Karolina Fund: Vatnið, gríman og geltið

Vatnið, gríman og geltið er saga af þunglyndi, sjálfsvígstilraunum, dulúð vatnsins, grímunum sem við berum öll og geltandi, svörtum hundum. Sagan er byggð á upplifun höfundar á geðsjúkdómum.

karomyndinapríl.jpg
Auglýsing

Silja Björk er 27 ára skúffu­skáld og ötull tals­maður geð­heil­brigð­is­mála. Hún hefur skrifað fjölda greina um mál­efn­ið, veitt ótal við­töl og var þátt­tak­andi í sjón­varps­þátt­un­um Bara geð­veik,sem voru sýndir á Stöð 2 haustið 2016. Hún er einnig einn stofn­andi #éger­ekkita­bú ­sam­fé­lags­miðla­bylt­ing­ar­innar og hélt fyr­ir­lestur á TEDx ráð­stefnu í Hörpu vorið 2014, um upp­lifun mína af sjálfs­vígs­hugs­un­um. Fyr­ir­lest­ur­inn er titl­aður „The Ta­boo of Depression" og má finna á YouTu­be og er fyr­ir­lest­ur­inn með rúm 140.000 áhorf.

Bókin er sjálfsævi­skeiðs­saga og ákvað Silja Björk að gefa hana sjálf út til að halda sann­leiks­gildum sög­unn­ar. ­Mark­mið söfn­un­ar­innar er að safna fyrir yfir­lestri, rit­stjórn og umbroti bók­ar­inn­ar, útgáfu hennar og litlu ­fögn­uð­ar­teiti. SIlja Björk byrj­að­i að skrifa þessa bók fyrir sex árum, löngu áður en hún vissi að þetta gæti orðið bók. Henni leið mjög illa eftir inn­lögn­ina á geð­deild og þurfti að koma til­finn­ing­unum frá sér og not­aði skrifin til þess. 

Auglýsing
Eftir rúm­lega ár af skrifum ákvað hún að einn dag­inn skyldi þessi bók koma út. Nú þegar hand­ritið er nán­ast til­búið var ekk­ert henni að van­bún­aði að hefja hóp­fjár­mögnun og bíður hún spennt eftir að söfn­unin náist.

Hvernig vakn­aði hug­myndin að verk­efn­inu?

„Ég er greind með þung­lyndi og kvíða og sum­arið 2013 reyndi ég að fremja sjálfs­víg og end­aði í kjöl­farið inni á geð­deild. Eftir þetta mikla áfall, að reyna sjálfs­víg og vera lögð inn, fannst mér ég þurfa að skrifa frá mér hugs­anir mín­ar. Ég byrj­að­i ein­fald­lega bara á því að setj­ast fyrir framan tölv­una og skrifa án þess að hugsa. Ég greip í skrifin þegar mér leið illa eða þegar ég þurfti að vinna úr ein­hverju, sam­bands­slit­um, geð­deild­inni, sjálfs­vígs­hugs­un­unum og hvernig leið mín lá þang­að. Það var ekki fyrr en ári eftir að ég hafði skrifað fyrstu setn­ing­arnar að ég las yfir text­ann almenni­lega og hugs­aði með mér að þetta gæti kannski orðið að bók. Síðan þá hef ég unnið í hand­rit­inu, síð­ustu sex ár eða svo, bætt við, breytt og tekið út og ég held að þessi langi tími með hand­rit­inu sé engin til­vilj­un. Ég hef þroskast mikið og lært á þessum tíma, ég hef aðra sýn á atburð­ina og það gefur mér vald á text­anum sem ég hafði kannski ekki fyrst eftir geð­deild­ina. 

Verk­efnið er bók. Bókin fjallar um eins og áður seg­ir, geð­sjúk­dóma og afleið­ingar sjálfs­vígstil­rauna. Þetta er sagan mín, hún er öll sönn en ég leyfi mér að skreyta frá­sögn­ina á ljóð­rænan hátt. Vatn­ið, gríman og geltið er því ekki þurr ævi­saga og upp­taln­ing á sjúk­dóms­ein­kennum heldur fágæt inn­sýn í hug­ar­heim veikrar konu á erf­iðum tím­um. Ég tala um allt og ekk­ert, gjör­sam­lega hisp­urs­laust og í bók­inni leyn­ast ýmis leynd­ar­mál sem ég hef engum sagt. Tit­ill­inn er vísun í þrjár meg­in­mynd­lík­ingar sem ég vinn með í text­an­um, vatnið táknar eilífa hringrás lífs­ins, von­ina og end­ur­fæð­ingu. Grím­urnar vísa í þær grímur sem við berum sem sjúk­ling­ar, grímur sem við notum til að fela veik­indi okkar og van­líðan og geltið er vísun í gam­al­gróna ­mynd­lík­ingu þess að þung­lyndið sé eins og að eiga svartan hund, sem eltir þig um allt og ásækir þig. Bókin er þannig ljóð­ræn og fag­ur­fræði­lega frá­brugðin hefðbundnum ævi­sögu­frá­sögn­um. 

Margar hendur vinna létt verk og ég hefði aldrei getað staðið að þessu verk­efni ef ekki væri fyrir stuðn­ing frá fjöl­skyldu minni og vinum sem hafa lesið hand­ritið spjald­anna á milli í gegnum árin og komið með góða punkta. Það hefur ekki verið auð­velt, enda eru kaflar um fjöl­skyld­una mína og vin­konur mín­ar, og það er örugg­lega ekki auð­velt að lesa svona um sjálfan sig. Bókin hefur hjálpað okkur í sam­ein­ingu að takast á við áfallið og til­finn­ingar okkar og ég vona að það verði inn­blástur fyrir les­endur mína. Ég vil líka þakka Ísak, kærast­anum mínum og teym­inu mínu, þeim Frank og Sillu sem hafa hjálpað mér að setja upp sam­fé­lags­miðla­her­ferð fyr­ir­ Karol­ina Fund. Það koma kynn­ing­ar­mynd­bönd á næstu vikum sem verður spenn­andi að fylgj­ast með, þar sem ég ræði við þrjá þekkta geð­sjúk­linga um geð­heil­brigð­is­mál. 

Ég vil síðan þakka stuðn­ing ykkar allra sem styrkið verk­efn­ið, það er ómet­an­legt að hafa tæki­færi til þess að láta drauma sína ræt­ast á þennan hátt og ég hlakka til að geta boðið í útgáfu­teiti og áritað bæk­urnar fyrir ykk­ur!“

Hér er hægt að skoða og styrkja verk­efn­ið.



Ekkert nýtt úr gömlu
Ekkert lát er á mótmælum almennings í Alsír. Eftir að forsetinn lét af völdum hefur reiði mótmælenda beinst að ráðherrum og öðrum valdamönnum.
Kjarninn 21. apríl 2019
Basil hassan
Dani undirbjó mörg hryðjuverk
Tilviljun réði því að hryðjuverk, sem Dani að nafni Basil Hassan undirbjó, mistókst. Ætlunin var að granda farþegaþotu. Basil Hassan hafði, ásamt samverkamönnum sínum, mörg slík hryðjuverk í hyggju.
Kjarninn 21. apríl 2019
Flóttafólk mótmælti 13. febrúar síðastliðinn.
Skert aðgengi fyrir flóttafólk að íslensku menntakerfi
Af 82 flóttamönnum sem tóku þátt í þarfagreiningu Rauða krossins í Reykjavík eru einungis 5% í námi, en 43% eiga í erfiðleikum með að komast í nám.
Kjarninn 20. apríl 2019
Guðni Karl Harðarson
Í krafti fjöldans
Kjarninn 20. apríl 2019
Skoða skattalegt umhverfi þriðja geirans
Starfshópur á að skoða hvort að skattalegar ívilnanir geti hvatt einstaklinga og fyrirtæki til að styrkja félög sem falla undir þriðja geirann. Dæmi um félög sem gætu notið góðs af mögulegum breytingum eru björgunarsveitir, íþróttafélög og mannúðarsamtök.
Kjarninn 20. apríl 2019
Það helsta hingað til: WOW air fer á hausinn með látum
Kjarninn tók saman helstu fréttamál íslensks samfélags á fyrstu mánuðum ársins 2019. Ein stærsta frétt ársins hingað til er án efa gjaldþrot WOW air eftir langvinnt dauðastríð sem fór fram fyrir opnum tjöldum.
Kjarninn 20. apríl 2019
Koma svo!
Koma svo!
Koma svo - Salt og ... paprika
Kjarninn 20. apríl 2019
Advania
Ríkið greiddi Advania rúman milljarð vegna tölvukerfa í fyrra
Upplýsingatæknifyrirtækið Advania fékk greiddan rúman milljarð fyrir rekstur og hýsingu tölvukerfa ríkisins árið 2018. Þar af greiddi ríkið 635 milljónir vegna tölvukerfisins Orra.
Kjarninn 20. apríl 2019
Meira úr sama flokkiFólk