Mæla með samstarfi við EFTA í kjölfar Brexit

Höfundar skýrslu á vegum svissnesku hugveitunnar Foraus mæla með því að Bretland sæki um samstarfsaðild við EFTA í kjölfar útgöngu þeirra úr Evrópusambandinu.

Samstarfsaðild við EFTA gæti verið besta viðbragð Bretlands við úrsögn þeirra úr ESB.
Samstarfsaðild við EFTA gæti verið besta viðbragð Bretlands við úrsögn þeirra úr ESB.
Auglýsing

Bretar ættu að íhuga sam­starfs­að­ild við EFTA í stað þess að ganga í sam­tök­in, en þannig gætu þeir við­haldið sjálf­stæða inn­flytj­enda­stefnu ásamt því að þurfa ekki að semja frí­versl­un­ar­samn­inga við mörg lönd upp á nýtt. Þetta eru nið­ur­stöður úr skýrslu á vegum sviss­nesku hug­veit­unn­ar Foraus. Fari bresk stjórn­völd eftir ráð­legg­ingum skýrslu­höf­unda er lík­legt að Íslend­ingar sleppi við kostn­að­ar­samt samn­inga­ferli.

Hug­veit­an Foraus, sem sér­hæfir sig í utan­rík­is­málum Sviss­lend­inga, gaf út skýrsl­una The Option of Associ­ation í júní síð­ast­liðn­um. Í skýrsl­unni eru lagðar fram ástæður hvers vegna Bret­land ætti að sækja um sér­staka sam­starfs­að­ild (Associ­ate mem­bers­hip) að EFTA í stað þess að ganga í sam­tök­in, en Sviss og Nor­egur hafa lagst gegn fullri aðild Bret­lands að þeim. Skýrslu­höf­undar eru Dav­id Phinnemore, pró­fessor við Belfast-há­skóla, og Cenni Najy, stjórn­mála­fræð­ingur og stefnu­mót­un­ar­ráð­gjafi Foraus.

EFTA-­sam­starf myndi eyða óvissu

David Phinnemore.Cenni NajyÍ skýrsl­unni segir að mikil óvissa hafi komið upp í kjöl­far úrsagnar Bret­lands úr Evr­ópu­sam­band­inu. Að öllu öðru óbreytu mun úrsögnin leiða til þess að Bretar missa frí­versl­un­ar­samn­inga við 45 lönd utan ESB.

Með sam­starfi við EFTA gæti Bret­land hins vegar náð að tryggja frí­versl­un­ar­samn­inga milli fjölda landa utan Evr­ópu, en meðal þeirra 37 landa sem EFTA hefur gert samn­ing við eru mik­il­væg við­skipta­lönd Bret­lands, eins og Singapúr og Suð­ur­-Kór­ea. 

Enn frem­ur, ef Bret­land vill fá aðgang að innri markað Evr­ópu­sam­bands­ins, þá er EFTA-­sam­starf nauð­syn­legur und­an­fari. Í skýrsl­unni eru einnig færð rök fyrir því að sam­starfið hún myndi efla þátt­töku Bret­lands í alþjóða­sam­fé­lag­in­u. 

Helsti kostur EFTA-að­ild­ar er þó að mati skýrslu­höf­unda að þeirri óvissu sem ríkt hefur í Englandi vegna fyr­ir­hug­aðrar útgöngu úr Evr­ópu­sam­band­inu verði eytt. 

Auglýsing

Byrjum á sam­starfs­að­ild

Þrátt fyrir áður­nefnda kosti við EFTA-að­ild mæla höf­undar skýrsl­unnar ekki með fullri inn­göngu inn í EFTA-­sam­band­ið. Hins vegar telja þeir svo­kall­aða sam­starfs­að­ild við EFTA, líkri þeirri sem Finn­land hafði á árunum 1961-1986, vera heppi­legri. 

Einn af kost­um sam­starfs­að­ildar er sá að með henni gætu Bretar stjórnað eigin landa­mærum og þyrftu ekki að standa við skuld­bind­ingar EFTA-­ríkj­anna um frjálst flæði vinnu­afls. Sam­starfs­að­ildin er einnig sveigj­an­legri, en þannig hefðu Bretar frelsi til þess að velja frí­versl­un­ar­samn­inga EFTA-­ríkj­anna við þriðja aðila. 

Án fullrar aðildar hefðu Bretar þó ekki atkvæða­rétt í sam­tök­um, en myndu hins vegar öðl­ast þátt­töku­rétt í stofn­anir þeirra. Að mati skýrslu­höf­unda er sam­starfs­að­ild ákjós­an­legt byrj­un­ar­stig, en sveigj­an­leiki fyr­ir­komu­lags­ins býður upp á mögu­leika á fullri aðild að EFTA eða inn­göngu í Evr­ópska efna­hags­svæðið seinna. Með sam­starfs­að­ild gæti dregið úr núver­andi and­stöðu EFTA-að­ild­ar, en norsk og sviss­nesk yfir­völd hafa bæði lýst yfir áhyggjum þess efnis að Bret­land verði full­gildur með­limur sam­tak­anna.

Meiri hags­munir en í Ices­ave

Kjarn­inn greindi frá ummælum Heiðrúnar Lind Mart­eins­dótt­ur, fram­kvæmda­stjóra SFS, á dög­unum þar sem hún sagði hags­muni Íslands í Brexit vera meiri en í Ices­ave. Hags­mun­irnir eru fólgnir í sterku við­skipta­sam­bandi land­anna tveggja, en 11% af öllum vöru- og þjón­ustu­við­skiptum Íslands er við Bret­land. Verði Bret­land ekki partur af Evr­ópska efna­hags­svæð­inu, EFTA eða ESB mun núver­andi frí­versl­un­ar­samn­ingur falla úr gildi. Fari rík­is­stjórn Bret­lands hins vegar að til­lögum skýrslu­höf­unda er mögu­leiki á að hann haldi og að engin þörf verði á nýjum samn­ingi með hugs­an­lega kostn­að­ar­sömu samn­inga­ferli. 

Endurkast af gljásteinsþökum hefur virkað sem ljóskastari á nágranna þeirra sem komið hafa komið sér upp slíkum þökum.
Glampandi þak
Leir er ekki alltaf á borði dómstóla. Hæstiréttur Danmerkur fjallaði um álitamál sem varðar þetta algenga byggingarefni á dögunum.
21. janúar 2018
Ásgerður leiðir á Seltjarnarnesi - Fimm konur í sjö efstu sætum
Sitjandi bæjarstjóri fékk örugga kosninga í efsta sætið.
21. janúar 2018
280 þúsund manns dáið úr of stórum skammti á 5 árum
Gífurleg aukning hefur verið á dauðsföllum úr of stórum skammti vímuefna. Tölur um dauðsföll á Íslandi hjá ungum fíklum þykja „ógnvekjandi“.
20. janúar 2018
Greiðslustöðvun ríkisins á ársafmæli forsetatíðar Trumps
Trump ætlaði sér að fagna árs dvöl sinni í Hvíta húsinu í dag, en fagnaðarviðburði með fjárhagslegum bakhjörlum hefur verið frestað.
20. janúar 2018
Gunnar Hólmsteinn Ársælsson
Kjósum um Borgarlínuna
20. janúar 2018
Kísilmálmverksmiðja United Silicon í Helguvík.
Falsaðir reikningar, breyttir samningar og gervilén í fjárdráttarmáli Magnúsar
Fyrrverandi forstjóri United Silicon er talinn hafa látið leggja greiðslur inn á reikninga í Danmörku og Ítalíu og síðan notað þær í eigin þágu. Alls er grunur um 605 milljóna króna fjárdrátt.
20. janúar 2018
Eyþór á fyrirtæki úti á Granda og vill byggja í Örfirisey
Eyþór Arnalds frambjóðandi í oddvitakjöri Sjálfstæðisflokksins vill að borgin reisi íbúabyggð í Örfirisey. Hann á sjálfur fyrirtæki í rekstri svæðinu en telur hagsmunatengslin ekki þannig að honum sé ókleift að vera talsmaður uppbyggingar á svæðinu.
20. janúar 2018
Stóru málin
Stóru málin
Stóru Málin 19 - Viðar Guðhjonsen, Davíð Oddsson og Donald Trump
20. janúar 2018
Meira eftir höfundinnJónas Atli Gunnarsson
Meira úr sama flokkiFréttaskýringar