Mynd: Samherji

Samherji Holding hefur enn ekki skilað ársreikningi fyrir árið 2019

Hálfu ári eftir að lögboðinn frestur til að skila inn ársreikningum rann út þá hefur félagið sem heldur utan um erlenda starfsemi Samherja, meðal annars allt sem snýr að Namibíuumsvifum þess, ekki skilað inn sínum fyrir árið 2019. Samherji segir að ársreikningnum verði skilað þegar hann sé tilbúinn.

Samherji Holding ehf., sá hluti samstæðu Samherja sem heldur utan um erlenda hluta hennar, hefur ekki skilað inn ársreikningi vegna ársins 2019 þrátt fyrir að febrúar 2021 sé nú nánast á enda. 

Samkvæmt lögum skal skila ársreikningi, til opinberrar birtingar, til ársreikningaskrár í seinasta lagi 31. ágúst ár hvert fyrir árið á undan óháð því hvort félag teljist hafa verið í starfsemi eða ekki. Sé ársreikningi ekki skilað á að sekta félög vegna vanskila á ársreikningi til ársreikningaskrár. Nú er hálft ár síðan að lögboðinn frestur rann út til að skila inn ársreikningum vegna rekstrarársins 2019.

Kjarninn spurðist fyrir um ástæður þess að tafir höfðu verið að skilum á ársreikningi Samherja Holding hjá félaginu í byrjun árs. Sú fyrirspurn var send á Margréti Ólafsdóttur, aðstoðarkonu forstjóra félagsins, og Björgólf Jóhannsson, sem þá var annar forstjóra þess ásamt Þorsteini Má Baldvinssyni. Björgólfur lét af störfum sem forstjóri fyrr í þessum mánuði og hefur Þorsteinn Már haldið einn um forstjórataumanna síðan þá, líkt og hann gerði áður en Björgólfur kom til starfa síðla árs 2019.

Auglýsing

Í svari Samherja, sem barst 7, janúar 2021, sagði að enn væri unnið að gerð ársreiknings fyrir Samherja Holding, og að sú vinna hefði tafist af ýmsum ástæðum. „Það eru ákveðnar og skýrar reglur um það þegar ársreikningum er ekki skilað á tilætluðum tíma. Frestur á skilum ársreikninga hlutafélaga var framlengdur til byrjun október 2020 fyrir öll hlutafélög. Ársreikningi 2019 fyrir Samherja Holding ehf. verður skilað þegar hann er tilbúinn, sem verður innan ekki langs tíma.“

Samherji Holding skilaði ársreikningi sínum fyrir árið 2018 inn til ársreikningaskrár fyrir lok ágústmánaðar 2019. Það hefur aldrei gerst síðan að félagið var stofnað, árið 2012, að ársreikningi þess hafi ekki verið skilað innan rúmlega ellefu mánaða frá því að uppgjörsári laun, þar til nú. 

Skipt upp í tvo hluta

Hlut­hafa­fundir Sam­herja sam­þykkti 11. maí 2018 að Sam­herj­a­sam­stæð­unni yrð­i s­kipt upp í tvennt. Skipt­ingin var látin miða við 30. sept­em­ber 2017. 

Auglýsing

Eftir það er inn­­­lendu starf­­sem­in og starf­­semi fyr­ir­tæk­is­ins í Fær­eyj­um undir hatti Sam­herja hf. en önnur erlend starf­­sem­i og hluti af fjár­fest­ing­ar­starf­semi á Íslandi í félag­inu Sam­herji Holding ehf. Á meðal þeirra eigna sem færðar voru þangað yfir voru eign­­ar­hlutir Sam­herja í dótt­­ur­­fé­lögum í Þýska­landi, Nor­egi, Bret­landi og í fjár­­­fest­inga­­fé­lagi á Ísland­i. Þar eru þó einnig íslenskir hagsmunir, meðal annars 27,36 prósent hlutur í Eimskip. Í byrjun árs 2021 var greint frá því að Baldvin Þorsteinsson, sonur Þorsteins Más, hafi verið falið að leiða útgerðarstarfsemi Samherja í Evrópu, sem fer fram í gegnum Samherja Holding. 

Um mitt ár í fyrra var tilkynnt að stærstu eigendur Samherjasamstæðunnar, Þorsteinn Már, Helga S. Guðmundsdóttir, fyrrverandi eiginkona hans, og útgerðarstjórinn Kristján Már Vilhelmsson, hefðu framselt hluti sína í Samherja hf. að mestu til barna sinna. 

Gömlu eigendurnir eiga áfram Samherja Holding

Þorsteinn Már, Kristján og Helga eiga áfram eiga uppistöðuna í hinum hluta starfseminnar, Samherja Holding. 

Inni í þeim hluta er líka fjár­fest­inga­fé­lagið Sæból, sem hét áður Polar Seafood. Það félag á tvö dótt­ur­fé­lög, Esju Shipping Ltd. og Esju Seafood Ltd. sem bæði eru með heim­il­is­festi á Kýp­ur. Þau félög héldu meðal ann­ars utan um veiðar Sam­herja í Namib­íu, þar sem sam­stæðan og stjórn­endur hennar eru nú grun­aðir um að hafa greitt mútur til að kom­ast yfir ódýran kvóta. 

Auglýsing

Auk þess er uppi grun­ur, eftir ítar­lega opin­berum Kveiks og Stund­ar­innar í nóv­em­ber í fyrra, um að Sam­herji hafi stundað umfangs­mikla skatta­snið­göngu í gegnum Kýpur og aflands­fé­lög og pen­inga­þvætti á fjár­magni sem end­aði inn á reikn­ingum norska bank­ans DNB. Þessi mál eru til rannsóknar í Namibíu, á Íslandi og hjá fjármálaeftirlitinu í Noregi. Engin niðurstaða liggur fyrir úr þeim rannsóknum en fjöldi áhrifamanna í Namibíu hafa verið haldi þar mánuðum saman vegna málsins og þeim verið birt ákæra, meðal annars fyrir spillingu.

Skiptu um endurskoðendur

KPMG var endurskoðandi Samherja Holding árum saman, og raunar Samherjasamstæðunnar allrar. Í fyrrahaust var greint frá því að Samherji hefði ákveðið að skipta um endurskoðunarfyrirtæki og fara með viðskipti sín til BDO ehf., lítt þekkts endurskoðunarfyrirtækis. Stundin fjallaði um þessi vistaskipti í lok október og byrjun nóvember í fyrra. 

Kjarninn greindi frá því í byrjun febrúar 2021 að KPMG hafi verið gert að láta emb­ætti hér­aðs­sak­sókn­ara í té upp­lýs­ingar og gögn varð­andi bók­hald og reikn­ings­skil allra félaga Sam­herj­a­sam­stæð­unnar á árunum 2011 til 2020. Einnig þarf fyr­ir­tækið að láta hér­aðs­sak­sókn­ara hafa upp­lýs­ingar og gögn sem varða eina til­tekna skýrslu sem KPMG vann um starf­semi Sam­herja á árunum 2013 og 2014. 

Hér­aðs­dómur Reykja­víkur kvað upp úrskurð sinn um þetta í byrjun des­em­ber. Dóm­ur­inn féllst á kröfur hér­aðs­sak­sókn­ara um að KPMG yrði skyldað til að láta gögnin af hendi og núver­andi og fyrr­ver­andi starfs­mönnum félags­ins yrði sömu­leiðis gert skylt að veita emb­ætt­inu þær upp­lýs­ingar sem þeir búa yfir.

Stjórnendur Samherja voru ekki ánægðir með þessa niðurstöðu og sögðu vinnubrögð saksóknara og héraðsdómara í málinu vera „ótrúleg“. 

Fyr­ir­tækið sagði í yfirlýsingu að með úrskurð­inum hafi ekki ein­ungis lög­bund­inni þagn­ar­skyldu verið aflétt af end­ur­skoð­endum KPMG, heldur einnig rof­inn trún­aður lög­manna, enda hafi gögn sem emb­ætti hér­aðs­sak­sókn­ara fékk með úrskurð­inum ver­ið „í vörslum bæði end­ur­skoð­enda og lög­manna hjá KPMG og dótt­ur­fé­lög­um.“

Í kjölfarið kærði KPMG, dótturfélag þess og endurskoðandi Samherja sem starfar hjá KPMG úrskurðinn til Landsréttar sem féllst á aðfinnslur þeirra í liðinni viku, ógilti úrskurðinn og vísaði málinu aftur heim í hérað.

Landsréttur komst að þeirri niðurstöðu í úrskurði sínum að sú máls­með­ferð hér­aðs­dóms að boða ekki sókn­ar­að­ila til þing­halds hefði verið í and­stöðu við fyr­ir­mæli laga um að sá sem geri kröfu um rann­sókn­ar­að­gerð skuli boð­aður til þing­halds­ins.

Styrkir þú Kjarnann?

Kjarninn reiðir sig á framlög lesenda. Með því að styrkja Kjarnann mánaðarlega tekur þú þátt í að halda úti öflugum fjölmiðli.

Kjarninn hefur verið til taks fyrir kröfuharða lesendur í sjö ár og býður almenningi upp á vandaða umfjöllun þar sem áhersla er á gæði og dýpt.  

Ef þú ert nú þegar styrkjandi leyfum við okkur að benda á að hægt er að óska eftir að hækka styrkinn með því að senda póst á takk@kjarninn.is


Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Meira eftir höfundinnÞórður Snær Júlíusson
Meira úr sama flokkiFréttaskýringar