„Þú getur ekki verið femínisti ef þú hristir rassinn á þér svona“

Auglýsing

VÍST.

Fyrir þrettán árum síðan gerð­ist það einn dag­inn að bakið á mér, tví­tugri kon­unni var eins og það væri stein­steypt. Ég fór til læknis því að bakeymsli eru algeng í móð­ur­ætt­inni og ég var á nál­um. Hann ráð­lagði mér að fara í sjúkra­þjálfun en ég sagði að það þætti mér aga­lega leið­in­legt. „En maga­dans? Ég hef heyrt að það liðki og styrki…” Ónei, and­skot­inn, nei. Mér fannst þetta svo nið­ur­lægj­andi fyrir konur og átti erfitt með að sjá mig fyrir mér sveiflandi bumbunni (sem var ekki til stað­ar, bara bjöguð sjálfs­mynd eftir ára­tug í ball­et)… svo ég fór í sjúkra­þjálf­un. Það fannst mér svo leið­in­legt að ég ákvað að prófa maga­dans.

Í Kram­hús­inu tók á móti mér arab­ískur kvikur mað­ur, um höfð­inu lægri en ég, sem tal­aði bara arab­ísku og dönsku. Full­kom­ið. Eftir eitt lag hafði ég fundið mig. Ég mátti og átti að hrist­ast og gat æft dönsk­una í leið­inni. Maga­dans var ekki það sem ég hélt – að ein kona dansi í reyk­fylltu bak­her­bergi fyrir hóp karla er nið­ur­lægj­andi. En maga­dans er kvenna­hobbí – og teng­ist hand­verki og munn­legri geymd og það er borin mikil virð­ing fyrir honum þaðan sem hann kem­ur. Hann er not­aður til að gera grín að því að minn lík­ami sé öðru­vísi en þinn, konur dansa sig í gegnum túr­verki og jafn­vel fæð­ingar og í þessum tíma burt frá mögu­legu snemm­brjósklosi.

Maga­dans er frjó­sem­is­dans og líka til að treysta vin­kvenna­bönd. Dans­inn er eld­gam­all, upp­haf­lega dans­aður af körlum og konum í tengslum við upp­skeru og árs­tíðir en eftir að trú­ar­brögð komust í fast­ara form þar sem konur fengu lítil völd var dans bann­að­ur. Kon­urnar héldu þó áfram að dansa, einar og leyni­lega og lifði dans­inn í kven­legri munn­legri geymd, eins og sög­urnar okk­ar. Maga­dans sem fer fram í reyk­mett­uðum bak­her­bergjum fyrir karl­manns­á­horf­endur er meiri nekt­ar­dans en maga­dans, og eins öfugt og það hljóm­ar: Mik­il­vægur liður í sjálf­stæði kvenna í Mið-Aust­ur­löndum á ákveðnum tíma, þar sem konur með tak­mörkuð atvinnu­tæki­færi gátu hlaup­ist á brott og unnið fyrir sér án þess að vera vænd­is­konur (svipað eins og Burlesque-ið í Banda­ríkj­un­um). Dans­inn er í dag leið þeirra út úr feðra­veld­inu og blómstrar nú víðar í heim­in­um. Fær­ustu dans­ar­arnir hafa komið sér í burtu og dansa utan Mið-Aust­ur­landa, t.d. í New York, Los Ang­el­es, Berlín, Prag og Stokk­hólmi, vest­rænum konum til mik­illar gleð­i.
Margir tengja mag­and­ans­inn við kvenna­búr­in. Þar þró­að­ist dans­inn og strúktúr komst á spor og fleira. Fær­ustu maga­dans­meyj­arnar ferð­uð­ust á milli og kenndu stúlk­unum þar, og innan skamms fóru þessir far­and­kenn­arar að stunda njósn­ir. Svo má ekki gleyma þeirri stað­reynd að kvenna­búr voru á tíma­bili eina tæki­færi kvenna á þessum stöðum til nokk­urs konar mennt­un­ar.

Eftir að hafa vakið á mér mjaðmirnr í maga­dansi var næsta stopp Bollywood. Bollywood kemur með kvik­mynd­unum og þar er að finna sterkar og marglaga kven­per­són­ur. Lengi vel styrktu mynd­irnar hefð­bundin gildi, en síð­ustu tutt­ugu árin hafa komið fram sjálf­stæðar per­sónur sem fara ekki eftir norm­inu og það eru mynd­irnar sem raka mest inn: Konur sem stofna sinn eigin biss­ness, vilja ekki gifta sig bara ein­hverjum og svo fram­veg­is. Stjörnufakt­or­inn þar hefur ljáð fjölda ind­verskra kvenna áhrifa­hrödd, til dæmis í verk­efn­inu „Bollywood Act­ors Stand Up Aga­inst Violence.“

Ég reyndi og reyndi að klára háskóla­próf, en svo fór sem fór að mennt­uð­ust varð ég í maga­dansi og Bollywood. Án þess að gera lítið úr lækna­vís­indum hef ég hjálpað fjölda kvenna úr prís­und bak­verkja, á yfir 15 dans­börn (sumar komu með frjó­sem­is­vanda­mál, ekki all­ar), og það sem er mik­il­vægast: Hjálpað alls konar lík­ömum að skilja að þeir séu fal­leg­ir, þokka­fullir og að það sé pláss fyrir þá í dans­sölum og á sviðum heims­ins.

Auglýsing

Og blessað twerkið

Eftir að hafa staðið að rassa­hristum í nokkur ár í Kram­hús­inu kom ósk um það að kenna hinn óljósa dans­stíl „Beyoncé-d­ansa.“ Jú, ég gæti það með minn bak­grunn. Við byrj­uðum á einu nám­skeiði, sem fyllt­ist … og svo fram­vegis svo í fyrsta sinn sem þetta var kennt voru kennd sex nám­skeið.

Áður en lengra er haldið minni ég á að það sem Miley Cyrus gerði á VMA fyrir nokkrum árum er ekki twerk. Það var eitt­hvað aga­lega ómenntað skak, og virt­ist mitt á milli þess að tvista og gera shim­my. En nóg um það.

Prófið að setja gott danslag á nálægt barn sem er nýfarið að standa upp­rétt. Hvernig hreyfir barnið sig? Jú, það beygir sig í hnjánum svo mjaðma­grindin hreyf­ist til og frá. Þetta er twerk. Eðli­leg og nátt­úru­leg gleði­hreyf­ing sem ein­hvers staðar á leið­inni við förum að merkja sem „dóna­lega“ og „ekki fyrir mig.“ Að skaka til mjöðmunum er auð­veldasta leiðin til að losa um end­or­fín (ok, mögu­lega eru „dóna­leg­ar” aðstæður þar að baki). Hvaða leik­hús­rotta kann­ast ekki við hina stór­kost­legu æfingu „fuck the wall“ eða „fuck the floor“ sem gengur út á nákvæm­lega það að hífa upp móral­inn með því end­or­fín­inn­spít­ingu?

Ég hef lesið komment um mig á vef­miðlum að ég megi hreint ekki kalla mig femínista því að ég sé maga­dans­mær og sé að kenna konum ein­hvern klám­d­ans ofan á það. Ég er 100% viss um að þeir sem þetta skrifa hafa aldrei mætt í tíma til mín, né þekkja til fólks sem hefur mætt. Ég get alla­vega stað­fest að rassa­köst í anda Beyoncé, hrist­ingar ýmis­konar í maga­dansi og Bollywood og þokka­leik­fimin í burlesque eru vald­efl­andi fyrir þær konur sem flotið hafa í gegnum sal­inn hjá mér. Dans­inn sem ég kenni og stunda snýst um að fagna lík­am­anum sín­um, fyrir sig, á sínum for­sendum og ekki fyrir neinn ann­an. Tím­arnir snú­ast ekki um að grenna sig, telja kalor­íur eða móta lík­amann á einn eða neinn hátt. 
Spor Beyoncé spretta ekki upp úr nýlegum klám­popp­kúlt­úr, heldur úr götu­dansi, afrískum dansi, social dönsum og fleiru. 
Að segja að rassa­köst séu nið­ur­lægj­andi er fárán­legt og sýnir lít­inn skiln­ing á hvaðan sporin koma, og jafn­vel finnst mér léttur hvítra­konu­femín­ismi að for­dæma þau blákalt ein­göngu því þau eru þokka­full. Þau eru þokka­full því þau eru fram­kvæmd í sjálfs­ör­yggi. Prófið að syngja lag og twerka á meðan og segið mér svo að það sé eitt­hvað easy way out til að fela hæfi­leika­leysi á tónsvið­inu.

Femínistar eru alls kon­ar. Ef Beyoncé telst ekki femínisti vegna þess hvernig hún klæðir sig eða dans­ar, hver telst það þá? Ef ég má ekki hrista á mér app­el­sínu­húð­ina eins og mér nákvæm­lega sýn­ist án þess að missa ein­hver femínista­stig þá finnst mér þetta asna­legur leik­ur. Þetta minnir mig nú bara á kommentið fræga sem María Lilja fékk einu sinni: „Bíddu, hún er sko með vara­lit á mynd­inn­i... er hún þá femínist­i?“

Meira úr sama flokkiKjaftæði