#kjaftæði

Fögur er Skeifan

Bryndís Eva Ásmundsdóttir

Ég bý í Bústaða­hverf­inu. 108 4li­fe. Gekk í Réttó, kenni þar núna og myndi deyja fyrir Vík­ing (ok nei, en þið skilj­ið). Mér þykir und­ur­vænt um Kúl­una sem kom mér í gegnum grunn­skóla með sínum hund­rað og fimm­tíu króna pulsutil­boðum með súper­dós og faldi mig sam­vinnu­fús í úti­hlaupum í leik­fimi. Eins ber ég óeðli­lega heitar til­finn­ingar til hita­veitu­stokks­ins sem liggur gegnum hverf­ið, heldur mér hjólandi allan árs­ins hring í snjó­leysi sínu og veit öll mín leynd­ar­mál. 

Auð­vitað reyni ég svo eins og frekast er hægt að versla í heima­byggð og þar leyn­ist líka allskyns snilld. Besti pítsu­staður lands­ins kúrir í hinum forn­fræga versl­un­ar­kjarna Gríms­bæ, Vest­ur­bæj­arís­búðin hímir átta­villt en hreint ágæt­lega sótt á Grens­ás­veg­inum ásamt prýðis kjöt­búð og dýra­lækn­inum sem framdi fok­dýran keis­ara­skurð á kett­inum mínum í fyrra. Sam­visku­söm versla ég við öll þessi fyr­ir­tæki þrátt fyrir að van­treysta aðeins kjöt­búð við hlið­ina á dýra­lækn­i. 

Fiski­kóng­ur­inn á Soga­veg­inum er yfir með­al­lagi hress og myndi fús selja mér fisk ef fjöl­skyldan æti slíkt. Stundum kaupi ég samt af honum humar, það gleður í góðra vina hópi. Efst á Rétt­ar­holt­inu er upp­á­halds stað­ur­inn minn, á hita­veitu­stokknum góða bak við íþrótta­hús­ið. Þar sé ég til allra átta og yfir gjör­vallt ríki mitt. Þarna hjúfra Gerðin sig, hóg­vær og yfir­veguð þvers og kruss og Foss­vog­ur­inn chillar dálítið of streit en slak­ur, enda full­viss um eigið ágæti and­spænis öllu auð­mjúk­ari hlíðum Kópa­vogs. Allt er gróð­ur­sælt og gott, friður og fer­metra­verð er hér í hámarki. Verði manni þó á að snúa höfð­inu aðeins of langt til hægri er úti um fíl­ing­inn. 

Auglýsing

Þar blasir nefni­lega Mor­dor við, hin ill­ræmda Skeifa sem Íslend­ingar hafa löngum sam­ein­ast um að hata og baktala, allir sem einn. Sé umræðu­efni af skornum skammti manna á milli og vand­ræða­leg þögn vofir yfir má alltaf treysta á að hata bara Skeif­una sam­an. Klikkar aldrei. Hver hefur ekki tapað geð­heils­unni um stund á skrítnu gatna­mót­unum inn hjá Bónus eða næstum fórnað líf­inu fyrir þurrís í Partý­búð­inni á föstu­dags eft­ir­mið­degi?

Rétt eins og aðrir hef ég í gegnum árin lagt mig fram við að hata Skeif­una af tölu­verðum ákafa. En það endemis skipu­lags­slys, ekki hönnuð fyrir gang­andi veg­far­endur og almennt eitt­hvað svo ókúl og glöt­uð. Ömur­leg ósköp að þetta risa­vaxna bíla­stæði skuli vera óhjá­kvæmi­leg örlög manns, því ein­hvers staðar verður maður jú að að kaupa mjólk og hjól­barða, ramma inn og trim­forma sig.

Um dag­inn gerð­ist þó eitt­hvað innra með mér og sam­band mitt við Skeif­una breytt­ist. Ég stóð í rétt tæpan klukku­tíma í and­dyri ónefnds veit­inga­staðar í Skeif­unni miðri og beið eftir hæg­asta skyndi­bita heims. Þar sem ég fylgd­ist með iðandi bíla­um­ferð­inni og örfáum skelfdum gang­andi hræðum skjót­ast á milli Elko og Rúmfó fann ég ísinn bráðna í hjarta mínu. Ég átt­aði mig á að í raun hata ég Skeif­una alls ekki. Eig­in­lega elska ég hana. Í gegnum árin hefur hún séð fyrir öllum mínum þörfum án þess að vænta neins nema ill­mælgi í stað­inn, hún hefur yfir­veg­uð­boðið hinn vang­ann og séð um að halda búðum á borð við Inn­römmun Sig­ur­jóns og Sönn raf­einda­þjón­usta írekstri ef ein­hvern tím­ann ég skyldi þurfa á þeim að halda. 

Skeifan hefur alltaf staðið hrein og bein fyrir sínu, algjör­lega ónæm fyrir trendum tím­ans. Aldrei reynir hún að vera neitt annað en hún er og skamm­ast sín ekk­ert fyrir out­lettin sín eða versl­an­irnar sem enda á punktur is, svo ekki sé minnst á Breið­firð­inga­búð sem til­gerð­ar­laus og trygg vakir yfir öllu en eng­inn veit hvað er (ég lýsi hér með eftir ein­hverjum sem hefur komið inn í Breið­firð­inga­búð, pm takk). Satt best að segja er Skeifan ein af fáum heið­ar­legum stöðum sem eftir eru á höf­uð­borg­ar­svæð­inu. Engin sam­ræmd ímynda­vinna hefur átt sér stað hér, engin hip­stera­væð­ing skotið rót­um, engir Far­mers Market álfar svífa um stræti og torg (því engin torg er að finna, bara umferð­ar­eyj­ur). Engar lunda­búðir er hér heldur að finna enda hefur land­nám túrist­ans ekki enn átt sér stað í Skeif­unn­i. 

Þið sem bar­mið ykkur gegnd­ar­laust yfir ferða­manna­flóð­inu sem ekki sér í íslenska grundu fyr­ir, kíkið á Kaffi Mílanó næst þegar kaffi­þorst­inn kviknar eða ykkur langar í eina Bæj­ar­ins beztu án þess að bíða í hálf­tíma bið­röð. Hag­kaup í Skeif­unni redda öllum þínum pulsu þörf­um, nú eða litli pulsu­vagn­inn á plan­inu fyrir utan Vín­búð­ina þar sem einkar indæl afgreiðslu­kona sér þér bæði fyrir and­legri og lík­am­legri nær­ingu í þynn­kunni á leið í einn afrétt­ara (svo spyr Vín­búðin í Skeif­unni alltaf um skil­ríki, sem er ómet­an­leg­t).

Svona mætti lengi telja. Skeifan er óþrjót­andi upp­spretta af alls­kon­ar, sjú­sk­aður suðu­pottur menn­ingar og ómenn­ing­ar. Umfram allt er þó Skeifan sann­leik­ur. Í heimi sem dag hvern lýgur blákalt að okkur allskyns þvælu og gabbar upp á okkur hina ýmsu til­gerð er sá eig­in­leiki dýr­mæt­ur. Skeifan er hið sanna Ísland. Hættum að ljúga þvíað túristum að Skóla­vörðu­stígur og Selja­valla­laug séu ekta Ísland. Þið vissuð ekki að Selja­valla­laug væri til fyrir fimm árum, við­ur­kennið það. Og svona fimm pró­sent þjóð­ar­innar hefur barið lunda aug­um. Við lifum ekk­ert álamba­kjöti og þorski, við höldum þriðju­dagstil­boð Dom­inos hátíð­legt og leyfum KFC að hugga okkur þegar virki­lega bjátar á í líf­inu. Skeifan er okkar innra sjálf.

Hatur okkar á Skeif­unni er því í raun sjálfs­hatur og afneitun smá­sál­ar­legrar þjóðar sem rembist blá í framan við að við­halda upp­hæpaðri mark­aðs­setn­ingu sem menn­ing­ar­sinnuð og bóhemuð Ung­frú heimur og vonar að eng­inn bösti hana nýskriðna út úr torf­kof­anum sínum með munn­inn fullan af Metro. 

En engar áhyggj­ur, innan skamms munum við meika yfir Skeif­una, fyr­ir­hug­aðar eru umfangs­miklar breyt­ingar á næstu árum. Eflaust endar hún út úr hip­steruð með ítalskar ísbúðir á hverju horni og rán­dýrar en hrá­slaga­legar lúxus­í­búðir fyrir ofan hjól­barða­verk­stæði sem líka er orð­inn pop-up kok­teila­bar. Þá mun ég standa stolt en dálítið meyr á holt­inu mínu, umkringd fer­metra­verði sem í dag er aðeins blautur draumur fast­eigna­sala og rifja upp með afkom­endum daga Breið­firð­inga­búðar og zetu­brauta með ævin­týra­blik í aug­un­um. 

Meira úr Kjarnanum