Bækur og hagfræðin: Hvers vegna kosta langar skáldsögur jafn mikið og stuttar?

Eiríkur Ragnarsson mun fjalla um verðlagningu bóka í nokkrum pistlum sem birtast munu á næstu vikum á Kjarnanum. Hann segir meðal annars í þessum fyrsta pistli að kostnaðurinn skipti máli en að hegðun neytenda og greiðsluvilji þeirra sé oft mikilvægari.

Auglýsing

Um dag­inn sendi Ingi bróðir minn mér skila­boð. Í þeim var hann að spek­úlera í verð­lagn­ingu skáld­sagna. Orð­rétt sagði hann mér að honum þætti það „merki­legt að 712 blað­síðna skáld­saga kostar jafn mikið og 320 blað­síðna skáldsaga“. Hann bjóst eflaust ekki við svari við hug­leið­ingu sinni. En ég ákvað að gefa honum svar samt.

Kostn­aður skiptir ekki öllu máli

Undrun Inga er svo sem ekk­ert óeðli­leg. Ef bók er löng þá er auð­velt að halda að það hafi kostað meiri tíma og pen­ing að skrifa og prenta hana. Reyndar hefði franski 17. aldar vís­inda­mað­ur­inn Bla­ise Pascal ekki verið sam­mála því, en það varð frægt þegar hann afsak­aði langt bréf sitt með þeirri útskýr­ingu að „ekki hafi gef­ist tími til að skrifa stutt bréf“. Því má vel vera að sú for­senda Inga að meiri texti jafn­gildi meiri tíma sé röng. En Pascal hefði þó eflaust verið sam­mála Inga um það að fleiri orð kosti meiri pappír og meiri pappír kosti meiri pen­ing. Enda var hann stærð­fræð­ing­ur.

Mynd 1.

Auglýsing

Nú er ég ekki sjálfur neinn sér­fræð­ingur í bóka­út­gáfu en reikna með að kostn­að­ur­inn við að gefa út skáld­sögur megi, með smá ein­föld­un, skipta í þrjá liði:

  • Kostn­aður sem teng­ist því að skrifa og und­ir­búa prent­un; 

  • kostn­aður við að prenta upp­lag; og 

  • kostn­aður við að selja upp­lag­ið.

Ein­hver áhætta fylgir öllum þessum liðum og má tala um það sem kostnað líka. En það er önnur saga. Nú ef litið er á kostn­að­ar­lið­ina að ofan þá, sam­kvæmt for­sendum Inga (og ef við gefum okkur að Pascal hafi líka haft rétt fyrir sér), ætti verð­mun­ur­inn að mynd­ast helst út af hærri prent- og sölu­kostn­aði. En svo ein­falt er það ekki.

Hver borgar skiptir líka máli

Þegar upp­lagið er til­búið og byrjað er að skutla bókum í búð­ir, þá skiptir ekki máli, hvað það kost­aði mikið að búa til bók­ina. Ástæðan er sú að allur sá kostn­að­ur, sem lagt var í áður, er sokk­inn og því verður ekki breytt. Tím­inn sem fór í að skrifa bók er eins og kílóið af Nóa kropp­inu sem ég tróð í and­litið á mér í gær­kvöldi yfir teikni­mynd. Það verður ekki tekið aft­ur. Í fram­hald­inu þarf ég að ákveða hvort skipti mig meira máli að vera grannur (sem kostar að hætta að glápa á teikni­mynd og fara í rækt­ina) eða ekki (og halda áfram að horfa á teikni­mynd, með smá bumbu).

Að sama skapi þegar kemur að bóka­út­gáfu þá er það þrennt sem skiptir eig­endur máli, ef þeir vilja græða pen­ing: (1) hversu mikið það kostar að selja bók­ina; (2) hversu mikið þeir rukka fyrir hverja bók; og (3) hversu margir vilja kaupa bók­ina.

Nú ef bóka­ormum lands­ins væri sama hvað þeir læsu og það eina sem skipti þá máli væri að lesa eins mörg orð og þeir mögu­lega gætu þá væri eðli­legt að verð á hverri bók væri ein­hver upp­hæð deild með fjölda blað­síðna (og síma­skráin væri met­sölu­bók). En þar sem við reynum ekki að hámarka fjölda les­inna orða heldur reynum að hámarka lestr­ar­fjör þá flæk­ist þetta aðeins.

Sumum finnst gaman að lesa fjað­ur­léttar Rauðar ser­íur á meðan öðrum finnst nota­legt að hverfa inn í svart­holin hans Murakami. Og er það ólík­legt að ef Rauðser­íu- og Muraka­mifólk skipt­ist mikið á bók­um. Sem gæti þýtt það að for­lög sjái fólk sem lesa langar og stuttar skáld­sögur sem tvo mis­mun­andi hópa við­skipta­vina. Og ef for­lag getur rukkað Rauðu Seríu hóp­inn meira fyrir hverja blað­síður þá gerir for­lagið það.

Mynd 2.

Kostn­aður skiptir máli, en hegðun neyt­enda og greiðslu­vilji þeirra er oft mik­il­væg­ari. Þess vegna kosta langar bækur stundum jafn mikið og stutt­ar. En hvort langar bækur kosti almennt jafn mikið og stuttar mun ég reyna að svara í næsta pistli.

Þetta er fyrsti af nokkrum eikonomics-pistlum um bækur og verð­lagn­ingu. Pistl­arnir koma til með að birt­ast hér á Kjarn­anum í des­em­ber og jan­ú­ar. Áhuga­samir geta skoðað smá­at­riðin og séð nán­ari útskýr­ingar á við­fangs­efn­inu á eikonomics.eu.

Skiptir Kjarninn þig máli?

Kjarninn reiðir sig á framlög lesenda. Með því að styrkja Kjarnann mánaðarlega tekur þú þátt í að halda úti öflugum fjölmiðli.

Við erum til staðar fyrir lesendur og fjöllum um það sem skiptir máli.

Ef Kjarninn skiptir þig máli þá máttu endilega vera með okkur í liði.

Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Á Fossvogsbletti 2 stendur einbýlishús og geymsluhúsnæði.
Borgin steig inn í 140 milljóna fasteignakaup í Fossvogsdal
Borgarráð Reykjavíkurborgar samþykkti á dögunum að nýta forkaupsrétt sinn að fasteignum á Fossvogsbletti 2. Fjárfestingafélag ætlaði að kaupa eignina á 140 milljónir og gengur borgin inn í þau viðskipti.
Kjarninn 27. júní 2022
Sífellt fleiri notendur kjósa að nálgast sjónvarpsþjónustu í gegnum aðrar leiðir en með leigu á myndlykli.
Enn dregst leiga á myndlyklum saman en tekjur vegna sjónvarps halda áfram að aukast
Tekjur fjarskiptafyrirtækja vegna sjónvarpsþjónustu hafa rokið upp á síðustu árum. Þær voru 3,8 milljarðar króna á árinu 2017 en 14,9 milljarðar króna í fyrra. Þorri nýrra tekna í fyrra var vegna sjónvarpsþjónustu.
Kjarninn 27. júní 2022
Hagstofan býst við að hagvöxtur verði enn kröftugri en spáð var í lok vetrar
Hagstofan býst við því að hagvöxtur verði 5,1 prósent á árinu og 2,9 prósent á næsta ári, samkvæmt nýrri þjóðhagsspá. Búist er við því að um 1,6 milljónir ferðamanna sæki landið heim í ár, en fyrri spá gerði ráð fyrir 1,4 milljónum ferðamanna.
Kjarninn 27. júní 2022
Þórdís Kolbrún Reykfjörð Gylfadóttir er utanríkisráðherra.
Telja að upplýsingar um fjölda sérstakra vegabréfa geti skaðað tengsl við önnur ríki
Utanríkisráðuneytið vill ekki segja hversu mörg sérstök vegabréf það hefur gefið út til útlendinga á grundvelli nýlegrar reglugerðar. Það telur ekki hægt að útiloka neikvæð viðbrögð ótilgreindra erlendra stjórnvalda ef þau frétta af vegabréfaútgáfunni.
Kjarninn 27. júní 2022
Bjarni Benediktsson, fjármála- og efnahagsráðherra og formaður Sjálfstæðisflokksins.
Fjármálaráðuneytið segist ekki hafa yfirlit yfir fjársópseignirnar sem seldar voru leynilega
Fjármála- og efnahagsráðuneytið segist ekki hafa komið að ákvörðunum um ráðstöfun eigna sem féllu íslenska ríkinu í skaut vegna stöðugleikasamninga við kröfuhafa föllnu bankanna.
Kjarninn 27. júní 2022
Frá brautarpalli við aðallestarstöðina í þýsku borginni Speyer. Ef til vill hafa einhverjir þessara farþega nýtt sér níu evru miðann.
Aðgangur að almenningssamgöngum í heilan mánuð fyrir níu evrur
Níu evru miðinn gildir í allar svæðisbundnar samgöngur í Þýskalandi til loka ágústmánaðar. Þetta samgönguátak er hluti af aðgerðapakka stjórnvalda vegna vaxandi verðbólgu og hækkandi orkuverðs en er einnig ætlað að stuðla að umhverfisvænni ferðavenjum.
Kjarninn 26. júní 2022
Steingrímur J. Sigfússon hætti á þingi í fyrrahaust. Síðan þá hefur hann verið skipaður til að leiða tvo hópa á vegum ríkisstjórnarinnar.
Steingrímur J., Óli Björn og Eygló skipuð í stýrihóp til að endurskoða örorkukerfið
Fyrrverandi formaður Vinstri grænna, þingmaður Sjálfstæðisflokks, fyrrverandi félagsmálaráðherra og aðstoðarmaður ríkisstjórnarinnar mynda stýrihóp sem á að endurskoða örorkulífeyriskerfið. Hópurinn á að skila af sér eftir tvö ár. Ingu Sæland er óglatt.
Kjarninn 26. júní 2022
Örn Bárður Jónsson
Veðurfræðingar án framtíðar!
Kjarninn 26. júní 2022
Meira úr sama flokkiEikonomics