Mynd: Úr safni

Kaupþing felldi niður bótamál gegn fyrrverandi stjórnendum

Kaupþing ehf. samdi í september í fyrra við tryggingafélög vegna stjórnendaábyrgða sem bankinn hafði keypt fyrir bankahrun til að tryggja sig fyrir atferli stjórnenda. Í kjölfarið, seint á árinu 2018, felldi félagið niður fimm dómsmál sem það hafði höfðað gegn fyrrverandi stjórnendum Kaupþings. Núverandi stjórnendur félagsins neita að tjá sig um dómsmálin sem voru felld niður.

Kaup­þing ehf., eign­ar­halds­fé­lagið sem myndað var utan um eft­ir­stand­andi eignir Kaup­þings banka, náði sam­komu­lagi við vátryggj­endur í sept­em­ber 2018 um stjórn­enda­á­byrgðir fyrir árin 2008 og 2009 sem keypt hafði verið af Kaup­þingi á árinu 2008. Sam­komu­lagið var í tengdum „ við marg­vís­legan ágrein­ing aðila varð­andi umfang og gildi vátrygg­ing­ar­inn­ar.“

Þetta kemur fram í árs­reikn­ingi Kaup­þings ehf. fyrir árið 2018. 

Í árs­reikn­ingnum segir að í kjöl­far sam­komu­lags­ins hafi fimm dóms­mál milli Kaup­þings og vátryggj­enda felld nið­ur. Þar segir enn fremur að Kaup­þing hafi jafn­framt fellt niður þrjú mál á hendur fyrr­ver­andi stjórn­endum félags­ins sem rekin voru fyrir hér­aðs­dómi Reykja­vík­ur. 

Kjarn­inn sendu fyr­ir­spurn á Kaup­þing og bað um upp­lýs­ingar um ann­ars vegar um hvað hafi falist í sam­komu­lag­inu við vátryggj­end­urna og hins vegar um hvaða mál gegn hvaða fyrr­ver­andi stjórn­endum hefðu verið felld nið­ur. 

Í svari starfs­manns félags­ins sagði: „Kaup­þing er ekki reiðu­búið að tjá sig um þau dóms­mál sem felld hafa verið niður né að veita nán­ari upp­lýs­ingar um sam­komu­lagið við vátryggj­end­ur.“

Ágrein­ingur sem staðið hefur yfir árum saman

Á vef Hér­aðs­dóms Reykja­víkur má hins vegar finna dóm í alls fjórum málum sem þing­fest voru 25. sept­em­ber 2014 þar sem Kaup­þing stefndi nokkrum erlendum trygg­inga­fé­lög til greiðslu hárra upp­hæða vegna stjórn­enda­á­byrgð­ar­trygg­inga sem keyptar hefðu verið í gegnum vátrygg­ing­ar­miðl­ar­ann Howden ins­urance Brokers Ltd. snemma árs 2008. ­Dóm­arnir eru frá því í mars 2017.

Um var að ræða trygg­ingu vegna brota starfs­manna, trygg­ingu vegna tölvu­glæpa og starfs­á­byrgð­ar­trygg­ingu. Eftir að Fjár­mála­eft­ir­litið tók yfir Kaup­þing haustið 2008 reyndi vátrygg­ing­ar­miðl­ar­inn að fella trygg­ing­arnar úr gildi og end­ur­greiða þau iðgjöld sem greidd höfðu ver­ið. Það var gert með ávísun sem send var til Kaup­þings í apríl 2012. 

Kaup­þing hafn­aði þessu og gerði þess í stað bóta­kröfu vegna nokk­urra fyrr­ver­andi stjórn­enda Kaup­þings og eins hlut­hafa. Sam­hliða rak félagið mál gegn þessum sömu aðilum fyrir dóm­stól­um. Kaup­þing tap­aði mál­inu á þeim for­sendum að krafa félags­ins gagn­vart trygg­inga­fé­lög­unum væri fyrnd. Ástæðan væri m.a. sú að fyrn­ing­ar­frestur hefði haf­ist þegar skýrsla Rann­sókn­ar­nefndar Alþing­is, sem opin­ber­aði flest allt sem átti sér stað inni í bönk­unum fyrir hrun, kom út í apríl 2010 en krafan hefði ekki verið sett fram fyrr en seint á árinu 2014.

Ljóst er þó á upp­lýs­ing­unum sem fram komu í árs­reikn­ingi Kaup­þings fyrir árið 2018 að dóms­málin voru enn lif­andi þegar sam­komu­lag náð­ist um þau í sept­em­ber í fyrra.

Lán og greiðslur til einka­hluta­fé­lags for­stjóra

Í nið­ur­stöðum Hér­aðs­dóms Reykja­víkur í ofan­greindum fjórum málum kemur fram hvaða mál Kaup­þing hafði höfð­að, og rekið fyrir dóm­stóln­um, gegn fyrr­ver­andi stjórn­endum og stjórn­ar­mönnum bank­ans, vegna þeirrar hátt­semi sem Kaup­þing taldi sig eiga rétt á bótum fyr­ir, annað hvort frá trygg­inga­fé­lög­unum eða ein­stak­ling­unum sem sýndu af sér þá hátt­semi.

Þar sagði að eitt málið hafi snú­ist um lán­veit­ingar Kaup­þings til Kjal­ars, félags Ólafs Ólafs­son, eins stærsta eig­anda bank­ans fyrir hrun. Kaup­þing ehf. höfð­aði á sínum tíma skaða­bóta­mál á hendur sjö fyrr­ver­andi stjórn­endum og stjórn­ar­mönnum í bank­anum vegna þess­arar lán­veit­ingar og krafð­ist 381 milljón evra greiðslu. Þeir voru fyrr­ver­andi stjórn­end­urnir Bjarki H. Diego, Guð­mundur Þór Gunn­ars­son og Hreiðar Már Sig­urðs­son og fyrr­ver­andi stjórn­ar­menn­irnir Gunnar Páll Páls­son, Hjör­leifur Þór Jak­obs­son, Bjarn­freður Ólafs­son, og Sig­urður Ein­ars­son. Fallið var frá mála­rekstri geng Hjör­leifi Þór Jak­obs­syni með bréfi sem sent var til hans 18. mars 2013. 

Annað málið sner­ist um hátt­semi Hreið­ars Más Sig­urðs­son­ar, fyrr­ver­andi for­stjóra Kaup­þings, og eig­in­konu hans vegna lán­veit­ing til félags­ins Hreið­ars Más Sig­urðs­sonar ehf. Kaup­þing taldi að hjónin hefðu með sak­næmum og ólög­mætum hætti bakað Kaup­þingi tjóni með því að koma því til leiðar að bank­inn ráð­staf­aði fjár­munum beint til for­stjór­ans fyrr­ver­andi án þess að hann bæri per­sónu­lega ábyrgð á því að end­ur­greiða þá. Bótakrafan í mál­inu var 933 millj­ónir króna auk vaxta.

12,8 millj­arða lán og greiðsla á kostn­aði vegna hús­næðis

Þriðja málið sem Kaup­þing höfð­aði, með stefnu sem var útgefin 1. októ­ber 2012, sner­ist um 12,8 millj­arða króna lán­veit­ingu til félags­ins Ger­land, sem var í eigu Ólafs Ólafs­son­ar. Þar var Hreið­ari Má og Ólafi upp­haf­lega stefnt til að greiða Kaup­þingi tæpa 12,9 millj­arða króna auk vaxta. Málið var upp­haf­lega fellt niður árið 2014 en ný stefna gefin út síðar það sama ár þar sem sömu kröfur voru settar fram. Árið 2017 var fallið frá kröfum á hendur Ólafi í mál­in­u. 

Fjórða málið sner­ist síðan um greiðslur til Sig­urðar Ein­ars­son­ar, sem var starf­andi stjórn­ar­for­maður Kaup­þings fyrir banka­hrun, vegna greiðslna á kostn­aði vegna hús­næðis sem hann bjó í í London. Nánar til­tekið keypti Sig­urður fast­eign í London sem bank­inn greiddi svo skatta, gjöld og annan kostnað af auk þess sem hann fékk greidda leigu fyrir eigin afnot af fast­eign­inni. Kaup­þing taldi að þessar greiðslur hefðu ekki verið sam­þykktar í stjórn bank­ans áður en hann féll og hefðu því ekki átt rétt á sér. Alls sner­ist málið um 80 millj­ónir króna.

Leið­rétt­ing:Við frétta­skýr­ing­una hefur verið bætt upp­lýs­ingum um að skila­nefnd Kaup­þings hefði fallið frá stefnu gegn Hjör­leifi Þór Jak­obs­syni þann 18. mars 2013 eftir að upp­lýs­ingar bár­ust um það.  

Styrkir þú Kjarnann?

Kjarninn reiðir sig á framlög lesenda. Með því að styrkja Kjarnann mánaðarlega tekur þú þátt í að halda úti öflugum fjölmiðli.

Kjarninn hefur verið til taks fyrir kröfuharða lesendur í sjö ár og býður almenningi upp á vandaða umfjöllun þar sem áhersla er á gæði og dýpt.  

Ef þú ert nú þegar styrkjandi leyfum við okkur að benda á að hægt er að óska eftir að hækka styrkinn með því að senda póst á takk@kjarninn.is


Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Meira eftir höfundinnÞórður Snær Júlíusson
Meira úr sama flokkiFréttaskýringar