Munu bankarnir verða fyrir „Costco-áhrifum“?

Mögulegt er að íslenskir bankar muni fá samkeppni erlendis frá á næstunni. Því gætu þeir þurft að hagræða rekstri sínum, líkt og smásöluverslanir gerðu í kjölfar komu Costco.

Bankarnir þrír gætu allir þurft að hagræða rekstri sínum.
Bankarnir þrír gætu allir þurft að hagræða rekstri sínum.
Auglýsing

Ýmis fyr­ir­tæki hafa þurft að þola hag­ræð­ingu og erf­ið­ara rekstr­ar­um­hverfi vegna komu erlendra stór­fyr­ir­tækja á íslenskan mark­að.  Mögu­legt er að losun gjald­eyr­is­hafta og góðar efna­hags­horfur muni leiða til svip­aðra hrær­inga í fjár­mála­þjón­ustu á næst­unni. Ef svo verður gætu bank­arnir þurft að hag­ræða vegna svo­kall­aðra „Costco-á­hrifa“. 

Opnun Costco og H&M 

Dag­vöru­mark­að­ur­inn á Íslandi hefur tekið miklum breyt­ingum vegna komu banda­ríska smá­sölurisans Costco í maí síð­ast­liðnum og fyr­ir­hug­aðri komu H&M. 

Í kjöl­farið hafa þrjú íslensk smá­sölu­fyr­ir­tæki brugð­ist við með sam­runa við olíu­fyr­ir­tæki, en Costco selur bæði dag­vöru og olíu. 

Einnig hafa hafa fyr­ir­tækin þurft að hag­ræða rekstri sín­um, en Hagar hafa lok­að Deb­en­hams og Útí­lífs­versl­un­inni sinni í Glæsibæ auk þess sem þeir hafa minnkað margar af Hag­kaups­versl­unum sín­um. Í maí var svo til­kynnt að smá­sölu­fyr­ir­tækið Festi myndi loka Inter­sport-versl­un­inni sinni í sum­ar.

Þrátt fyrir við­brögð fyr­ir­tækj­anna virð­ast þau standa í tölu­verðum erf­ið­leikum vegna auk­innar sam­keppni. Gengi hluta­bréfa í Högum hefur lækkað hratt og örugg­lega frá opn­un Costco og nýlega greindi fyr­ir­tækið frá því að sala þeirra hafi dreg­ist saman um 9,4% milli júní­mán­aða 2016 og 2017.

Auglýsing

Inn­reið Net­flix

Koma Costco er ekki í fyrsta skiptið sem alþjóð­leg stór­fyr­ir­tæki hafa valdið trufl­unum á íslenskum mark­aði. Frægt var þegar Jón Gnarr, þáver­andi dag­skrár­stjóri 365 sagði það vera umhugs­un­ar­vert að íslensk fjöl­miðla­fyr­ir­tæki væru í sam­keppni við erlend fyr­ir­tæki sem þurfa ekki að lúta sömu fjöl­miðla­lög­um.

Koma Netflix hefur torvelt rekstrarumhverfi 365.Kjarn­inn greindi frá því að staða 365 miðla hafi veikst á und­an­förnum árum, meðal ann­ars vegna sam­keppni við efn­isveitur á borð við Net­flix og Amazon. Hlut­deild fyr­ir­tæk­is­ins á mark­aði fyrir sjón­varps­á­skrift­ar­sölu dróst saman frá 38,5% niður í 30-35% á þremur árum, þrátt fyrir að hafa keypt sýn­ing­ar­rétt­indi á efni frá HBO árið 2014. Á sama tíma hefur fjöldi áskrif­enda að Net­flix auk­ist svo um mun­ar, en tæp­lega 59% Íslend­inga voru áskrif­endur að efn­isveit­unni í júní síð­ast­liðn­um, þar af 80% ung­menna á aldr­inum 18-29 ára.

Í mars 2017 til­kynnti svo Fjar­skipti, móð­ur­fé­lag Voda­fo­ne, um kaup á 365 og fyr­ir­hug­aða fækkun 41 stöðu­gildis í kjöl­far hag­ræð­ing­ar. 

Hvað um bankana?

Lík­legt er að íslensk fyr­ir­tæki muni finna fyrir auk­inni sam­keppni erlendra fyr­ir­tækja í fram­tíð­inni, en íslenskur fjár­mála­mark­aður hefur opn­ast tölu­vert með afnámi gjald­eyr­is­hafta og minnk­andi vaxta­munar við útlönd.

Birna Einarsdóttir, bankastjóri Íslandsbanka.Í nýjasta tölu­blaði Vís­bend­ingar bendir Birna Ein­ars­dótt­ir, banka­stjóri Íslands­banka, á að umhverfi banka­starf­semi sé að breyt­ast. Tæknirisarn­ir AmazonGoogle og Face­book hafa allir fengið starfs­leyfi til að veita banka­þjón­ustu í Evr­ópu og segir Birna að íslenskir bankar þurfi að taka til­lit til breytts veru­leika sem nú blasi við. Einnig segir hún að hag­ræð­ing hafi þegar átt sér stað í banka­þjón­ustu, en úti­búum þeirra hafi fækkað úr 26 niður í 14 á síð­ustu þremur árum. 

Kjarn­inn birti leið­ara um fjár­mála­þjón­ustu á tíma­mótum á sunnu­dag, en þar er bent á ýmsa banka sem náð hafa sér fót­festu á mark­aði und­an­farið sem reknir eru með mun minni kostn­aði en hinir íslensku. Má þar nefna Bank Norweg­ian, en hann heldur úti banka­þjón­ustu í öllum Norð­ur­löndum að frá­töldu Íslandi. Sá banki er úti­bús­laus og ein­göngu til á net­inu, en hann hefur bætt við sig tæp­lega milljón við­skipta­vinum frá stofnun sinni í nóv­em­ber 2007. 

Ekki er ólík­legt að fjár­mála­þjón­usta á Íslandi muni fá aukna sam­keppni að utan. Rétt eins og Costco og Net­flix myndu alþjóð­leg stór­fyr­ir­tæki í þeim geira kalla á aukna hag­ræð­ingu íslenskra fyr­ir­tækja og erf­ið­ara rekstr­ar­um­hverfi. Hins vegar er ljóst að umræddar breyt­ingar hafa hingað til verið til hags­bóta fyrir neyt­end­ur. Aðhaldið sem erlend fyr­ir­tæki hafa veitt hinum íslensku á dag­vöru- og afþrey­ing­ar­mark­aði hafa skilað sér í lægra verði og meira úrvali á vörum á þjón­ustu. Ef erlendir bankar munu bjóða upp á þjón­ustu sína hér­lendis er því mögu­legt að Íslend­ingar muni einnig standa frammi fyrir betri lána­kjörum en áður.

Ert þú í Kjarnasamfélaginu?

Kjarninn er opinn vefur en líflínan okkar eru frjáls framlög frá lesendum, Kjarnasamfélagið. Sú stoð undir reksturinn er okkur afar mikilvæg.

Með því að skrá þig í Kjarnasamfélagið gerir þú okkur kleift að halda áfram að vinna í þágu almennings og birta vandaðar fréttaskýringar, djúpar greiningar á efnahagsmálum og annað fréttatengt gæðaefni. 

Kjarninn hefur verið til taks fyrir kröfuharða lesendur undanfarin sjö ár og við ætlum okkur að standa vaktina áfram. 

Fyrir þá sem nú þegar eru stoltir styrkjendur Kjarnans þá leyfum við okkur að benda á að hægt er að óska eftir að hækka mánaðarlega framlagið með því að senda póst á takk@kjarninn.is


Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Pawel Bartoszek
Fargjaldatekjur sannarlega mælikvarði á hagkvæmni
Kjarninn 30. október 2020
Icelandair hefur ekki mikið upp úr því að fljúga með nær tómar flugvélar yfir hafið og aflýsa því stundum flugi með skömmum fyrirvara. Samgöngustofa segir slíkt gera félagið bótaskylt.
Landamærin ekki lokuð og Icelandair því bótaskylt
Samgöngustofa segir að þær sóttvarnaráðstafanir sem fylgja ferðalögum á milli landa í dag séu ekki tilefni til að losa Icelandair undan bótaskyldu samkvæmt Evrópureglugerðum ef flugi er aflýst með skömmum fyrirvara. Neytendasamtökin fagna niðurstöðunni.
Kjarninn 30. október 2020
Jeffrey Ross Gunter, sendiherra Bandaríkjanna, klippir á borða við nýtt sendiráð Bandaríkjanna hérlendis fyrr í þessum mánuði.
Bandaríska sendiráðið ásakar Fréttablaðið um að flytja falsfréttir
Sendiráð Bandaríkjanna birti stöðuuppfærslu á Facebook í nótt þar sem það segir Fréttablaðið flytja falsfréttir og sýna virðingarleysi „með því að nota COVID-19 í pólitískum tilgangi“. Ástæðan er frétt um meint smit á meðal starfsmanna sendiráðsins.
Kjarninn 30. október 2020
Hjálmar Jónsson, formaður Blaðamannafélags Íslands.
Hjálmar ætlar að hætta sem formaður Blaðamannafélags Íslands
„Tímabært að ný kynslóð taki við,“ sagði Hjálmar Jónsson, formaður Blaðamannafélagsins, á aðalfundi hans í kvöld. Hann mun ekki vera í framboði á næsta aðalfundi sem fram fer á næsta ári.
Kjarninn 29. október 2020
Mikill hagnaður hjá ríkisbönkunum
Bæði Landsbankinn og Íslandsbanki skiluðu yfir þriggja milljarða króna hagnaði á síðasta ársfjórðungi. Í báðum bönkunum hefur rekstrarkostnaður minnkað og húsnæðislánum fjölgað.
Kjarninn 29. október 2020
Þuríður Harpa Sigurðardóttir, formaður Öryrkjabandalagsins.
Segir fullyrðingar Bjarna rangar
„Það er ánægjulegt að fá loks að ræða þessi mál við þig, og við erum tilbúin til þess hvenær sem er, eins og ósvaraðir tölvupóstar síðustu þriggja ára í innhólfi tölvu þinnar bera vott um,“ segir í bréfi formanns ÖBÍ til fjármálaráðherra.
Kjarninn 29. október 2020
Jeremy Corbyn, fyrrverandi leiðtogi breska Verkamannaflokksins.
Jeremy Corbyn vikið úr Verkamannaflokknum
Fyrrverandi formanni breska Verkamannaflokksins var í dag vikið tímabundið úr flokknum vegna viðbragða sinna við nýrri skýrslu um gyðingaandúð innan flokksins. Corbyn sagði þau mál öll hafa verið blásin upp í pólitískum tilgangi.
Kjarninn 29. október 2020
Áslaug Arna Sigurbjörnsdóttir dómsmálaráðherra skrifar undir reglugerðarbreytinguna.
Ísland býður erlenda sérfræðinga velkomna ef þeir eru með milljón á mánuði eða meira
Til að fá langtímavegabréfsáritun til að stunda fjarvinnu á Íslandi þurfa útlendinga að vera með að minnsta kosti eina milljón króna á mánuði. Ef maki er með í för þurfa tekjurnar að vera að minnsta kosti 1,3 milljónir króna.
Kjarninn 29. október 2020
Meira eftir höfundinnJónas Atli Gunnarsson
Meira úr sama flokkiFréttaskýringar