Heinaste kyrrsett á grundvelli laga um skipulagða glæpastarfsemi

Kyrrsetningu togarans Heinaste, sem er í eigu Samherja, var aflétt í fyrradag. Í morgun var hann hins vegar kyrrsettur á ný. Sekt sem Samherji greiddi vegna brota skipstjóra Heinaste var greidd í reiðufé.

heinaste_mynd_.jpg
Auglýsing

Yfir­völd í Namibíu hafa kyrr­sett skipið Heinaste á nýjan leik. Skip­ið, sem er í eigu Esju Hold­ing, félags sem Sam­herji á meiri­hluta í, var fyrst kyrr­sett í nóv­em­ber á sama tíma og íslenskur skip­stjóri þess var hand­tek­inn vegna meintra ólög­legra veiða á hrygn­ing­ar­svæði undan ströndum Namib­íu.

Skip­stjór­inn, Arn­grímur Brynj­ólfs­son, var í far­banni allt þar til á mið­viku­dag er hann, eftir að hafa játað brot sitt nokkrum dögum fyrr, var dæmdur til sekt­ar­greiðslu. Sektin hljóð­aði upp á 950 þús­und namibískra doll­ara eða um átta millj­ónir íslenskra króna.

Sam­kvæmt heim­ildum Kjarn­ans fór dóm­stól­inn fram á að sekt­ar­upp­hæðin væri greidd í reiðu­fé. Á meðan seðl­arnir voru sóttir í banka mátti Arn­grímur ekki yfir­gefa rétt­ar­sal­inn. Er sektin var svo greidd fékk Arn­grímur vega­bréf sitt að nýju, var laus úr far­banni og kyrr­setn­ingu Heinaste sömu­leiðis aflétt.

Arn­grímur er nú kom­inn heim til Íslands.

Á grund­velli laga um skipu­lagða glæp­a­starf­semi

Í morg­un, tveimur sól­ar­hringum síð­ar, herma heim­ildir Kjarn­ans að lög­reglu­yf­ir­völd í Namibíu hafi kyrr­sett skipið á ný og nú á grund­velli laga um skipu­lagða glæp­a­starf­semi, ekki brota á fisk­veiði­lög­gjöf­inni eins og í fyrra skipt­ið.

Yfir­völd í Namibíu fóru í byrjun árs fram á að tog­ar­inn yrði gerður upp­tæk­ur. Kröfum þess efnis var hins vegar vísað frá dómi á mið­viku­dag að því er fram kom í namibískum fjöl­miðl­um. Kyrr­setn­ingin nú er til bráða­birgða á meðan yfir­völd vinna að form­legri kröfu­gerð sinni.

Auglýsing
Samherji sendi frá sér til­kynn­ingu í gær þar sem fram kom að unnið væri að því að gera Heinaste út í Namibíu og að tíma­bundið yrði það fólgið í því að leigja skipið namibískum aðilum og tryggja sem flestum úr áhöfn skips­ins áfram­hald­andi vinnu. Þau áform eru nú í upp­námi.

Ráð­lagt að leyfa skip­unum ekki að fara

Namibískir fjöl­miðlar hafa greint frá því und­an­farna daga að spill­ing­­ar­lög­reglan í Namibíu hafi ráð­lagt þar­­lendum stjórn­­völdum að leyfa skipum Sam­herja ekki að fara frá land­inu nema að hún verði látin vita. Þrátt fyrir það hafa tvö af þremur skipum Sam­herja í land­inu, Geysir og Saga, farið þaðan á und­an­­förnum dög­­um. 

Á mán­u­dag var greint frá því að Geys­i hefði verið siglt frá Namib­­­íu. Skipið yfir­­gaf landið á sunn­u­­dags­­kvöld og skildi yfir 100 sjó­­­menn eftir í óvissu. Namibian Sun sagði á mán­u­dag að sjó­­­menn­irnir hefðu ekki fengið að vita neitt í aðdrag­anda þess að skipið sigldi á brott utan þess að þær upp­­­lýs­ingar feng­ust að það myndi snúa til baka þegar það fengi úthlutað nýjum fisk­veið­i­­kvóta. 

Þetta var  í annað sinn á örfáum dögum sem fregnir bár­ust frá Namibíu þess efnis að skip í eigu Sam­herja væru að hverfa frá land­inu. Á föst­u­dag var greint frá því í mið­l­inum New Era að skipið Saga, sem siglir undir merkjum dótt­­ur­­fé­lags Sam­herja á Kýpur og hefur um ára­bil veitt hrossa­­makríl í lög­­­sögu Namib­­íu, hefði fyr­ir­vara­­laust siglt frá land­inu. Þá fengu sjó­­menn­irnir á Sögu, sem eru um 120 tals­ins, sms-skila­­boð um að þeir þyrfti að sækja eigur sínar um borð án tafar vegna þess að skipið væri á leið til Kanarí­eyja í við­­gerð. Einn sjó­­mann­anna sagði við New Era að van­inn væri sá að um 15 skip­verjar færu alltaf með Sögu þegar það færi í við­­gerð. Annar sagð­ist hafa fengið þau svör hjá útgerð­inni að skipið myndi ekki snúa aftur næstu sex mán­uð­i. 

Ásak­­anir um sölu Heinaste á hrakvirði

Þriðja skip Sam­herja í Namibíu er svo Heina­ste, sem verið hefur kyrr­­sett í land­inu. Það er í eigu namibísks félags sem íslenska sjá­v­­­­­­ar­út­­­­­­­­­vegs­­­­­fyr­ir­tækið Sam­herji á stóran hlut í í gegnum dótt­­­­ur­­­­fé­lag sitt Esju Hold­ing. Aðrir eig­endur eign­­­­ar­halds­­­­­­­fé­lags Heinaste eru namibísk félög, meðal ann­­­­ars Arctic Nam Invest­ments. Saman eiga namibísku félögin 42 pró­­­­sent í félag­inu en eina eign þess er áður­­­­­­­nefndur tog­­­­ari, Heinaste. 

Auglýsing
New Era greindi frá 20. jan­úar að minn­i­hluta­eig­endur í Esju Hold­ing hefðu ásakað Sam­herja um sið­­­­lausa hegðun með því að reyna að selja Heinaste á hrakvirði til ann­­­­ars félags. Í mið­l­inum er haft eftir Vigrilio De Sousa, stjórn­­­­­­­ar­­­­for­­­­manni Arctic Nam Invest­ments, að Sam­herji sé að reyna að selja sjálfum sér Heinaste á 19 millj­­­­ónir Banda­ríkj­andala  með við­­­­skiptafléttu sem inn­­­i­heldur einnig rús­s­­­­neskt fyr­ir­tæki. Skipið var keypt á 28 millj­­­­ónir Banda­­­­ríkja­dala fyrir tveimur árum síðan og því er verð­mið­inn nú um þriðj­ungi lægri en hann var þá. 

De Sousa sagði enn fremur að Sam­herji hafi fjar­lægt alla namibíska stjórn­­­­endur út úr stjórn félags­­­­ins sem á Heinaste. Hann grunar að þetta sé gert til þess að auð­velda enn frekar sölu tog­­­­ar­ans risa­­­­vaxna á hrakvirð­i. 

Sam­herji ætlar að draga úr starf­­­semi 

Sam­herji greindi frá því í yfir­­­lýs­ingu sem birt­ist á heima­­­síðu fyr­ir­tæk­is­ins um miðjan jan­úar að það væri að draga úr starf­­­­­semi sinni í Namibíu um þessar mundir með það að mark­miði að hætta alfarið rekstri í land­inu. Það væri hins vegar ljóst að það myndi taka ein­hvern tíma. 

Síðan þá hafa hlut­irnir gerst hratt. Nokkrum dögum eftir að sú til­­­kynn­ing var send út var greint frá því að namibíska rík­­­­is­út­­­­­­­gerðin Fis­hcor, sem stýrt var af mönnum sem sitja í fang­elsi fyrir að hafa þegið mútur frá Sam­herja, hefði ekki átt fyrir launum fyrir des­em­ber og jan­ú­­­ar­mán­uð. Til að bregð­­­­ast við þeirri stöðu var 25 þús­und tonna kvóti af hrossa­­­­makríl færður til útgerð­­­­ar­innar til að úthluta gegn greiðslu. Alls vinna meira en þús­und manns hjá Fischor, sem gerir útgerð­ina að næsta stærsta atvinn­u­rek­anda í hafn­­­­ar­bænum Lüderitz í Namib­­­­íu. 

­Fyrr­ver­andi sjá­v­­­­­ar­út­­­­­­­vegs­ráð­herra Namib­­­­íu, Bern­hard Esau, úthlut­aði alls um 360 þús­und tonnum af hrossa­­­­makríl­kvóta til Fis­hcor frá árinu 2014 og fram á síð­­­­asta ár. Hluti þess kvóta var seldur til Sam­herja og grunur leikur á að íslenski sjá­v­­­­­ar­út­­­­­­­vegs­ris­inn hafi greitt mútur til að fá þann kvóta á lægra verði en eðli­­­­legt hefði ver­ið. Þær mút­­­u­greiðslur fóru meðal ann­­­­ars til fyrr­ver­andi stjórn­­­­­­­ar­­­­for­­­­manns Fis­hcor, James Hatuikulipi, áður­­­­­­­nefnds Esau og aðila þeim tengd­­­­um. 

The Namibian greindi frá því 20. jan­úar að inn­­­­an­hús­­­­menn í sjá­v­­­­­ar­út­­­­­­­vegi teldi að Fis­hcor ætl­aði sér að nota tog­­­ar­ann Heina­ste, sem var kyrr­­­­settur af namibískum yfir­­­­völdum í fyrra, til að veiða hinn nýút­­­­hlut­aða kvóta. Heinaste er að mestu í eigu Sam­herja. Bennet Kangumu, stjórn­­­­­­­ar­­­­for­­­­maður Fis­hcor, vildi þó ekki stað­­­­festa þetta í sam­tali við blað­ið. 

Kanntu vel við Kjarnann?

Við á Kjarnanum þökkum lesendum fyrir það traust sem þeir sýna með því að styrkja Kjarnann. 

Frjáls framlög frá lesendum hafa vaxið jafnt og þétt síðustu árin og eru mikilvæg tekjustoð undir reksturinn. Þau gera okkur kleift að halda áfram að taka þátt í umræðunni og greina kjarnann frá hisminu. 

Við tökum hlutverk okkar sem fjölmiðill í þjónustu almennings alvarlega. Kjarninn birti 409 fréttaskýringar og 2.367 fréttir á árinu 2019. Kjarninn er vettvangur umræðu og á nýliðnu ári voru 539 skoðanagreinar birtar, stærstur hluti þeirra aðsendar greinar. 

Okkar tryggð er aðeins við lesendur. Við erum skuldbundin ykkur og værum þakklát ef þið vilduð vera með í að gera Kjarnann enn sterkari.

Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Stefán Jón Hafstein
Elliðaárdalur: Góð tillaga
Kjarninn 28. febrúar 2020
Þórður Snær og Magnús Halldórsson
Þórður Snær og Magnús tilnefndir til Blaðamannaverðlauna Íslands
Dómnefnd Blaðamannaverðlauna hefur ákveðið tilnefningar sínar í öllum fjórum flokkum verðlaunanna en þau verða afhent eftir viku.
Kjarninn 28. febrúar 2020
Fyrsta tilfelli COVID-19 kórónuveiru greinist á Íslandi
Íslenskur karlmaður á fimmtugsaldri hefur verið færður í einangrun á Landspítala eftir að sýni úr honum reyndist jákvætt fyrir nýju kórónuveirunni, COVID-19.
Kjarninn 28. febrúar 2020
Skipa sérstakan stýrihóp um samfélagsleg og hagræn viðbrögð við Covid-19 veirunni
Stýrihópurinn mun leggja mat á stöðuna og nauðsynleg samfélagsleg og efnahagsleg viðbrögð á hverjum tíma.
Kjarninn 28. febrúar 2020
Hörður Arnarson, forstjóri Landsvirkjunar.
Landsvirkjun hagnaðist um 13,6 milljarða króna í fyrra
Lágt álverð á heimsmarkaði, sem tryggir minni tekjur af raforkusölu til stærsta viðskiptavinar Landsvirkjunar, og stöðvum á kerskála Rio Tinto í Straumsvík, drógu úr hagnaði Landsvirkjunar í fyrra. Eigið fé ríkisfyrirtækisins er um 271 milljarður króna.
Kjarninn 28. febrúar 2020
Hjördís Björk Hákonardóttir
Málsvörn dómskerfis – sjálfstæði dómstóla og traust til þeirra
Kjarninn 28. febrúar 2020
Katrín Jakobsdóttir forsætisráðherra kynnti skýrsluna og áætlunina í morgun.
900 milljarðar króna í uppbyggingu innviða á næstu tíu árum
Framkvæmdum sem kosta 27 milljarða króna verður flýtt á næsta áratug. Stefnt að því að ljúka uppbyggingu ofanflóðavarna árið 2030.
Kjarninn 28. febrúar 2020
Þrátt fyrir umtalsverðan samdrátt í komu ferðamanna til Íslands var ágætis hagvöxtur hérlendis í fyrra.
Hagvöxtur í fyrra var enn meiri en áður var áætlað, eða 1,9 prósent
Nýjustu tölur Hagstofunnar sýna að hagvöxtur í fyrra var 1,9 prósent. Það er mikill viðsnúningur frá nóvembertölum hennar sem reiknuðu með samdrætti á síðasta ári. Mjög öflugur vöxtur var á fjórða ársfjórðungi.
Kjarninn 28. febrúar 2020
Meira eftir höfundinnÞórður Snær Júlíusson
Meira úr sama flokkiFréttaskýringar