Töfrum gædd frásögn

Leiklistargagnrýnandi Kjarnans fjallar um sýninguna Tréð eftir Söru Martí Guðmundsdóttur og Agnesi Wild.

Leiksýningin Tréð
Auglýsing

Lista­há­tíð í Reykja­vík og Lalalab í Tjarn­ar­bíói: Tréð

Hug­mynd: Sara Martí Guð­munds­dóttir

Höf­undar og leik­stjórn: Sara Martí Guð­munds­dóttir og Agnes Wild

Tón­skáld: Sóley Stef­áns­dóttir

Hönnun hljóð­mynd­ar: Sóley Stef­áns­dóttir

Vinnsla hljóð­mynd­ar: Stefán Örn Gunn­laugs­son

Teikn­ari: Elín Elísa­bet Ein­ars­dóttir

Leik­mynda­hönn­uð­ur: Eva Björg Harð­ar­dóttir

Ljós og mynd­band: Ingi Bekk og Kjartan Darri Krist­jáns­son

Leik­ar­ar: Kjartan Darri Krist­jáns­son og Elísa­bet Skag­fjörð

Leik­radd­ir: Óðinn Benja­mín Munt­he, Nadía Líf Guð­laugs­dótt­ir, Dom­in­ique Gyða Sig­rún­ar­dótt­ir, Guð­rún Gunn­ars­dótt­ir, Jóhann Axel Ing­ólfs­son, Katrín Mist Har­alds­dótt­ir, Adda Rut Jóns­dótt­ir, Agnes Wild, Sara Martí Guð­munds­dótt­ir, Bjarni Snæ­björns­son, María Guð­munds­dótt­ir, Ólafur Ásgeirs­son, Sveinn Óskar Ásbjörns­son, Guð­mundur Fel­ix­son, Alexía Björg Jóhann­es­dótt­ir, Frið­rik Frið­riks­son, Elísa­bet Skag­fjörð, Tinna Lind Gunn­ars­dótt­ir, Kor­mákur Garð­ars­son, Ronja Bene­dikts­dótt­ir, Kristrún Heiða Hauks­dótt­ir, Sunn­eva Sig­ríður Andra­dótt­ir, Stefán Örn Gunn­laugs­son.



Það er alveg sér­deilis hlý­legur sjarmi yfir sýn­ingu þeirra Söru Martí Guð­munds­dóttur og Agn­esar Wild um sítrónu­tréð sem stendur fyrir utan heim­ili drengs­ins Alex og fylgt hefur fjöl­skyldu hans í margar kyn­slóð­ir. Í upp­hafi andar allt friði og far­sæld, Alex og systir hans leika sér og þau og for­eldrar þeirra lifa áhyggju­lausu lífi og njóta ávaxt­anna af sítrónu­trénu sem gefur þeim svalandi lím­on­aði. En allt í einu verða nátt­úru­ham­far­ir, jarð­skjálfti ríður yfir og leggur heim­ili Alex í rúst og for­eldrar hans lifa ekki af. Honum er ekki óhætt og þarf að yfir­gefa bernsku­slóð­irn­ar. En til að halda tengslum við for­eldra sína og fólkið sitt, tekur hann með sér grein af sítrónu­trénu – þar sem hann finnur því öruggan stað í nýrri jörð getur hann hugsað sér að setj­ast að og nú hefst langt og strangt ferða­lag yfir lönd og höf í leit að nýjum stað að setj­ast að á og gróð­ur­setja sítrónu­tréð.



Leiðin liggur um flótta­manna­búðir í eyði­mörk þar sem jörð er ófrjó, um stór­borg­ina þar sem loftið er mengað og um skóg­inn þar sem stóru, vold­ugu trén vilja ekki gefa rými fyrir sítrónu­tréð. Það hlýtur að vera óhætt að segja að allt fari vel að lok­um, þótt endir­inn sé ekki alveg eins og Alex hafði hugsað sér, né við áhorf­end­ur. En þær fjöru­tíu og fimm mín­útur sem sýn­ingin varir er athygli okkar haldið vel vak­andi og yngstu áhorf­end­urnir – en sýn­ingin er hugsuð fyrir börn frá fimm ára aldri – munu ekki eiga í neinum vand­ræðum með að fylgja sög­unni eftir né lifa sig inn í atburða­rás­ina.

Auglýsing



Hluti af sjarma sýn­ing­ar­innar er óneit­an­lega allur sá fjöldi leik­ara sem ljá hinum ýmsu og fjöl­breyti­legu karakt­erum rödd og önd. Þarna getur að sjá og heyra óborg­an­lega kakt­usa sem fræða Alex um eyði­mörk­ina og eðli henn­ar, þvínæst getur að líta og upp­lifa kostu­leg potta­blóm svo ekki sé minnst á greni­trén mik­il­úð­legu. Það fer ekki hjá því að hægt sé að segja að þarna megi finna valda rödd í hverjum karakter og fjöl­breyti­leik­inn lífgar svo sann­ar­lega upp á sög­una. Þá skal einnig nefndur Óðinn Benja­mín Munt­he, sem leikur Alex á móti Kjart­ani Darra. Radd­beit­ing hans er með því­líkum kostum að vart verður betur gert, fram­sögnin frjáls­leg og eðli­leg, hljóm­ur­inn með miklum ágætum og vel kveðið að hverju orði og áherslur eins nátt­úru­legar og kosið verð­ur. Vel leik­ið, vel leik­stýrt.



Tréð Mynd: AðsendOg reyndar er sýn­ingin öll listi­lega vel samin og fal­lega fram bor­in, sem bendir til þess að leik­stjórnin hafi náð þeim árangri í frá­sögn og flutn­ingi sem stefnt hefur verið að. Vinnu­brögðin að öllu leyti til fyr­ir­mynd­ar.



Tréð er eins konar fjöl­miðl­un­ar­sýn­ing. Alex og systir hans, Móna, eru leikin af þeim Kjart­ani Darra Kjart­ans­syni og Elísa­betu Skag­fjörð að hluta, en að hluta er sagan sögð með aðstoð skugga­brúðu­leik­húss, sem búið er til með teikn­ingum Elínar Elísa­betar Ein­ars­dótt­ur, og sem varpað er með mynd­varpa upp á sýn­ing­ar­tjald og í þeim köflum heyrum við rödd Óðins Benja­míns. Þau Kjartan Darri og Elísa­bet stjórna brúð­unum og öðru sem þarf til að segja sög­una – bíl­um, skipum og leik­myndum – og taka þannig þátt í að fleyta atburða­rásinni áfram bæði sem leik­arar og brúðu­tækni­menn. Þetta er skemmti­leg nálg­un, sem fer fram fyrir opnum tjöldum og krefst ein­beit­ingar af því tagi sem smitar af sér yfir til áhorf­enda.



Reyndar er rétt að taka fram að ekki er um að ræða skugga­brúðu­leik­hús alls kostar sam­kvæmt hefð­inni því hér er nefni­lega beitt nútíma víd­eó­tækni sem ekki var kostur á í árdaga skugga­brúðu­leik­húss. En nú eins og þá fyr­ir­stilla ein­víðar pappafígúrur ann­ars vegar per­sónur sög­unnar og hins vegar hina ýmsu hluta leik­mynd­ar­innar og hér er þeim brugðið fyrir linsu töku­vélar og þaðan varpað upp á stórt tjald fyrir ofan leik­ar­ana Kjartan Darra og Elísa­betu. Þannig verða sum atriða­skiptin frá skjánum og niður á sviðið og svo á hlið­stæðan hátt frá sviði og upp á skjá. Þar sem asíska skugga­brúðu­leik­húsið hafði aðeins yfir að ráða einu sviði – tjald­inu – og tveimur lita­brigðum – skugga og birtu – gefst hér kostur á að leika sér með frá­sögn á tveimur plönum og í tveimur vídd­um, auk þess sem litir og lit­ræn blæ­brigði fá aukið vægi. Að öðru leyti er frá­sagn­ar­tæknin hlið­stæð; hún er í tengslum við ritúalið, trú­ar­brögð­in, sem áttu að útskýra heim­inn og heims­mynd­ina fyrir þeim sem á horfðu og hlust­uðu og úr verður býsna seið­andi frá­sögn sem kallar á athygli og íhygli. Þegar um ræðir frá­sögn­ina af Alex og Mónu og sítrónu­trénu er hvergi hætt við að áhorf­endur missi af því sem ger­ist. Frá­sagn­ar­formið er töfrum gætt og er í beinum tengslum við frum­þörf manns­ins fyrir frá­sagnir sem útskýra heim­inn og lög­mál hans og tengja mann­inn við þau.



Tréð er fal­leg sýn­ing og hentar vel ungum áhorf­end­um; og þar sem efni hennar teng­ist ýmsu því sem sjá má og heyra í fréttum nútím­ans er ekki úr vegi að for­eldr­ar, afar og ömmur horfi og hlusti með ungu kyn­slóð­inni og skapi sér sam­eig­in­lega reynslu, ekki síst með því að ræða saman um þann jákvæða boð­skap sem sagan af Alex og Mónu og trénu miðl­ar.



Skiptir Kjarninn þig máli?

Kjarninn reiðir sig á framlög lesenda. Með því að styrkja Kjarnann mánaðarlega tekur þú þátt í að halda úti öflugum fjölmiðli.

Við erum til staðar fyrir lesendur og fjöllum um það sem skiptir máli.

Ef Kjarninn skiptir þig máli þá máttu endilega vera með okkur í liði.

Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Ekki yfirgefa kettina ykkar ef þeir veikjast, segir höfundur rannsóknarinnar. Hugsið enn betur um þá í veikindunum en gætið að sóttvörnum.
Staðfest: Köttur smitaði manneskju af COVID-19
Teymi vísindamanna segist hafa staðfest fyrsta smit af COVID-19 frá heimilisketti í manneskju. Þeir eru undrandi á að það hafi tekið svo langan tíma frá upphafi faraldursins til sanna að slíkt smit geti átt sér stað.
Kjarninn 29. júní 2022
Cassidy Hutchinson fyrir framan þingnefndina í gær.
Það sem Trump vissi
Forseti Bandaríkjanna reyndi með valdi að ná stjórn á bíl, vildi að vopnuðum lýð yrði hleypt inn á samkomu við Hvíta húsið og sagði varaforseta sinn eiga skilið að hrópað væri „hengið hann!“ Þáttur Donalds Trump í árásinni í Washington er að skýrast.
Kjarninn 29. júní 2022
Óskar Guðmundsson
Hugmynd að nýju launakerfi öryrkja
Kjarninn 29. júní 2022
Þau Auður Arnardóttir og Þröstu Olaf Sigurjónsson hafa rannsakað hvaða áhrif kynjakvóti í stjörnum hefur haft á starfsemi innan þeirra.
Kynjakvóti leitt til betri stjórnarhátta og bætt ákvarðanatöku
Rannsókn á áhrifum kynjakvóta í stjórnum fyrirtækja bendir til að umfjöllunarefnin við stjórnarborðið séu fjölbreyttari en áður. Stjórnarformenn eru almennt jákvæðari í garð kynjakvóta en almennir stjórnarmenn.
Kjarninn 29. júní 2022
KR-svæði framtíðarinnar?
Nágrannar töldu sumir þörf á 400 bílastæðum í kjallara undir nýjum KR-velli
Íþróttasvæði KR í Vesturbænum mun taka stórtækum breytingum samkvæmt nýsamþykktu deiliskipulagi, sem gerir ráð fyrir byggingu hundrað íbúða við nýjan knattspyrnuvöll félagsins. Nágrannar hafa sumir miklar áhyggjur af bílastæðamálum.
Kjarninn 29. júní 2022
Landsvirkjun áformar að stækka þrjár virkjanir á Þjórsár-Tungnaársvæðinu: Sigölduvirkjun, Vatnsfellsvirkjun og Hrauneyjafossvirkjun.
Landsvirkjun afhendir ekki arðsemismat
Landsvirkjun segir að þrátt fyrir að áformaðar stækkanir virkjana á Þjórsársvæði muni ekki skila meiri orku séu framkvæmdirnar arðbærar. Fyrirtækið vill hins vegar ekki afhenda Kjarnanum arðsemisútreikningana.
Kjarninn 29. júní 2022
Húsnæðiskostnaður er stærsti áhrifaþátturinn í hækkun verðbólgunnar á milli mánaða, en án húsnæðisliðsins mælist verðbólga nú 6,5 prósent.
Verðbólgan mælist 8,8 prósent í júní
Fara þarf aftur til októbermánaðar árið 2009 til þess að finna meiri verðbólgu en nú mælist á Íslandi. Hækkandi húsnæðiskostnaður og bensín- og olíuverð eru helstu áhrifaþættir hækkunar frá fyrri mánuði, er verðbólgan mældist 7,6 prósent.
Kjarninn 29. júní 2022
Raddir margbreytileikans
Raddir margbreytileikans
Raddir margbreytileikans – 26. þáttur: Stjórnvaldstækni ríkisvaldsins og „vofa“ móðurinnar móta karlmennskuvitund ungra flóttamanna
Kjarninn 29. júní 2022
Meira úr sama flokkiFólk