Íslenskir stúdentar eru lengur að klára háskólanám en stúdentar í Evrópu

Í nýrri skýrslu EUROSTUDENT kemur fram að háskólanemar á Íslandi vinna hvað mest með námi og námstími háskólanema er lengri. Elísa Björg Grímsdóttir lánasjóðsfulltrúti Stúdentaráðs Háskóla Íslands segir LÍN ekki styðja nógu vel við háskólanema.

haskolatorg_14317577067_o.jpg
Auglýsing

Með­al­aldur háskóla­nema á Íslandi er hæstur á í Evr­ópu og íslenskir háskóla­nemar eru lengur að klára háskóla­nám en háskóla­nemar í Evr­ópu. Þetta kemur fram í skýrslu EUROSTU­DENT sem kom út í apr­íl.

Stúd­entar hafa ítrekað bent á að kjör þeirra eru ekki nógu góð og að sam­an­borið við Norð­ur­löndin standi íslenskir stúd­entar höllum fæti. Fram­færslu­lán til stúd­enta frá Lána­stofnun íslenskra inn­lendra náms­manna er um 92 pró­sent af grunn­fram­færslu­við­mið­um, en kemur til með að hækka upp í 96 pró­sent fyrir skóla­árið 2018-2019.

Frí­tekju­markið er 930 þús­und krónur en það hefur staðið í stað frá árinu 2014 en á þessum árum hafa laun í land­inu hækkað um 38% að með­al­tali. Engir afslætti standa stúd­entum til boða ef þeir klára nám á til­skyldum tíma með við­un­andi ein­kunn. Til þess að fá það lán sem stúd­ent sótti um þarf hún að ná þeim ein­ingum sem hún sótti um, og að lág­marki 22 ein­ingar ef hún ætlar að fá eitt­hvað greitt út.

Auglýsing

60 pró­sent telja sig búa við mjög alvar­legan fjár­hags­vanda

„LÍN styður ekki nógu vel við háskóla­stúd­enta í dag þar sem fram­færslan dugar ekki stúd­entum til að fram­fleyta sér út mán­uð­inn, en hún er undir grunn­fram­færslu­við­miði vel­ferð­ar­ráðu­neyt­is­ins. Þetta veldur því að stúd­entar neyð­ast oftar en ekki til að vinna sam­hliða skóla til þess að ná endum sam­an,“ segir Elísa Björg Gríms­dótt­ir, nýkjör­inn lána­sjóðs­full­trúi Stúd­enta­ráðs Háskóla Íslands. Þetta kemur fram í nýút­gef­inni skýrslu EUROSTU­DENT ásamt því að Íslend­ingar vinni mest allra Evr­ópu­þjóða sam­hliða námi og eru lengur að klára nám­ið. Elísa Björg Grímsdóttir Mynd: Kristrún Ásta Arnfinnsdóttir

Einnig kemur fram í skýrsl­unni að Íslandi er hæsti með­al­aldur meðal háskóla­nema. „Þar segir enn fremur að meira en 60% þeirra sem styðj­ast við rík­is­bund­inn náms­stuðn­ing, telja sig búa við mjög alvar­leg fjár­hags­leg vanda­mál. Það er lang hæst af öllum þátt­tök­u­lönd­um.“ segir Elísa.

„Það má segja að það sé til staðar ákveðið hvata­kerfi í núver­andi lána­sjóðs­kerfi við láns­hæfar ein­ingar en núna lánar LÍN aðeins fyrir 480 ETCS, þ.e.a.s. þú getur ekki fengið lánað fyrir enda­lausu námi - sem hægt er að túlka sem ákveð­inn hvata til að klára nám­ið, en væri einnig hægt að túlka sem hvata til að vera sem lengst í námi. Fram­kvæmd­ar­stjóri LÍN hefur talað um að það sé hvati í kerf­inu til að vera sem lengst í námi og taka sem mest lán því þegar fólk er á annað borð komið með hátt lán, yfir tíu til fimmtán millj­ón­ir, þá borg­arðu ekki meira þó þú skuldir mikið og hluti láns­ins verður að styrk sem fólk borgar aldrei til bak­a.“

Tak­markað magn af rann­sóknum eru til­tækar til að skýra hvers vegna brott­fall verð­ur. Hrefna Hjart­ar­dóttir skoð­aði í loka­verk­efni sínu til meistara­gráðu í hag­nýtri töl­fræði brott­fall úr nám­skeið­inu hag­nýt stærð­fræði­grein­ing. Nám­skeiðið var inn­gangs­nám­skeið í tölv­un­ar­fræði, lyfja­fræði og líf­efna­fræði. Hún skoð­aði brott­fall úr nám­skeið­inu haustið 2012. Þá voru 484 skráðir í nám­skeið­ið, en aðeins helm­ingur lauk áfang­an­um. Fjórð­ungur hóf ekki nám þrátt fyrir að vera skráður og fjórð­ungur hætti í áfang­an­um. Brott­fallið var nokkuð jafnt og þétt yfir önn­ina en flestir hættu þó á fyrstu fimm vikum ann­ar­inn­ar. Nem­endur á fyrsta ári hættu frekar í áfang­anum og nem­endur í tölv­un­ar­fræði og líf­efna­fræði voru lík­legri til að hætta.

Margir áfangar á fyrsta ári eru gríð­ar­lega erf­iðir og leggja miklar kröfur á nem­end­ur. Hag­nýt stærð­fræði­grein­ing er einn af þeim áföngum og eins og rann­sókn Hrefnu gefur til kynna, eru nem­endur á fyrsta ári lík­legri til að hætta í áfang­an­um.

Ekki eru til tölur um hversu margir af þeim sem hætta í áfang­anum hætta í skól­an­um. Ef aðeins 50% ljúka áfang­anum má gera ráð fyrir að ein­hver hluti, á bil­inu 10-20% hafi fall­ið. Þeir nem­endur skrá sig svo haustið eftir í áfang­ann og eru þá lík­legri til að ná honum þegar þeir eru komnir á annað ár.

Í lög­fræð­inni er bæði inn­töku­próf og síu áfan­gang­ar, almenn lög­fræði og inn­gangur að lög­fræði. Ein­stak­lingur kemst ekki inn í námið nema ná lág­marks ein­kunn á A-prófi. Á fyrsta ári eru tveir áfangar sem nem­andi þarf að ljúka til að mega halda áfram á annað ár.

Núver­andi kerfi hvetur nem­endur til að vinna með skóla

„Betra hvata­kerfi gæti mögu­lega spornað við brott­falli en við höfum engin gögn sem segja til um fylgni milli LÍN og brott­falls, en það myndi lík­lega hafa jákvæð áhrif að breyta núver­andi kerfi með því að setja á fót ein­hvers­konar hvata­kerfi. Núver­andi lána­sjóðs­kerfi ,,hvet­ur” fólk frekar til þess að vinna með skóla og taka færri ein­ingar í senn, fremur en að sinna ein­ungis nám­inu sem lengir því náms­tím­ann. Til­gangur hvata­kerfis er að styðja við stúd­enta og ætti að vera til þess fall­inn að stúd­entar ná að klára námið á til­settum tíma.“ segir Elísa.

Elísa segir að hvata­kerfið þyrfti að bjóða upp á ákveðið svig­rúm og tekur dæmi um norska lána­kerf­ið. Í Nor­egi þarf náms­maður að klára ákveð­ins tímara­mma til að fá nið­ur­fell­ingu á hluta láns­ins sem getur verið allt að 40 pró­sent. 

Um 7300 manns sóttu um skóla­vist í Háskóla Íslands fyrir skóla­árið 2017-2018, en um fjögur þús­und útskrif­uð­ust með stúd­ent­próf um ára­mótin 2016-2017 og vorið 2017. Í vor eru fram­halds­skólar í fyrsta skipti að útskrifa þá nem­endur sem ljúka námi á þremur árum. Sam­hliða því munu nem­endur sem ljúka námi á fjórum árum útskrif­ast. Það er því ljóst að háskól­arnir munu þurfa að taka við auknum fjölda nem­enda á næstu tveimur árum. Algengt er að nem­endur taki sér eitt ár í pásu og ferð­ist um heim­inn eða safni pen­ingum fyrir námi. 

Borgarstjóri: Óvissu eytt um borgarlínu og framkvæmdir hefjast 2020
Skrifað hefur verið undir viljayfirlýsingu og samkomulag sem á að tryggja fjármögnun borgarlínu.
Kjarninn 21. september 2018
Breytingar hafa leitt til verulega bætts árangurs peningastefnunnar
Aðalhagfræðingur Seðlabanka Íslands segir að þær breytingar sem gerðar hafa verið á framkvæmd peningastefnunnar hafi skilað miklum árangri.
Kjarninn 21. september 2018
Steinunn Þorvaldsdóttir
Afleitur handavandi
Kjarninn 21. september 2018
WOW air greiðir hærri vexti en önnur flugfélög
Bloomberg segir að vextirnir sem WOW air borgar vegna skuldabréfaútgáfu sinnar séu hærri en vextir í útboðum annarra evrópskra flugfélaga sem farið hafa fram á síðustu árum.
Kjarninn 21. september 2018
Birkir Hólm Guðnason
Birkir Hólm Guðnason nýr forstjóri Samskipa
Pálmar Óli Magnússon lætur af störfum sem forstjóri Samskipa og Birkir Hólm Guðnason tekur við.
Kjarninn 21. september 2018
Þórdís Kolbrún R. Gylfadóttir, ferðamála-, iðnaðar- og nýsköpunarráðherra.
Ráðherra skipar stýri­hóp um mótun nýsköp­un­ar­stefnu fyrir Ísland
Þórdís Kolbrún R. Gylfadóttir hefur skipað stýrihóp um mótun heildstæðrar nýsköpunarstefnu fyrir Ísland. Stefnan skal liggja fyrir ekki síðar en 1. maí næstkomandi.
Kjarninn 21. september 2018
Vilja þyrlupall á Heimaey
Fimm þingmenn hafa nú lagt fram þingsályktunartillögu þar sem samgöngu- og sveitarstjórnarráðherra er falið að gera ráðstafanir til að hanna og staðsetja þyrlupall á Heimaey til að auka enn frekar öryggi í sjúkra- og neyðarflugi til Vestmannaeyja.
Kjarninn 21. september 2018
Helmingur landsmanna sækir fréttir af vefsíðum fréttamiðla
Samkvæmt nýrri könnun MMR sækja einungis 4 prósent Íslendinga helst fréttir í dagblöð en 9 prósent af samfélagsmiðlum.
Kjarninn 21. september 2018
Meira eftir höfundinnSonja Sif Þórólfsdóttir
Meira úr sama flokkiInnlent