu. Þó hún sé ekki að öllu leyti sam­bæri­leg má geta þess að Mars­hall-­á­ætlun Banda­ríkj­anna sem beindi inn­viða­fjár­fest­ingu til banda­manna þeirra í Evr­ópu eftir seinni heims­styrj­öld nam um 130 millj­arða ­Banda­ríkja­dali. OBOR-­á­ætl­unin er horn­steinn í utan­rík­is- og versl­un­ar­stefnu Xi Jin­p­ing, for­seta Kína, og hefur hún tök á því að breyta alþjóða­við­skipta­lands­lagi heims­ins; í dag eru tvö meg­in­versl­un­ar­svæði í heim­inum sem tengja Banda­ríkin við Evr­ópu ann­ars vegar yfir Atl­ants­hafið og Asíu hins vegar yfir Kyrra­hafið en OBOR-­á­ætl­unin mun hafa Kína sem mið­dep­il.

Auglýsing

Yfir sjó og land

Umfang OBOR-­á­ætl­un­ar­innar er gríð­ar­stórt og sam­anstendur af versl­un­ar­net­i, sam­göngu- og inn­viða­upp­bygg­ingu og auð­linda- og fram­leiðslu­verk­efn­um. Olíu- og gasleiðslur á milli Kína og fjöl­margra Mið-Asíu­ríkja á borð við Kasakstan og Túrk­menistan, ásamt stækkun leiðslna á milli Kína og Rúss­lands er ætlað að stór­auka aðgengi Kína að orku­auð­lindum og gera sam­tímis Mið-Asíu­ríki ekki jafn háð Rúss­landi til útflutn­ings. Fjár­fest­ingar í lest­ar­sam­göngum á þvers og kruss um Evr­asíu ásamt upp­bygg­ingu af vöru­flutn­inga­mið­stöðvum á borð við Khor­gos á landa­mærum Kína og Kasakstan er ætlað að gera land­flutn­ingar að raun­hæfum val­kosti við flug- og sjó­flutn­inga og sam­tímis stuðla að iðn­að­ar­upp­bygg­ing­u ­með fram versl­un­ar­leið­unum í löndum sem hafa orðið fyrir barð­inu á lágu olíu­verði und­an­farin ár.

TPP-samningunum var mótmælt mjög víða um heim. Donald Trump ákvað að draga Bandaríkin út úr þeim eftir að hann tók við sem forseti. Sú ákvörðun er talin hafa styrkt stöðu Kínverja á Kyrrhafssvæðinu mjög. Þá hafa OBOR-fjár­fest­ingar einnig átt sér stað víð­ar. Fjár­fest­ingar hafa átt sér stað í innviðum í hafn­ar­borg­inni Pira­eus í Grikk­landi og bygg­ing háhraðalest­ar­leiða þaðan til Ung­verja­lands og Þýska­lands eru í bígerð. Þá hafa kín­verskar fjár­fest­ingar flætt til inn­viða­upp­bygg­ingar í Pakís­tan í gegn­um China-Pakistan Economic Corridor (CPEC)-á­ætl­un­ina svoköll­uðu til að auð­velda vöru­flutn­inga til hafnar og þannig draga úr vægi sjó­flutn­inga um Malakka­sundMeðal ann­arra borga sem nefndar eru sem hluti af OBOR-­á­ætl­un­inni eru Ist­an­búlDuis­burgRott­er­dam, Fen­eyj­ar, NaíróbíKólombó og Kúala Lúmpúr. Að svo stöddu er áætl­unin til­tölu­lega óskýr hvað varðar upp­hæðir og tímara­mma enda eru umsvif hennar gríð­ar­leg. 

Hvað liggur að baki?

Ástæður OBOR-­á­ætl­un­ar­innar eru margar og eru bæði af efna­hags­legum og póli­tískum toga. Kín­verjar eru aldr­andi þjóð þar sem með­al­aldur hefur auk­ist hratt vegna fjöl­skyldu­skipu­lags­stefnu stjórn­valda. Þessi lýð­fræði­lega þróun sam­hliða miklum hag­vexti setur þrýst­ing á stjórn­völd til að reyna að auka meðal fram­leiðslu á íbúa. Ein hugs­unin á bak­við OBOR-­á­ætl­un­ina er að færa lág­kostn­að­ar­fram­leiðslu, sem var und­ir­staða hag­vaxtar í Kína í ára­tugi, til landa þar sem launa­kostn­aður er lægri og ein­beta sér að vand­aðri fram­leiðslu inn­an­lands. Einnig hvetja kín­versk stjórn­völd fyr­ir­tæki til að fjár­festa erlendis til þess að geta flutt út hluta af yfir­fram­leiðslu lands­ins á iðn­að­ar­vörum á borð við stál og þung­iðn­að­ar­búnað og minnka vægi inn­viða­fjár­fest­inga inn­an­lands sem hluta af efna­hag lands­ins ­með því að flytja út fjár­magn til slíkra fjár­fest­inga.

Þá líta kín­versk stjórn­völd á OBOR sem leið til að auka við­skipta­völd sín og ítök sem hluta af utan­rík­is­stefnu lands­ins. Kína hefur sett á lagg­irnar fjöl­margar stofn­anir til að halda utan um fjár­veit­ingar til inn­viða­verk­efna og má þá helst nefna Inn­viða­fjár­fest­inga­banka Asíu (AIIB) – sem Ísland er stofn­að­ili að – sem settur var á lagg­irnar í fyrra með eitt hund­rað millj­arða ­Banda­ríkja­dali í stofnfé og Silk Road Fund, sem í eru um fjöru­tíu millj­arð­ar­ ­Banda­ríkja­dal­ir. Xi Jin­p­ing von­ast til að auka and­virði versl­unar við OBOR-­ríkin um tvær og hálfa billjón á næstu tíu árum og vanda betur kín­verskar fjár­fest­ingar erlend­is. Þar er verið að miða við inn­viða­fjár­fest­ingar á fyrsta ára­tug þess­arar ald­ar, sem voru að miklu leyti í Afr­íku og Suð­ur­-Am­er­íku, og skil­uðu oft á tíðum tak­mörk­uðum efna­hags­legum og póli­tískum ávinn­ingi.

Metn­að­ur­inn á bak við O­BOR-­á­ætl­un­ina og Nýja Silki­veg­inn er mik­ill og gefur Kína færi á að styrkja stöðu sína enn frekar sem drif­krafts alþjóða­við­skipta og hnatt­væð­ing­ar, sér­stak­lega í kjöl­far þess að TPP-frí­versl­un­ar­við­ræð­urnar sem Banda­ríkin áttu við fjöl­mörg lönd í kringum Kyrra­haf­ið, en þó ekki með Kína, runnu út í sand­inn. Fjár­magn, inn­viða­kunn­átta, efna­hags­leg þróun innan Kína, og gíf­ur­leg þörf á inn­viða­fjár­fest­ingum í Asíu og Afr­íku gera það að verkum að OBOR-­á­ætl­unin gæti verið lyk­ildrif­kraftur í heims­hag­kerf­inu næstu ár og ára­tugi.

Ert þú í Kjarnasamfélaginu?

Kjarninn er opinn vefur en líflínan okkar eru frjáls framlög frá lesendum, Kjarnasamfélagið. Sú stoð undir reksturinn er okkur afar mikilvæg.

Með því að skrá þig í Kjarnasamfélagið gerir þú okkur kleift að halda áfram að vinna í þágu almennings og birta vandaðar fréttaskýringar, djúpar greiningar á efnahagsmálum og annað fréttatengt gæðaefni. 

Kjarninn hefur verið til taks fyrir kröfuharða lesendur undanfarin sjö ár og við ætlum okkur að standa vaktina áfram. 

Fyrir þá sem nú þegar eru stoltir styrkjendur Kjarnans þá leyfum við okkur að benda á að hægt er að óska eftir að hækka mánaðarlega framlagið með því að senda póst á takk@kjarninn.is


Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Félagsmiðlarnir Facebook og Twitter lágu undir ámæli í vikunni sem leið fyrir að hefta dreifingu fréttar frá New York Post.
Hliðverðirnir sýna klærnar
Vafasöm frétt í New York Post um Biden-feðgana Joe og Hunter og viðbrögð Facebook og Twitter við henni hafa vakið upp umræðu um ægivald félagsmiðlanna yfir þeim upplýsingum sem almenningur hefur fyrir augum á internetinu.
Kjarninn 20. október 2020
Icelandair ætlar að fljúga til 32 áfangastaða
Flugfélagið gerir ráð fyrir 25 til 30 prósentum færri sætum næsta sumar miðað við í fyrra, en stefnir þó á að fljúga til 22 borga í Evrópu og tíu í Norður-Ameríku.
Kjarninn 20. október 2020
Guðrún Þórðardóttir
Hvers vegna kostar 5.000 krónur að lesa vísindagrein?
Kjarninn 20. október 2020
Þórarinn Eyfjörð
Nýsköpunarmiðstöð Íslands – framúrskarandi stofnun
Kjarninn 20. október 2020
Skjálftinn varð um fimm kílómetra vestur af Seltúni.
Skjálftinn: Engar tilkynningar um meiðsli á fólki eða tjón á mannvirkjum
Óvissustig almannavarna hefur verið í gildi á Reykjanesi vegna landriss á svæðinu frá því í janúar.
Kjarninn 20. október 2020
Forsætisráðherra var brugðið, sem eðlilegt er.
Forsætisráðherra í beinni: „Guð minn góður, það er jarðskjálfti“
Katrín Jakobsdóttir forsætisráðherra var í beinni útsendingu á YouTube-rás bandaríska blaðsins Washington Post að ræða kórónuveirufaraldurinn þegar jarðskjálfti af stærðinni 5,6 reið yfir kl. 13:43 í dag.
Kjarninn 20. október 2020
Stór jarðskjálfti vestur af Krýsuvík
Jarðskjálfti, 5,6 að stærð samkvæmt Veðurstofu Íslands, fannst vel á höfuðborgarsvæðinu kl. 13:43 í dag. Upptök skjálftans voru vestur af Krýsuvík á Reykjanesi. Allt skalf og nötraði á Alþingi.
Kjarninn 20. október 2020
Stjórnmálamenn ræddu um sóttvarnaráðstafanir á þingi í gær.
„Sóttvarnareglur ríkisins eru þunglamalegar og dýrar“
Sjálfstæðisflokkurinn deilir þeim orðum Sigríðar Á. Andersen að opinberar sóttvarnareglur séu „þunglamalegar og dýrar“ á meðan að einstaklingsbundnar sóttvarnir séu áhrifaríkar. Líftölfræðingur segir einstaklingsbundnar aðgerðir ekki duga einar og sér.
Kjarninn 20. október 2020
Meira eftir höfundinnOddur Stefánsson
Meira úr sama flokkiFréttaskýringar
None