Einleikjasaga Íslands

Elfar Logi Hannesson er heltekinn af einleikjum. Hann vill skrifa sögu íslenskra einleikja og safnar fyrir því á Karolina fund. Söfnuninni lýkur í næstu viku.

Sigurður Sigurjónsson í einleiknum Maður sem heitir Ove.
Sigurður Sigurjónsson í einleiknum Maður sem heitir Ove.
Auglýsing

Elfar Logi Hannesson, höfundur Einleikjasögu Íslands, hefur verið með einleiki á heilanum allt frá því hann lenti óvænt í því að leika einn. Eftir að Elfar flutti aftur vestur eftir erfiða sambúð við Reykjavík þá tók hann litla leikhúsið sitt með sér, Kómedíuleikhúsið og hugðist starfrækja það þar vestra. En þegar þangað var komið komst hann að því að hann var eini atvinnuleikarinn búandi á Vestfjörðum og því kom ekkert annað til greina en að setja upp einleik. 

Síðan hefur Elfar Logi nánast ávallt verið einn á sviðinu. Árið 2004 stofnaði hann Act alone einleikjahátíðina sem hefur verið haldin árlega síðan og er nú orðin ein vinsælasta listahátíð landsbyggðarinnar. Tilgangur hátíðarinnar er fyrst og fremst sá að kynna hið einstaka einleikjaform fyrir landanum sem og gestum er sækja okkur heim. Kómedíuleikhúsið er útgefandi Einleikjasögu Íslands og er fyrsta og eina atvinnuleikhús Vestfjarða. Leikhúsið hefur sett upp um 40 leikverk þeirra þekktust eru Gíslarnir tveir, Gísli Súrsson og Gísli á Uppsölum. Svo segja má að Kómedían sé í Gíslatöku og unnir því bara vel. Kjarninn hitti Elfar Loga og tók hann tali.

Auglýsing

Hvaða merkingu hefur það að skrá sögu einleikja á Íslandi?

„Einleikurinn hefur sannlega verið partur af hinum íslenska listalífi líklega bara alveg frá landnámi. Vissulega hefst einleikjasagan íslenska strax þegar land byggðist því eins og við vitum þá er lífið ekki bara saltfiskur og puð, eitthvað verður nú að hafa til skemmtan til að komast í gegnum 24 stundirnar. Þá sem nú var ávallt einn, ef ekki fleiri, sem var meira fyrir það að leika en að vinna. Féll það einmitt í hins leikglaða að hafa ofan af fyrir blessuðu fólkinu að dagstriti loknu segja þeim sögur, kvæði, syngja og spila. 

Með þessum hætti varðveittust einmitt Íslendingasögurnar, sagðar kynslóð fram af kynslóð, þar til þær voru loks skráðar á bókfell. Þrátt fyrir langa og einstaka sögu einleikjalistarinnar á Íslandi hefur ekki mikið fyrir henni farið og kannski einkum vegna þess að aðeins einn leikari er í hverju verki og fá því leikirnir jafnan minna umtal og fjölmiðla athygli en hinn mannfrekari leikverk. 

Það var því ekkert annað að gera en að einleikari færi bara í það að skrá söguna og hefur sú vinna staðið yfir í líklega áratug og er nú tilbúin. Nú er bara að vona að við náum fullu húsi í Karolina fund söfnun okkar annars náum við ekki að styðja og prenta og bókin fær ekki fætur. En við lifum ekki bara í draumi heldur í voninni og erum bjartsýn.“

Eru til mismunandi gerðir einleikja?

Kápa bókarinnar.„Einleikurinn er sannarlega fjölbreytt listform þó margir telji kannski í fyrstu þetta vera einhæft og einfalt. Það er einleikurinn akkúrat ekki. Eina reglan er að það sé aðeins einn leikari, listamaður, á senunni, allt hitt er opið. Þannig getur einleikurinn verið einfalt sögumannsverk yfir í það að vera uppistand og allt í hátæknilegt dramatískt verk. Inn í þetta getur fléttast dans, tónlist og ég veit ekki hvað. Möguleikarnir eru svo margir það er bara að láta hugann fara á flug. Ef svo skemmtilega vill til að ef Einleikjasagan kemur út, nú vantar aðeins 53. prósentur uppá að ræsa prentvélar, þ.e. þegar þessu er svarað, þá má lesa hve fjölbreyttur einleikurinn er. Í bókinni er sagt frá sagnamönnum fyrstu aldar, frá förueinleikurum sem flökkuðu á milli bæja og skemmtu fólki og fengu að launum mat og bedda. Einnig er sagt frá sýniseinleikurum þ.e. listamönnum sem hafa verið til sýnis má þar nefna Jóhann risa Pétursson og loks fer sagan inn í leikhúsið þar sem einleikurinn hefur átt sífellt meiri vinsælda að fagna einkum hin seinni ár.“

Að hvaða leyti er einleikur öðruvísi sýning en sú sem inniheldur fleiri leikara?

„Þetta er sannarlega góð spurning. Munurinn felst í raun í nokkrum orðum svarsins. Eini munurinn er sá að það er aðeins einn leikari á sviðinu í stað fleiri. Já, ég veit þetta er alveg einleikið en samt alveg satt.“

Hægt er að skoða verkefnið hér.

Styrkir þú Kjarnann?

Kjarninn reiðir sig á framlög lesenda. Með því að styrkja Kjarnann mánaðarlega tekur þú þátt í að halda úti öflugum fjölmiðli.

Kjarninn hefur verið til taks fyrir kröfuharða lesendur í sjö ár og býður almenningi upp á vandaða umfjöllun þar sem áhersla er á gæði og dýpt.  

Ef þú ert nú þegar styrkjandi leyfum við okkur að benda á að hægt er að óska eftir að hækka styrkinn með því að senda póst á takk@kjarninn.is


Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Árvakur hf. gefur út Morgunblaðið, mbl.is og útvarpsstöðina K100.
Útgáfufélag Morgunblaðsins tapaði 75 milljónum þrátt fyrir 100 milljóna ríkisstyrk
Tap Árvakurs, útgáfufélags Morgunblaðsins, minnkaði um 135 milljónir á milli ára. Framkvæmdastjóri fyrirtækisins þakkar veigamiklum hagræðingaraðgerðum fyrir það að reksturinn hafi batnað þrátt fyrir veirufaraldurinn.
Kjarninn 26. júlí 2021
Joe Biden Bandaríkjaforseti.
Bandaríkin ætla að halda ferðabanni gagnvart Evrópu til streitu enn um sinn
Íslendingar og aðrir Evrópubúar munu ekki geta sótt Bandaríkin heim alveg á næstunni án þess að hafa sérstakar undanþágur. Í ljósi útbreiðslu delta-afbrigðis kórónuveirunnar hefur Bandaríkjastjórn ákveðið að halda núverandi ferðatakmörkunum í gildi.
Kjarninn 26. júlí 2021
Eyþór Eðvarðsson
Fjórar spurningar um loftslagsmál sem kjósendur þurfa að fá svar við
Kjarninn 26. júlí 2021
Þrettán starfsmenn Landspítalans í einangrun
Um helgina komu upp smit hjá starfsmönnum í nokkrum starfseiningum Landspítala. Rakning er langt komin og þrettán starfsmenn eru komnir í einangrun og nokkur fjöldi starfsmanna og sjúklinga í sóttkví.
Kjarninn 26. júlí 2021
Benedikt Jóhannesson, einn stofnenda Viðreisnar, mun starfa áfram með flokknum.
Sættir hafa náðst hjá Viðreisn og Benedikt starfar áfram innan flokksins
Benedikt Jóhannesson fyrrverandi formaður Viðreisnar greinir frá því í dag að samkomulag hafi náðst um að hann starfi áfram með flokknum.
Kjarninn 26. júlí 2021
Meirihluti þjóðarinnar er bólusettur og meirihluti þeirra sem eru að greinast með veiruna er bólusettur.
116 óbólusettir greinst á einni viku
Um 64 prósent þeirra sem eru með COVID-19 á landinu eru á aldrinum 18-39 ára. Flestir sem greinst hafa síðustu daga eru bólusettir en 116 óbólusettir einstaklingar hafa greinst með veiruna á einni viku.
Kjarninn 26. júlí 2021
Þórður Snær Júlíusson
Endalok tálmyndar um endurkomu hins eðlilega lífs
Kjarninn 26. júlí 2021
Himinn og haf skilja fátækari ríki heims og þau ríkari að þegar kemur að bólusetningum.
Þórólfur: Hægt að hafa margar skoðanir á siðferði bólusetninga
Að baki þeirri ákvörðun að gefa fólki bólusettu með Janssen örvunarskammt býr að sögn sóttvarnalæknis sú stefna að reyna að bólusetja sem flesta hér á landi með áhrifaríkum hætti. 1,32 prósent íbúa fátækustu ríkja heims hafa verið bólusett.
Kjarninn 26. júlí 2021
Meira úr sama flokkiFólk